II SA/Ke 254/16

PostanowienieWSA w Kielcach2016-07-28

Skład orzekający: Małgorzata Długońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania pobytu w domu pomocy społecznej jest bezprzedmiotowy, jeśli strona jest zwolniona z tych kosztów na mocy przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania pobytu w domu pomocy społecznej jest bezprzedmiotowy, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1a p.p.s.a. strona skarżąca w takich sprawach jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na wszystkich etapach postępowania. Niemniej jednak, wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu może zostać uwzględniony, jeśli sytuacja materialna strony uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, zwłaszcza w kontekście konieczności sporządzenia skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał wniosek W.P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wcześniejszym wyrokiem z dnia 24 maja 2016 r. Sąd oddalił skargę W.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przyznania pobytu w domu pomocy społecznej. Wnioskodawca, 74-letni niepełnosprawny emeryt, złożył wniosek o prawo pomocy, wskazując na niskie dochody i stałe wydatki, a także brak znaczącego majątku. Sąd ocenił jego sytuację materialną jako uzasadniającą przyznanie adwokata z urzędu, ale uznał wniosek o zwolnienie od kosztów za bezprzedmiotowy.
Rozstrzygnięcie
I. Umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. II. Ustanowiono dla W. P. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy przyznania pobytu w domu pomocy społecznej postanawia: I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla W. P. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach. Wyrokiem z dnia 24 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przyznania pobytu w domu pomocy społecznej. Skarżący złożył formularz urzędowy PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca ma 74 lata, jest niepełnosprawny w stopniu lekkim, prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, utrzymuje się z emerytury w wysokości w 1753 zł netto miesięcznie. Skarżący nie wykazał innego majątku oprócz mieszkania wielkości 23 m kw i samochodu marki [...] o wartości poniżej 5000 zł. Wnioskodawca podał następujące stałe wydatki miesięczne: czynsz za mieszkanie – 210 zł, rata pożyczki zaciągniętej na cele mieszkaniowe -285 zł, opłaty za media – 70zł, opłata za wynajmowany garaż- 70 zł,, benzyna -85 zł, przegląd, oleje, filtry, PZU -65 zł, leki i badania- 220 zł, abonament – 30 zł, zakupy ubioru i obuwia -120 zł, artykuły czyszczące – 80 zł, pasty i protefiks z aloesem – 35zł, inne wydatki – 35 zł. ponadto co 2 miesiące gaz -70 zł, energia elektryczna – 90zł. Skarżący cierpi na cukrzycę, wymaga specjalnej diety, ma problemy z krążeniem w lewej nodze. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz.270), zwanej dalej "p.p.s.a." przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem. W rozpatrywanej sprawie, biorąc pod uwagę sytuację majątkową i życiową skarżącego, przede wszystkim dochód wystarczający jedynie na zaspokojenie jego bieżących potrzeb życiowych, w tym pokrycie kosztów leczenia oraz brak majątku poza małym mieszkaniem i starym samochodem, uznano, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a jego wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, niezbędnego do sporządzenia skargi kasacyjnej. Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym sprawach dotyczących pobytu w domu pomocy społecznej. Zatem skarga W. P. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżącego jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a, art. 239 pkt 1a p ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło