II SA/Ke 277/06

WyrokWSA w Kielcach2006-10-26

Skład orzekający: Beata Ziomek, Dorota Chobian, Dorota Pędziwlik-Moskal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości sąsiedniej, której grunty nie są przeznaczone na cele budowlane, posiada interes prawny w postępowaniu dotyczącym stanu technicznego obiektu budowlanego (szamba) zlokalizowanego na sąsiedniej działce, który może negatywnie oddziaływać na jego nieruchomość?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył prawo, umarzając postępowanie zażaleniowe i pozbawiając właścicielkę sąsiedniej nieruchomości statusu strony. Właścicielka posiada interes prawny w postępowaniu dotyczącym stanu technicznego szamba, które może negatywnie oddziaływać na jej nieruchomość, nawet jeśli jej działka nie jest przeznaczona na cele budowlane. Naruszenie prawa własności przez przedostawanie się nieczystości na jej działkę uzasadnia jej status strony.
Stan faktyczny
Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na właścicieli działki obowiązek przedłożenia oceny technicznej zbiornika na ścieki. Właścicielka sąsiedniej nieruchomości, D. K.-S., wniosła zażalenie na to postanowienie. Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie zażaleniowe, uznając, że D. K.-S. nie posiada interesu prawnego w sprawie, ponieważ jej działka nie jest przeznaczona na cele budowlane. D. K.-S. zaskarżyła postanowienie o umorzeniu, zarzucając pozbawienie jej statusu strony.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania zażaleniowego, orzekł, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz D. K.-S. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędzia WSA Dorota Pędziwlik-Moskal, Protokolant Asystent sędziego Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 października 2006 r. sprawy ze skargi D. K.- S. na postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz D. K.-S. 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/ Ke 277 / 06 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...]Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej stanu technicznego zbiornika na ścieki, zlokalizowanego na terenie posesji w K., przy ul. S., i znaczonej numerem geodezyjnym 2525/1, na podstawie art. 81 c ust. 2 i 103 ust. 2 prawa budowlanego oraz art. 123 kpa nałożył na E. G., M. G. i Z. G. obowiązek przedłożenia w terminie do 28 lutego 2006r. oceny technicznej zbiornika na ścieki, dotyczącej jego szczelności, wykonanej przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia. Zażalenie na to postanowienie wniosła D. K. - S., w imieniu której działał jej pełnomocnik R. S. Postanowieniem z dnia [...]Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 kpa oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego umorzył postępowanie zażaleniowe. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że po przeanalizowaniu sprawy stwierdza, że działka, na której usytuowany jest zbiornik nas ścieki graniczy z dwoma działkami nr 2521 i 2523, których właścicielką jest D. K. - S. Według wypisu z rejestru gruntów działka nr 2523 to grunty orne zaś działka 2521, bezpośrednio granicząca ze zbiornikiem za ścieki, to łąki trwałe, czyli nie są to grunty przeznaczone na cele budowlane. Z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego wynika, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na wznowienie robót są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości, znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia zagospodarowania tego obiektu. Zatem zdaniem organu odwoławczego R. S. nie ma interesu prawnego w tej sprawie, dającego mu uprawnienia wzięcia udziału w sprawie w charakterze strony w oparciu o przepisy prawa budowlanego. Wszystkie postępowania administracyjne prowadzone przez organy nadzoru budowlanego dotyczą działek budowlanych i ich obszaru oddziaływania również w stosunku do działek budowlanych. Działka 2523 to grunty orne a działka 2521 to łąki trwałe, więc rozpatrywanie roszczeń ich właścicieli nie należy do kompetencji organów nadzoru budowlanego. Dalej organ odwoławczy przytoczył treść art. 28 kpa, wskazał, że od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny i stwierdził, że składający zażalenie nie jest stroną w przedmiotowym postępowaniu i nie posiada interesu prawnego lub obowiązku i dlatego postępowanie zażaleniowe należało umorzyć. W skardze na to postanowienie D. K.- S. zarzuciła "bezprawne pozbawienie jej, jako właścicielki nieruchomości, statusu strony" podnosząc, iż nie można stosować pojęcia "wznowienie robót budowlanych" do sytuacji, w której wybudowany 30 lat temu nieszczelny zbiornik na ścieki, cieknący do gruntu od chwili jego wybudowania i ustawicznie przelewający się pokrywą, wymaga jedynie odmulenia i uszczelnienia dna i styków kręgów i w związku z tym domagała się uchylenia tego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniosił o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu swego postanowienia i w dalszym ciągu podtrzymując swoje stanowisko odnośnie tego, że stosownie do art. 28 prawa budowlanego D. K. - S. nie ma interesu prawnego w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako zasadna zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim wskazać należy, iż co prawda w wydanym w dniu 8 grudniu 2005r. zawiadomieniu o wszczęciu postępowania Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wskazał podstawy prawnej, wynikającej z ustawy Prawo budowlane, wszczętego postępowania a jedynie określił je jako "postępowanie wszczęte na wniosek R. S. w sprawie stanu technicznego zbiornika na ścieki, zlokalizowanego na terenie posesji przy ul. S.", tym niemniej na podstawie akt sprawy nie może budzić wątpliwości, że po pierwsze postępowanie zostało wszczęte na wniosek skarżącej D. K. -S., w imieniu której tylko jako pełnomocnik działał jej mąż R. S. a po drugie, że sprawa nie dotyczy ani wydania pozwolenia na budowę ani też wznowienia robót budowlanych. W tej sytuacji z naruszeniem art. 28 kpa organ odwoławczy oceniał posiadanie przez skarżącą statusu strony, dokonując tej oceny w oparciu o art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Postępowanie przed Inspektorem Nadzoru Budowlanego, jak wcześniej wskazano, zostało wszczęte na skutek pism działającego w imieniu skarżącej/ jako właścicielki nieruchomości sąsiedniej/ R. S., który zarzucał, że wybudowane na działce, stanowiącej współwłasność Z., M. i E. G. w latach 70-tych szambo nie posiada dna i ma zbyt małą objętość, co powoduje ciągłe wsiąkanie ścieków oraz ich przelewanie się na działkę jego żony. Zgodnie z art. 28 kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W niniejszej sprawie organ odwoławczy nie kwestionuje faktu, że skarżąca jest właścicielką nieruchomości, bezpośrednio graniczącej z działką, na której znajduje się obiekt budowlany, jakim niewątpliwie jest szambo. Jeśli obiekt ten, jak to zarzuca skarżąca, został zbudowany niezgodnie z obowiązującymi przepisami / brak dna/ i przez to faktycznie powoduje przedostawanie się na jej działkę nieczystości, przysługujące jej prawo własności jest naruszone. Dlatego też nie można tu mówić jedynie o naruszeniu interesu faktycznego D. K.- S.. Ponadto to właśnie ona a nie jej mąż występowała jako strona przed organem I instancji, dlatego też niezrozumiałe jest, dlaczego organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazał, że to R. S. nie ma interesu prawnego. W sytuacji, gdy przedmiotem postępowania jest kwestia prawidłowości wybudowania obiektu budowlanego, nie jest także zrozumiałe zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stwierdzenie, że wszystkie postępowania administracyjne prowadzone przez organy nadzoru budowlanego dotyczą tylko działek budowlanych i ich oddziaływania również w stosunku do działek budowlanych. Takie stanowisko nie znajduje żadnego uzasadnienia w świetle przepisów prawa budowlanego a w szczególności art. 1 tej ustawy, który określając przedmiot jej regulacji nie zawęził go do spraw projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych na działkach budowlanych. Podzielenie stanowiska organu odwoławczego prowadziłoby do wniosku, że dokonanie samowoli budowlanej na działce, która nie jest działką budowlaną wyłączałoby uprawnienie organów nadzoru budowlanego do podejmowania jakichkolwiek środków, przewidzianych w przepisach prawa budowlanego, w stosunku do takiego samowolnie wzniesionego obiektu. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 3 organ umorzył postępowanie zażaleniowe. Dlatego też zaskarżone postanowienie podlegało uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § i pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi / Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm./. Zgodnie z art. 200 orzeczono o kosztach postępowania sadowego zaś na podstawie art. 152 tej samej ustawy, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło