II SA/Ke 275/18
PostanowienieWSA w Kielcach2018-07-24
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rada Sołecka, jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, wykazała, że podjęła wszelkie niezbędne działania zmierzające do pozyskania środków finansowych na pokrycie kosztów postępowania sądowego, aby przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Rada Sołecka, jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, nie wykazała, że podjęła wszelkie niezbędne działania zmierzające do pozyskania środków finansowych na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Ponieważ zadania sołectwa realizuje gmina i to ona ponosi koszty ich realizacji, strona skarżąca powinna zwrócić się do władz gminy o przekazanie środków finansowych lub pokrycie kosztów postępowania. Brak wykazania takich działań skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Rada Sołecka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody odmawiającą uznania za wspólnotę gruntową. Wnioskodawca twierdził, że działa społecznie, nie dysponuje środkami finansowymi ani majątkiem. Sąd ustalił, że do dnia wydania postanowienia nie został uchwalony statut sołectwa. Rada Sołecka nie wykazała podjęcia działań zmierzających do pozyskania środków od Gminy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy Radzie Sołeckiej.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Rady Sołeckiej Sołectwa o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy adwokata w sprawie ze skargi Rady Sołeckiej Sołectwa na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy uznania za wspólnotę gruntową postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Rada Sołecka Sołectwa złożyła urzędowy formularz PPPr wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody w przedmiocie odmowy uznania za wspólnotę gruntową.
Ze złożonego formularza wynika, że Rada Sołecka działa społecznie na rzecz społeczności wiejskiej, nie dysponuje żadnymi środkami finansowymi, nie posiada żadnego majątku.
Referendarz sądowy ustalił, że w dniu 30 listopada 2017 r. Rada Gminypodjęła uchwałę w sprawie uchwalenia Statutu Miasta i Gminy, z mocą obowiązującą od dnia 1 stycznia 2018 r. (Dziennik Urzędowy Województwa z dnia 6 grudnia 2017 r. poz. 3773). Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 10 Statutu Miasta i Gminy Wiślica w skład gminy wchodzi jednostka pomocnicza – sołectwo. Stosownie do § 3 ust. 4 Statutu, organizację i zakres działania sołectwa określa Rada Miejska odrębnym statutem sołectwa po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami. Do dnia 24 lipca 2018 r. nie została podjęta i opublikowania w dzienniku urzędowym uchwała o uchwaleniu Statutu Sołectwa.
Przepis art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) dalej zwanej "p.p.s.a." stanowi, iż prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a).
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Należy podkreślić, że zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie przyjmuje się, że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie ma odpowiednich środków na poniesienie kosztów postępowania, ale także że nie posiada ich, chociaż podjęto wszelkie niezbędne działania zmierzające do ich pozyskania (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2010, wyd. LexisNexis, str. 568, jak też postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 20/09 oraz z dnia 26 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 28/09, opublikowane na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W rozpatrywanej sprawie Rada Sołecka nie wykazała aby podjęła wszelkie niezbędne działania zmierzające do pozyskania środków finansowych na poniesienie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Należy podkreślić, że zadania Sołectwa realizuje Gmina i to ona ponosi koszty ich realizacji. Skoro Gmina ponosi wszelkie koszty związane z funkcjonowaniem i realizacją zadań Sołectwa to strona skarżąca powinna zwrócić się do władz Gminy o przekazanie środków finansowych bądź pokrycie kosztów prowadzonego postępowania sądowego. Wnioskodawca nie wykazał, aby zwrócił się z taką prośbą do Gminy i by została ona załatwiona odmownie.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 1 i 2, art. 246 § 2 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło