II SA/Ke 274/09
PostanowienieWSA w Kielcach2009-06-09
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która jest w stanie uiścić wpis sądowy od skargi, może ubiegać się o zwolnienie od dalszych kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni, która uiściła wpis sądowy od skargi, może ubiegać się o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, jeśli jej dochody nie pozwalają na poniesienie kosztów takiego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Jednakże, jeśli jest w stanie uiścić wpis sądowy, należy ocenić, czy może również zgromadzić środki na inne, niewielkie koszty sądowe, co może skutkować oddaleniem wniosku o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
E. S. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody odmawiającą zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Wnioskodawczyni utrzymuje się z emerytury, płaci alimenty na wnuczkę i pomaga synowi. Jednocześnie uiściła wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowić dla E. S. radcę prawnego z urzędu oraz oddalić wniosek o ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Dnia 9 czerwca 2009 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawego, adwokata w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości p o s t a n a w i a I. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla E. S. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych, III. oddalić wniosek o ustanowienie adwokata.
E. S. złożyła w dniu 27 maja 2009 r. złożyła na formularzu urzędowym PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody z [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Tego samego dnia skarżąca uiściła wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł.
Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z emerytury w wysokości 1331,66 zł brutto (1121 zł netto) miesięcznie. Skarżąca nie wykazała innego majątku oprócz domu wielkości 62 m kw i mieszkania wielkości 44 m kw. Wnioskodawczyni płaci miesięcznie 200 zł tytułem alimentów na rzecz wnuczki, a ponadto pomaga finansowo synowi studiującemu w R.
Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie którą koszty sądowe, jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika, pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy.
Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). Ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.
W rozpatrywanej sprawie uwzględniając fakt, że wnioskodawczyni była w stanie uiścić wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł, oceniono, że może ona przy osiąganym stałym dochodzie z emerytury zgromadzić środki finansowe na poniesienie innych ewentualnych kosztów sądowych, które mogą pojawić się na późniejszym etapie postępowania i nie przekroczą jednorazowo kwoty 100 zł. Natomiast uznano, że osiągany dochód nie pozwala skarżącej na poniesienie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika prawnego z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego jej samej, wnuczki, na rzecz której płaci alimenty i studiującego syna. Zatem na uwzględnienie zasługuje wniosek o przyznanie radcy prawnego z urzędu.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło