II SA/Ke 268/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek po rozpoznaniu w dniu 28 września 2009 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ż. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. W., M. Ż., R. R. na uchwałę Rady Gminy Daleszyce z dnia 29 listopada 2007r. Nr XV/97/07 w przedmiocie zatwierdzenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Daleszyce postanawia: oddalić wniosek M. Ż. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. E. W., M. Ż. i R. R. działając w imieniu własnym oraz jako reprezentanci Społecznego Komitetu Protestacyjnego przeciwko lokalizacji cmentarza w lasach chronionych, wnieśli za pośrednictwem organu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na uchwałę Rady Gminy Daleszyce z dnia 29 listopada 2007r. Nr XV/97/07 w przedmiocie zatwierdzenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Daleszyce. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach pismami z dnia 13 maja 2009 wezwał skarżących: E. W., M. Ż. i R. R. do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 300 zł w terminie 7 dni od otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. W terminie do uzupełnienia braku fiskalnego E. W., M. Ż. i R. R. wystąpili z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w całości, podnosząc, że w niniejszej sprawie występują jako reprezentanci Społecznego Komitetu Protestacyjnego to jest organizacji społecznej, która nie dysponuje środkami finansowymi pozwalającymi ponieść koszty postępowania sądowego. W rozpatrzeniu powyższego wniosku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wydał w dniu 9 czerwca 2009r. trzy odrębne postanowienia oddalające wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata wyżej wskazanych osób. W ustawowym terminie skarżąca M. Ż. złożyła sprzeciw od postanowienia z dnia 9 czerwca 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2009r. odrzucił skargę Społecznego Komitetu Protestacyjnego. Powodem odrzucenia było ustalenie, że podmiot ten nie posiada zdolności sądowej. Pismem z dnia 1 września 2009r. (doręczonym M. Ż. w dniu 3.09.2009r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wezwał skarżącą do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących dochodu uzyskanego w okresie od stycznia do sierpnia 2009r. z prowadzonej przez męża J. Ż. działalności gospodarczej, przedłożenia wyciągów z posiadanych przez skarżącą i jej męża rachunków i lokat bankowych oraz wykazania wysokości miesięcznych obciążeń z tytułu kredytu hipotecznego, wraz z oświadczeniem o nie zaleganiu ze spłatą rat kredytu w terminie 7 dni - pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. U podstaw wezwania legło ustalenie, że skarżąca w złożonym formularzu PPF przedstawiając stan majątkowy w postaci 170 m2 domu, ¼ udziału w 50 m2 mieszkaniu, oraz 1 ha nieużytków rolnych, wykazała obciążenie kredytem hipotecznym, natomiast nie ujawniła żadnych dochodów pieniężnych, a wręcz wskazała straty w prowadzonej przez męża działalności gospodarczej od 1 stycznia 2009r. do 30 kwietnia 2009r. w wysokości 18378,93 zł. Sąd mając wątpliwości odnośnie rzeczywistej sytuacji materialnej skarżącej wezwał ją do przedstawienia oświadczeń i dokumentów źródłowych pozwalających na ocenę stanu majątkowego wnioskodawczyni w myśl art. 255 p.p.s.a. stanowiącego, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego, budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W toku postępowania wyjaśniającego Sąd doszedł do przekonania, że rygor przewidziany w art. 257 p.p.s.a. nadany w wezwaniu nie znajduje w sprawie zastosowania, albowiem dokumenty źródłowe, do złożenia których została wezwana strona, nie stanowią braków formalnych formularza, natomiast zgodnie z powołanym przepisem wniosek o przyznanie prawa pomocy pozostawia się bez rozpoznania jeżeli nie został złożony na urzędowym formularzu lub jeżeli jego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie. Z akt sprawy wynika, że skarżąca złożyła formularz PPF, który nie jest obarczony brakami formalnymi oraz w zakreślonym terminie nie przedłożyła żądanych dokumentów. Powyższe oznacza, że pomimo błędnego pouczenia nie ma podstaw do pozostawienia wniosku bez rozpoznania, a konieczne i niezbędne jest merytoryczne rozpoznanie sprawy. Przechodząc do oceny zasadności złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata Sąd uznał, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 ust 1 p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie sądu nie przedłożenie przez wnioskodawczynię żądanych dokumentów i oświadczeń uniemożliwia ocenę jej możliwości płatniczych. Podkreślić bowiem trzeba, że Sąd nie prowadzi we własnym zakresie postępowania dowodowego celem dokładnego ustalenia składników majątkowych osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy lecz korzysta z dokumentów przedstawionych przez zainteresowanego. W świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 1 ust 1 p.p.s.a na wnioskodawczyni ciąży obowiązek wykazania zasadności złożonego wniosku. Nie złożenie dowodów jest równoznaczne z nie wykazaniem przez skarżącą, podstaw do zwolnienia od kosztów i ustanowienia adwokata. Z podniesionych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec, jak w sentencji.