II SA/Ke 356/25

WyrokWSA w Kielcach2026-06-17

Skład orzekający: Renata Detka, Krzysztof Armański, Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy dla farmy fotowoltaicznej może zostać wydana bez spełnienia wymogów zasady "dobrego sąsiedztwa" i dostępu do drogi publicznej, zgodnie z art. 61 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?
Ratio decidendi
Instalacje odnawialnego źródła energii, w tym farmy fotowoltaiczne, ze względu na ich szczególny, priorytetowy charakter, są wyłączone z wymogów określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co oznacza, że nie muszą spełniać zasady "dobrego sąsiedztwa" ani wymogu dostępu do drogi publicznej. Wyłączenie to wynika wprost z art. 61 ust. 3 tej ustawy i jest zgodne z polityką Unii Europejskiej mającą na celu promowanie odnawialnych źródeł energii poprzez upraszczanie procedur administracyjnych.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę W. B. i J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy F. o ustaleniu warunków zabudowy dla farmy fotowoltaicznej. Skarżące zarzuciły naruszenie przepisów dotyczących zgodności z decyzją środowiskową (liczba inwerterów), dopuszczalności sprostowania omyłki, stosowania zasady "dobrego sąsiedztwa" oraz ochrony interesów osób trzecich. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański Sędzia WSA Agnieszka Banach Protokolant Starszy inspektor sądowy Sebastian Styczeń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi W. B. i J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 28 maja 2025 r. znak: SKO.PZ-71/1601/198/2025 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata T. Ż. kwotę 590,40 (pięćset dziewięćdziesiąt 40/100) złotych, w tym VAT w kwocie 110,40 (sto dziesięć 40/100) złotych, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z 28 maja 2025 r., [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach (SKO lub Kolegium) po rozpatrzeniu odwołania W. B. i J. B., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy F. (dalej Wójt) z 24 lutego 2025 r., znak: BZP.6730.10.2024, którą ustalono, na wniosek P. W. (dalej "Spółka"), warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej zlokalizowanej na części działki nr [...] w obrębie S., gmina F., sprostowaną z urzędu postanowieniem Wójta z 14 marca 2025 r. o oczywistej omyłce. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że 22 marca 2024 r. Spółka złożyła do Wójta wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla budowy ww. farmy fotowoltaicznej, który w ocenie organu odwoławczego spełnia w wystarczającym zakresie wymogi określone w art. 52 ust. 2 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1130 ze zm.) zwanej dalej "u.p.z.p.". Sprawa była już przedmiotem postępowania odwoławczego. Kolegium decyzją z 10 października 2024 r. uchyliło w całości poprzednio wydaną w tej sprawie decyzję Wójta z 6 sierpnia 2024 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Po zwrocie akt Wójt przeprowadził dodatkowe postępowanie dowodowe, pozyskał skorygowany wniosek z 7 listopada 2024 r. (zmieniony 29 listopada 2024 r.) oraz uwzględnił postanowienie z 4 kwietnia 2024 r. wydane na podstawie art. 113 § 1 k.p.a., prostujące oczywistą omyłkę w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z 29 lutego 2024 r. polegającą na poprawnym wpisaniu "inwertery (falowniki) w ilości do 80 szt." zamiast "inwertery (falowniki) w ilości do 8 szt." Następnie sporządzono nowy projekt decyzji o warunkach zabudowy, wykonano analizę funkcji i cech zabudowy oraz uzyskano wymagane uzgodnienia. Postępowanie zakończyło się wydaniem nowej decyzji, od której wniesiono odwołanie. Kolegium wskazało, że planowana elektrownia fotowoltaiczna stanowi instalację odnawialnego źródła energii, a nie infrastrukturę (zabudowę) przemysłową. Zgodnie z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. do takich inwestycji nie stosuje się wymogów z art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.z.p., w tym zasady tzw. dobrego sąsiedztwa. Inwestycja wymaga wprawdzie decyzji o warunkach zabudowy na podstawie art. 59 ust. 1 u.p.z.p., lecz nie musi spełniać warunku kontynuacji funkcji zabudowy. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych Kolegium podkreśliło, że art. 61 ust. 3 u.p.z.p. nie pozwala uzależniać stosowania tego przepisu od mocy lub innych parametrów instalacji odnawialnych źródeł energii. SKO uznało, że projektowana farma fotowoltaiczna spełnia definicję instalacji odnawialnego źródła energii określoną w art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1361 ze zm., dalej u.o.z.e.), wykorzystującej odnawialne źródło energii w rozumieniu art. 2 pkt 22 u.o.z.e. w postaci urządzeń służących do wytwarzania energii opisanych przez dane techniczne i handlowe, w których energia jest wytwarzana z odnawialnych źródeł energii. Planowane przedsięwzięcie polega na budowie infrastruktury umożliwiającej produkcję energii z odnawialnych źródeł energii, tj. energii słonecznej. Jak wskazało Kolegium, organ I instancji zgodnie z art. 60 u.p.z.p. zlecił sporządzenie projektu decyzji osobie uprawnionej oraz przeprowadził wymagane uzgodnienia na podstawie art. 53 ust. 4 u.p.z.p., w tym w trybie tzw. milczącej zgody. Dla planowanej inwestycji organ określił następujące parametry, stosownie do ustaleń uzupełnionego wniosku: - forma architektoniczna - nie dotyczy. Montaż gotowych elementów typowych dostarczonych przez producenta. Łączna wysokość elektrowni fotowoltaicznej (konstrukcji wsporczej pod panele fotowoltaiczne) nie przekroczy 4,0 m n.p.t.; - wielkość powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni terenu inwestycji - do 0,7 (teren objęty wnioskiem do 10400 m2); - szerokość elewacji frontowej - nie dotyczy; - wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej (mierzonej od średniego poziomu terenu przed głównym wejściem do budynku) - nie dotyczy; - geometria dachów zabudowy - nie dotyczy; - projektowana farma fotowoltaiczna pozyskiwać będzie energię elektryczną ze źródła odnawialnego; - inwestycja będzie realizowana poza konturem użytku gruntowego oznaczonego w ewidencji gruntów symbolem "Ls". Teren inwestycji położony jest na gruntach ornych RVI. W skład farmy fotowoltaicznej wchodzą następujące urządzenia i obiekty budowlane: - konstrukcja wsporcza pod panele fotowoltaiczne - stelaże połączone gruntem umożliwiające montaż paneli stanowiących jednostkę wytwórczą; - panele fotowoltaiczne ilości do 5000 szt. o łącznej mocy do 2 MW, kąt nachylenia od 15 do 45 stopni; - powierzchnia pojedynczego panelu: do 3,75 m2; - inwertery - do 80 szt.; - kontenerowa stacja (transformatorowo-kontrolna) - do 2 szt., wymiary stacji: szerokość elewacji frontowej od 3,0 m do 6,0 m, powierzchnia zabudowy od 6,0 m2 do 20,0 m2, wysokość od 2,0 m do 4,0 m n.p.t., dach płaski lub jedno- bądź dwuspadowy o kącie nachylenia do 12 stopni; - wysokość ogrodzenia do 3,0 m, ogrodzenie z siatki bez podmurówki; - powierzchnia miejsc postojowych - do 25 m2; - powierzchnia drogi wewnętrznej - do 175 m2. Decyzja została dodatkowo sprostowana postanowieniem z 14 marca 2025 r. poprzez usunięcie omyłki dotyczącej zamieszczenia w opisie inwestycji magazynu energii. Kolegium uznało, że po sprostowaniu zakres inwestycji odpowiada treści wniosku inwestora. Zdaniem Kolegium decyzja spełnia wszystkie wymogi określone w art. 54 ust. 1 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p., zawiera rodzaj inwestycji, warunki zagospodarowania terenu oraz linie rozgraniczające teren inwestycji. Określono również wszystkie niezbędne parametry przedsięwzięcia, a postępowanie przeprowadzono z udziałem stron, zapewniając im możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym. Organ II instancji podkreślił również, że dla przedsięwzięcia wcześniej wydano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach z 28 lutego 2024 r., sprostowaną postanowieniem z 4 kwietnia 2024 r. o oczywistej omyłce, a zakres inwestycji objętej decyzją o warunkach zabudowy jest z nią zgodny. W konsekwencji Kolegium uznało, że decyzja Wójta jest zasadna i nie narusza prawa w sposób wymagający jej uchylenia w całości lub w części bądź zmiany. Odnosząc się do zarzutów odwołania SKO wskazało, że decyzja o warunkach zabudowy nie ma charakteru uznaniowego. Jeżeli inwestycja spełnia wymagania ustawowe organ jest zobowiązany wydać decyzję pozytywną. Decyzja ta nie tworzy praw do nieruchomości, nie narusza praw właścicieli gruntów sąsiednich i nie uprawnia do rozpoczęcia budowy. Dopiero na etapie pozwolenia na budowę następuje szczegółowa ocena zgodności inwestycji z przepisami techniczno-budowlanymi oraz ochrona interesów osób trzecich (art. 5 Prawa budowlanego). Kolegium uznało, że organ I instancji zapewnił ochronę interesów osób trzecich w zakresie wymaganym przez u.p.z.p., a zarzuty odwołania w tym zakresie są niezasadne. Końcowo stwierdzono, że organ przeprowadził postępowanie zgodnie z art. 7 k.p.a., podejmując wszelkie niezbędne czynności do wyjaśnienia sprawy, prawidłowo gromadząc i oceniając materiał dowodowy oraz stosując właściwe przepisy prawa materialnego. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze W. B. i J. B. wniosły o: 1. uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w całości; 2. uchylenie w całości ewentualnie stwierdzenie nieważności w całości postanowienia Wójta Gminy F. z 4 kwietnia 2024 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w treści decyzji z 29 lutego 2024 r. o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji ww. przedsięwzięcia; 3. zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji skarżące zarzuciły naruszenie: 1. art. 86 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1112, dalej "ustawa środowiskowa") - poprzez niespełnienie w treści decyzji o warunkach zabudowy wymogu zgodności z parametrami inwestycji wynikającymi z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanej dla przedmiotowej farmy fotowoltaicznej (decyzja Wójta [...] z 29 lutego 2024 r.) - w zakresie liczby inwerterów (powinno być 8, a nie 80 sztuk); 2. art. 113 § 1 k.p.a. poprzez podciągnięcie pod tryb sprostowania jako "oczywistej omyłki pisarskiej" merytorycznej zmiany treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia - zmiana co do liczby inwerterów z "co najmniej 8 szt." na "co najmniej 80 szt.", co jest niedopuszczalną ingerencją w treść ostatecznej decyzji Wójta Gminy F. z 29 lutego 2024 r.; 3. art. 61 ust. 3 w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.z.p. poprzez uznanie, że lokalizacja farmy fotowoltaicznej, niezależnie od jej mocy, nie wymaga w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy oceny przesłanki zasady kontynuacji (dobrego sąsiedztwa); 4. dowolne ustalenie, naruszające zasady z art. 7 k.p.a. odnośnie tego, że spełnione są "wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich", gdzie mowa o hałasie, wibracjach, zakłóceniach elektrycznych i promieniowaniu w kontekście uciążliwości dla działek sąsiednich - nie wiadomo, na czym organ opierał się czyniąc takie ustalenie w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu skarżące podniosły w szczególności, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa oraz nie zapewnia należytej ochrony interesów osób trzecich. Skarżące zakwestionowały przyjętą przez organy wykładnię art. 61 ust. 3 u.p.z.p., zgodnie z którą lokalizacja farmy fotowoltaicznej nie wymaga spełnienia zasady dobrego sąsiedztwa. W ich ocenie prowadzi to do możliwości sytuowania tego rodzaju inwestycji w bezpośrednim sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej i rekreacyjnej, bez uwzględnienia charakteru otoczenia oraz praw właścicieli nieruchomości sąsiednich. Skarżące wskazały nadto, że organy nie wykazały, w jaki sposób zostały spełnione wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich, w szczególności w zakresie oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie. Dla wnoszących skargę oczywistym jest, że lokalizacja elektrowni fotowoltaicznej w bezpośrednim sąsiedztwie zabudowań mieszkalnych będzie miała znaczący negatywny wpływ na zdrowie ludzi i zwierząt tam żyjących, co zaskarżona decyzja całkowicie pomija. Zarzucono, że kwestie związane z hałasem, wibracjami czy oddziaływaniem elektromagnetycznym zostały w istocie pozostawione do oceny na dalszym etapie procesu inwestycyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie sądowej 17 czerwca 2026 r. pełnomocnik skarżących poparł skargę i sprecyzował zarzut oznaczony [...] w ten sposób, że dotyczy on naruszenia art. 86 pkt 2 w związku z art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy środowiskowej. Ponadto złożył zarzut naruszenia art. 64 ust. 1 w związku z art. 54 ust. 1 pkt 2 lit. d u.p.z.p. poprzez nieprawidłowe ich zastosowanie i nieuwzględnienie interesu osób trzecich, a konkretnie tych, które zamieszkują w jurtach znajdujących się na działce nr [...]. Złożył wydruk z geoportalu przedstawiający działkę nr [...], która odpowiada działce nr [...], uwidocznionej na mapie stanowiącej załącznik do decyzji organu I instancji. Podał, że nie zna okoliczności dotyczących zmiany numeracji tej działki, natomiast skarżące są jej właścicielkami. Wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które nie zostały uiszczone w żadnej części. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy u.p.z.p. Stosownie do art. 59 ust. 1 tej ustawy, zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z uwzględnieniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Przepis art. 50 ust. 2 pkt 1 stosuje się odpowiednio. Realizacja inwestycji będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego jest niewątpliwie związana ze zmianą zagospodarowania terenu, dlatego prawidłowo organy rozpatrzyły złożony wniosek w trybie art. 59 i nast. u.p.z.p. Słusznie przyjęło przy tym Kolegium, że wniosek ten, po uzupełnieniach, odpowiadał wymogom formalnym określonym w art. 52 ust. 2 pkt 1-2, ust. 2a w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. Zawierał on bowiem mapę ewidencyjną w postaci papierowej, pochodzącą z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, obejmującą teren, którego wniosek dotyczy, wraz z obszarem, na który inwestycja będzie oddziaływać, w skali 1:1000, określenie granic terenu objętego wnioskiem oraz charakterystykę inwestycji, obejmującą: a) określenie zapotrzebowania na wodę, energię oraz sposobu odprowadzania lub oczyszczania ścieków, a także innych potrzeb w zakresie infrastruktury technicznej, a w razie potrzeby również sposobu unieszkodliwiania odpadów, b) określenie planowanego sposobu zagospodarowania terenu oraz charakterystyki zabudowy i zagospodarowania terenu, w tym przeznaczenia i gabarytów projektowanych obiektów budowlanych oraz powierzchni terenu podlegającej przekształceniu, przedstawione w formie opisowej i graficznej, c) określenie charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji oraz dane charakteryzujące jej wpływ na środowisko. Do wniosku dołączona została także decyzja Wójta Gminy F. z 29 lutego 2024 r. o środowiskowych uwarunkowaniach, stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pod nazwą "Budowa farmy fotowoltaicznej zlokalizowanej na części dz. Nr [...] w obrębie S., gmina F.". Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ I instancji, wskutek wydania przez SKO decyzji kasacyjnej z 10 października 2024 r. (stwierdzającej m.in. niezgodność opisu planowanej inwestycji z decyzją środowiskową w zakresie ilości inwerterów (falowników): do 80 sztuk we wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, do 8 sztuk w decyzji środowiskowej), inwestor złożył postanowienie Wójta z 4 kwietnia 2024 r. prostujące oczywistą omyłkę w decyzji środowiskowej z 29 lutego 2024 r. w zakresie określenia ilości inwerterów: z "do 8 szt." na "do 80 szt." Obowiązek uzyskania decyzji środowiskowej dla inwestycji objętej wnioskiem oraz złożenia jej wraz z wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy wynikał z art. 59 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 3 i ust. 3 ustawy środowiskowej, gdyż planowane przedsięwzięcia należy do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Jak słusznie podkreśliło Kolegium, projekt decyzji o warunkach zabudowy sporządzony został przez osobę uprawnioną, o jakiej mowa w art. 60 ust. 4 u.p.z.p., który przedstawiono dwukrotnie do uzgodnienia organom opiniującym wymienionym w art. 53 ust. 4 pkt 2a, 6, 8 i 11 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p., tj.: - Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w K. pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, - Staroście Koneckiemu i Lasom Państwowym – w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne i leśne w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami, - Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w K. – z uwagi na położenie inwestycji na terenie Przedborskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu, - Państwowemu Gospodarstwu Wodnemu Wody [...] Zarząd Zlewni w P. T. - w odniesieniu do obszarów, o których mowa w art. 169 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, w zakresie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Powtórne uzgodnienia, dokonane pismem Wójta z 29 maja 2024 r., związane były ze zmianami i uzupełnieniami wniosku oraz uchyleniem przez SKO pierwszej wydanej w sprawie decyzji z 6 sierpnia 2024 r. Za wyjątkiem Starosty [...], który uzgodnił pozytywnie projekt decyzji o warunkach zabudowy postanowieniem z 5 czerwca 2024 r. oraz Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Ł., który umorzył postępowanie w sprawie uzgodnienia projektu decyzji postanowieniem z 11 czerwca 2024 r., pozostałe organy uzgodniły projekt decyzji o warunkach zabudowy w formie milczącej zgody, o jakiej mowa w art. 53 ust. 5 i 5c w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. Prawidłowo także organy orzekające w tej sprawie uznały, że spełnione zostały przesłanki wydania decyzji o warunkach zabudowy, wymienione w art. 61 ust. 1 u.p.z.p. Zgodnie z tym przepisem, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 1a) teren jest położony na obszarze uzupełnienia zabudowy; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi; 6) zamierzenie budowlane nie znajdzie się w obszarze: a) w stosunku do którego decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1199), ustanowiony został zakaz, o którym mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, b) strefy kontrolowanej wyznaczonej po obu stronach gazociągu, o którym mowa w art. 53 ust. 5e pkt 2, c) strefy bezpieczeństwa wyznaczonej po obu stronach rurociągu. W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy nie wszystkie wymienione wyżej przesłanki były przedmiotem analizy i badania przez organ właściwy w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy. Jak stanowi bowiem art. 61 ust. 3 pkt 3 ustawy, przepisów ust. 1 pkt 1-2 nie stosuje się do instalacji odnawialnego źródła energii. Planowana inwestycja do takich właśnie instalacji należy. Definicja odnawialnego źródła energii znajduje się w art. 2 pkt 22 u.o.z.e. stanowiąc, że odnawialne źródło energii to odnawialne, niekopalne źródła energii obejmujące energię wiatru, energię promieniowania słonecznego, energię aerotermalną, energię geotermalną, energię hydrotermalną, hydroenergię, energię fal, prądów i pływów morskich, energię otoczenia, energię otrzymywaną z biomasy, biogazu, biogazu rolniczego, biometanu, biopłynów oraz z wodoru odnawialnego. Z kolei zgodnie z art. 2 pkt 13 ww. ustawy przez instalację odnawialnego źródła energii należy rozumieć instalację stanowiącą wyodrębniony zespół: a) urządzeń służących do wytwarzania energii elektrycznej lub ciepła lub chłodu opisanych przez dane techniczne i handlowe, w których energia elektryczna lub ciepło lub chłód są wytwarzane z odnawialnych źródeł energii, lub b) obiektów budowlanych i urządzeń, stanowiących całość techniczno-użytkową służącą do wytwarzania biogazu, biogazu rolniczego, biometanu lub wodoru odnawialnego - a także połączony z tym zespołem magazyn energii elektrycznej, magazyn biogazu lub instalacja magazynowa w rozumieniu art. 3 pkt 10a ustawy - Prawo energetyczne wykorzystywana do magazynowania biogazu rolniczego, biometanu lub wodoru odnawialnego; Nie może być wątpliwości co do tego, że planowane przedsięwzięcie spełnia ustawową definicję instalacji odnawialnego źródła energii, gdyż do produkcji energii elektrycznej wykorzystywać będzie energię odnawialną (z promieniowania słonecznego), a zatem zgodnie z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. przy ustalaniu warunków zabudowy organ nie bada, czy teren lokalizacji takiej inwestycji spełnia warunki zasady dobrego sąsiedztwa (art. 61 ust. 1 pkt 1), czy jest położony na obszarze uzupełnienia zabudowy i czy ma dostęp do drogi publicznej (art. 61 ust. 1 pkt 1a i 2 u.p.z.p.). Jak słusznie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z 17 października 2024 r., sygn. akt II SA/Wr 222/24 (dostępnym na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl – CBOSA), instalacje odnawialnych źródeł energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 u.o.z.e. mają wyjątkowy i priorytetowy charakter, o czym świadczą szczególne regulacje związane z ich realizacją. Potwierdza to chociażby wspomniane już w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. wyłączenie konieczności spełnienia wymogu zasady dobrego sąsiedztwa i dostępu do drogi publicznej. Należy przy tym zauważyć, że zmieniając treść tego przepisu w art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. (Dz.U.2019.1524) z dniem 29 sierpnia 2019 r, ustawodawca potwierdził, że instalacje odnawialnych źródeł energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy stanowią szczególne inwestycje, podobnie jak wskazane w art. 61 ust. 3 - w brzmieniu przed nowelizacją - linie kolejowe, obiekty liniowe i urządzenia infrastruktury technicznej. Powyższe stanowisko znajduje także potwierdzenie w wyroku NSA z 12 października 2022 r. sygn. akt II OSK 1482/21 (dostępny j.w.), w którym wskazano, że nowelizację art. 61 ust. 3 u.p.z.p. trzeba postrzegać systemowo jako realizację celów Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/2001 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych (Dz.Urz.UE.L z 2018 r. Nr 328, poz. 82). Jednym z celów tej dyrektywy, który został uprzednio również wyrażony w Dyrektywach 2009/28/EC oraz 2001/77/EC, jest zalecenie uproszczenia i skrócenia procedur administracyjnych dotyczących realizacji inwestycji w zakresie odnawialnych źródeł energii. Każdy krok w celu zwiększenia dostępności energii słonecznej ma fundamentalne znaczenie w transformacji polityki energetycznej i zmniejszeniu uzależnienia od tradycyjnej energii, jak i w ochronie klimatu. Wdrożenie technologii fotowoltaiki słonecznej i energii słonecznej termicznej daje szanse przynoszenia obywatelom i przedsiębiorstwom korzyści, tak w zakresie ochrony klimatu, jak i korzyści ekonomiczne. Wykorzystanie energii słonecznej, w połączeniu z efektywnością energetyczną, stanowi sposób na ochronę obywateli i przedsiębiorców przed zmiennością cen paliw kopalnych. Te fundamentalne wartości leżące u podstaw ograniczenia barier w rozwoju instalacji fotowoltaicznych w pełni uzasadniały odejście od zawartej w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. ustawowej zasady kontynuacji funkcji i zasady dobrego sąsiedztwa. Przedstawione wyżej stanowisko, dotyczące wyłączenia stosowania zasady dobrego sąsiedztwa w stosunku do instalacji odnawialnych źródeł energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 i 22 u.o.z.e., znajduje bezpośrednie oparcie w przepisie art. 61 ust. 3 u.p.z.p. i jest jednolicie prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA z 5 września 2023 r. II OSK 2030/22 oraz wyroki WSA: w Krakowie z 28 maja 2024 r. II SA/Kr 436/24, w Gdańsku: z 27 marca 2024 r. II SA/Gd 957/23, z 4 października 2023 r. II SA/Gd 200/23 i z 9 sierpnia 2023 r. II SA/Gd 546/23 oraz w Gliwicach z 8 maja 2023 r. II SA/Gl 517/23; dostępne w CBOSA). Sąd w pełni je podziela i przyjmuje jako własne. Dlatego nie jest zasady zarzut skargi oznaczony nr 3. Przeszkody do ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanej inwestycji nie stanowią także przepisy § 4 ust. 1 uchwały Sejmiku Województwa Świętokrzyskiego nr XLIX/885/14 z dnia 13 listopada 2014 r. w sprawie Przedborskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz.Urz.Woj.Św. z 2014 r., poz.3159), ustanawiające zakazy obowiązujące na obszarze chronionym. Zgodnie z § 4 ust. 2 pkt 3 tej uchwały, zakazy, o których mowa w ust. 1 nie dotyczą realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których procedura dotycząca oceny oddziaływania na środowisko wykazała brak znacząco negatywnego wpływu na ochronę przyrody obszaru chronionego krajobrazu. W decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z 29 lutego 2024 r. stwierdzono brak znacząco negatywnego wpływu na ochronę przyrody obszaru chronionego krajobrazu i potwierdzono, że zastosowanie ma odstępstwo przewidziane w § 4 ust. 2 pkt 3 ww. uchwały (str. 14-16 decyzji środowiskowej). Należy także wskazać, że zgodnie z art. 13a ust. 5 u.p.z.p., w brzmieniu obowiązującym od 24 września 2023 r., podstawę wydania decyzji o warunkach zabudowy stanowi – co do zasady - plan ogólny, o jakim mowa w art. 13a ust. 1 ww. ustawy. Z kolei wedle art. 14 ust. 6a pkt 2 u.p.z.p., zmiana zagospodarowania terenu, dotycząca niezamontowanych na budynku instalacji odnawialnych źródeł energii lokalizowanych: a) na użytkach rolnych klasy I-III i gruntach leśnych, b) na użytkach rolnych klasy IV, o mocy zainstalowanej elektrycznej większej niż 150 kW lub wykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania energii elektrycznej, c) na gruntach innych niż wskazane w lit. a i b, o mocy zainstalowanej elektrycznej większej niż 1000 kW - następuje na podstawie planu miejscowego. W tym przypadku planowana instalacja wypełnia warunki określone w art. 14 ust. 6a pkt 2 lit. c) u.p.z.p. W sprawie jest bezsporne, że na terenie objętym wnioskiem nie ma obowiązującego planu miejscowego, uchwalonego na zasadach określonych w u.p.z.p. przed 24 września 2023 r., co wyłączałoby możliwość ustalenia warunków zabudowy. Gmina nie uchwaliła także miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, o jakim mowa w powołanym wyżej art. 14 ust. 6a pkt 2 w zw. z art. 14 ust. 1 aktualnie obowiązujących przepisów u.p.z.p. (z informacji zawartych w BiP dostępnych na stronie podmiotowej Gminy F. wynika, że nie uchwalono jeszcze na terenie tej gminy planu ogólnego). Zgodnie jednak z art. 58 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1688 z późn. zm., dalej "ustawa nowelizująca"), do dnia utraty mocy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy w danej gminie, zmiana zagospodarowania terenu, o której mowa w art. 14 ust. 6a pkt 2 ustawy zmienianej w art. 1 (czyli u.p.z.p.), może nastąpić również na podstawie decyzji o warunkach zabudowy. Studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin zachowują natomiast moc do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy w danej gminie, jednak nie dłużej niż do dnia 30 czerwca 2026 r. (art. 65 ust. 1 ustawy nowelizującej). Powyższe przepisy oznaczają, że mimo braku uchwalenia planu miejscowego, o jakim mowa w art. 14 ust. 1 u.p.z.p., wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji było dopuszczalne na podstawie art. 58 ustawy nowelizującej. Kontrolując sprawę z urzędu, w granicach określonych w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Sąd nie znalazł podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja narusza prawo w sposób określony w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Odnosząc się do zarzutów skargi oznaczonych jako nr 1, 2 i 4 (zarzut nr 3 został omówiony wyżej) podkreślić należy, że są one niezasadne z następujących powodów. Ad. 1 i 2. Postanowienie Wójta Gminy F. z 14 kwietnia 2024 r. prostujące oczywistą omyłkę w decyzji środowiskowej tego organu z 29 lutego 2024 r. w zakresie ilości inwerterów, nie zostało podjęte w granicach kontrolowanego obecnie postępowania i pozostaje poza kontrolą sądową w tej sprawie. Przepisy art. 134 § 1 w zw. z art. 135 p.p.s.a. zakreślają granice kontroli sądowej i możliwość stosowania środków przewidzianych w p.p.s.a. do sprawy, zakończonej decyzją będącą przedmiotem skargi. W tym przypadku jest to decyzja o warunkach zabudowy, a nie decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wydana dla planowanej inwestycji farmy fotowoltaicznej i postanowienie o jej sprostowaniu. Obie decyzje oraz kwestionowane w skardze postanowienie podejmowane są w różnych postępowaniach i mogą być przedmiotem odrębnej kontroli sądowej. Granice sprawy, o jakich mowa w przywołanych wyżej przepisach, wyznaczane są przedmiotem postępowania i podstawami materialnoprawnymi decyzji kończącej to postępowanie. W tym przypadku jest to postępowanie zakończone decyzją o warunkach zabudowy. Postanowienie Wójta z 14 kwietnia 2024 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki mogłoby zatem zostać skontrolowane przez sąd administracyjny w sprawie dotyczącej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ewentualnie w sprawie, której przedmiotem byłoby to konkretne postanowienie. Ponieważ przysługiwało na nie zażalenie, po jego wniesieniu przedmiotem odrębnej skargi mogłoby być wówczas postanowienie organu II instancji wydane w następstwie złożonego zażalenia. Jak jednak wynika z adnotacji na tym postanowieniu, stało się ono prawomocne 26 kwietnia 2024 r., co faktycznie oznacza, że z tym dniem stało się też ostateczne wskutek braku zaskarżenia. Organy orzekające w sprawie warunków zabudowy nie naruszyły art. 86 pkt 2 ustawy środowiskowej, zgodnie z którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organy wydające decyzje, o których mowa w art. 72 ust. 1, w tym także decyzję o warunkach zabudowy. W tym przypadku decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach z 29 lutego 2024 r. wiązała organy ustalające warunki zabudowy z uwzględnieniem postanowienia o jej sprostowaniu. Podważenie ostatecznego postanowienia z 14 kwietnia 2024 r. może nastąpić wyłącznie w trybie nadzwyczajnym, przy czym dokumentacja sprawy nie wskazuje na to, aby takie postępowanie zostało wszczęte, a tym bardziej zakończone. Organ wydający decyzję o warunkach zabudowy był więc związany zarówno decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, jak i jej sprostowaniem. Niezależnie od tego podkreślić należy, że w uzasadnieniu postanowienia z 14 kwietnia 2024 r. organ wskazał, że "(...) poprawne zapisy, będące przedmiotem sprostowania, znajdowały się we wniosku z dnia 8.11.2023 r. (wraz z jego uzupełnieniem) o wydanie przedmiotowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a tym samym ich treść była rozpatrywana podczas prowadzonego postępowania administracyjnego." Do akt kontrolowanej sprawy dołączony został wniosek z 8 listopada 2023 r., o jakim mowa wyżej, wraz z Kartą Informacyjną Przedsięwzięcia (KIP), stanowiącą załącznik do wniosku. W KIP na str. 6 znajduje się tabela przedstawiająca opis i charakterystykę przedsięwzięcia, w której w rubryce "Materiały oraz urządzenia wchodzące w skład przedmiotowej inwestycji" wskazano – inwertery DC/AC o łącznej mocy nominalnej do 4 MWp w ilości do 80 szt. Z akt wynika także, że strony postępowania w sprawie dotyczącej decyzji środowiskowej, zostały zawiadomione o wydaniu postanowienia z 4 kwietnia 2024 r., wraz z pouczeniem o prawie wniesienia na nie zażalenia do SKO w K., przez obwieszczenia zamieszczone na okres 14 dni na tablicach ogłoszeń miejscowości G. i U. G. w F. oraz na stronie internetowej BIP Urzędu Gminy w F. . Ad. 4. Jeśli chodzi o zawarcie w decyzji o warunkach zabudowy wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich (art. 54 ust. 1 pkt 2 lit. d w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p.), warto przywołać stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w wyroku z 8 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 1212/11 (dostępnym w CBOSA), dotyczące wprawdzie lokalizacji inwestycji celu publicznego, ale mające pełne zastosowanie do decyzji o warunkach zabudowy. W wyroku tym NSA stwierdził, że "Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie jest aktem upoważniającym do podjęcia i realizacji inwestycji. Inwestor przed rozpoczęciem budowy musi uzyskać zgodnie z obowiązującymi przepisami Prawa budowlanego pozwolenie na budowę. W tymże postępowaniu organ architektoniczno-budowlany ustala szczegóły techniczne dotyczące planowanej inwestycji budowlanej i ocenia, czy w świetle Prawa budowlanego i przepisów wykonawczych, w tym przepisów techniczno-budowlanych, możliwe jest udzielenie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji – także w aspekcie poszanowania interesów osób trzecich. Ochrona interesów osób trzecich w postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego może następować tylko w takim zakresie, w jakim nie jest objęta przepisami Prawa budowlanego. Organ wydający taką decyzję nie może wkraczać w kognicję organów administracji architektoniczno-budowlanej. Z tego względu ochrona interesów osób trzecich na etapie określenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy nie może być zapewniona całościowo i przejmować działań właściwych ochronie interesów osób trzecich na etapie pozwolenia na budowę, wobec czego nie może być tak konkretna i szczegółowo określona jak w pozwoleniu na budowę". Pogląd przedstawiony w tym wyroku Sąd orzekający w tej sprawie podziela i przyjmuje jako własny. W konsekwencji uznać należy, że wymagania ujęte w pkt. 3 sentencji decyzji organu I instancji, dotyczące ochrony interesów osób trzecich, mające z racji rzeczy charakter ogólny, wypełniają dyspozycję art. 54 ust. 1 pkt 2 lit. d w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. Nie został także naruszony art. 7 k.p.a., gdyż na etapie postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy organy nie przeprowadzają postępowania dowodowego wyjaśniającego szczegółowo, jakie interesy i których osób mogą zostać naruszone w razie realizacji inwestycji. Jak powiedziano wyżej, takie ustalenia są czynione na dalszym etapie procesu inwestycyjnego, w którym organ administracji architektoniczno-budowlanej będzie ustalał, czy warunki brzegowe w zakresie określonych w decyzji o warunkach zabudowy ochrony interesów osób trzecich są zachowane czy też nie. Tym samym omawiany zarzut, oznaczony w petitum skargi numerem 4 i uzupełniony na rozprawie 17 czerwca 2026 r., należało uznać za niezasadny. Ponieważ zarzuty skargi nie odniosły zamierzonego skutku, a Sąd nie znalazł z urzędu podstaw do uwzględnienia skargi z innych powodów, niepodniesionych przez skarżące, orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a. W punkcie II wyroku Sąd przyznał wynagrodzenie pełnomocnikowi ustanowionemu w niniejszej sprawie z urzędu na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. Wynagrodzenie ustalone zostało zgodnie z § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c) w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 87).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło