II SA/Ke 362/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Izabela Suchenia, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 września 2009r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego G. D. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych w tym VAT w kwocie 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (zwanej dalej ARiMR) wstrzymał T. B. płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w roku 4 i 5, przyznaną decyzją z dnia 1 lutego 2006r. W uzasadnieniu wskazano, iż oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego zostało złożone z uchybieniem terminu. Przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie art. 104 k.p.a., art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. nr 229, poz. 2273 ze zm.) oraz § 13 ust. 1 w zw. z § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 286, poz. 2870). Odwołanie od decyzji organu I instancji wniósł T. B., argumentując iż w ramach zdeklarowanego przedsięwzięcia zakupił maszynę rolniczą – w dniu 20 czerwca 2008r. Natomiast do 1 – dniowego uchybienia terminu doszło wyłącznie z uwagi na błędne obliczenie terminu do złożenia oświadczenia. Zdaniem skarżącego brak przyznania płatności będzie niósł negatywne konsekwencje dla jego gospodarstwa rolnego. Decyzją z dnia [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając w całości ustalenia faktyczne i rozważania prawne organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, iż w dniu 21 lutego 2005r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek T. B. o pomoc finansową na wspieranie gospodarstwa niskotowarowego. Decyzją z dnia 1 lutego 2006r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał stronie płatność dla gospodarstwa niskotowarowego. Wypłata T. B. trzeciej raty płatności nastąpiła w dniu 5 maja 2008r., a tym samym termin na zrealizowanie założonych przedsięwzięć upływał w dniu 5 listopada 2008r., natomiast na złożenie w Biurze Powiatowym ARiMR stosownego oświadczenia – w dniu 12 listopada 2008r. Tymczasem wymagane oświadczenie strony o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego zostało wniesione z 1 – dniowym uchybieniem w/w terminu, to jest w dniu 13 listopada 2008r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję organu II instancji wniósł T. B., domagając się uchylenia tego rozstrzygnięcia i zasądzenia kosztów postępowania. Skarżący zarzucił zakwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez niejednoznaczne i wprowadzające w błąd obywatela określenie terminu złożenia oświadczenia o zrealizowaniu zadeklarowanych przedsięwzięć, skutkujące 1 – dniowym przekroczeniem terminu i wstrzymaniem płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. T. B. wskazał, iż w okresie od 3 do 17 listopada 2008r. był chory, a jego małżonka przebywała w szpitalu. Natomiast organ nie poinformował strony o możliwości przywrócenia terminu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.). Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej właściwości Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...]. Niniejsza sprawa dotyczy płatności na działanie wspieranie gospodarstwa niskotowarowego, o której przyznanie do Biura Powiatowego ARiMR zwrócił się w dniu 21 lutego 2005r. T. B. W związku z powyższym należy odwołać się do regulacji rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. nr 286, poz. 2870 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem. Zgodnie z § 8 ust. 1 cyt. rozporządzenia płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku wypłaty tej płatności wypłaca się, jeżeli producent rolny zrealizował przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w trzecim roku realizacji planu (pkt 1), oraz złożył kierownikowi biura powiatowego Agencji, właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania producenta rolnego, oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego (pkt 2). Oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, składa się na formularzu udostępnionym przez Agencję, w terminie 7 dni od dnia, w którym upłynął termin określony w ust. 1 pkt 1 (§ 8 ust. 2). Do oświadczenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dołącza się dokumenty potwierdzające ukończenie realizacji przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, w tym dokument potwierdzający zakup maszyn rolniczych – w przypadku zakupu takich maszyn (§ 8 ust. 3 pkt 4). Jak wynika z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, po rozpoznaniu w/w wniosku T. B., decyzją z dnia 1 lutego 2006r. przyznał stronie płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w kwocie 4.818,66 zł, informując jednocześnie beneficjenta, iż płatność będzie wypłacana przez 5 kolejnych lat, a zgodnie z § 8 cyt. rozporządzenia warunkiem płatności w czwartym i piątym roku będzie zrealizowanie przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty trzeciej płatności. Organ wskazał także , iż w ciągu 7 dni po w/w terminie należy złożyć oświadczenie o zrealizowaniu zaplanowanego przedsięwzięcia wraz z dokumentem potwierdzającym jego zrealizowanie. Niezależnie od powyższego pouczenia, T. B. w złożonym przez siebie wniosku z dnia 21 lutego 2005r. (str. 5, sekcja XI oświadczenia) oświadczył, iż "znane mi są zasady przyznawania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego" oraz "jestem świadomy skutków niewykonania zobowiązań wynikających z realizacji działania – wspieranie gospodarstw niskotowarowych". W związku z powyższym, wbrew zarzutowi skargi, na gruncie niniejszego postępowania została zabezpieczona realizacja zasad określonych w art. 8 (pogłębianie zaufania) i 9 (informowania) k.p.a. T. B. został bowiem należycie poinformowany o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu, iż – stosownie do cyt. przepisów – beneficjent otrzymujący pomoc powinien dołożyć należytej staranności, aby dotrzymać warunków na jakich przyznano mu pomoc. Niesporne w niniejszej sprawie pozostaje, iż trzecia rata płatności została wypłacona T. B. w dniu 5 maja 2008r. Tym samym termin na wykonanie założonego przedsięwzięcia, koniecznego do wypłaty płatności w czwartym roku trwania realizacji planu, upływał stronie w dniu 5 listopada 2008r. (§ 8 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia), a na złożenie w Biurze Powiatowym ARiMR stosownego oświadczenia wraz z dokumentem potwierdzającym zakup maszyny rolniczej – w dniu 12 listopada 2008r. (§ 8 ust. 2 w zw. z § 8 ust. 1 pkt 1 i § 8 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia). Tymczasem T. B. złożył oświadczenie o zrealizowaniu zadeklarowanego przedsięwzięcia wraz z umową kupna-sprzedaży maszyny rolniczej z dnia 20 czerwca 2008r. w dniu 13 listopada 2008r., a więc z 1 – dniowym uchybieniem terminu, jaki ustawodawca przewidział w § 8 ust. 2 cyt. rozporządzenia na wniesienie powyższych dokumentów. Ze względu na powyższe przedmiotowa czynność została uznana za bezskuteczną, a w konsekwencji organ I instancji zasadnie wstrzymał T. B. płatności w 4 i 5 roku realizacji przedsięwzięcia. Jak wynika bowiem z § 9 ust. 1 rozporządzenia płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu w czwartym i piątym roku jej wypłaty, jeżeli producent rolny nie dotrzymał warunków określonych w § 8 ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 2. Jednocześnie wskazać trzeba, iż w postępowaniu przed organami administracji publicznej skarżący nie podniósł żadnej z okoliczności wyłączających zastosowanie cyt. przepisu § 9 ust. 1. Zgodnie z § 9 ust. 2 rozporządzenia w przypadku, o którym mowa w ust. 1, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego może być wypłacona jedynie w sytuacji, gdy realizacja przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego była niemożliwa ze względu na zaistnienie chociażby jednej z następujących okoliczności: 1) długotrwała niezdolność do pracy producenta rolnego; 2) wystąpienie klęski żywiołowej; 3) zniszczenie budynków inwentarskich w gospodarstwie na skutek ognia lub innych zdarzeń losowych, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych; 4) wystąpienie choroby zakaźnej zwierząt w gospodarstwie niskotowarowym producenta rolnego. Ustosunkowując się do twierdzeń T. B. o chorobie jego oraz małżonki w okresie przewidzianym na wniesienie przedmiotowego oświadczenia wskazać należy, iż okoliczności te zostały podniesione przez skarżącego dopiero na etapie postępowania sądowego, w związku z czym organ odwoławczy nie mógł się do nich odnieść. Natomiast przeprowadzona przez Sąd ocena legalności zaskarżonej decyzji dotyczy stanu prawnego zaistniałego w dacie wydawania tego rozstrzygnięcia. Jednocześnie, wbrew zarzutom skargi, żaden przepis prawa nie nakłada na organy administracji publicznej obowiązku informowania o przysługującym prawie do wnoszenia prośby o przywrócenie uchybionego terminu (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 6 grudnia 1999r., IV SA 2028/97, LEX nr 48735). Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.