II SA/Ke 241/12

WyrokWSA w Kielcach2012-07-26

Skład orzekający: Jacek Kuza, Teresa Kobylecka, Beata Ziomek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty, pomimo zaawansowanych prac nad miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który mógłby nie dopuszczać tego typu obiektów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo wydały decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty. Pomimo zaawansowanych prac nad miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, inwestorka nie podjęła działań w celu legalizacji obiektu, w tym nie przedłożyła wymaganych dokumentów, a projekt planu nie przewidywał dopuszczenia tego typu obiektu w tym miejscu. Brak legalizacji, mimo możliwości, uzasadniał nakaz rozbiórki.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty o wymiarach ok. 29,9 x 10,03 m. Inwestorka W.K. nie uzyskała pozwolenia na budowę ani nie dokonała zgłoszenia. Mimo wezwań do przedłożenia dokumentów legalizacyjnych, inwestorka nie podjęła stosownych działań, powołując się na zaawansowane prace nad miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Sąd administracyjny oddalił skargę inwestorki.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Joanna Nowak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 lipca 2012r. przy udziale Prokurator Prokuratury Okręgowej w Kielcach sprawy ze skargi W.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], nakazującą inwestorowi W. K. rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty o wymiarach ok. 29,9 x 10,03 m, zlokalizowanej na działce nr ewid. 73/49 w S.. W uzasadnieniu tej decyzji organ ustalił, że na skutek pisma Prokuratora Rejonowego pracownicy organu I instancji przeprowadzili w dniu 29 czerwca 2010r. kontrolę na działce nr ewid. 73/49 położonej w S. przy ulicy K.. Podczas oględzin ustalono, że na tej działce znajduje się m. in. stanowiąca zadaszenie nad barem i stolikami dla klientów wiata o wymiarach ok. 29,9 x 10,03 m, bez fundamentów, o konstrukcji drewnianej, posadowiona na podłożu utwardzonym kostką brukową. Dach tego obiektu jest kryty deskami, słupy nośne oparte na drewnianych podwalinach. Mimo dwukrotnego wyznaczenia terminów oględzin opisanej wiaty, nie doszły one do skutku, ponieważ ustalona na podstawie oświadczenia obecnego w czasie kontroli świadka inwestorka W. K., nie stawiła się na oględzinach. Następnie organ uzyskał informację ze Starostwa Powiatowego w K., że w stosunku do przedmiotowego obiektu nie było wydawane pozwolenie na budowę, ani też nie było dokonane zgłoszenie zamiaru budowy tego obiektu. Na podstawie dokumentów związanych z dzierżawą przedmiotowej działki uzyskanych od Prezesa Zarządu A. sp. z o.o. w S. organ ustalił, że dzierżawcą działki nr 73/49 położonej w S. jest W. K., oraz że A. sp. z o.o. w S. jako wydzierżawiający nie wydawał zgody na prowadzenie na wydzierżawionym gruncie jakichkolwiek inwestycji. Po wszczęciu w dniu 1 września 2010 r. postępowania, organ I instancji postanowieniem z dnia [...], na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowlanego wstrzymał roboty budowlane realizowane przez W. K. przy budowie wiaty o wymiarach ok. 29,9 x 10,03 m zlokalizowanej na działce nr 73/49 w S., jako prowadzone bez wymaganego pozwolenia na budowę i nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 31 marca 2011 r.: 1). zaświadczenia Burmistrza Miasta i Gminy K. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2).czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, 3). oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, z jednoczesnym pouczeniem, że niedopełnienie w/w obowiązków spowoduje wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego. Ze względu na uzyskanie informacji o uchwaleniu dla przedmiotowego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na najbliższym posiedzeniu Rady Miejskiej w K., organ I instancji postanowieniem z dnia [...] na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa zawiesił prowadzone postępowanie do dnia 30 września 2011 r. Pomimo jednak zapowiedzi, Rada Miejska w K. planu nie uchwaliła, w związku z czym PINB w K. postanowieniem z dnia [...] podjął zawieszone postępowanie, a decyzją z dnia [...] nakazał dokonanie rozbiórki samowolnie wzniesionej wiaty. W toku postępowania przed organem II instancji ustalono ponadto, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla sołectwa S. w dalszym ciągu nie został uchwalony. Natomiast z projektu tego planu wynika, że nie będzie on dopuszczał budowy tego typu obiektów na terenie, na którym przedmiotowa wiata jest obecnie usytuowana. W tak ustalonym stanie faktycznym organ II instancji przytoczył treść art. 28 ust. 1 i 29 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego oraz stwierdził, że ponieważ przedmiotowa wiata posiada powierzchnię zabudowy wynoszącą około 307,97 m², jej budowa nie była zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Inwestor natomiast nie legitymował się takim pozwoleniem. Uznając następnie, że zachodzą przesłanki do zalegalizowania dokonanej samowoli na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 prawa budowlanego, organ I instancji nałożył na inwestorkę obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie stosownych dokumentów. Ponieważ inwestorka nie dostarczyła żadnych dokumentów, obowiązkiem organu było wydanie nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu, o czym stanowi przytoczony w uzasadnieniu przepis art. 48 ust. 4 prawa budowlanego. Organ przypomniał przy tym, że legalizacja samowoli budowlanego nie jest obowiązkiem, ale uprawnieniem inwestora. W. K. z tego uprawnienia jednak nie skorzystała. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji zauważył, że W. K. nie wystąpiła do Burmistrza Miasta i Gminy K. o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie przedmiotowej wiaty, co oznacza, że nie była zainteresowana zalegalizowaniem tej samowoli, tylko przedłużeniem w czasie toczącego się postępowania w celu dalszego użytkowania obiektu. Oceny takiej nie zmienia fakt, że w toku pozostają prace na uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla sołectwa S., gmina K.. Do chwili obecnej bowiem plan ten nie został uchwalony. Natomiast z informacji uzyskanych przez organ II instancji wynika, że uchwalony plan nie będzie dopuszczał budowy tego typu obiektów co przedmiotowy na terenie, na którym jest usytuowany. Organ wyraził też przypuszczenie, że ze względu na treść art. 17 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, fakt ten był W. K. znany. W skardze z dnia 19 marca 2012 r. W. K. zarzuciła, że teren działki numer 73/49 w S. znajduje się na obszarze, na którym miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego znajduje się w końcowym stadium opracowania. Według informacji uzyskanych w Urzędzie Miasta i Gminy K., wejście w życie przedmiotowego planu jest kwestią kilku najbliższych miesięcy. Nieprawdziwe natomiast jest stwierdzenie organu, że wystąpienie z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy wiązałoby się z zawieszeniem postępowania na okres do 9 miesięcy. Z wiedzy skarżącej wynika bowiem, że praktycznie brak jest przypadków wydania decyzji o warunkach zabudowy po upływie 9 miesięcy zawieszenia postępowania na terenie, gdzie zaawansowanie prac nad planem jest tak duże, jak w niniejszej sprawie. Z tej przyczyny wystąpienie z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy było pozbawione sensu. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowanego wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji sprawowana jest w granicach sprawy, przy czym sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ). Dokonując tak rozumianej kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w postępowaniu organów obu instancji takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uchylenia, bądź stwierdzenia nieważności wydanej decyzji. Nie mogło być w sprawie wątpliwości, że przedmiotem postępowania był wzniesiony samowolnie przez skarżącą tymczasowy obiekt budowlany w postaci budowli. Przedmiotowa wiata bowiem, ma cechy budowli określone w art. 3 pkt 1 lit. b i pkt 3 prawa budowlanego (stanowi całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami oraz jest obiektem budowlanym nie będącym budynkiem, ani obiektem małej architektury) oraz równocześnie cechy tymczasowego obiektu określone w art. 3 pkt 5 tej ustawy (jest obiektem budowlanym niepołączonym trwale z gruntem). Nie mogło być też wątpliwości, że ze względu na powierzchnię tej wiaty przekraczającą znacznie 25 m², jej budowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, o czym stanowi wprost art. 29 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, a pozwolenia takiego skarżąca nie uzyskała. Niewątpliwe było również, że inwestorka tego obiektu nie skorzystała z możliwości jego zalegalizowania w trybie art. 48 ust. 2 i 3 prawa budowlanego, mimo umożliwienia jej tego przez organ i wyznaczenia stosownego terminu w celu przedłożenia dokumentów, o jakich mowa w art. 48 ust. 3 prawa budowlanego. Przedstawionych wyżej, prawidłowo ustalonych przez organy okoliczności skarżąca w toku postępowania nie kwestionowała. Wątpliwości jakie przedstawiła w sprawie dotyczyły jedynie tego, czy w związku z zaawansowanymi pracami nad miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla terenu S., gdzie usytuowana jest przedmiotowa wiata, celowe było zobowiązywanie jej do przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy, zwłaszcza, że w ocenie skarżącej nie zdarza się, aby przy takim zaawansowaniu prac nad planem jak w niniejszej sprawie, organy administracji wydawały decyzje o warunkach zabudowy. Odnosząc się do takiego zarzutu należy podzielić pogląd organu, że nie miał on wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Mające w sprawie zastosowanie przepisy prawa budowlanego przewidują w powołanym wyżej art. 48 ust. 2, że jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1 (czyli przeprowadzona bez wymaganego pozwolenia na budowę) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych i wdraża postępowanie legalizacyjne. Ponieważ w niniejszej sprawie nie było wątpliwe, że dla terenu S., gdzie usytuowana jest przedmiotowa wiata, nie ma obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jedyną możliwością wywiązania się z obowiązku określonego w art. 48 ust. 3 prawa budowlanego było przedłożenie przez inwestorkę ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Ma rację skarżąca o ile twierdzi, że w razie złożenia przez nią wniosku o wydanie takiej decyzji, właściwy organ mógłby zawiesić postępowanie w takiej sprawie na czas nie dłuższy niż 9 miesięcy od dnia złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy, o czym stanowi art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80/12 poz. 717 ze zm.). Nie oznacza to jednak, że taka ewentualność zwalnia inwestorkę od wywiązania się z obowiązku przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy (o której wydanie skarżąca nawet nie wniosła) bądź zaświadczenia, o jakich mowa w art. 48 ust. 3 prawa budowlanego. Okoliczność ta, a także zaawansowanie prac nad miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego mogą jedynie mieć wpływ na długość terminu, jaki stosownie do treści art. 48 ust. 3 prawa budowanego wyznacza organ. Termin ten został jednak w niniejszej sprawie wyznaczony prawidłowo zważywszy na jego długość (blisko pół roku) a także czas, jaki upłynął od daty wezwania strony do przedłożenia decyzji bądź zaświadczenia, o jakich mowa w art. 48 ust. 3 prawa budowlanego ([...]), do daty wydania decyzji przez organ I instancji ([...]). Należy bowiem zauważyć, że PINB w K. postanowieniem z dnia [...] zawiesił postępowanie w sprawie ze względu na informację o planowanym uchwaleniu przez Radę Miasta K. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla sołectwa S. Ponieważ informacja ta nie potwierdziła się, bo plan nie został uchwalony, organ I instancji podjął zawieszone postępowanie i wydał decyzję rozbiórkową. Poza przedstawioną argumentacją należy zauważyć, że o bezzasadności omawianego zarzutu skargi świadczy ustalony przez organ II instancji fakt, do którego skarżąca w żaden sposób się nie odniosła. Z notatki służbowej sporządzonej w dniu 20 lutego 2012 r. wynika bowiem, że w sporządzonym projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla sołectwa S., obiekt budowlany będący przedmiotem niniejszego postępowania, nie jest przewidziany na obszarze, na którym się obecnie znajduje. Oznacza to, że wbrew twierdzeniu zawartemu w skardze, uchwalenie takiego planu nie umożliwi zalegalizowania przedmiotowej wiaty. Zbędne jest więc oczekiwanie na uchwalenie planu w takim kształcie, co przekonuje o bezzasadności omawianego zarzutu skargi. Należy ponadto zauważyć, że skarżąca nie wykazała podjęcia jakichkolwiek działań w celu legalizacji samowolnie wzniesionej wiaty. Nie przedłożyła bowiem również dokumentów, o jakich mowa w art. 48 ust. 3 pkt. 2 prawa budowlanego, co samo w sobie upoważniało organ nadzoru budowlanego do nakazania rozbiórki nielegalnego obiektu budowlanego. W przedstawionym, prawidłowo ustalonym przez organy administracji stanie faktycznym, zasadne było zastosowanie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 prawa budowlanego, tj. nakazanie rozbiórki samowolnie wybudowanej wiaty. Skoro bowiem inwestorka nie spełniła w zakreślonym terminie, ani też w ciągu kolejnych 9 miesięcy obowiązków, o których mowa w art. 48 ust. 3 prawa budowlanego, a nadto spełnienie jednego z tych obowiązków, dotyczącego wykazania zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym okazało się w praktyce niemożliwe, to organ nadzoru budowlanego I instancji zasadnie nakazał rozbiórkę przedmiotowej wiaty, a organ II instancji prawidłowo takie rozstrzygnięcie utrzymał w mocy. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło