II SA/Ke 33/17
WyrokWSA w Kielcach2017-04-26
Skład orzekający: Dorota Chobian, Jacek Kuza, Dorota Pędziwilk-Moskal
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel lokalu mieszkalnego będący współużytkownikiem wieczystym gruntu sąsiedniej nieruchomości ma przymiot strony w postępowaniu o wznowienie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, gdy inwestycja nie oddziałuje prawnie na jego nieruchomość?Ratio decidendi
Właściciel lokalu mieszkalnego będący współużytkownikiem wieczystym gruntu sąsiedniej nieruchomości nie ma przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, jeśli nie wykazuje, że inwestycja powoduje prawne ograniczenia w zagospodarowaniu jego nieruchomości, a obszar oddziaływania inwestycji zamyka się w granicach działek objętych pozwoleniem. Interes faktyczny, taki jak uciążliwości związane z budową, nie wystarcza do uzyskania statusu strony.Stan faktyczny
Prezydent Miasta wydał ostateczną decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych na działkach inwestora. Wnioskodawcy, właściciele lokalu mieszkalnego i współużytkownicy wieczyści gruntu sąsiedniej nieruchomości, wnieśli wniosek o wznowienie postępowania, zarzucając brak oceny oddziaływania inwestycji na ich nieruchomość. Organ I instancji odmówił uchylenia decyzji, a Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący podnieśli zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego oraz niewłaściwego ustalenia obszaru oddziaływania inwestycji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2017r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Wojewody z dnia [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania [...] i [...], utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Ostateczną decyzją nr [...] Prezydent Miasta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorowi – [...] pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z instalacją gazu i wentylacji, na działkach nr [...] i [...], obr. 0006 przy [...], wskazując w uzasadnieniu, że obszar oddziaływania tej inwestycji zamyka się w granicach działek objętych pozwoleniem na budowę i nie rozciąga się na inne działki.
Wnioskiem z dnia 15.03.2016r. [...] i [...] (mieszkańcy sąsiedniego budynku wielorodzinnego przy [...]) domagali się od organu wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego prawomocną decyzją z dnia [...] – na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Wnioskodawcy zarzucili brak dokonania właściwej oceny oddziaływania planowanego obiektu budowlanego na sąsiadującą nieruchomość (ich lokal mieszkalny), powołując się również na przysługujące im współużytkowanie wieczyste gruntu oraz współwłasność części wspólnych budynku przy [...}.
Postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta [...] wznowił, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej powyższą decyzją ostateczną.
Pismem z dnia 2.06.2016r. organ I instancji zwrócił się do wnioskodawców o wskazanie indywidualnego interesu prawnego odrębnego od interesu wspólnoty mieszkaniowej do występowania w charakterze strony w tym postępowaniu.
W odpowiedzi z dnia 24.06.2016r. wnioskodawcy wskazali, że prowadzona inwestycja:
- przyczyni się do ograniczenia dostępu światła dziennego do pokoju usytuowanego na południowej elewacji w ich lokalu mieszkalnym;
- powoduje pękanie ścian, odpadanie płytek balkonowych.
Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta [...], działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a., odmówił uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z instalacją gazu i wentylacji, na działkach nr [...] i [...] przy [...]. Uzasadniając brak podstaw do uchylenia tego rozstrzygnięcia na podstawie art. 145 § 1 K.p.a. organ stwierdził, że obszar oddziaływania inwestycji zamyka się w granicach działek objętych pozwoleniem na budowę i nie rozciąga się na działki sąsiednie, wobec czego żądanie wnioskodawców (będących współwłaścicielami sąsiednich działek w ramach wspólnoty mieszkaniowej) o przyznanie im przymiotu strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę nie mogło zostać uwzględnione.
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli [...] i [...], zarzucając organowi I instancji brak sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami planu miejscowego, niedostateczne rozważenie analizy zacienienia, brak oceny wpływu inwestycji na ich lokal, a w konsekwencji błędne stwierdzenie braku spełnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Odwołujący się wskazali, że osunięcie się niezabezpieczonej skarpy szerokoprzestrzennego wykopu pod realizowany budynek i wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] postanowienia z dnia 16.09.2016r., wstrzymującego w trybie natychmiastowym roboty budowlane polegające na wykonaniu wykopu szerokoprzestrzennego pod projektowany budynek mieszkalny wielorodzinny, oznaczony literą "B", realizowany na podstawie pozwolenia na budowę udzielonego decyzją z dnia [...] ma wpływ na ocenę decyzji Prezydenta Miasta [...]. W odwołaniu zarzucono również, iż analiza zacienienia budynku przy [...] nie została poparta żadnymi wyliczeniami ani opisem. Ponadto nie dokonano analizy wpływu inwestycji na wentylację budynku przy [...] oraz innych zagrożeń, m.in. osuwiska gruntu, hałasu, zanieczyszczeń – co powoduje sprzeczność decyzji ostatecznej z § 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2015r., poz. 1422 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem. Podobnie, inwestycja nie spełnia wymogu usytuowania projektowanego budynku "B" względem granicy z nieruchomością [...], wynikającego z § 12 rozporządzenia. Projekt nie został uzgodniony pod względem sanitarnym, brak informacji o posadowieniu śmietnika, o oświetleniu terenu po realizacji inwestycji, o tym, czy miejsce zjazdu na działkę i do garaży zostało uzgodnione z Miejskim Zarządem Dróg, nie określono także zagrożenia dla ludzi. Udzielone pozwolenie narusza § 203, § 204 ust. 5 i § 206 ust. 1 ww. rozporządzenia poprzez brak przedstawienia odpowiedniej dokumentacji obejmującej ekspertyzę co do stanu bezpieczeństwa. Brak jest także odrębnego ogrodzenia terenu inwestycji, a ustalenia wynikające z planu miejscowego w kwestii wielkości działki są sprzeczne. Końcowo odwołujący się wnieśli o dokonanie oględzin miejsca inwestycji oraz przeprowadzenie dowodu z dokumentacji posiadanej przez PINB [...] w związku z wydanym postanowieniem o wstrzymaniu robót budowlanych polegających na wykonywaniu wykopu.
Wojewoda, utrzymując w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie, podzielił stanowisko organu I instancji, że obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji zamyka się w granicach działek objętych pozwoleniem na budowę i nie rozciąga się na działki sąsiednie. Organ odwoławczy stwierdził, że przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany przedmiotowej inwestycji jest zgodny z ustaleniami wynikającymi z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Podkreślono, że zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9.11.2010r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2016r. poz. 71) przedmiotowa inwestycja nie jest zaliczana do grupy przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko lub do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Oznacza to – w świetle przepisów regulujących kwestie ochrony środowiska – że wszelkie uciążliwości związane z budową i eksploatacją przedmiotowej inwestycji zamykają się w granicy działki, na której zlokalizowana jest inwestycja. W związku z tym obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji wyznacza się na podstawie przepisów ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W tym zakresie organ odwoławczy powołał się na:
- § 12 ust. 1 rozporządzenia, podkreślając że z projektu zagospodarowania terenu inwestycji wynika, że projektowany budynek mieszkalny wielorodzinny oznaczony literą "B" od strony północno-wschodniej znajduje się w zmiennej odległości od granicy z działką, na której istnieje budynek przy [...] (z lokalem odwołujących się), tj.: narożnikiem wschodnim w odległości 3,0 m, narożnikiem zachodnim w odległości 3,9 m, a ścianą północno-zachodnią z otworami okiennymi w odległości 4,1 m; analiza projektu zagospodarowania wykazała, że projektowane budynki oznaczone literami "A" i "B" zostały zaprojektowane w odległościach od granic działek zgodnych z przepisami § 12 ww. rozporządzenia, wobec czego, biorąc pod uwagę ich usytuowanie, działki na których jest usytuowany budynek przy [...] nie znajdują się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji;
- § 60 ust. 1 rozporządzenia, wskazując, że z przestawionego przez inwestora opracowania pod tytułem "Analiza przesłaniania i nasłonecznienia", wynika że projektowany budynek "B" nie spowoduje zacieniania i ograniczenia czasu nasłonecznienia pomieszczeń mieszkalnych w budynku wielorodzinnym przy [...] (całkowity brak zacieniania okien i drzwi do pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi istniejącego budynku);
- § 271 ust. 1 rozporządzenia, wskazując, że odległość między projektowanym budynkiem "A" a budynkiem na sąsiedniej działce oznaczonym w analizie przesłaniania nr 1 wynosi 19,7 m, a pomiędzy budynkiem "B" mieszkalnym wielorodzinnym a istniejącym budynkiem mieszkalnym przy [...] (oznaczonym w analizie nasłoneczniania nr 2) wynosi ok. 9 m, a zatem odległości usytuowania są nawet większe od wymaganych rozporządzeniem;
- § 19 ust. 2 oraz § 20 rozporządzenia, wskazując, że z projektu zagospodarowania terenu wynika, że projektowane zewnętrzne miejsca parkingowe w ilości 13 miejsc postojowych (w tym dwa przeznaczone dla osób niepełnosprawnych), zaprojektowane są tylko przy budynku "A", nie stanowią wspólnego kompleksu miejsc postojowych (max. 3 stanowiska) i usytuowane są w odległości zmiennej od granicy z sąsiednimi działkami budowlanymi i nie są mniejsze niż 3,0 m, a miejsca postojowe (2 szt.) dla osób niepełnosprawnych są usytuowane w odległościach większych niż 5,0 m od okien budynku mieszkalnego wielorodzinnego "A" – spełniając tym samym wymagania rozporządzenia.
Wojewoda podkreślił, że zgodnie z opisem technicznym do projektu zagospodarowania terenu inwestycję zaprojektowano w sposób nie ograniczający w dostępie do drogi publicznej, możliwości korzystania z wody, kanalizacji energii elektrycznej i cieplnej, środków łączności, nie ograniczający dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz zapewniający ochronę przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne, promieniowanie, a także zanieczyszczenie powietrza, wody i gleby również dla budynków na sąsiednich działkach. Projektowane budynki mieszkalne wielorodzinne zostały usytuowane w otoczeniu budynków o podobnych parametrach i przeznaczeniu.
Mając na uwadze powyższe, Wojewoda uznał, że obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji, określany na podstawie przepisów techniczno-budowlanych zawierających regulacje odnoszące się do odległości obiektów i urządzeń budowlanych od innych obiektów i granic działek, nie powoduje ograniczeń w zagospodarowaniu działek sąsiednich, w tym działki z budynkiem przy [...], w którym zamieszkują odwołujący. W konsekwencji organ, kierując się treścią art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stwierdził, że wniosek o wznowienie postępowania nie pochodzi od osób do tego legitymowanych. Obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji zamyka się bowiem w granicach działek, na których została zaprojektowana.
Odnosząc się do zarzutu, że prawo wniesienia odwołania przysługuje wszystkim członkom Wspólnoty Mieszkaniowej przy [...] organ stwierdził, że pogląd ten nie znajduje potwierdzenia w obowiązujących przepisach, tj. art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24.06.1994r. o własności lokali (Dz. U. z 2000r. nr 80, poz. 903 ze zm.), art. 2 ust. 1, art. 28 Prawa budowlanego. Powołano się przy tym na stosowne orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jeśli chodzi zaś o wskazywany w odwołaniu fakt osunięcia niezabezpieczonej skarpy wykopu szerokoprzestrzennego pod fundamenty budynku "B", to przedmiotowa okoliczność, zdaniem organu, nie mogła mieć wpływu na ocenę zakwestionowanej decyzji organu I instancji, odmawiającej uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania. W zaskarżonej decyzji zaznaczono ponadto, że w projektowanych budynkach mieszkalnych wielorodzinnych nie przewidziano - poza lokalami mieszkalnymi - innych lokali usługowych, handlowych i innych wymagających uzgodnienia pod względem sanitarnym. Końcowo organ wskazał, że podmiotom, na których nieruchomości oddziałuje we wskazany sposób obiekt, przysługuje roszczenie oparte na art. 144 k.c., którego mogą dochodzić przed sądem powszechnym. Wyjaśniono przy tym, że zarzuty podniesione w odwołaniu odnoszą się merytorycznie do udzielonego pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Tymczasem przedmiotem badania w niniejszej sprawie była tylko i wyłącznie kwestia przyznania [...] i [...]emu przymiotu strony. W ocenie organu, podnoszona przez wnioskodawców w tym zakresie argumentacja może być rozpatrywać wyłącznie w kontekście interesu faktycznego, a w związku z tym nie daje podstaw do uznania odwołujących się za stronę postępowania zarówno w świetle art. 28 K.p.a. jak i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wnieśli [...] i [...], zarzucając decyzji organu odwoławczego:
1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
a) art. 7, 77 § 1, art. 80 oraz art. 84 K.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, dowolnej jego interpretacji i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym:
- pominięcie przy ustaleniu obszaru oddziaływania inwestycji faktu katastrofy budowlanej, jaka miała miejsce dnia 12.09.2016r. - w wyniku którego doszło do osuwiska i zniszczenia nieruchomości przy [...] oraz powstania w związku z realizacją pozwolenia na budowę stanu zagrożenia zdrowia, życia i mienia mieszkańców tego budynku, w tym skarżących,
- niedopuszczenie wnioskowanego dowodu z prowadzonego przez PINB postępowania w zakresie wstrzymania budowy w związku z zagrożeniem zdrowia, życia i mienia mieszkańców budynku przy [...],
- niedostateczne rozważenie przedstawionej w sprawie analizy zacienienia poprzez uznanie, że przedstawione opracowanie graficzne analizy zacienienia jest dostatecznym dowodem w sprawie - podczas gdy jest to dokument o charakterze prywatnym inwestora, a załączone szkice graficzne bez żadnych obliczeń dodatkowych są nieczytelne i niejednoznaczne, aby można na ich podstawie stwierdzić czy spełniony został warunek określony § 57-60 ww. rozporządzenia,
- brak przeprowadzenia jakiejkolwiek oceny wpływu inwestycji na nieruchomość strony skarżącej, w tym na stan techniczny lokalu oraz brak rzetelnego, popartego wyliczeniami, wyjaśnienia wpływu inwestycji na zacienienie lokalu strony skarżącej,
- brak przeprowadzenia oceny zgodności zatwierdzonego projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zwłaszcza w zakresie zarzutu obejścia § 32 pkt 7 uchwały nr XLIII/778/2013 Rady Miasta [...] z dnia 11.05.2013r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu "[...] [...]i",
- dowolną interpretację zebranego materiału dowodowego, nieuwzględniającą okoliczności, że zarówno skarżący, jak i Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy [...], zostały pominięte jako strona podczas wydawania pozwolenia na budowę,
- brak sprawdzenia przez organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego, czy sąsiadująca z terenem inwestycji nieruchomość [...], tworząca z mocy prawa wspólnotę mieszkaniową, posiada organ w postaci zarządu wspólnoty;
b) art. 107 § 3 w zw. z art. 8 i art. 11 K.p.a. poprzez brak rzetelnego i przekonywującego wyjaśnienia przesłanek, jakimi kierował się organ odmawiając uchylenia decyzji, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji oraz uniemożliwia rzetelne dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji; w szczególności, zdaniem skarżących, trudno uznać za przekonywujące ogólnie sformułowane i nieuzasadnione bliżej tezy dotyczące dowodzenia że:
- obszar oddziaływania inwestycji zamyka się w granicach działek, na których została zaprojektowana, podczas gdy - katastrofa budowlana do jakiej doszło w dniu 12.09.2016r., prowadzone w związku z powyższym postępowanie przygotowawcze o narażenie mieszkańców budynku [...] na zagrożenie zdrowia, życia i mienia oraz postępowanie o niezbędności wejścia na nieruchomość [...] w celu realizacji pozwolenia na budowę - stoją w jawnej sprzeczności ze stanowiskiem organów obu instancji,
- w decyzji z jednej strony wskazuje się, że obszar oddziaływania inwestycji zamyka się w granicach działek, na których została zaprojektowana, a z drugiej strony organ w uzasadnieniu pozbawia skarżącego prawa strony, wskazując że stroną postępowania winna być Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy [...] - co oznacza, że inwestycja zdaniem organu II instancji ma jednak wpływ na nieruchomość wspólnoty (wewnętrzna sprzeczność uzasadnienia decyzji),
- przymiot strony ma Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy [...], podczas gdy wspólnota została pominięta jako strona podczas wydawania pozwolenia na budowę (wewnętrzna sprzeczność uzasadnienia decyzji);
c) art. 35 § 3 K.p.a. w zw. z art. 12 K.p.a. - zarzut przewlekłości w prowadzeniu postępowania przez organ, który nie załatwił sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmował wyłącznie czynności procesowe nie charakteryzujące się koncentracją niezbędną w świetle art. 12 K.p.a., względnie podejmował czynności mające charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy - a to ze względu na bezcelowe przedłużanie sprawy przez organ w sytuacji, kiedy argumentem oddalenia odwołania jest wyłącznie kwestionowanie przymiotu strony u składających skargę,
d) naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez błędne uznanie, że nie zachodzi przesłanka, iż strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, a tym samym brak podstaw do uchylenia decyzji;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:
a) art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego poprzez błędne ustalenie obszaru oddziaływania inwestycji,
b) art. 5 ust 1 pkt 9 Prawa budowlanego w zw. z § 13, 57, 60 rozporządzenia poprzez nieuwzględnienie interesu prawnego skarżących w wyniku dopuszczenia do budowy obiektu oddziałującego na sąsiednie nieruchomości,
c) art. 28 ust 2 Prawa budowlanego poprzez błędne przyjęcie, że skarżącym nie służą prawa strony w prowadzonym postępowaniu,
d) § 11 oraz § 203, § 204 ust. 5 i § 206 ust. 1 ww. rozporządzenia - a to poprzez brak sporządzenia dokumentacji co do stanu technicznego oraz stanu jego bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania inwestycji (obiektu budowlanego) w związku z faktem, że inwestycja (obiekt budowlany) stanowi zagrożenie zdrowia, życia i mienia mieszkańców nieruchomości przy [...], w tym zagrożenie zdrowia, życia i mienia skarżących,
e) art. 64 ust 2 Konstytucji RP to jest naruszenie zasady równej ochrony prawa własności poprzez uznanie że stroną postępowania o pozwolenie na budowę może być tylko i wyłącznie wspólnota mieszkaniowa jako podmiot zbiorowy lub właściciel gruntu, natomiast takiego prawa byłby pozbawiony właściciel nieruchomości lokalowej, współużytkownik wieczysty gruntu będący członkiem wspólnoty,
f) § 32 pkt 7 uchwały nr XLIII/778/2013 Rady Miasta [...] z dnia 11.04.2013r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu "[...]" poprzez ostateczne zatwierdzenie wybudowania nowego wielokondygnacyjnego budynku na obszarze fizycznie mniejszym aniżeli 900 m2, a tym samym zaakceptowanie projektu który stanowi próbę obejścia obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Mając na uwadze powyższe, skarżący wnieśli o uchylenie decyzji Wojewody oraz decyzji organu I instancji, ewentualnie o uchylenie decyzji organu odwoławczego i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, jak również o zasądzenie kosztów postępowania oraz dopuszczenie dowodów z:
- kopii zawiadomienia Prokuratury Rejonowej [...] o podejrzeniu popełnienia przestępstwa narażenia zdrowia i życia mieszkańców nieruchomości przy [...] (w tym skarżących) w związku z katastrofą budowlaną jak miała miejsce dnia 12.09.2016r. (postępowanie przygotowawcze prowadzone pod nadzorem prokuratury jest na dzień sporządzenia skargi w toku),
- kopii pisma ze stanowiskiem członków wspólnoty mieszkaniowej w związku z zawiadomieniem w sprawie AB-I.6742.5.2016.ML dotyczącej niezbędności wejścia na teren nieruchomości przy [...] w celu wykonania robót objętych pozwoleniem na budowę - na okoliczność potwierdzenia błędów organu przy ustalaniu obszaru oddziaływania inwestycji,
- pominiętych przez organ administracji w tym postanowienia PINB - SO.5141.3.2016.VI z dnia 16.09.2016r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jego oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 6.04.2017r. uczestnik – [...] wniósł o oddalenie skargi. Uczestnik podniósł, że budynek przy [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji. Postanowienie z dnia 16.09.2016r., wstrzymujące w trybie natychmiastowym roboty budowlane, zostało uchylone postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23.11.2016r. z jednoczesnym umorzeniem prowadzonego w tym przedmiocie postępowania organu I instancji – wobec przedstawienia przez inwestora projektu zabezpieczeń i jego niezwłocznej realizacji. Uczestnik wyjaśnił, że osunięcie się skarpy miało miejsce w związku z realizacją procesu budowlanego i nie miało żadnego związku z określeniem obszaru oddziaływania inwestycji.
Na rozprawie sądowej skarżący, popierając skargę, powołał się na wyrok NSA w sprawie o sygn. akt II OSK 551/15 – który ma uzasadniać jego legitymację do występowania w sprawie niniejszej. Zdaniem strony skarżącej, uczestnikami prowadzonego przez organ I instancji postępowania powinna być zarówno wspólnota mieszkaniowa, jak i wszyscy właściciele lokali, którzy są jednocześnie współużytkownikami wieczystymi gruntu. Skarżący podkreślił, że nigdy nie cedował na wspólnotę żadnych uprawnień jako współużytkownika wieczystego gruntu. Skarżący dodał, że powodem, dla którego wspólnota nie domagała się dopuszczenia do udziału w sprawie i nie składała wniosku o wznowienie, może być skomplikowana sytuacja prawna, związana z faktem, że nie został powołany zarząd wspólnoty. Zarządem zajmowała się bowiem spółdzielnia mieszkaniowa, która miała go sprawować do czasu sprzedaży ostatniego lokalu. Pomimo, że do tej sprzedaży doszło, spółdzielnia mieszkaniowa nadal świadczy usługi na rzecz wspólnoty. Wspólnota swojego zarządu nie powołała. Skarżący wyjaśnił, że budowa narusza jego prawa jako współużytkownika wieczystego, gdyż katastrofa budowlana do jakiej doszło, polegająca na osunięciu się gruntu z częścią ogrodzenia należącego do jego nieruchomości, spowodowała ograniczenie jego prawa jako współużytkownika wieczystego nieruchomości gruntowej.
Uczestnik postępowania [...] wniósł o oddalenie skargi i wskazał, że kwestie podnoszone przez skarżącego mogą dotyczyć ewentualnego odszkodowania. Podkreślił, że ogrodzenie wspólnoty stało na działce inwestora.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności.
Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Wojewody, utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu.
Skarżący są właścicielami lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym przy [...], którym przysługuje również współużytkowanie wieczyste gruntu oraz współwłasność części wspólnych budynku.
Inwestycja objęta kwestionowaną przez skarżących decyzją ostateczną obejmuje realizację:
- budynku mieszkalnego wielorodzinnego "A" 8-mio kondygnacyjnego (2 kondygnacje podziemne i 6 nadziemnych) z 68-ma lokalami mieszkalnymi z garażami podziemnym wielostanowiskowym (na 2 kondygnacjach podziemnych) z 81 stanowiskami postojowymi, z komórkami lokatorskimi i pomieszczeniami technicznymi,
- budynku mieszkalnego wielorodzinnego "B" 7-mio kondygnacyjnego (1 kondygnacja podziemna i 6 nadziemnych) z 13-ma lokalami mieszkalnymi, z garażem podziemnym wielostanowiskowym (na kondygnacji podziemnej), z 10-ma stanowiskami postojowymi (w tym 3 stanowiska familijne), z komórkami lokatorskimi i pomieszczeniami technicznymi,
zewnętrznych miejsc parkingowych w ilości 13 miejsc postojowych, w tym dwa przeznaczone dla osób niepełnosprawnych,
utwardzenia dojść i dojazdów zgodnie z projektem zagospodarowania terenu,
innych elementów zagospodarowania, jak: place na kontenery do segregacji odpadów, plac zabaw, zieleń ekstensywna, hydranty p.poż. – pokazanych na części graficznej projektu zagospodarowania.
Teren (działki nr [...] i [...]), na którym inwestor przewidział realizację przedmiotowej inwestycji, graniczy bezpośrednio z nieruchomością zabudowaną budynkiem wielorodzinnym przy [...]. Najbliższy budynek oznaczony literą "B" został zaprojektowany w zmiennej odległości od granicy z działką, na której posadowiony jest budynek przy [...] tj.: narożnikiem wschodnim w odległości 3,0 m, narożnikiem zachodnim w odległości 3,9 m, a ścianą północno-zachodnią z otworami okiennymi w odległości 4,1 m.
Na wstępie zauważyć należy, że postępowanie wznowieniowe, w ramach którego podjęta została zaskarżona decyzja, jest postępowaniem nadzwyczajnym. Warunkiem skutecznego jego wszczęcia jest po pierwsze powołanie się na jedną z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1-8, art. 145a lub art. 145b K.p.a., a po drugie złożenie przez stronę wniosku o wznowienie postępowania w terminie przewidzianym w art. 148 § 1 i 2 K.p.a, lub odpowiednio w art. 145a § 2 i 145b § 2 K.p.a.
W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżących zawierał żądanie wznowienia postępowania oparte na przesłance wskazanej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Bezspornym przy tym jest, że skarżący nie brali udziału w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...]
Zgodnie zaś z art. 148 § 2 K.p.a., termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Nie budzi wątpliwości, że w sprawie niniejszej skarżący złożyli wniosek o wznowienie postępowania w przewidzianym ustawą terminie.
Spór między stronami sprowadza się do tego, czy skarżącym przysługiwał status strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...]
W postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę pojęcie strony, o której mowa w art. 28 K.p.a., (każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek), zostało zawężone przez przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290, t.j.), do inwestora oraz właściciela, użytkownika wieczystego lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania z kolei należy rozumieć jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu (art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego).
Taka treść przywołanych przepisów oznacza, że inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu są stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, ponieważ postępowanie to dotyczy ich interesu prawnego lub obowiązku. Osoby te są stronami także w postępowaniach nadzwyczajnych, w których kwestionowana jest decyzja o pozwoleniu na budowę.
W orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie utrwalony jest pogląd, że norma wynikająca z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stanowi lex specialis w stosunku do treści art. 28 K.p.a. Przy ocenie, czy dana osoba jest stroną postępowania, nie ma znaczenia, czy został naruszony jej interes prawny, a jedynie, czy interes taki osobie przysługuje. Przepis art. 28 ust. 2 ustawy nie wymaga bowiem naruszenia interesu prawnego właściciela nieruchomości, aby ten miał przymiot strony w postępowaniu.
Podstawowe znaczenie dla ustalenia interesu prawnego w sprawach o pozwolenie na budowę ma wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu, o którym mowa w cytowanym już wyżej art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Wyznaczenie takiego obszaru winno nastąpić na potrzeby każdej konkretnej sprawy, przy wzięciu pod uwagę funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji budowlanej. Inaczej rzecz ujmując, pojęcie obszaru oddziaływania obiektu jest rekonstruowane w każdym odrębnym postępowaniu prowadzonym dla indywidualnych inwestycji (por. także wyrok WSA w Poznaniu z dnia 7 grudnia 2010 r., II SA/Po 673/10, LEX nr 754505, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 23 maja 2013 r. sygn. akt II SA/Bk 546/12, dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W przypadku konkretnej inwestycji wymagane jest zatem odniesienie się do jej indywidualnych parametrów, w tym przewidzianych w projekcie budowlanym rozwiązań, przy wzięciu pod uwagę także funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanego obiektu. Tak więc, o obszarze oddziaływania za każdym razem decydują indywidualne cechy obiektu budowlanego, jego przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu. To z kolei oznacza nałożenie na organy administracji obowiązku ustalenia i oceny okoliczności związanych z tym, czy konkretny przepis prawa nie wprowadza ograniczeń w zagospodarowaniu jakiejkolwiek nieruchomości w związku z realizacją inwestycji objętej pozwoleniem na budowę. Zauważyć przy tym należy, że art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy wprost uzależnia legalność projektowania i budowy obiektu budowlanego od poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Interes prawny, uprawniający do udziału w postępowaniu, może zatem wynikać nie tylko z normy prawa materialnego administracyjnego, ale także z normy prawa materialnego należącej do każdej gałęzi prawa, w tym również do prawa cywilnego. Taką więc normę mogą stanowić także art. 140 K.c. i art. 144 K.c. (por. wyrok NSA z dnia 1.12.2016r., sygn. akt II OSK 551/15, dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).W orzecznictwie wskazuje się że nie można wykluczyć wpływu normy z art. 144 K.c. na przymiot strony. Wszystko zależy bowiem od konkretnego stanu faktycznego.
W ocenie Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy organy prawidłowo uznały, że skarżącym nie przysługuje przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu. Samo jedynie powoływanie się na prawo własności lokalu, prawo użytkowania wieczystego gruntu oraz współwłasność części wspólnych budynku to za mało. Strona musi bowiem wykazać, że inwestycja wiąże się z wystąpieniem prawnych ograniczeń w zagospodarowaniu działki sąsiedniej. Dopóki nie zostanie to wykazane, dopóty właściciel działki sąsiedniej nie nabędzie statusu strony postępowania.
Zaznaczyć trzeba, że prawne ukształtowanie legitymacji stron postępowania w niniejszej sprawie wynika również z przepisów ustawy z dnia 24.06.1994r. o własności lokali (Dz. U. z 2015r. poz. 1892), która określa prawa i obowiązki właściciela lokalu oraz zarząd nieruchomością wspólną. Zgodnie z art. 6 tej ustawy, ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową, która może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozwana. Jeśli natomiast liczba lokali wyodrębnionych i niewyodrębnionych jest większa niż siedem, to wspólnota mieszkaniowa jest reprezentowana na zewnątrz przez zarząd wybrany stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy przez właścicieli lokalu, który w myśl art. 21 ust. 1 ustawy kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz.
W doktrynie wskazuje się, iż treść powyższych przepisów nie oznacza jednak, że członek wspólnoty nie może samodzielnie występować jako strona w prowadzonym postępowaniu, obok wspólnoty mieszkaniowej. Uprawnienia zarówno wspólnoty mieszkaniowej, jak i każdego właściciela zwykle nie są bowiem wobec siebie konkurencyjne i nie wykluczają się wzajemnie. Wykazanie, że właściciel lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość może skutecznie powołać się na indywidualny interes prawny, odrębny od interesu wspólnoty, lub że działanie wspólnoty nie powoduje ochrony interesu członka wspólnoty, może znosić negatywną przesłankę dla legitymacji do samodzielnego występowania członka wspólnoty, jaką jest zasada reprezentowania interesu podmiotu zbiorowego - ogółu właścicieli odrębnych lokali tworzących wspólnotę mieszkaniową, przez jej zarząd w postępowaniach administracyjnych dotyczących budynku, w którym ukonstytuowała się wspólnota. Tym samym, w szczególnych wypadkach, osoba legitymująca się odrębnym własnościowym prawem do lokalu mieszkalnego może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu w charakterze strony – wówczas, gdy realizacja inwestycji mogłaby spowodować naruszenie warunków korzystania z tego lokalu mieszkalnego, które są chronione przepisami prawa materialnego lub substancji tego lokalu, a więc gdy zostanie osłabiony jej własny, zindywidualizowany i skonkretyzowany interes prawny – nie zaś faktyczny. Przypisanie statusu strony może mieć jednak miejsce wyłącznie wtedy, gdy interes, podlegający ochronie w oparciu o przepisy prawa, przede wszystkim z zakresu materialnego prawa administracyjnego, zostanie przez taką stronę wykazany. W postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę członek wspólnoty mieszkaniowej musi zatem wykazać, że stanowiący jego własność lokal znajduje się w obszarze oddziaływania planowanych robót budowlanych. Dla uznania za stronę tego postępowania nie wystarczy powołanie się na sam fakt bycia współwłaścicielem części wspólnych budynku, bądź przysługujące prawo współużytkowania wieczystego gruntu. Argumenty tego rodzaju mógłby bowiem podnieść każdy członek wspólnoty mieszkaniowej, co przesądza o wspólnym jego charakterze dla wszystkich członków wspólnoty, nie zaś o indywidualnym, własnym interesie konkretnego członka wspólnoty. Interes wszystkich członków wspólnoty jest interesem utworzonej przez nich wspólnoty (por. wyroki NSA z dnia 19.01.2017r. o sygn. akt II OSK 1059/15 i z dnia 11.02.2015r. o sygn. akt II OSK 1689/13, dostępne j.w.).
Uwzględniając przedstawiony pogląd stwierdzić trzeba, że w przypadku samodzielnego wystąpienia przez członka wspólnoty mieszkaniowej z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji udzielającej pozwolenia na budowę, ocenie organu powinno podlegać w pierwszej kolejności to, czy właściciel wyodrębnionej nieruchomości lokalowej wykazał, że doszło do negatywnego oddziaływania na jego nieruchomość. Organ powinien rozważyć, czy oddziaływanie takiej inwestycji może wprowadzać ograniczenia w dysponowaniu lokalem mieszkalnym stanowiącym własność tego podmiotu. Organ zobowiązany jest ustalić i poddać ocenie wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozważenia interesu prawnego podmiotu występującego o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., przy czym wynik dokonanej w tym zakresie analizy przedstawić w uzasadnieniu wydanego w tym zakresie rozstrzygnięcia.
Lektura akt sprawy niniejszej pozwala stwierdzić, że organ odwoławczy zadośćuczynił wszystkim wskazanym powyżej wymogom. Zaznaczyć przy tym trzeba, że dla terenu przedmiotowej inwestycji obowiązują ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zawarte w uchwale nr XLIII/778/2013 Rady Miasta [...] z dnia 11.04.2013r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu "[...]" (Dz. Urz. Województwa [...] poz. 2225 z dnia 21.05.2013r.). W zakresie zgodności przewidzianej inwestycji z wymogami prawa miejscowego zawarto pod pozycją 5.5 projektu budowlanego stosowną analizę. W sprawie niniejszej organy we wznowionym postępowaniu w sposób prawidłowy i szczegółowy przeprowadziły analizę obszaru oddziaływania kwestionowanej przez skarżących inwestycji.
Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9.11.2010r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2013r. poz. 817 ze zm.), kwestionowana przez skarżących budowa dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych wraz z niezbędną infrastrukturą, nie jest zaliczana do grupy przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko lub do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W konsekwencji, jak słusznie zauważył organ, w świetle przepisów regulujących kwestie ochrony środowiska wszelkie uciążliwości w tym zakresie, związane z budową i eksploatacją przedmiotowej inwestycji zamykają się w granicy działki, na której zlokalizowana jest inwestycja. Tym samym w zaskarżonej decyzji właściwie określono obszar oddziaływania – rozumiany jako teren wyznaczony w otoczeniu ww. obiektów budowlanych na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu (art. 3 pkt 20 ustawy) – w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015r. poz. 1422 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem".
Zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia, jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy,
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Analizując projekt zagospodarowania terenu inwestycji - sporządzony na kopii mapy sytuacyjno - wysokościowej, uaktualnionej przez uprawnionego geodetę, poświadczonej za zgodność kopii z treścią materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 1.09.2015r., należy podzielić stanowisko organu, że oba budynki, oznaczone literami "A" i "B" zostały zaprojektowane w odległościach od granic działek zgodnych z wymogami § 12 rozporządzenia. W szczególności ten ostatni budynek, najbliżej położony względem działek, na których znajduje się budynek mieszkalny wielorodzinny przy [...], został zaprojektowany w zmiennej odległości od granicy z działką, na której istnieje budynek przy [...], tj.: narożnikiem wschodnim w odległości 3,0 m, narożnikiem zachodnim w odległości 3,9 m, a ścianą północno-zachodnią z otworami okiennymi w odległości 4,1 m.
Odnosząc się do powoływanej przez skarżących kwestii niedostatecznej analizy zacienienia, należy wskazać, iż zgodnie z § 60 ust. 1 rozporządzenia pomieszczenie przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, przedszkolu i szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) w godzinach 800-1600, natomiast pokoje mieszkalne - w godzinach 700-1700. W mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza się ograniczenie wymagania określonego w ust. 1 co najmniej do jednego pokoju, przy czym w śródmiejskiej zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia. Z kolei stosownie do § 13 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m (takiej jak budynku wchodzące w skład spornej inwestycji).
Jak wynika z analizy zawartej pod pozycją 5.11.2 projektu architektoniczno-budowlanego, oddziaływanie w tym zakresie nie występuje, a od południa projektowane budynki mieszkalne wielorodzinne graniczą z niezabudowaną działką nr [...], przeznaczoną pod projektowana drogę 4KDZ, która nie wymaga analizy oddziaływania w zakresie przesłaniania. Jeśli chodzi zaś o obiekty na działkach sąsiednich nr [...] (budynek skarżących), to autor analizy jednoznacznie stwierdził, że "mają zapewniony odpowiedni czas nasłonecznienia (wyniki analizy w projekcie budowlanym). Oddziaływanie w tym zakresie nie występuje". Powyższe ustalenia potwierdzają załączniki graficzne do projektu zagospodarowania terenu – analizy przesłaniania dla IV i V piętra budynku "B", na których znajduje się także budynek skarżących oraz naniesiony pomiędzy nimi kąt 60°, wyznaczony w płaszczyźnie poziomej. Tym samym nie sposób podzielić stanowiska skarżących co do niedostatecznego rozważenia analizy oraz zarzutu, że omawiane szkice graficzne są nieczytelne i niejednoznaczne.
Odnosząc się do wymogów ochrony przeciwpożarowej wskazać trzeba, że zgodnie z § 271 ust. 1 rozporządzenia dla budynków ZLIV (budynki mieszkalne, wielorodzinne) odległość między zewnętrznymi ścianami budynków, niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, nie powinna być mniejsza niż 8 m. Analizując projekt zagospodarowania terenu nie budzi wątpliwości zgodność inwestycji z tym przepisem. Odległość między budynkiem skarżących a:
- budynkiem "A" wynosi 19,7 m,
- budynkiem "B" wynosi ok. 9 m.
Ponadto projekt budowlany zawiera opracowanie pt. "Warunki ochrony przeciwpożarowej" i posiada klauzulę rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych dotyczącą zgodności projektu bez uwag co do wymogów ochrony przeciwpożarowej.
Odnośnie lokalizacji miejsc postojowych wskazać trzeba, że z projektu zagospodarowania terenu wynika, iż projektowane zewnętrzne miejsca parkingowe w ilości 13 miejsc postojowych (w tym dwa przeznaczone dla osób niepełnosprawnych), zaprojektowane są tylko przy bardziej oddalonym od bloku skarżących budynku "A", nie stanowiąc zarazem wspólnego kompleksu miejsc postojowych (max. 3 stanowiska), Miejsca te są usytuowane w odległości zmiennej od granicy z sąsiednimi działkami budowlanymi – nie mniejszej niż 3,0 m, a miejsca postojowe (2szt.) dla osób niepełnosprawnych są usytuowane w odległościach większych niż 5,0 m, od okien budynku mieszkalnego wielorodzinnego "A". Brak zatem naruszeń przepisów rozporządzenia, zgodnie z którym:
- odległość wydzielonych miejsc postojowych lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 3 m - w przypadku do 4 stanowisk włącznie (§ 19 ust. 2),
- miejsca postojowe dla samochodów, z których korzystają wyłącznie osoby niepełnosprawne, mogą być usytuowane w odległości nie mniejszej niż 5 m od okien budynku mieszkalnego wielorodzinnego i zamieszkania zbiorowego oraz zbliżone bez żadnych ograniczeń do innych budynków (§ 20).
Ponadto, jak wynika z opisu technicznego do projektu zagospodarowania terenu, inwestycję zaprojektowano w sposób nieograniczający dostęp do drogi publicznej, możliwości korzystania z wody, kanalizacji energii elektrycznej i cieplnej, środków łączności, nieograniczający dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz zapewniający ochronę przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne, promieniowanie, a także zanieczyszczenie powietrza, wody i gleby również dla budynków na sąsiednich działkach.
Dla potrzeb projektowanej inwestycji przewidziano podłączenia do podziemnych sieci uzbrojenia terenu: wodociągowej, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej, elektro-energetycznej, teletechnicznej, gazowniczej - według oddzielnych opracowań. W zaskarżonej decyzji zaznaczono, że w projektowanych budynkach mieszkalnych wielorodzinnych nie przewidziano - poza lokalami mieszkalnymi - innych lokali usługowych, handlowych i innych wymagających uzgodnienia pod względem sanitarnym. Budynki mieszkalne wielorodzinne "A" i "B" przy [...] zostały usytuowane w otoczeniu budynków o podobnych parametrach i przeznaczeniu.
Mając na uwadze powyższe, wbrew zarzutom skarżących (kwestionujących spełnienie wskazanych wymogów), należy podzielić stanowisko Wojewody o tym, że obszar oddziaływania spornej inwestycji został określony prawidłowo i nie powoduje ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości lokalowej skarżących. W tym stanie rzeczy, organy prawidłowo uznały, że złożony przez skarżących wniosek o wznowienie postępowania nie pochodzi od osób do tego legitymowanych, którym na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego przysługiwałby przymiot strony w prowadzonym uprzednio postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Zasadnie zatem, po wznowieniu tego postępowania organy obu instancji, działając w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a., rozstrzygnęły w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Jak wynika bowiem z tego przepisu organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150 K.p.a., po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 K.p.a. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, argumentacja podnoszona przez skarżących dotyczy ich interesu faktycznego – który nie jest jednak wystarczający do uznania ich za strony postępowania w świetle art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Interesu prawnego skarżących nie sposób wywieść z faktu osunięcia niezabezpieczonej skarpy szerokoprzestrzennego wykopu pod realizowany budynek. Utrudnienia i uciążliwości dla właścicieli nieruchomości sąsiednich związane z realizacją inwestycji nie są równoznaczne z przyznaniem tym osobom przymiotu strony w postępowaniach nadzwyczajnych w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę ( por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 29.09.2016r. o sygn. akt VII SA/Wa 2342/15,dostępny w internetowej bazie orzeczniczej NSA). Nie można bowiem – jak chcą tego skarżący – utożsamiać uciążliwości związanych z prowadzeniem budowy z oceną obszaru oddziaływania realizowanych obiektów budowlanych na tereny sąsiadujące w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Problematyka stosunków sąsiedzkich w tym zakresie ma zazwyczaj charakter cywilny i pozostaje bez wpływu na ocenę przymiotu strony w niniejszej sprawie. Zaznaczyć również należy, że postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] z dnia 16.09.2016r., wstrzymujące w trybie natychmiastowym roboty budowlane polegające na wykonaniu wykopu szerokoprzestrzennego pod projektowany budynek zostało przez organ II instancji uchylone postanowieniem z dnia 23.11.2016r.,a postępowanie organu I instancji w sprawie wstrzymania robót budowlanych umorzone (k. 51 akt sądowych). W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, że obecnie nie występuje już ryzyko osunięcia się skarpy wykopu szerokoprzestrzennego.
W tych okolicznościach, bez wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy pozostaje zawiadomienie mieszkańców budynku przy u. [...] skierowane do Prokuratury Rejonowej [...] Zachód o podejrzeniu popełnienia przestępstwa narażenia zdrowia i życia mieszkańców nieruchomości przy [...] (w tym skarżących) związane z realizacją prac budowlanych spornej inwestycji.
Podobnie ocenić należy stanowisko członków wspólnoty mieszkaniowej w związku z zawiadomieniem w sprawie AB-I.6742.5.2016.ML dotyczącej niezbędności wejścia na teren nieruchomości przy [...], zwłaszcza że w piśmie tym przyznano, że cyt.:"ewentualne przyszłe prace związane z likwidacją osuwiska (budowa nasypu oraz odtworzenie ogrodzenia) mogą być spokojnie prowadzone z terenu inwestora, tym bardziej że budynek odsunięty jest od granicy naszej nieruchomości na 4,0 m". Wskazać również należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, co oznacza, że kwestia niezbędności wejścia na teren nieruchomości pozostaje poza granicami rozpoznawanej sprawy.
Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło