II SA/Ke 270/13
WyrokWSA w Kielcach2013-08-22
Skład orzekający: Jacek Kuza, Dorota Chobian, Renata Detka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo pomniejszył wysokość płatności rolnośrodowiskowej z uwagi na stwierdzoną różnicę między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią faktycznie kwalifikującą się do płatności, uwzględniając przy tym granice ewidencyjne działek?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji prawidłowo pomniejszył wysokość płatności rolnośrodowiskowej, ponieważ różnica między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną kwalifikującą się do płatności mieściła się w dopuszczalnych prawem granicach, a pomiary powierzchni zostały dokonane zgodnie z obowiązującymi przepisami, uwzględniając granice ewidencyjne działek. Sąd stwierdził również, że organ odniósł się do zarzutów strony w sposób wyczerpujący, usuwając braki stwierdzone w poprzednim postępowaniu.Stan faktyczny
G. C. wnioskowała o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych na rok 2011. Po kontroli administracyjnej stwierdzono rozbieżności między zadeklarowaną a kwalifikującą się do płatności powierzchnią działek rolnych. Organ I instancji przyznał płatności w pomniejszonej wysokości, co zostało utrzymane w mocy decyzją organu II instancji. WSA w Kielcach uchylił poprzednią decyzję organu II instancji z powodu niewystarczającego odniesienia się do zarzutów strony. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, organ II instancji wydał decyzję, która została zaskarżona przez G. C. do WSA. Skarżąca zarzuciła m.in. nieprawidłowe ustalenie powierzchni, nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego i stosowanie niewłaściwej skali map.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Renata Detka, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2013r. sprawy ze skargi G. C. na decyzję Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2011 oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (zwanej dalej ARiMR) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR nr [...] z dnia [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2011 – w pomniejszonej wysokości.
Przedmiotowe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Wnioskiem z dnia 16 maja 2011r. G. C. wystąpiła o przyznanie płatności na rok 2011 z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, deklarując użytkowanie pięciu działek rolnych o łącznej powierzchni 3,03 ha, w wariancie "półnaturalne łąki dwukośne P01b".
W dniu 25 lipca 2011r. G. C. zwróciła się do organu I instancji z wnioskiem o przesunięcie terminu wykonania koszenia łąk na miesiąc sierpień, uzasadniając to podmokłym i zalewowym terenem, co uniemożliwia terminowe wykonanie koszenia. Następnie w dniu 18 listopada 2011r. wnioskodawczyni złożyła oświadczenie o wykonaniu koszenia łąk.
Decyzją z dnia [...] Kierownik Biura Powiatowego przyznał G. C. płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości w kwocie 2.323,20 zł, przy czym na skutek kontroli administracyjnej powierzchnia zakwalifikowana do przedmiotowej pomocy wyniosła 2,64 ha.
Decyzją z dnia [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego, po rozpatrzeniu odwołania G. C., uchylił ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Kontrola przeprowadzona w gospodarstwie producenta rolnego z jego udziałem w dniu 16 marca 2012r. wykazała następujące nieprawidłowości:
- działka o nr ewid. 7 (deklarowana działka rolna I) – powierzchnia kwalifikująca się do płatności wynosi 0,32 ha – zamiast deklarowanej we wniosku 0,39 ha,
- działka o nr ewid. 487 (deklarowana działka rolna F) – powierzchnia kwalifikująca się do płatności wynosi 0,96 – zamiast deklarowanej we wniosku 1,13 ha.
W uwagach do protokołu kontroli skarżąca zakwestionowała powyższe ustalenia. Stwierdziła, że z powierzchni całkowitej działki nr 7 odjęła powierzchnię zarośli – 0,05 ha i do płatności zadeklarowała pozostałą powierzchnię, tj. 0,39 ha, dla której płatność powinna zostać przyznana. Zakwestionowała zakreślenie na szkicu, że do płatności nie kwalifikuje się obszar od strony rzeki, podczas gdy łąka jest użytkowana do samej rzeki co widzieli kontrolujący. Dodatkowo podała, że na załącznikach graficznych otrzymanych w latach 2004 do 2011 rzeka była szeroka, a na załączniku dotyczącym wniosku na 2012 rok jest wąska. Odnośnie działki nr 487 G. C. zarzuciła, że nie zgadza się z wyłączeniem części powierzchni łąki od strony działki nr 489, ponieważ nie ma tam zarośli, a tylko rosnące na granicy pojedyncze drzewa.
Mając na uwadze powyższe ustalenia organ I instancji decyzją z dnia [...] przyznał G. C. płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości w kwocie 2.032,80 zł, przy czym powierzchnia zakwalifikowana do przedmiotowej pomocy wyniosła 2,31 ha. W podstawie prawnej powołano art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. nr 229, poz. 2273 ze zm.), art. 58 akapit 1, akapit 2 Rozporządzenia Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. L 316/65), § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 174, poz. 1809 ze zm.) oraz art. 104 K.p.a.
Po rozpatrzeniu odwołania G. C. od ww. decyzji, organ II instancji utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie, podzielając w całości ustalenia faktyczne i podstawę prawną powołane przez organ I instancji.
Na skutek skargi G. C. od tej decyzji, WSA w Kielcach wyrokiem z dnia [...] uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał bowiem, że organ II instancji nie odniósł się w wystarczającym zakresie do znaczących prawnie zarzutów strony postępowania dotyczących zakwestionowanej przez organ powierzchni użytkowanej rolniczo. Organ wskazał bowiem jedynie ogólnie, że pomiary powierzchni zgłoszonych do płatności odbywały się w oparciu o materiał graficzny, na którym producent rolny zaznaczył granice upraw zgłoszonych do płatności – w oparciu o który przeprowadzono wywiad terenowy, wykonano zdjęcia kontrolowanych działek, dokonując jednocześnie pomiarów powierzchniowych działek zgłoszonych do płatności, na podstawie których stwierdzono rozbieżności pomiędzy powierzchnią zgłoszoną, a powierzchnią zmierzoną. Sąd wyjaśnił ponadto, że jego oceny nie mogło zmienić obszerne ustosunkowanie się przez Dyrektora Oddziału Regionalnego do zarzutów strony w odpowiedzi na skargę. Zgodnie bowiem z poglądami wyrażanymi w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych, w odpowiedzi na skargę organ winien się odnieść do podniesionych w niej zarzutów, a nie dokonywać brakujących w kontrolowanej decyzji administracyjnej ustaleń faktycznych i rozważań (por. wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 1992r. sygn. akt III SA 1838/91, ONSA 2/92 poz. 45). Odpowiedź na skargę nie może zastąpić uzasadnienia decyzji, a podniesione dopiero w niej okoliczności, które powinny być zawarte w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji pozbawiają stronę możliwości ustosunkowania się do nich w toku postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2011r. sygn. akt II GSK 237/10, LEX nr 992343).
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ II instancji przytoczył mające w sprawie zastosowanie przepisy. W szczególności zauważył, że zgodnie z § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, zwanego dalej rozporządzeniem Rady Ministrów z 2004 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 174, poz. 1809, ze zm.), płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana na wniosek producenta rolnego. Określenie "na wniosek" oznacza przy tym, iż Kierownik Biura Powiatowego ARiMR związany jest bezpośrednio zakresem wniosku, a rozstrzygnięcie w sprawie wydawane jest w oparciu o zgromadzone we wniosku dane. W myśl § 3 ust. 1 pkt. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z 2004 r., płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu do działek rolnych. Według art. 67 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia
2004 r., w związku z art. 15 ust. 1, art. 17 i art. 26 ust. 1 Rozporządzenia Rady Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. oraz w związku z art. 12 ust. 1 lit. d i ust. 3 Rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., wnioski o płatności sprawdzane są w sposób zapewniający rzeczywistą weryfikację i zgodność z warunkami przyznawania pomocy. Zgodnie z art. 17 w/w Rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r., system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego doskonałość, co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1: 10 000. Następnie organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 58 akapit 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 odnośnie zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316/65), jeśli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany we wniosku przekracza obszar stwierdzony,
który spełnia wszystkie warunki określone w zasadach przyznawania pomocy dla płatności rolno środowiskowych oraz gdy różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną wynosi powyżej 3 % lub 2 ha, ale nie więcej niż 20%, wówczas kwota, jaka ma być przyznana zostaje pomniejszona w danym roku o kwotę przypadającą na dwukrotną wykrytą różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną. Odnosząc przytoczone przepisy do okoliczności sprawy organ II instancji zauważył, że w związku ze stwierdzeniem różnicy między powierzchnią deklarowaną kwalifikowaną, a powierzchnią stwierdzoną na poziomie 0,24 ha, co stanowi 8,60 % powierzchni stwierdzonej(2,79 ha), zgodnie z art. 58 Rozporządzenia Nr 1122/2009 kwota płatności została pomniejszona o dwukrotność stwierdzonej różnicy – tj. o kwotę 633,60 zł.
Odnosząc się do zarzutu G. C. dotyczącego wadliwego wykluczenia 0,24 ha ze stwierdzonej powierzchni, organ wyjaśnił, że z powierzchni zatwierdzonej zgodnie z protokołem z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 16 marca 2012 r. wykluczono część powierzchni działki rolnej I - 0,07 ha położonej na działce ewidencyjnej nr 7 i część powierzchni działki rolnej F - 0,17 ha położonej na działce ewidencyjnej nr 487. Suma w/w powierzchni wykluczonych z powierzchni zatwierdzonej wynosi więc 0,24 ha.
Odnośnie zastrzeżeń do sposobu przeprowadzenia i wyników kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniu 16 marca 2012 r. organ wyjaśnił, że z protokołu z czynności kontrolnych z dnia 16 marca 2012 r. wynika, że inspektorzy terenowi zmierzyli całą powierzchnię kwalifikującą się do płatności (powierzchnię łąki) na wskazanej działce ewidencyjnej – tj. od rzeki do granicy sąsiednich działek i na podstawie przedmiotowego pomiaru oraz uwzględniając jego tolerancję stwierdzili, że powierzchnia działki rolnej I kwalifikującej się do płatności wynosi 0,32 ha. Odnosząc się do załączonego do odwołania załącznika graficznego organ zauważył, że G. C. obrysowała na nim odcinek za rzeką (widoczną wraz ze szpalerem drzew powyżej wyrysu), który wykracza poza granice ewidencyjne działki nr 7. Z gruntów położonych za rzeką, która przecina działkę nr 7, zgodnie z danymi z systemu działek rolnych można zakwalifikować powierzchnię 0,03 ha. Ponieważ jednak jest to powierzchnia mniejsza od 0,10 ha i niespójna ze zmierzoną powierzchnią 0,32 ha (powierzchnie rozdziela rzeka o szerokości powyżej 2 m), nie może zostać włączona do powierzchni stwierdzonej działki rolnej I. Organ podkreślił, że obsługujący odbiornik GPS, wykonując pomiary, nie mierzył powierzchni działki ewidencyjnej nr 7, tylko powierzchnię łąki w obrębie działki ewidencyjnej, co w praktyce oznacza, iż nie miał obowiązku dokonywać pomiarów po granicach ewidencyjnych, ale po granicach upraw. Organ odniósł się również do zdjęć wykonanych na powierzchniach spornych działek rolnych I i F stwierdzając, że również z nich wynika, iż obszar zakwalifikowany do płatności nie jest równy obszarowi zadeklarowanemu. Organ II instancji podkreślił również, że mimo tego, iż G. C. złożyła na formularzu wniosku podpis pod oświadczeniem, że znane jej są zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych przedmiotowym wnioskiem, strona nie poinformowała Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z własnej inicjatywy, że wniosek jest nieprawidłowy lub się zdezaktualizował.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach G. C. zarzuciła w/w decyzji nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego, a w szczególności nie uwzględnienie wniosków dowodowych skarżącej z dnia 27 stycznia 2012 r. dotyczących przesłuchania świadków. Skarżąca zakwestionowała również posługiwanie się przez ARiMR w systemie informacji geograficznej skalą 1 : 10000 twierdząc, że przy takiej skali zdarzają się w terenie kilkumetrowe pomyłki. Opowiedziała się za stosowaniem dokładniejszej skali 1 : 1000 lub 1 : 500, którymi posługują się geodeci. Kolejny zarzut skarżącej dotyczył tego, że wbrew twierdzeniu organu zawartemu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że płatność przysługuje do powierzchni gruntów rolnych spełniających warunki do ich przyznania niezależnie od tego jaka powierzchnia użytków rolnych widnieje w akcie własności gruntów bądź w ewidencji, co oznacza, że nie trzeba trzymać się sztywno granic ewidencyjnych – kontrolujący, wbrew naleganiom skarżącej, mierzyli powierzchnie upraw w ramach granic działek ewidencyjnych "pomimo że działki nr 7 i 487 były uprawiane w granicach właściwej uprawy". Skarżąca stwierdziła też, że działki nr 7 ani ona, ani jej poprzednik nigdy nie użytkowali za rzeką. Ponadto żaden z organów nie odniósł się do faktu zwężenia rzeki na wysokości działki nr 7, które to zwężenie jest nieprawdziwe, bo w rzeczywistości w terenie żadna zmiana szerokości rzeki nie nastąpiła.
W konkluzji skarżąca zakwestionowała powierzchnię jej gruntów ustaloną w czasie kontroli i stwierdziła, że celowe jest przeprowadzenie kolejnej kontroli na miejscu z jej udziałem, połączonej z ponownymi pomiarami i oględzinami spornych działek.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. W odniesieniu do zarzutów skargi wskazano, że podczas kontroli została zmierzona cała powierzchnia kwalifikująca się do płatności (powierzchnia łąki) w obrębie działki ewidencyjnej, co w praktyce oznacza, że kontrolujący nie mieli obowiązku dokonywać pomiarów po granicach ewidencyjnych, tylko po granicach upraw. W efekcie powierzchnie zmierzone wskazane w protokole z kontroli oraz w decyzji dotyczyły powierzchni użytkowanej rolniczo na działkach ewidencyjnych, a nie całkowitej powierzchni działek ewidencyjnych. Organ powołał się również na fakt uznania przez WSA w Kielcach w sprawach [...] i [...] dotyczących płatności przyznanych G. C. w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i ONW na 2011 r., prawidłowości wyników kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącej w dniu 16 marca 2012 r., w oparciu o które zostały rozstrzygnięte tamte sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 – t. j.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., zadaniem wojewódzkich sądów administracyjnych jest sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.), a kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy. Zaznaczyć przy tym trzeba, że w ramach swojej kognicji Sąd w pierwszym rzędzie ocenia prawidłowość zastosowania przez organ przepisów postępowania administracyjnego. Dopiero bowiem należycie ustalony stan faktyczny – przy jednoczesnym zapewnieniu realizacji naczelnych zasad postępowania administracyjnego – pozwala ocenić zasadność zastosowania konkretnych norm prawa materialnego.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, ani też przepisów prawa materialnego w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Natomiast wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej i dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy. Mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (tak również A. Kabat (w) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M.Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 345).
Odnosząc przytoczone uwagi do okoliczności niniejszej sprawy należy zauważyć, że w przedmiocie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w 2011 r. objętych wnioskiem G. C. z dnia 16 maja 2011 r., przed obecnym rozpoznaniem sprawy była już wydana decyzja ostateczna przyznająca te płatności w pomniejszonej wysokości. Decyzja ta została jednak uchylona prawomocnym wyrokiem WSA w Kielcach z dnia [...] z powodu nie odniesienia się przez organ II instancji w wystarczającym zakresie do znaczących prawnie zarzutów strony postępowania dotyczących zakwestionowanej przez organ powierzchni użytkowanej rolniczo. Sąd zauważył przy tym w tamtym postępowaniu, że jego oceny nie mogło zmienić obszerne ustosunkowanie się przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR do zarzutów strony w odpowiedzi na skargę, ponieważ odpowiedź na skargę nie może zastępować uzasadnienia decyzji. Podniesione dopiero w odpowiedzi na skargę okoliczności, które powinny znaleźć się w uzasadnieniu faktycznym decyzji, pozbawiają bowiem stronę możliwości ustosunkowania się do nich w toku postępowania administracyjnego. W wyroku tym znalazły się wskazania co do dalszego postępowania sprowadzające się do zalecenia szczegółowego rozpoznania w toku ponownego postępowania prowadzonego przez organ II instancji wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu oraz sporządzenia uzasadnienia ponownej decyzji z poszanowaniem wymogów określonych w art. 107 § 3 kpa.
Dokonując kontroli zaskarżonej obecnie decyzji Sąd stwierdził, że wskazane w wyroku WSA w Kielcach z dnia [...] naruszenia prawa zostały przez organ II instancji usunięte, a wiążące wskazania zawarte w tamtym wyroku zostały wykonane.
W szczególności organ wyjaśnił w wystarczający sposób zasadniczą wątpliwość wyrażaną przez stronę w toku postępowania, dotyczącą różnicy pomiędzy zgłoszoną do płatności powierzchnią działek rolnych I oraz F, a powierzchnią tych działek kwalifikującą się do płatności stwierdzoną przez organy administracji w toku postępowania, a zwłaszcza w czasie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 16 marca 2012 r. Organ odniósł się także do szczegółowych zarzutów strony dotyczących przebiegu kontroli i jej wyników.
Oceniając wywody organu należy przede wszystkim zauważyć, że zarzuty skarżącej opierają się na błędnym założeniu, że w czasie pomiarów istotna jest stwierdzona powierzchnia danego rodzaju upraw, bez względu na granice ewidencyjne działki objętej wnioskiem. Wbrew takiemu poglądowi skarżącej nie może być wątpliwości, że istotna dla wyliczenia płatności jest powierzchnia upraw w obrębie działki ewidencyjnej objętej wnioskiem. Taką też powierzchnię zmierzyli inspektorzy terenowi w czasie kontroli w dniu 16 marca 2012 r. Jak wynika bowiem z protokołu z czynności kontrolnych z dnia 16 marca 2012 r. zmierzyli oni całą powierzchnię kwalifikującą się do płatności (tj. powierzchnię łąki) na działce ewidencyjnej nr 7 (działka rolna I) od rzeki do granicy sąsiednich działek stwierdzając, że wynosi ona 0,32 ha. Kontrolujący zmierzyli również całą powierzchnię możliwą do zakwalifikowania do płatności na działce ewidencyjnej nr 487 (działka rolna F) i w tym zakresie stwierdzili 0,96 ha. Jak to trafnie wyjaśnił organ, G. C. mimo obecności w czasie pomiarów w dniu 16 marca 2012 r. i zgłoszenia do nich zastrzeżeń, nie sprecyzowała w żaden sposób, jakie konkretnie ma uwagi do przeprowadzonych pomiarów. Wiarygodności ustaleniom i pomiarom dokonanym w czasie wspomnianej kontroli przydaje natomiast sporządzona wówczas dokumentacja, w szczególności zdjęcia oraz zsynchronizowane z nimi szkice działek nr ewidencyjny 487 i 7, na których odnotowano, z jakiego miejsca które ze zdjęć zostało wykonane. Pozwala to w ocenie Sądu na realną weryfikację ustaleń organu oraz zarzutów skarżącej co do lokalizacji, a w konsekwencji i powierzchni łąki wnioskowanej do płatności rolnośrodowiskowej.
Należy również zauważyć, że protokół z kontroli z dnia 16 marca 2012 r. dotyczącej działek rolnych I oraz F, był już przedmiotem oceny WSA w Kielcach w sprawach wnioskowanych przez G. C. płatności za 2011 rok. Choć wspomniane sprawy zakończone prawomocnymi wyrokami WSA w Kielcach z dnia [...] sygn. akt [...] i [...] oddalającymi skargi G. C. na decyzje utrzymujące w mocy decyzje przyznające płatności w pomniejszonej wysokości, dotyczyły płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz płatności dla obszarów o niekorzystnych warunkach gospodarowania, to jednak wnioskami strony w tamtych sprawie objęte były również te same działki rolne I oraz F co w niniejszej sprawie, a powodem obniżenia płatności były te same nieprawidłowości, które stały się podstawą obniżenia wysokości płatności rolnośrodowiskowej. Dlatego ocena wspomnianego protokołu jest w niniejszej sprawie co do zasady taka sama jak w sprawach [...].
Mając na uwadze powyższe należy podkreślić, iż dowodowi z protokołu kontroli - z racji przeprowadzania kontroli przez podmioty wyspecjalizowane, dysponujące odpowiednimi warunkami organizacyjnymi i technicznymi - co do zasady przypisać należy przymiot wiarygodności. Niewątpliwie ustalenia wynikające z protokołu kontroli mogą zostać podważone. Fakt, że z czynności kontrolnych sporządzony jest protokół i że jest on dowodem na okoliczność spełnienia warunków przyznania płatności nie wyłącza - na zasadach ogólnych - dopuszczenia innych dowodów, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy (por. wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2008r. o sygn. akt II GSK 492/07, dostępny w internetowej bazie orzeczniczej NSA).
Ocena dowodów z protokołu kontroli oraz załączonych do niego szkiców i zdjęć, jak również raportu z kontroli administracyjnej – stwierdzających nieprawidłowości w powierzchniach deklarowanych przez G. C. do płatności rolnośrodowiskowej – jest prawidłowa, a przyjęty przez organy stan faktyczny w zakresie stwierdzonej powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. Strona skarżąca nie dostarczyła bowiem organom dostatecznych argumentów, skutecznie podważających dowód z protokołu kontroli, a w konsekwencji ustaleń w zakresie przyjętej przez organy powierzchni kwalifikującej się do płatności. Wprawdzie skarżąca zgłaszała uwagi do kontroli lecz, jak to już wyżej wspomniano, nie uszczegółowiła zastrzeżeń do wykonywanych pomiarów.
Na uwzględnienie zarzutów skarżącej nie pozwalają również zawarte w nich nieścisłości i niekonsekwencje.
Powołując się na różnicę w szerokości rzeki Czarnej Nidy, do której przylega działka rolna I, uwidocznionej na mapie z 21 stycznia 2011 r. będącej załącznikiem do protokołu kontroli z dnia 16 marca 2012 r. (9 metrów) oraz na mapie z dnia 11 grudnia 2011 r. dołączonej do odwołania strony z dnia 16 maja 2012 r. (3 metry), skarżąca nie wyjaśniła, w jaki sposób zmierzyła podane przez siebie szerokości. Nie wyjaśniła też, jakie miałyby ewentualnie być konsekwencje takiej rozbieżności dla niniejszej sprawy. Należy więc zauważyć, że szerokość wspomnianej rzeki nie jest na tych mapach określona miarami. Jeżeli jednak skarżąca sugerowała się szerokością pasa wyznaczonego na tych mapach liniami przerywanymi i oznaczonego znakami graficznymi "V" (w ramach którego mieści się rzeka przylegająca do przedmiotowych działek strony), to należy stwierdzić, że według legendy do wymienionych map, takie oznaczenie odpowiada pozostałym terenom wyłączonym (w czym mieści się również rzeka), a nie samej rzece, i na obu powołanych mapach ma zbliżoną szerokość. Ponadto szerokość wspomnianej rzeki jest widoczna na zdjęciach zrobionych w czasie kontroli tj. również w dniu 26 marca 2012 r. i bez wątpliwości nie wynosi ona 9 metrów, lecz około 3 metrów.
Odnośnie zarzutu skarżącej, że nie jest w sprawie wiadome, czy pomiar działki rolnej I został dokonany do brzegu rzeki, czy też do jej środka, należy zwrócić uwagę, że o ile stronie chodziło o pomiar powierzchni użytkowanej, to nie może być wątpliwości, że nie mógł on sięgać środka rzeki, ani nawet jej brzegu, skoro brzegi te są zakrzaczone i zadrzewione (co jest widoczne na zdjęciach z kontroli z dnia 16 marca 2012 r.), co uniemożliwia zaliczenie ich do użytkowanej powierzchni rolniczej, do której przysługuje wnioskowana w sprawie płatność rolnośrodowiskowa.
Niezasadny był również zarzut skargi dotyczący zbyt niedokładnej skali mapy, jaką posługiwały się w toku postępowania organy administracji, a także inspektorzy terenowi przeprowadzający kontrole. Aczkolwiek istotnie użycie zamiast mapy o skali 1 : 10000, mapy o skali 1 : 5000, czy - tym bardziej - 1 : 1000, pozwalałoby na precyzyjniejsze ustalenia faktyczne, to jednak zastosowana w sprawie skala map była zgodna z obowiązującymi przepisami. Jak bowiem wynika z treści art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. UE. L. 2009.30.16), system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10.000.
Nie mógł również odnieść skutku zarzut skargi dotyczący nieuwzględnienia wniosków dowodowych G. C. dotyczących przesłuchania świadków. Jak wynika bowiem z treści przedstawionych Sądowi akt administracyjnych, nie ma w nich wniosku strony datowanego na dzień 27 stycznia 2012 r. dotyczącego przesłuchania świadków, ani też jakiegokolwiek innego jej wniosku dotyczącego tej kwestii. Ponieważ również do skargi nie dołączono żadnego dokumentu potwierdzającego fakt złożenia takiego wniosku, nie ma podstaw do przyjęcia, aby wniosek taki rzeczywiście został złożony. Organ administracji nie mógł więc naruszyć jakichkolwiek przepisów postępowania administracyjnego przez nieuwzględnienie domniemanego wniosku o przesłuchanie świadków.
Ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło