II SA/Ke 28/05
WyrokWSA w Kielcach2005-08-17
Skład orzekający: Renata Detka, Dorota Chobian, Beata Ziomek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego, jeśli wcześniej decyzją dyrektora przedszkola został nadany stopień nauczyciela kontraktowego, a skarżąca posiadała kwalifikacje do zatrudnienia w przedszkolu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kluczowe było naruszenie zasady trwałości decyzji administracyjnej i ochrony praw nabytych, ponieważ decyzja o nadaniu stopnia nauczyciela kontraktowego stała się ostateczna. Ponadto, organ nie uzasadnił w sposób przekonujący oceny kwalifikacji skarżącej, naruszając zasadę swobodnej oceny dowodów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.P-K. na decyzję Kuratora Oświaty, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego. Skarżąca posiadała stopień nauczyciela kontraktowego, ukończone studia wyższe z zakresu grafiki oraz kursy kwalifikacyjne. Organy administracji uznały, że skarżąca nie posiada kwalifikacji do pracy w przedszkolu, a nadanie jej stopnia nauczyciela kontraktowego nastąpiło z naruszeniem prawa. Skarżąca kwestionowała te ustalenia, wskazując na zgodność ukończonych studiów i kursów z prowadzonymi zajęciami oraz na ostateczność decyzji o nadaniu stopnia nauczyciela kontraktowego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Kuratora Oświaty oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K., stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt: II SA/Ke 28/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 sierpnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie: WSA Dorota Chobian, WSA Beata Ziomek, Protokolant: referent stażysta Katarzyna Mrozicka - Bąbel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2005 r. przy udziale---- sprawy ze skargi A.P-K na decyzję Kuratora Oświaty z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Kurator Oświaty decyzją z dnia [...] nr KO [...] po rozpatrzeniu odwołania A. P-K utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...] odmawiającą nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego A.P-K.
W motywach rozstrzygnięcia Kurator Oświaty podał, iż A. P-K legitymuje się dyplomem ukończenia [...] w 1997r. z tytułem magister artysta – grafik oraz zaświadczeniem ukończenia kursu pedagogicznego nadającego kwalifikacje do pracy nauczycielskiej i świadectwem ukończenia kursu kwalifikacyjnego z pedagogiki specjalnej – oligofrenopedagogiki. Od dnia 31 sierpnia 2000r. pozostaje w zatrudnieniu w [...] w K. na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony na stanowisku nauczyciela terapii manualnej. Posiada status nauczyciela kontraktowego.
W ocenie organów obu instancji administracyjnych A.P-K nie posiada kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolu w rozumieniu § 4 rozporządzenia Ministra Edukacji i Sportu z dnia 10 września 2002r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz.U. Nr 155, poz. 1288), albowiem ukończony przez nią kierunek studiów nie jest zgodny ani zbliżony z rodzajem prowadzonych w przedszkolu zajęć. Nadto nie jest uprawniona do prowadzenia w przedszkolu zajeć rewalidacyjno-terapeutycznych z uwagi na brak formalnych kwalifikacji do prowadzenia tego typu zajęć.
Kurator Oświaty stwierdził również, iż wydanie aktu awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego nastąpiło z naruszeniem prawa, ponieważ w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela (Dz.U. Nr 19, poz. 239) A.P-K. nie posiadała kwalifikacji zawodowych i nie mogła otrzymać z mocy prawa stopnia nauczyciela kontraktowego zgodnie z treścią art. 7 ust. 3 cyt. ustawy.
Skargę na decyzję Kuratora Oświaty z dnia 16 lutego 2004r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] nr [...] złożyła A.P-K. wnosząc w całości o jej uchylenie.
Skarżąca zarzuciła obu podjętym rozstrzygnięciom naruszenia prawa materialnego: § 4 rozporządzenia Ministra Edukacji i Sportu z dnia 10 września 2002r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz.U. Nr 155, poz. 1288), zwanego w dalszej części uzasadnienia rozporządzeniem, § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 21 maja 2001r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola i publicznych szkół (Dz.U. Nr 61, poz. 624 ze zm.), art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela (Dz.U. Nr 19, poz. 239 ) oraz przepisów prawa procesowego.
Zdaniem skarżącej, kierunek ukończonych studiów wyższych jest nie tylko zbliżony z nauczanym przez nią w przedszkolu przedmiotem i rodzajem prowadzonych zajęć ale pozostaje z nimi w zgodzie, podobnie jak ukończony kurs kwalifikacyjny. Wyjaśnia, że zakres szkolenia kwalikacyjnego kursu z pedagogiki Specjalnej: "Oligofrenopedagogika" obejmował m. inn. takie przedmioty jak: "Podstawy psychologiczne rewalidacji lekko upośledzonych umysłowo", "Rewalidacja indywidualna". Skarżąca kwestionuje również argumentację Świętokrzyskiego Kuratora Oświaty dotyczącą nabycia statusu nauczyciela kontraktowego z naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę Kurator Oświaty wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna i podlega uwzględnieniu.
Na wstępie należy zwrócić uwagę na istotne zagadnienie o charakterze procesowym. Stosownie do § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie, Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach przekazuje się sprawy, w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na obszarze województwa świętokrzyskiego zostały wniesione do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i postępowanie nie zostało zakończone do dnia 1 lipca 2005r. Z tego względu właściwym do rozpoznania skargi A.P-K. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach.
Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie kontrola sądowoadministracyjna wykazała, że w toku postępowania o nadanie nauczycielowi stopnia awansu zawodowego doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przepisy rozdziału 3a ustawy z dnia 26 stycznia 1982r. Karta Nauczyciela (Dz.U. z 2003r. Nr 118, poz. 1112 ze zm.) , regulują tryb nadawania stopni awansu zawodowego nauczycieli. Art. 9a ust. 1 cyt. ustawy określa następujące stopnie awansu zawodowego nauczycieli:
1) nauczyciel stażysta
2) nauczyciel kontraktowy
3) nauczyciel mianowany
4) nauczyciel dyplomowany
Zgodnie z art. 9b ust. 1 tej ustawy, warunkiem nadania nauczycielowi kolejnego stopnia awansu zawodowego jest spełnienie następujących wymagań kwalifikacyjnych:
- posiadanie wyższego wykształcenia z odpowiednim przygotowaniem
pedagogicznym
- przestrzeganie podstawowych zasad moralnych
- spełnienie warunków zdrowotnych niezbędnych do wykonywania zawodu
- spełnienie wymogów określonych w rozporządzeniu z dnia 10 września 2002r.
- odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela
oraz w przypadku nauczyciela kontraktowego
- zdanie egzaminu przed komisją egzaminacyjną.
Ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego wynika, że A.P-K decyzją Dyrektora Przedszkola Samorządowego Nr [...] dnia [...]. otrzymała stopień nauczyciela kontraktowego ze wskazaniem możliwości zatrudnienia w przedszkolu, szkole podstawowej, szkole specjalnej. Powyższa decyzja stała się ostateczna co oznacza, że A.P-K nabyła uprawnienia w zakresie określonym tą decyzją, pozbawienie jej zaś tych uprawnień byłoby możliwe wyłącznie poprzez wzruszenie tej decyzji w jednym z trybów nadzwyczajnych, wymienionych w art. 16 kpa ( uchylenie lub zmiana decyzji, stwierdzenie nieważności decyzji, wznowienie postępowania). Skoro z decyzji Dyrektora Przedszkola Samorządowego wynika, że A.P-K może być zatrudniona w przedszkolu, to w sposób oczywisty dokonywanie odmiennych ustaleń w tym zakresie przez Kuratora Oświaty ( jak również Prezydenta Miasta) w toku postępowania zmierzającego do nadania nauczycielowi kolejnego stopnia awansu zawodowego jest nieuprawnione i stanowi naruszenie zasady trwałości decyzji administracyjnej i zasady ochrony praw nabytych.
Kolejne uchybienie organu wynika z faktu, iż dokonując oceny dotyczącej kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolu, wymienionych w § 4 rozporządzenia z dnia 10 września 2002r.,organ nie wskazał żadnych powodów, dla których uznał własne rozumowanie o niezgodności lub zbliżeniu kierunku ukończonych studiów z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych przez skarżącą zajęć w przedszkolu za prawidłowe. Taki sposób wyrażenia oceny nie pozwala Sądowi na jakąkolwiek weryfikację stanowiska zajętego przez Kuratora Oświaty i świadczy o naruszeniu przez organ zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 kpa. Zasada ta bowiem nie oznacza, że organ jest uprawniony do oceny dowodów w sposób autorytatywny lecz, że swoją ocenę dowodów obowiązany jest oprzeć na przekonujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu.
Wyrazem oceny materiału dowodowego powinno być uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji. Niewłaściwa ocena materiału dowodowego nie uwzględnia wymagań określonych w przepisie art. 107 § 3 kpa.
Powyższe wadliwości w zakresie procedury administracyjnej oraz wyjaśnienia podstawy faktycznej wydanej decyzji nie zezwalają na uznanie jej za zgodną z prawem i z tego względu należało zaskarżoną decyzję uchylić.
W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i lit. "c" oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło