II SA/Ke 340/07
WyrokWSA w Kielcach2007-09-28
Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Renata Detka, Jacek Kuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest orzeczenie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego samowolnie, w sytuacji gdy inwestor nie wykonał obowiązków nałożonych przez organ w postanowieniu wstrzymującym roboty budowlane?Ratio decidendi
Sąd uznał, że orzeczenie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego samowolnie jest zasadne, jeśli inwestor nie wykonał obowiązków nałożonych przez organ w postanowieniu wstrzymującym roboty budowlane. Niespełnienie tych obowiązków przez inwestora w zakreślonym terminie, zgodnie z art. 49b ust. 3 w zw. z ust. 1 Prawa budowlanego, obliguje organ do orzeczenia rozbiórki.Stan faktyczny
Skarżący T. S. wybudował samowolnie budynek gospodarczy bez wymaganego zgłoszenia. Organ nadzoru budowlanego wstrzymał roboty budowlane i nałożył obowiązek przedłożenia dokumentów. Skarżący nie wykonał tych obowiązków w zakreślonym terminie. W konsekwencji organ wydał decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu. Skarżący wniósł skargę, podnosząc krzywdzący charakter decyzji i potencjalne straty materialne, a także kwestionując status prawny sąsiadki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant Asystent sędziego Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 września 2007r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
II SA/Ke 340/07
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...]Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną przez T. S. decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nakazującą mu dokonanie rozbiórki budynku gospodarczego o wymiarach 3,70m x 9,0m położonego na posesji nr [..] przy ulicy [...] w W.
Organ odwoławczy podniósł, że w wyniku kontroli przeprowadzonej przez organ I-szej instancji dnia [...] stwierdzono, że na działce nr [...] przy ulicy [...] w W. znajduje się między innymi drewniana stodoła usytuowana w głębi działki, a od wschodniej jej strony dobudowany jest budynek gospodarczy zajmujący przestrzeń pomiędzy stodołą a granicą działki o wymiarach 9 x 3,70m. Budynek ten ma konstrukcję drewnianą, drewniane słupy oparte są na betonowych stopach fundamentowych, a pomiędzy stopami betonowymi istnieje betonowy cokół wysokości 25 do 30 cm. Wysokość budynku w kalenicy wynosi 6,07m natomiast wysokość przy okapie - 4,03 m. T. S. oświadczył do protokołu oględzin, że jest właścicielem przedmiotowej posesji oraz że w maju 2006 r. uzyskał od T. J. zgodę na budowę budynku gospodarczego do przechowywania maszyn rolniczych i zaczął gromadzić dokumenty, a w międzyczasie w [...] r. postawił tymczasowy budynek bez zgłoszenia aby zabezpieczyć kombajn przed zimą. T. S. stwierdził ponadto
w toku postępowania, że z wypisu z rejestru gruntów wynika, że właścicielem sąsiedniej nieruchomości jest nieżyjąca już Z. G., natomiast jej córka T. J., udzieliła pisemnej zgody na budowę budynku gospodarczego w granicy, co było podstawą prośby do Starosty o wystąpienie do Ministra ds. budownictwa z wnioskiem o odstępstwo od przepisów w zakresie usytuowania budynków. Skarżący przedstawił także decyzję o warunkach zabudowy z dnia [...] wydaną przez Burmistrza dotyczącą zamierzonej przez T. S. inwestycji - budynku gospodarczego z garażem.
Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] wstrzymał realizowane samowolnie roboty budowlane oraz zobowiązał inwestora do przedłożenia w terminie 30-tu dni:
- inwentaryzacji powykonawczej z opisem technicznym budynku gospodarczego,
- oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,
- projektu zagospodarowania działki lub terenu,
- zaświadczenia burmistrza o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
W zakreślonym terminie zobowiązany nie przełożył wymaganych dokumentów, wobec czego organ I-szej instancji wydał decyzję z [...] będącą przedmiotem postępowania odwoławczego.
Przytaczając treść art. 49b ust. 1, 2 i 3 ustawy Prawo budowlane, organ odwoławczy podniósł, że w niniejszym przypadku orzeczono nakaz rozbiórki z powodu niewykonania przez zobowiązanego nałożonych obowiązków, tak jak stanowi przepis art. 49b ust.3 Prawa budowlanego. Wzniesienie przedmiotowego obiektu - stosownie do treści art. 29 ust.1 pkt 1a w zw. z art. 30 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego, wymagało zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu, czego inwestor nie uczynił wykonując budowę samowolnie. Zasadnym więc było prowadzenie w stosunku do tej budowy postępowania opartego o przepis art. 49b Prawa budowlanego, a rozstrzygnięcie organu I-szej instancji jest właściwe.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach T. S. podnosząc, że jest ono dla niego krzywdzące i naraża go na poniesienie wysokich strat materialnych. Podniósł, że
w roku 2005 przejął od rodziców gospodarstwo rolne i aby usprawnić w nim pracę poczynił starania zakupu kombajnu zbożowego. Jednocześnie planował wybudowanie budynku gospodarczego z garażem na przechowywanie tej maszyny
w granicy działek [...] i [...]. Uzyskał na to zgodę T. J., która oświadczyła, że "do działki tej należą wszyscy z rodzeństwa ale decydujący głos ma ona". W miesiącu lipcu 2006 r. zakupił kombajn, ale ponieważ sprawy budowy budynku gospodarczego wymagają odstąpienia od obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych, postanowił tymczasowo dobudować szopę o powierzchni nie przekraczającej 35 m2. Skarżący stwierdził, że "zaczyna domniemywać", iż zgłoszenie sprawy w PINB przez U. K., która twierdzi, iż jest właścicielką sąsiedniej nieruchomości ( co nie potwierdza się z dokumentami), jest z jej strony "czystą złośliwością", gdyż działka ta jest opustoszała, a U. K. zamieszkuje na stałe w Z. T. S. podkreślił, że rozbiórka doprowadzi gospodarstwo do "powolnej agonii", gdyż jego działka jest bardzo wąska i nie ma możliwości innego usytuowania budynku jak w granicy działek. Ponadto zniszczeniu ulegnie kombajn - narażony na niekorzystne działanie warunków atmosferycznych.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego
i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności ( art. 145 § 1 ustawy o p.p.s.a.).
Stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji nie był kwestionowany
i znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Nie ulega przy tym wątpliwości, że mamy w sprawie do czynienia z obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz.U. 03.207.2016 ze zm.), zwanej dalej ustawą, który skarżący zlokalizował na własnej działce bez wcześniejszego zgłoszenia wymaganego przepisem art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 1a tego Prawa - a więc samowolnie. Do oceny skutków prawnych samowoli będzie zatem miał zastosowanie przepis art. 49b, którego brzmienie
w zakresie ust.1-3 jest następujące:
1. Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
2. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni:
1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4;
2) projektu zagospodarowania działki lub terenu;
3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy
z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji
o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
3. W przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis ust. 1.
Jak wynika z cytowanego przepisu, przewidziany w ust. 1 nakaz rozbiórki obiektu wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia, organ może orzec dopiero po niespełnieniu przez inwestora obowiązków nałożonych postanowieniem wydanym na podstawie art. 49b ust. 2, przy czym użyte przez ustawodawcę słowo "nakłada" nie pozostawia wątpliwości co do tego, że wydając postanowienie organ nie działa
w ramach uznania administracyjnego, lecz jest zobligowany do nałożenia obowiązków enumeratywnie wymienionych w ustępie 2. Niespełnienie ich przez inwestora powodować zawsze musi konieczność orzeczenia o rozbiórce obiektu,
o czym stanowi z kolei ustęp 3 w zw. z ustępem 1 omawianego przepisu.
Stan faktyczny sprawy uzasadniał zatem podjęcie decyzji o nakazaniu rozbiórki przedmiotowego obiektu, gdyż - co jest bezsporne - skarżący w zakreślonym terminie nie wykonał nałożonych obowiązków.
Dlatego też zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Na ocenę jej trafności nie mogą wpływać podnoszone w skardze zarzuty dotyczące przeznaczenia budynku gospodarczego i jego znaczenia dla prowadzonego przez skarżącego gospodarstwa rolnego, albowiem odnoszą się do argumentów z zakresu tzw. zasad współżycia społecznego o jakich mowa w art. 5 kodeksu cywilnego, nie przewidzianych jako środek obrony przepisami prawa budowlanego.
Odnosząc się zaś do kwestii dotyczących uprawnień U. K. do sąsiedniej nieruchomości, to wskazać należy, że w aktach postępowania administracyjnego znajduje się kserokopia wypisu z aktu notarialnego zawierającego testament Z.G., w którym do całości spadku powołała U. K. W tym stanie rzeczy organ miał podstawy do przyjęcia, że ma ona interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa i prawidłowo uznał U. K. za stronę. Wyjaśnienia przy tym wymaga, że postępowanie w niniejszej sprawie nie toczyło się z wniosku U. K., lecz z urzędu. Pismo skierowane przez nią do organu nadzoru budowlanego stanowiło jedynie informację dotyczącą popełnionej samowoli, którą organ zobowiązany był sprawdzić i w razie potwierdzenia faktów w niej zawartych - wszcząć postępowanie legalizacyjne z art. 49b ustawy. Podkreślić także należy, iż zgoda udzielona przez sąsiada nie zastępuje zgłoszenia o jakim mowa w art. 30 ust.1 ustawy, którego dokonuje się właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu, a przez to nie pozbawia wykonanego obiektu cech samowoli budowlanej.
Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło