II SA/Ke 362/16
PostanowienieWSA w Kielcach2016-12-13
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej świadczeń z funduszu alimentacyjnego jest bezprzedmiotowy, jeśli ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalnia z obowiązku uiszczania takich kosztów?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej świadczeń z funduszu alimentacyjnego jest bezprzedmiotowy, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1a PPSA, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w takich sprawach jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu na podstawie art. 249a PPSA. Jednocześnie, wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu może zostać uwzględniony, jeśli sytuacja materialna wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.Stan faktyczny
Skarżący P.W. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą umorzenia należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Wniósł również o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną skarżącego, jego dochody, wydatki, stan zdrowia oraz zobowiązania alimentacyjne. Wcześniejszy wyrok WSA z dnia 8 września 2016 r. oddalił skargę P.W.Rozstrzygnięcie
I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla P. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia: I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla P. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach.
Wyrokiem z dnia 8 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę P. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Skarżący złożył formularz urzędowy PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z partnerką, pięcioletnim synem i roczną córką. Skarżący cierpi na padaczkę pourazową, otrzymuje rentę w wysokości 289 zł miesięcznie, pozostała kwota jest zajęta egzekucyjnie na poczet alimentów na dzieci z poprzedniego związku. Partnerka wnioskodawcy otrzymuje świadczenie pielęgnacyjne na córkę w wysokości 1300 zł, zasiłek rehabilitacyjny w wysokości 89 zł i zasiłek pielęgnacyjny na syna w wysokości 150 zł miesięcznie. Skarżący podał następujące stałe miesięczne wydatki i zobowiązania: koszty leczenia jego samego i dzieci -890 zł, opał – 400 zł, 1250 zł, alimenty – 550 zł.
Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz.270), zwanej dalej "p.p.s.a." przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy,, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem.
W rozpatrywanej sprawie, biorąc pod uwagę sytuację majątkową i życiową skarżącego, przede wszystkim niski dochód wystarczający jedynie na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych czteroosobowej rodziny, w tym kosztów leczenia, zobowiązania alimentacyjne wobec starszych dzieci, brak majątku poza domem i małą nieruchomością rolną, niepełnosprawność i zły stan zdrowia utrudniające samodzielne występowanie przed sądem uznano, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a jego wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu niezbędnego do sporządzenia skargi kasacyjnej.
Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym sprawach dotyczących świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Zatem skarga P. W. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżącego jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a, art. 239 pkt 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło