II SA/Ke 288/13

WyrokWSA w Kielcach2013-07-11

Skład orzekający: Jacek Kuza, Renata Detka, Sylwester Miziołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej zasadnie odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia zmian w rejestrze gruntów, jeśli wnioskodawca nie jest właścicielem tych gruntów ani inną osobą uprawnioną do złożenia takiego wniosku?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej zasadnie odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., gdy żądanie dotyczyło wprowadzenia zmian w rejestrze gruntów, a wnioskodawca nie wykazał swojego legitymacji procesowej jako właściciel lub inna osoba uprawniona do złożenia takiego wniosku zgodnie z przepisami prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Brak legitymacji procesowej wnioskodawcy stanowi uzasadnioną przyczynę do odmowy wszczęcia postępowania.
Stan faktyczny
W. G. złożył szereg wniosków o wprowadzenie zmian w rejestrze gruntów, w tym o uregulowanie ewidencji dla działek, których nie był właścicielem. Organ pierwszej instancji odmówił wszczęcia postępowania w tej części, wskazując na brak legitymacji procesowej wnioskodawcy. Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W. G. złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i celowe działanie na jego niekorzyść.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 lipca 2013 r. sprawy ze skargi W. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia zmiany w rejestrze gruntów 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata W. C. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Postanowieniem z dnia 14 marca 2013 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, po rozpatrzeniu zażalenia W. G., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa utrzymał w mocy postanowienie Starosty S. z dnia 31 stycznia 2013 r. Postanowieniem tym, podjętym na podstawie art. 61a kpa organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania W. G. w przedmiocie wprowadzenia zmiany w rejestrze gruntów obrębu O. gmina O. polegającej na uregulowaniu ewidencji gruntów dla działek numer 1119, 1350/1, 1685, 1365/1, obręb O. zgodnie z aktem notarialnym Rep "A" Nr [...] z dnia 3 lipca 1965 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, przedmiotem postanowienia organu pierwszej instancji był wniosek W. G. z dnia 23 lipca 2004 r. zmodyfikowany kolejnymi pismami z dnia 5 czerwca 2006 r., 8 stycznia 2008 r., 8 kwietnia 2010 r., 8 września 2010 r., 14 lutego 2011 r., 15 grudnia 2011 r., 3 stycznia 2012 r. Organ wskazał, że z treści wniosku oraz kolejnych pism wynikało żądanie wprowadzenia zmian w rejestrze gruntów obrębu O. gminy O. polegających na: 1) "uregulowaniu ewidencji gruntów dla działek numer 1119, 1350/1, 1685, 1365/1, 1366/1, 1352, 1643 obręb O. zgodnie z aktem notarialnym Rep "A" Nr [...] z dnia 3 lipca 1965r." 2) "wykonanie wykazu zmian gruntowych działek 1/3, 1/4, 1/5 ujawnionych w księdze wieczystej nr [...] z "prawidłową" ewidencją gruntów i na podstawie aktu notarialnego Rep A [...] z dnia 3 lipca 1965r.", 3) "wytyczenie obrębu O. – N. wzdłuż działek numer 1366/1, 1643", 4) "wyznaczenie prawidłowego biegu rzeki T. wzdłuż działek numer 1350/1, 1365/1, 1366/1, 1685, 1119 zgodnie ze stanem faktycznym w terenie oraz przywrócenie po obu stronach rzeki lądów na wysokości działki 1119 o powierzchni 440 m x 2 m x 2 = 1760 m kw. i 1685 o powierzchni 685 m x 2 m x 2 = 2740 m kw.", 5) "wyznaczeniu prawidłowego przebiegu granicy na wysokości działek nr 1359/1, 1359/2 a działką numer 1365/1", 6) "zmianie powierzchni działek numer 1349, 1653/1, 1653/2, 1352", 7) "zmianie klasyfikacji w działkach numer 1312, 1366/1, 1365/1, 1653/1, 1653/2, 1350/1, 1643, 1352, 1362, 1357, 1656 obręb O.", 8) "uregulowaniu stanu prawnego drogi O. – P. na wysokości działek 1653/1, 1653/2, 1352, 1362, 1357, 1656 obręb O.", 9) "unieważnieniu ewidencji gruntów i budynków, jednostka rejestrowa G.224 obręb O. działki numer 1353, 1366/1, 1643", 10) "likwidacji działki numer 1643 i połączeniu jej z działką numer 1366/1, gdzie nowo powstała działka ma mieć powierzchnię 2,28 ha", 11) "wpisanie wnioskodawcy jako właściciela działek numer 1366/1, 1643, 1365/1, 1119, 1685, 1352, 1350/1", 12) "sprostowaniu nieprawidłowych zapisów dotyczących działek numer 1349 i 1312". Organ wskazał, że zgodnie z art. 62 kpa w sprawach, w których prawa lub obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej i w których właściwy jest ten sam organ administracji publicznej, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony. Z analizy żądań W. G. wynika, że każde z nich odnosi się do innego stanu faktycznego, inna jest również podstawa prawna, albowiem nie wszystkie odnoszą się do ewidencji gruntów i budynków. Zdaniem organu treść tych żądań nie spełnia wymogów do wszczęcia i prowadzenia jednego postępowania administracyjnego. Przedmiotem postanowienia Starosty S. z dnia 31 stycznia 2013 r. było żądanie dotyczące wprowadzenia zmiany w rejestrze gruntów O. gm. O. polegającej na uregulowaniu ewidencji gruntów dla działek numer 1119, 1350/1, 1685, 1365/1, 1366/1, 1352, 1643 obręb O. zgodnie z aktem notarialnym Rep "A" Nr [...] z dnia 3 lipca 1965r. Analizując to żądanie organ pierwszej instancji ustalił, że działki nr 1119, 1350/1, 1685, 1365/1 nie stanowią własności W. G. Z materiału zgromadzonego przez organ jak również z dokumentów przedstawionych przez wnioskodawcą wynika, że grunty oznaczone obecnie jako działki nr 1119, 1350/1, 1685, 1365/1, 1366/1, 1352, 1643 wchodziły niegdyś w skład jednej nieruchomości należącej do J. K. Nieruchomość ta została podzielona na działki nr 1/1, 1/3, 1/4, 1/5. Aktem notarialnym z dnia 3 lipca 1965 r. Rep. "A" Nr [...] J. K. darował nieruchomość oznaczoną jako działka nr 1/1 swojemu synowi A. K., a działki nr 1/3,1/4, 1/5 swojej córce M. G. Organ wskazał, że w 1968 r. założono ewidencję gruntów dla wsi O. i w rejestrach z 1968 r. został wpisany A. K. jako właściciel gruntów oznaczonych między innymi jako działki nr 1119, 1350, 1685, 1365, a M. G. jako właścicielka gruntów oznaczonych jako działki nr 1352, 1366, 1643, które darowała swojemu synowi W. G. Z dokumentów będących podstawa założenia ksiąg wieczystych działki nr 1119, 1350, 1685, 1365 odpowiadały nieruchomości oznaczonej jako działka 1/1 opisanej w akcie notarialnym z dnia 3 lipca 1965 r. Rep "A" Nr [...] z wyłączeniem rowów i dróg. Działki oznaczone nr 1119, 1350, 1685 A. K. darował swojemu synowi L. K., a działkę oznaczoną nr 1365 córce E. K. W wyniku odnowienia operatu ewidencyjnego w 1994 r. numery działek 1350, 1365 uległy zmianie i w aktualnej ewidencji gruntów i budynków figurują pod numerami 1350/1 i 1365/1. Organ podkreślił, że W. G. nie jest właścicielem gruntów oznaczonych jako działki 1119, 1350/1, 1685, 1365/1. Organ wskazał, że prawo własności do nieruchomości składającej się z gruntów oznaczonych aktualnie jako działki 1119, 1350/1, 1685, 1365/1 oraz prawo własności do nieruchomości składającej się z gruntów oznaczonych aktualnie jako działki nr 1352, 1366, 1643 wywodzi się z tego samego dokumentu jakim jest akt notarialny z dnia 3 lipca 1965 r. Rep. "A" Nr [...] to jednak nie daje to W. G. aktualnie właścicielowi działek 1352, 1366, 1643 prawa do występowania z wnioskiem o dokonanie zmian w imieniu właścicieli działek 1119, 1350/1, 1685, 1365/1. Organ wskazał, że zgodnie z art. 61 § 1 kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Natomiast stroną zgodnie z art. 28 kpa jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny, o którym mowa w cytowanym przepisie to interes oparty na prawie. Organ podkreślił, że prowadzenie ewidencji gruntów i budynków regulują przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193 poz. 1287 ze. zm.) oraz rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. Nr 38 poz. 454). Zgodnie z § 46 ust. 1 rozporządzenia dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11 rozporządzenia tj. właścicieli nieruchomości, a w przypadkach ich braku, osób i jednostek organizacyjnych, które tymi nieruchomościami władają, użytkowników wieczystych gruntów, jednostek organizacyjnych sprawujących zarząd lub trwały zarząd nieruchomościami, państwowych osób prawnych, którym Skarb Państwa powierzył w stosunku do jego nieruchomości wykonywania prawa własności lub innych praw rzeczowych, organów administracji publicznej, które gospodarują nieruchomościami wchodzącymi w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa oraz gminnych, powiatowych i wojewódzkich zasobów nieruchomości, użytkowników gruntów państwowych i samorządowych, dane dotyczące osób i jednostek organizacyjnych, które władają gruntami na podstawie umów dzierżawy, zwanych dalej "dzierżawcami", zgłoszonych do ewidencji stosownie do art. 28 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Organ wskazał, że W. G. nie jest żadną z wyżej wymienionych osób w odniesieniu do gruntów oznaczonych obecnie jako działki 1119, 1350/1, 1685, 1365/1. W takiej sytuacji organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji zasadnie na podstawie przepisu 61a kpa odmówił W. G. wszczęcia postępowania w przedmiocie wprowadzenia zmiany w rejestrze gruntów obrębu O. gmina O. polegającej na uregulowaniu ewidencji gruntów dla działek numer 1119, 1350/1, 1685, 1365/1, obręb O. zgodnie z aktem notarialnym Rep "A" Nr [...] z dnia 3 lipca 1965 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł W. G., domagając się korzystnego rozstrzygnięcia. Skarżący zarzuciła organom administracji publicznej celowe działanie na jego niekorzyść, robienie przekrętów nieprawidłowości i w załączeniu do skargi dołączył dwa pisma skierowane do niego przez Starostwo Powiatowe w S., które zdaniem jego wszystko wyjaśniają. Na rozprawie dnia 11 lipca 2013 r. pełnomocnik skarżącego ustanowiony z urzędu zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 7, 8, 9, 10, 77 kpa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zasady słuszności, czy też celowości nie mogą być brane pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy. Badając legalność zaskarżonego aktu sąd administracyjny dokonuje jego oceny w odniesieniu do przepisów obowiązujących w dacie jego wydania i w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w dacie jego wydawania. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w zakresie pozostawania jego w zgodności z przepisami prawa stwierdzić należy, że nie narusza ono prawa. Stanowisko organu w niniejszej sprawie jest wynikiem min. stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 20 października 2011 r. w sprawie II SA/Ke 478/11 gdzie Sąd oddalił skargę W. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 30 czerwca 2011 r. w przedmiocie wprowadzenia zmian w rejestrze ewidencji gruntów. W niniejszej sprawie sąd wskazał, że istotą postępowania administracyjnego jest to, że toczy się ono w jednej sprawie administracyjnej, obowiązuje więc zasada "jedna sprawa-jedna decyzja", co w świetle kilkunastu żądań o różnej materii formułowanych przez W. G. ma decydujące znaczenie co do prowadzonego postępowania i zapadających rozstrzygnięć. Przedmiotem kontroli sądowej w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 14 marca 2013 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji z dnia 31 stycznia 2013 r. o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że w przypadku gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przesłanką wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania może być zatem brak legitymacji procesowej wnoszącego żądanie (przesłanka podmiotowa). W rozpoznawanej sprawie zaskarżone postanowienie zapadło w wyniku rozpatrzenia wniosku W. G. w przedmiocie wprowadzenia zmiany w rejestrze gruntów obrębu O. gmina O. polegającej na uregulowaniu ewidencji gruntów dla działek numer 1119, 1350/1, 1685, 1365/1, obręb O. zgodnie z aktem notarialnym Rep "A" Nr [...] z dnia 3 lipca 1965 r. Ten konkretny wniosek będący przedmiotem badania w niniejszej sprawie poskutkował wydaniem postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Bezsporne jest, że skarżący W. G. nie jest właścicielem ani też żadną z osób uprawnionych do złożenia wniosku o przedmiecie zmian w ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do działek oznaczonych nr 1119, 1350/1, 1685, 1365/1, obręb O. Jak wskazały słusznie organy kwestie prowadzenia ewidencji gruntów i budynków regulują przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. z 2010 r. Nr 193 poz. 1287 ze. zm.) oraz rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz. U. z 2001r. Nr 38 poz. 454). I zgodnie z tymi przepisami dane zawarte w ewidencji mogą być aktualizowane z urzędu lub na wniosek stron ściśle w przepisach określonych. W takiej sytuacji należy podzielić stanowisko organów, iż zasadnie na podstawie art. 61a § 1 kpa odmówiono skarżącemu wszczęcia postępowania w sprawie wprowadzenia zmiany w rejestrze gruntów obrębu O. gmina O. polegającej na uregulowaniu ewidencji gruntów dla działek numer 1119, 1350/1, 1685, 1365/1, obręb O. zgodnie z aktem notarialnym Rep "A" Nr [...] z dnia 3 lipca 1965 r. z przyczyny, że wniosek nie pochodzi od uprawnionej strony. Należy wskazać, że organ pierwszej instancji w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że żądanie wprowadzenia zmian odnośnie działek 1366/1, 1352, 1643 obręb O., których właścicielem jest skarżący zostanie rozstrzygnięte odrębnie, jak również pozostałe jego żądania. Odnosząc się natomiast do skargi W. G. i złożonych dwóch pism to po oznaczeniu tych pism ( [...] ) ewidentnie wynika, że dotyczą one właśnie innych postępowań wszczętych przez W. G. w Starostwie Powiatowym w S. Postępowanie które było przedmiotem oceny w niniejszej sprawie oznaczone było sygnaturą [...]. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło