II SA/Ke 39/16

PostanowienieWSA w Kielcach2016-02-19

Skład orzekający: Małgorzata Długońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej pomocy w formie bezpłatnych posiłków w szkole, skarżący jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych i czy powinien mu zostać ustanowiony adwokat z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając go za bezprzedmiotowy, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1a PPSA, skargi dotyczące pomocy społecznej, w tym bezpłatnych posiłków w szkole, są wolne od opłat sądowych na wszystkich etapach postępowania. Jednocześnie, sąd ustanowił adwokata z urzędu dla skarżącego, uznając, że jego trudna sytuacja materialna, w tym niepełnosprawność, niskie dochody i znaczne wydatki na leczenie, uniemożliwia mu samodzielne poniesienie kosztów profesjonalnej pomocy prawnej.
Stan faktyczny
B.R. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą pomocy w formie bezpłatnych posiłków w szkole. Skarżący jest ciężko chory, niepełnosprawny, z niskim dochodem, z którego utrzymuje rodzinę, ponosi wysokie koszty leczenia i nie posiada znaczącego majątku. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
I. umorzono postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowiono dla B. R. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 19 lutego 2016 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.R. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pomocy w formie bezpłatnych posiłków w szkole postanawia: I. umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla B. R. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach. B. R. złożył formularz urzędowy PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie pomocy w formie bezpłatnych posiłków w szkole. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i dwunastoletnim synem. Skarżący jest ciężko chory, niepełnosprawny w stopniu znacznym, wymaga całodobowej opieki, pobiera rentę w wysokości 1415,08 zł miesięcznie (po potrąceniach komorniczych), z której utrzymuje się także jego rodzina. Żona i syn nie osiągają własnych dochodów. Wnioskodawca nie wykazał innego majątku oprócz domu wielkości 200 m kw i wydzierżawionej starszemu synowi nieruchomości rolnej. Skarżący podał następujące stałe wydatki: lekarstwa i opatrunki -700 zł, energia elektryczna -200 zł, gaz ziemny -100 zł, wydatki związane z uczęszczaniem syna do szkoły – 150 zł. Wnioskodawca oświadczył, że korzysta z pomocy finansowej dalszej rodziny. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz.270) przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem. W rozpatrywanej sprawie, biorąc pod uwagę trudną sytuację majątkową skarżącego, przede wszystkim niepełnosprawność i zły stan zdrowia wiążące się z wydatkami na leczenie i utrudniające samodzielne występowanie przed sądem, niski dochód na trzy osoby w rodzinie, brak majątku poza domem, uznano, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a zatem jego wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym sprawach dotyczących bezpłatnych posiłków w szkole. Zatem skarga B. R. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżących jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło