II SA/Ke 389/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kuchta,, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Sekretarz sądowy Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi B. Z. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. II SA / Ke 389 / 06 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania B. Z. od decyzji z dnia [...] wydanej z upoważnienia Starosty w sprawie uznania z dniem 7 listopada 2003r. za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku, na podstawie art. 146 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Wojewoda przytoczył przebieg postępowania w sprawie wskazując, że decyzją organu I instancji z dnia [...] B. Z. została uznana za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku z uwagi na to, że suma okresów uprawniających do zasiłku przypadających w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji jest krótsza niż 365 dni. Po rozpoznaniu odwołania decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją z dnia [...]. Na skutek wniesionej skargi decyzje obu instancji zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 7 września 2005r. w sprawie II SA / Ke 16/05. W uzasadnieniu wyroku sąd stwierdził, że sprawa ma charakter szczególny bowiem skarżąca bez własnej winy i z przyczyn od siebie niezależnych nie była w stanie sprostać wymogom określonym w rozporządzeniu z dnia 28.02.1997r. w sprawie szczególnych zasad prowadzenia rejestracji i ewidencji bezrobotnych oraz innych osób poszukujących pracy. Fakt zgłoszenia się skarżącej oraz innych pracowników do PUP w K. nie został w żaden sposób odnotowany, bo sprawa zakończyła się na rozmowie i ustnych informacjach. W związku z tym Sąd zobowiązał organ I instancji do ustalenia, czy istotnie skarżąca zgłosiła się w celu rejestracji w grudniu 2002r., jakich udzielono jej wówczas wskazówek oraz wskazał, że jeżeli twierdzenia B. Z. potwierdzą się, że nie została ona poinformowana o możliwości wynikającej z § 3 ust. 7 rozporządzenia, organ umożliwi jej złożenie takiego wniosku i go rozpozna. Sąd nadmienił, że wprawdzie obowiązujące w dacie orzekania przez organy obu instancji oraz zgłoszonia się skarżącej do PUP przepisy nie przewidywały rejestracji z datą wsteczną, jednak w sytuacji uchylenia decyzji przez sąd administracyjny z przyczyn o jakich mowa wyżej, nie można wykluczyć takiej możliwości, gdyż tylko wówczas będzie można wyeliminować naruszenia prawa, które powodowały wadliwe rozstrzygnięcia. Po przeprowadzeniu ponownego postępowania organ I instancji wydał decyzję, od której odwołanie złożyła B. Z.. Organ I instancji stwierdził, że z pisemnych wyjaśnień Kierownik Wydziału Ewidencji i Świadczeń B. B. wynika, że pamięta ona, iż w miesiącu grudniu 2002r. do PUP w K. zgłosiła się grupa ok. 10 osób- pracowników firmy "A.", wśród których była B. Z., których poinformowała, że będą się mogły zarejestrować bez wymaganego kompletu dokumentów tzn. bez ostatniego świadectwa pracy i wówczas zostaną uznane za osoby bezrobotne bez prawa do zasiłku oraz, że wyjaśniła obecnym, że z chwilą przedstawienia świadectw lub wyroków sądowych, z których wynikałby czas trwania ostatniego stosunku pracy i sposób jego rozwiązania, będą mogły ubiegać się o przyznanie prawa do zasiłku. Z zebranych dokumentów wynika, że B. Z. nie skorzystała w grudniu 2002r. z możliwości warunkowej rejestracji i celem rejestracji przyszła dopiero w dniu 7 listopada 2003r. przedstawiając wyrok Sądu Pracy. W odwołaniu od tej decyzji skarżąca podniosła, iż w grudniu 2002r. nie dokonała rejestracji na skutek nie poinformowania jej o takiej możliwości. Zarzuciła, iż PUP oparł swoją decyzję jedynie na wyjaśnieniach jednej z pracownic, która mając kontakt z wieloma petentami doskonale pamięta jej wyjątkową sytuację. Podniosła, że PUP nie wziął pod uwagę prawomocnego orzeczenia sądu. Rozpatrując to odwołanie Wojewoda przytoczył treść art. 146 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, art. 2 ust. 1 pkt 2 i 23 ust. 1 poprzednio obowiązującej ustawy a także § 2 ust. 1. § 3 ust. 1 i 2 oraz 7 rozporządzenia wykonawczego oraz przytoczył odpowiedzi udzielane przez skarżącą w czasie jej przesłuchania w dniu 13.12.2005r. z których wynika, że na pytanie pracownika PUP zainteresowana stwierdziła m. in. że w dniu 3 grudnia 2002r. zgłosiła się wraz z innymi pracownikami Spółki A. w celu rejestracji. Nie mając wszystkich dokumentów nie poszła na salę rejestracyjną ale do kierownika ponieważ chciała dowiedzieć się, czy może się zarejestrować bez dokumentów. Pani Kierownik powiedziała jej że musi wystąpić do sądu aby otrzymać wyrok ewentualnie świadectwo pracy, które będzie podstawą do zarejestrowania i prawa do zasiłku. Nie pamięta , aby mówiła ona o możliwości zarejestrowania się bez wymaganych dokumentów. W notatce służbowej z dnia 13 .12.2005r. B. B. – Kierownik Wydziału Ewidencji i Świadczeń PUP stwierdziła, że w miesiącu grudniu 2002r. zgłosiła się do niej grupa ok. 10 osób, pracowników firmy A., przedstawiając swoją specyficzną sytuację: ponieważ nie uzyskały żadnych dokumentów z firmy potwierdzających ich zatrudnienie, wiedząc, że są one niezbędne do rejestracji, chcieli uzyskać informacje, co w takiej sytuacji mają zrobić. B. B. stwierdziła, że poinformowała te osoby, w tym B. Z., że jeżeli zdecydują się zarejestrować jako osoby bezrobotne to ich przypadek zostanie potraktowany jako szczególny i wyjątkowo będą mogły być zarejestrowane bez ostatniego świadectwa pracy, natomiast z chwila rozstrzygnięcia ich sytuacji przez byłego lub nowego pracodawcę lub sąd będą mogły uzyskać prawo do zasiłku. W związku z tym wyjaśnieniem organ II instancji uznał, że uwagi WSA przedstawione w uzasadnieniu wyroku zostały przez organ I instancji uwzględnione bowiem organ ten /I instancji/ jednoznacznie stwierdził, że B. Z. została poinformowana o możliwości wynikającej z § 3 ust. 7 rozporządzenia i z tej możliwości nie skorzystała. Wojewoda wskazał, iż w tej sytuacji nie znajduje podstaw do poddania w wątpliwość ustaleń poczynionych w trakcie prawidłowo przeprowadzonego przez organ I instancji wyjaśniającego postępowania administracyjnego oraz, że nie widzi możliwości uznania oświadczenia Kierownik Wydziału Ewidencji i Świadczeń PUP za niezgodne z prawdą. Skoro na dzień rejestracji w dniu 7.11.2003r. skarżąca nie udokumentowała w okresie 18 miesięcy poprzedzających datę rejestracji co najmniej 365 dni okresu uprawniającego do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, nie spełnia ona warunków do jego przyznania. W skardze na tę decyzję B. Z. zarzuciła, iż decyzja jest niezgodna z prawem, narusza art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, że w skutek błędnego, a w zasadnie braku poinformowania jej o możliwości warunkowej rejestracji nie została zarejestrowana w grudniu 2002r. Skarżąca podniosła, że Wojewoda oparł swoje ustalenia jedynie na wyjaśnieniach jednej z pracownic, nie biorąc pod uwagę prawomocnego orzeczenia sądu. W odpowiedzi Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej uppsa/ ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Rozpoznając poprzednio złożoną przez B. Z. skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny polecił przy ponownym rozpoznaniu sprawy ustalenie, czy istotnie skarżąca zgłosiła się w celu rejestracji w grudniu 2002r., jakich udzielono jej wówczas wskazówek a jeśli argumentacja skarżącej co do braku udzielenia jej informacji się potwierdzi Sąd wskazał, że organ powinien umożliwić stronie złożenie stosownego wniosku i rozpoznanie go. Zdaniem Wojewody te " uwagi" zostały przez organ I instancji uwzględnione; organ ten bowiem jednoznacznie stwierdził, że B. Z. została poinformowana o możliwości wynikającej z § 3 pkt 7 rozporządzenia i zdaniem organu odwoławczego brak jest podstaw do poddania w wątpliwość tych ustaleń, które zostały poczynione w trakcie prawidłowo przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego. Zdaniem Sądu z taką oceną nie można się zgodzić. Przede wszystkim wskazać należy, iż swoje ustalenia odnośnie tego, że skarżąca została poinformowana o możliwości warunkowej rejestracji organ I instancji poczynił tylko na podstawi notatki służbowej, sporządzonej przez B. B.. Niewątpliwie nie jest to dokument urzędowy. Skoro organ chciał poznać wersję zdarzenia przedstawioną przez swoją pracownicę powinien był ją przesłuchać w charakterze świadka, po uprzedzeniu jej o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań oraz, stosownie do art. 79 kpa, umożliwić stronie wzięcie udziału w przeprowadzaniu tego dowodu. Tymczasem w niniejszej sprawie, jak by to wynikało z protokołu przesłuchania B. Z. jako strony z dnia 13.12.2005r., organ I instancji umożliwił zadawanie pytań ale swojej pracownicy B. B.. Z protokołu tego wynika, iż skarżąca oświadczyła: "nie pamiętam, aby Pani Kierownik mówiła nam o możliwości zarejestrowania się bez wymaganych dokumentów". Takie stwierdzenie nie może być wystarczającą podstawą do ustalenia, iż skarżąca w grudniu 2002r. faktycznie o takiej możliwości warunkowej rejestracji została poinformowana zwłaszcza, że jak to wynika z przesłuchania / po pouczeniu ich o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań/ innych pracowników, którzy wraz ze skarżącą zgłosili się do PUP w grudniu 2002r. / akta spraw tut. sądu II SA / Ke 416 / 06 oraz II SA / Ke 402/06 i znajdujące się w nich akta administracyjne, z których sąd przeprowadził dowód/ zaprzeczyli oni, aby zostali o takiej możliwości poinformowani. Zdaniem Sądu dokonana przez organy obu instancji ocena materiału narusza art. 80 kpa; ponadto sprawa nie została należycie wyjaśniona, przez co naruszono także zasady wynikające z art.7 i 10 kpa. Kwestia prawidłowego ustalenia, czy skarżąca w grudniu 2002r. została pouczona o możliwości warunkowej rejestracji w związku z wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu wyroku WSA w Kielcach z dnia 7 września 2005 r. jest istotna. Wskazać bowiem należy, iż jak to zdaje się wynikać ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w grudniu 2002r. B. Z. spełniała warunek, o jakim mowa w art. 23 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i gdyby wówczas została warunkowo zarejestrowana, po dołączeniu odpowiednich dokumentów uzyskałaby prawo do zasiłku. Mając powyższe na uwadze zaskarżoną decyzję jak i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji należało uchylić, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt c oraz art. 135 uppsa. Stosownie do art. 152 tej samej ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Rozpoznając ponownie sprawę organ powinien przesłuchać w charakterze świadka / z zachowaniem wymogów o jakich mowa w art.79 kpa/ pracownicę, do której w grudniu 2002r. zgłosiła się skarżąca wraz z innymi osobami a nadto powinien rozważyć możliwość przesłuchania innych osób uczestniczących w tej rozmowie, w szczególności pracowników Spółki A., celem prawidłowego i niebudzącego żadnych wątpliwości ustalenia, czy zostali oni pouczeni o możliwości warunkowej rejestracji czy też nie. W wypadku korzystnego dla skarżącej ustalenia tego faktu organ będzie miał na uwadze to, iż stosownie do art. 153 uppsa w dalszym ciągu jest on związany wytycznymi, zawartymi w wyroku z dnia 7 września 2005r.