II SA/Ke 294/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Miziołek,, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2007r. sprawy ze skargi L. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie bez zezwolenia drzew I. oddala skargę ; II. przyznaje od Skarbu Państwa ( Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego E. P. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 292,80 ( dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych, w tym 52,80 złotych VAT oraz 17 (siedemnaście) złotych opłaty od pełnomocnictwa. Decyzją z dnia [...] znak: [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania M. G. uchyliło decyzję Wójta Gminy N. z dnia [...] znak: [...] i umorzyło postępowanie pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia podniesiono, że Wójt Gminy N. decyzją z dnia [...] nałożył na M. G. współwłaściciela działki nr 407 położonej w miejscowości B. , karę pieniężną w kwocie 70.667,09zł za wycięcie bez zezwolenia 5 sztuk drzew – czterech akacji i jednego jesiona. Z ustaleń organu wynikało, że przedmiotowe drzewa rosły w granicy działki nr 407 i 408 – stanowiącej własność A. T. A.M.G. nie kwestionował faktu wycięcia drzew, wskazując, iż rosnące w granicy drzewa uniemożliwiały wybudowanie koniecznego dla obejścia ogrodzenia. W odwołaniu od powyższej decyzji A. M. G. wniósł o jej uchylenie ponieważ w jego ocenie wycięte drzewa były obumarłe i stwarzały niebezpieczeństwo dla zdrowia i życia ludzi przebywających w pobliżu, w przypadku niekontrolowanego ich powalenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] znak: [...] uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył brzmienie art. 83 ust. 1 i art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 92, poz. 880 ze zm.- cytowanej dalej jako ustawa) stwierdzając, że karę administracyjną za wycięcie drzewa bez zezwolenia można wymierzyć temu podmiotowi, który jest samodzielnie uprawniony do złożenia wniosku o zezwolenie na wycięcie drzewa. Stosownie do treści art. 83 ust. 1 ustawy usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości, może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta, na wniosek posiadacza nieruchomości. Jeżeli posiadacz nie jest właścicielem, do wniosku dołącza się zgodę jej właściciela. Zarówno strony, świadkowie jak i organ wydający decyzję potwierdzają, że wycięte drzewa rosły w granicy nieruchomości stanowiących własność A.G. i R.G. oraz A.T. w związku z tym, tylko te osoby mogłyby uzyskać zezwolenie na wycięcie tych drzew. Brak zgody wszystkich osób uprawnionych do złożenia wniosku o zezwolenie na wycięcie drzew rosnących w granicy skutkowałby zawieszeniem postępowania do czasu ustalenia kto jest właścicielem drzew poprzez ustalenie w drodze rozgraniczenia na czyim gruncie rosną przedmiotowe drzewa. W niniejszej sprawie nie jest możliwe wskazanie czyją własność stanowiły wycięte drzewa zatem zezwolenie na ich wycięcie mogli otrzymać tylko wszyscy właściciele nieruchomości sąsiadujących. Dokonujący wycinki drzew M. G. nie mógł samodzielnie uzyskać zezwolenia na wycięcie drzew a to oznacza, że w oparciu o przepisy ustawy o ochronie przyrody, nie było podstaw do nałożenia na niego kary za wycięcie drzew w trybie administracyjnym. W tych okolicznościach, wobec bezprzedmiotowości postępowania organu I instancji zasadnym było jego umorzenie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła L. C. żądając uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach oraz utrzymanie w mocy decyzji Wójta Gminy N. z dnia [...]. Zdaniem skarżącej skoro M.G. bez zezwolenia wyciął drzewa rosnące w granicy to powinien ponieść odpowiedzialność za naruszenie prawa. Za sprzeczne z prawem należy uznać stanowisko Kolegium, iż M. G. nie był uprawniony do ubiegania się o zezwolenie ale był uprawniony do wycinki drzew. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji. Kolegium podkreśliło, iż ewentualne roszczenia o zabór drzewa skarżąca powinna kierować na drogę postępowania cywilnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Skarga L. C. nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem sądowa kontrola zaskarżonej decyzji administracyjnej wykazała brak interesu skarżącej do wniesienia skargi, zaś interes prawny stanowi materialnoprawną przesłankę dopuszczalności wniesienia skargi. Kwestię legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na ostateczną decyzję administracyjną reguluje art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowiąc, że uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym (§ 1 cyt. art.). Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (§ 2 cyt. art.). Powyższy przepis ogranicza krąg podmiotów, które mogą skutecznie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, jako sądu I instancji. Przepis art. 32 powołanej ustawy stanowi, że stronami postępowania w sprawie sądowoadministracyjnej są: skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. Kryterium interesu prawnego, na którym oparta jest legitymacja do wniesienia skargi oznacza, że akt, czynność lub bezczynność organu administracji musi dotyczyć interesu prawnego skarżącego, musi to być interes własny, indywidualny i wynikający z konkretnego przepisu prawa powszechnie obowiązującego (wyrok NSA z dnia 3 czerwca 1996r. sygn.akt II SA 74/96 ONSA 1997, z. 2, poz. 89). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego mieć interes prawny w sprawie znaczy to samo, co wskazanie przepisu prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać ochrony ze względu na zaspokojenie własnej potrzeby. Podstawę merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie dotyczącej wycinki drzew bez zezwolenia stanowiły przepisy art. 83 ust. 1 i art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 92, poz. 880 ze zm.), których treść została prawidłowo przytoczona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w treści zaskarżonej decyzji i na wstępie uzasadnienia. Przepis art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy zawiera uregulowanie dotyczące odpowiedzialności za usunięcie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. Warunki uzyskania pozwolenia na usunięcie drzew lub krzewów formułuje art. 83 ust. 1 tej ustawy stanowiąc, że usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia, wydanego przez wójta, na wniosek posiadacza nieruchomości. Jeżeli posiadacz nie jest właścicielem, do wniosku dołącza się zgodę jej właściciela. W zakresie pojęcia posiadania nieruchomości mieszczą się również takie stany, w których posiadacz włada nieruchomością, nie posiadając do niej tytułu prawnego. L. C. nie jest posiadaczem jak też nie jest właścicielem nieruchomości na której rosły wycięte bez zezwolenia drzewa, o czym świadczy wypis z rejestru gruntów, z którego wynika, że właścicielem działki nr 408 w B. jest jej córka A. T. Okoliczności te skarżąca potwierdziła również na rozprawie sądowej oświadczając, że swój interes prawny do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wywodzi z faktu zamieszkiwania wraz z córką na tej nieruchomości. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę fakt wspólnego zamieszkiwania z córką – właścicielką nieruchomości nr [...] położonej w B., w granicy której rosły wycięte drzewa przesądza o faktycznym a nie prawnym interesie skarżącej do kwestionowania decyzji organu II instancji. Nie ma zatem znaczenia, że zarówno organ administracji I jak i II instancji dopuścił skarżącą do udziału w postępowaniu w charakterze strony w rozumieniu art. 28 kpa, albowiem dopuszczenie do udziału w sprawie nie jest równoznaczne z posiadaniem interesu prawnego. Osoba niemająca interesu prawnego nie może poszukiwać ochrony na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego. W tych okolicznościach skarga wniesiona przez podmiot nieuprawniony nie podlega merytorycznemu rozpatrzeniu. Należy podkreślić, że brak legitymacji do wniesienia skargi skutkuje jej odrzuceniem z wyjątkiem sytuacji, kiedy osoba brała udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. Ustalenie wówczas, że wnoszący skargę nie jest stroną wymaga merytorycznego rozpoznania sprawy w kontekście posiadania przez niego interesu prawnego i prowadzi do oddalenia skargi. Z podniesionych wyżej względów skoro wnosząca skargę nie legitymuje się interesem prawnym, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.