II SA/Ke 300/15
PostanowienieWSA w Kielcach2015-08-07
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wspólnota Mieszkaniowa, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika i posiadająca środki na rachunku bankowym, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych dla Wspólnoty Mieszkaniowej został oddalony, ponieważ nie wykazano braku wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów postępowania. Posiadanie środków na rachunku bankowym, możliwość podjęcia uchwały o wygospodarowaniu dodatkowych funduszy oraz fakt reprezentowania przez profesjonalnego pełnomocnika i wcześniejsze uiszczanie opłat sądowych świadczą o możliwości poniesienia kosztów.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jej skargę na decyzję Wojewody o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę oraz rozbiórkę obiektu. Do skargi kasacyjnej dołączono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Wspólnota wykazała stratę za rok 2014 i zadłużenie kredytowe, jednak posiadała środki na rachunku bankowym i ponosiła koszty utrzymania nieruchomości wspólnej. Wcześniej uiściła wpis od skargi i opłatę kancelaryjną, a także zapłaciła honorarium profesjonalnemu pełnomocnikowi.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 7 sierpnia 2015 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę obiektu budowlanego oraz rozbiórkę obiektu budowlanego postanawia: oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Wyrokiem z dnia 16 lipca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej zwanej dalej "Wspólnotą" na decyzję Wojewody w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę obiektu budowlanego oraz rozbiórkę obiektu budowlanego.
Pełnomocnik Wspólnoty złożył skargę kasacyjną, do której dołączył formularz PPPr z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Na wezwanie Referendarza sądowego pełnomocnik wnioskodawcy nadesłał zeznanie podatkowe za rok 2014 i wyciągi z rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy i sprawozdanie finansowe z działalności Wspólnoty za rok 2014.
Ze złożonego formularza i nadesłanych dokumentów wynika, że rok 2014 Wspólnota zamknęła stratą w wysokości 12644 zł, zadłużenie z tytułu kredytu bankowego wyniosło 73314 zł. Na rachunek bankowy Wspólnoty regularnie wpływają wpłaty od właścicieli lokali. Wspólnota ponosi koszty związane z utrzymaniem części wspólnej nieruchomości. Na dzień 30 czerwca 2015 r. na rachunku bankowym wspólnoty znajdowała się kwota 584,94 zł.
Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz.270), zwanej dalej "p.p.s.a." można przyznać osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie w zakresie prawa pomocy ma charakter uznaniowy. To oznacza, że nawet jeżeli zostałaby spełniona przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, sąd (referendarz sądowy) nie musi przychylić się do żądania strony, a jedynie może przyznać prawo pomocy, jeżeli w oparciu o powyższy przepis uzna, że zachodzi taka potrzeba w świetle zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do sądu. Jednocześnie, trzeba podkreślić, że przyznanie prawa pomocy osobie prawnej nie ma charakteru obowiązkowego nawet w przypadku spełnienia przez nią przesłanek ustawowych (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 11 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Ol 21/10). Należy podkreślić, że zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie przyjmuje się, że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie ma odpowiednich środków na poniesienie kosztów postępowania, ale także że nie posiada ich, chociaż podjęto wszelkie niezbędne działania zmierzające do ich pozyskania (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2010, wyd. LexisNexis, str. 568, jak też postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 20/09 oraz z dnia 26 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 28/09, opublikowane na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W rozpatrywanej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym podlega oddaleniu, gdyż nie zostały wykazane żadne okoliczności, które świadczyłyby o tym, że wnioskodawca nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów sądowych, skoro posiada na rachunku bankowym zgromadzone środki finansowe. Należy również zaznaczyć, że nawet jeżeli kwota ta zgodnie z podjętymi uchwałami wspólnoty nie może być przeznaczona na inne cele np. finansowanie sprawy sądowej, to wspólnota powinna podjąć odpowiednią uchwałę w celu zabezpieczenia tych wydatków. Uzyskaniu takich środków mogłoby służyć m.in. podjęcie uchwały przez właścicieli lokali tworzących Wspólnotę w przedmiocie wygospodarowania dodatkowych funduszy na utrzymanie nieruchomości wspólnej w części nie znajdującej pokrycia w pożytkach i innych przychodach z nieruchomości ( postanowienie NSA z dnia 28 października 2008 r., II OZ 1114/08, niepubl). Wspólnota jest reprezentowana w postępowaniu sądowoadministracyjnym przez adwokata z wyboru, któremu w dniu 30 czerwca 2015 r. zapłaciła kwotę 2214 zł tytułem honorarium. Ponadto wnioskodawca uiścił w dniu 18 marca 2015 r. wpis sądowy od skargi w wysokości 500 zł, a w dniu 19 maja 2015 r. opłatę kancelaryjną w wysokości 100 zł bez ubiegania się o przyznanie prawa pomocy
W świetle powyższych faktów, uznano, że wnioskodawca ma możliwość uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 250 zł oraz zgromadzenia środków finansowych na pokrycie innych ewentualnych kosztów sądowych na późniejszym etapie postępowania sądowoadministracyjnego nieprzekraczających jednorazowo kwoty 100 zł.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło