II SA/Ke 409/09

WyrokWSA w Kielcach2009-10-07

Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Jacek Kuza, Beata Ziomek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, która dotyczy nadbudowy istniejącego budynku mieszkalnego, może zostać wydana, jeśli projektowana nadbudowa znajduje się w granicy działki z sąsiednią nieruchomością, a istniejący budynek skarżącego posiada otwór okienny w ścianie usytuowanej blisko granicy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pozwolenie na budowę może zostać wydane, nawet jeśli projektowana nadbudowa znajduje się w granicy działki, pod warunkiem, że ściana nadbudowy nie posiada otworów okiennych ani drzwiowych, a sytuowanie jej w granicy wynika z ustaleń decyzji o warunkach zabudowy lub jest uzasadnione rozmiarem działki. Sąd podkreślił, że istnienie otworu okiennego w ścianie sąsiedniego budynku, niezgodnego z przepisami, nie może ograniczać możliwości nadbudowy, która poprawia bezpieczeństwo pożarowe.
Stan faktyczny
Skarżący W.G. wniósł skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę inwestycji polegającej na nadbudowie ścian szczytowych i budowie dachu na istniejącym budynku mieszkalnym. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa budowlanego i rozporządzenia Ministra Infrastruktury, niespójność ustaleń faktycznych dotyczących odległości między budynkami oraz zaciemnianie jego pomieszczeń mieszkalnych przez projektowaną nadbudowę. Organy administracji uznały projekt za zgodny z decyzją o warunkach zabudowy i przepisami technicznobudowlanymi, w tym dotyczącymi usytuowania budynków i bezpieczeństwa pożarowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.),, Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 października 2009r. sprawy ze skargi W.G. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego Z.T. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych w tym VAT w kwocie 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania W.G. od decyzji Starosty z dnia [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej S.O. pozwolenia na budowę inwestycji polegającej na nadbudowie ścian szczytowych, budowie nowej konstrukcji dachu wraz z pokryciem na istniejącym budynku mieszkalnym jednorodzinnym na działce Nr [...] w miejscowości S., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu tej decyzji organ ustalił, że w dniu 10.02.2009r. wpłynął do organu I instancji wniosek S.O. o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę inwestycji polegającej na przebudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego - zmiana konstrukcji więźby dachowej, na działce Nr [...] w miejscowości S. Do wniosku Inwestor załączył m.in.: * oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane obejmujące teren inwestycji; * cztery egzemplarze projektu budowlanego przedmiotowej inwestycji; * decyzję Wójta Gminy z dnia [...] Znak: [...] o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie konstrukcji więźby dachowej na istniejącym budynku mieszkalnym jednorodzinnym, na działce Nr [...] w miejscowości S. Postanowieniem z dnia [...] wydanym na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, Starosta - zobowiązał Inwestora do usunięcia wymienionych w pięciu punktach nieprawidłowości dostrzeżonych w załączonym do wniosku projekcie budowlanym, w terminie do dnia 20 marca 2009r. W dniu 20.03.2009r. Inwestor uzupełnił wskazane braki, o czym strony postępowania zostały zawiadomione - na podstawie art. 10 § 1 kpa - pismem z dnia 23.03.2009r. W dniach 23.02.2009r. i 01.04.2009r. do Starostwa Powiatowego wpłynęły pisma W.G. dotyczące planowanej inwestycji, na które organ I instancji udzielił odpowiedzi pismem z dnia 06.04.2009r. Następnie Starosta - działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 2, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane - decyzją z dnia [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił S.O. pozwolenia na budowę inwestycji polegającej na: nadbudowie ścian szczytowych, budowie nowej konstrukcji dachu wraz z pokryciem na istniejącym budynku mieszkalnym jednorodzinnym, na działce Nr [...] w miejscowości S. Rozpatrując sprawę na podstawie odwołania W.G. organ II instancji po przytoczeniu treści art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane stwierdził, że dla przedmiotowego terenu nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w związku z czym Inwestor S.O. uzyskała decyzję Wójta Gminy z dnia [...] o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie konstrukcji więźby dachowej na istniejącym budynku mieszkalnym jednorodzinnym, na działce Nr [...] w miejscowości S., która została wydana na podstawie art. 59 - 65 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Decyzja ta określiła m.in.: rodzaj inwestycji: przebudowa budynku mieszkalnego (o rzucie poziomym nieregularnym), polegająca na przebudowie konstrukcji więźby dachowej, na działce Nr [...] w miejscowości S.; przewidywane parametry techniczne inwestycji: - wysokość budynku - do ok. 9,00m; - parametry rzutu poziomego (stan istniejący) - bez zmian; - technologia wykonania - tradycyjna; - powierzchnia użytkowa po przebudowie - bez zmian; - dach o kącie nachylenia połaci - ok. 35° do ok. 45°; - kubatura części projektowanej - do ok. 500m3; - dojazd do budynku - istniejącym zjazdem z drogi krajowej. Analizując projekt budowlany przedmiotowej inwestycji pod kątem zgodności z w/w wymogami decyzji o warunkach zabudowy, organ stwierdził, że pozostaje on w zgodności z wymogami tej decyzji, ponieważ: - planowana przez Inwestora inwestycja obejmuje: nadbudowę ścian szczytowych istniejącego na działce Nr [...] w miejscowości S. budynku mieszkalnego związaną ze zmianą konstrukcji więźby dachowej; - budynek posiada dach dwuspadowy o kącie nachylenia 38° i 39°; - linia zabudowy - pozostała bez zmian; - technologia budowy - tradycyjna; - maksymalna wysokość budynku (w tym przypadku - w kalenicy) - 8,95m; - powierzchnia zabudowy - pozostała bez zmian; - powierzchnia użytkowa - pozostała bez zmian; - kubatura części projektowanej - 340m3. Dokonując analizy zgodności projektu zagospodarowania działki objętej opracowaniem z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, organ stwierdził, że istniejący budynek mieszkalny, stanowiący przedmiot nadbudowy i przebudowy, usytuowany jest ścianą północno-wschodnią (bez otworów okiennych i drzwiowych) bezpośrednio przy granicy między działkami Nr [...] i [...] w miejscowości S. Zgodnie z przepisami § 272 ust. 3 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5, która spełnia wymagania zawarte w przepisach § 235 tego rozporządzenia. Oceniając stan istniejący, tj. stan budynku Inwestora przed nadbudową i przebudową, organ stwierdził, że ściana usytuowana przy granicy z działką Nr [...] nie spełnia w/w warunków odnośnie bezpieczeństwa pożarowego. Dokonując zaś analizy projektu budowlanego planowanej nadbudowy ścian szczytowych związanej ze zmianą konstrukcji dachu organ uznał, że ściana budynku Inwestora spełniała będzie warunki wyżej wskazanych przepisów § 272 ust. 3, § 232 ust. 4 i 5 oraz § 235 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r., a co za tym idzie dach dwuspadowy poprawi usytuowanie obiektu budowlanego, z uwagi na przepisy powyższego rozporządzenia dotyczące usytuowania budynków z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe. Odnośnie wpływu projektowanej nadbudowy ścian szczytowych na ograniczenie dostępu światła i słońca do pomieszczeń mieszkalnych znajdujących się w budynku na działce sąsiedniej (Nr [...]), którego ściana (południowo-zachodnia) z otworem okiennym usytuowana jest w odległości 3,10m od granicy między działkami Nr [...] i Nr [...] i jednocześnie od ściany budynku Inwestora, WINB stwierdził, że zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 1 lit. a wyżej powołanego rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r., odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania. W przedmiotowej sprawie w/w warunek nie został spełniony w stosunku do okna w ścianie południowo-zachodniej budynku na działce Nr [...]. Odległość wynosi bowiem 3,10m, zaś wysokość przesłaniania równa jest 6,80m, niemniej jednak należy przypuszczać, że istnienie otworu okiennego w ścianie usytuowanej w odległości 3,10m od granicy działki jest niezgodne z przepisami prawa. Z informacji uzyskanej od Inwestora oraz od Inspektora Nadzoru Budowlanego wynika bowiem, że ani inwestor S.O., ani odwołujący się W.G. nie dysponują dokumentami (w tym projektami budowlanymi), na podstawie których uzyskali pozwolenia na budowę swoich budynków mieszkalnych (na działkach: Nr [...] i Nr [...]). Jak wynika z zaświadczenia wydanego, przez Archiwum Państwowe z dnia [...] Znak[...], na podstawie Rejestru wydanych pozwoleń wiejskich z roku 1966 z akt Wydziału Budownictwa Urbanistyki i Architektury Prezydium Powiatowej Rady Narodowej sygn. 3203, pod poz. 14, w miejscowości S. jako inwestor zapisany jest "G. W.., rodzaj budynku: dom, numer zezwolenia: 190, data wydania: 7.IV, kubatura 467, powierzchnia zabudowy: 90, powierzchnia użytkowa: 89, powierzchnia mieszkalna: 70, ilość izb: 3, typ projektu: 33307". Ponadto jak wynika z zaświadczenia wydanego, przez Archiwum Państwowe z dnia [...] Znak: [...], na podstawie Rejestru wydanych pozwoleń wiejskich z roku 1963 z akt Wydziału Budownictwa Urbanistyki i Architektury Prezydium Powiatowej Rady Narodowej sygn. 3200, pod poz. 17 w miejscowości S. jako inwestor zapisany jest "O.J., rodzaj budynku: dom, numer zezwolenia: [...], data wydania: 27.V, kubatura 475". Na podstawie takich ustaleń organ II instancji stwierdził, że: - projekt budowlany budynku inwestora został zatwierdzony decyzją z dnia [...], w dacie obowiązywania Rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 21 lipca 1961r.; - projekt budowlany budynku W.G. został zatwierdzony decyzją z dnia [...], również pod rządami powyższego rozporządzenia z dnia 21 lipca 1961r. Wynika stąd, że w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę budynku, którego właścicielem jest W.G. (podczas gdy budynek inwestora S.O. już istniał), usytuowanie tego budynku jak również możliwość istnienia otworów okiennych były uwarunkowane przepisami § 18 do § 20 w/w rozporządzenia z dnia 21 lipca 1961r. W myśl tych przepisów odległość między wolnostojącymi budynkami, nie osłoniętymi ścianą przeciwpożarową (uzależnioną od klasy odporności ogniowej konstrukcji więźby dachowej i pokrycia), winna wynosić 9,00m (odległość między budynkami klasy D). Skoro zatem odległość budynku W.G. od budynku S.O. jest mniejsza (3,10m), stwierdzić należy, że ściana tego budynku (na działce Nr 93) winna być ścianą oddzielenia przeciwpożarowego, a co za tym idzie nie było możliwe zaprojektowanie w niej, zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami, otworów okiennych. Również obecnie obowiązujące przepisy Prawa budowlanego oraz wyżej powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie umożliwiają wybudowania ściany z otworami okiennymi w odległości mniejszej niż 4,00m od granicy działki, a co za tym idzie istnienie otworu okiennego w ścianie południowo-zachodniej budynku W.G., usytuowanej w odległości 3,10m od granicy działki (i jednocześnie od budynku inwestora), nie może ograniczyć możliwości nadbudowy ścian szczytowych budynku Inwestora, która to nadbudowa wpłynie na poprawę bezpieczeństwa pożarowego obu budynków. Odnosząc się mimo takich wywodów do kwestii ograniczenia dostępu światła dziennego do pomieszczenia mieszkalnego W.G. organ zauważył, że co prawda budynek S.O. ograniczy dostęp światła dziennego do pomieszczenia mieszkalnego, którego okno skierowane jest w kierunku tego budynku, niemniej jednak dostęp ten może być zapewniony (i faktycznie jest zapewniony) drugim oknem w tym pomieszczeniu - od strony południowo-wschodniej. Niezależnie od powyższego, z informacji uzyskanej od Inspektora Nadzoru Budowlanego wynika, że w dniu 30.04.2009r. zostało wszczęte postępowanie w sprawie m.in. otworu okiennego w ścianie usytuowanej ok. 3,00m od granicy z działką S.O.. Na koniec organ II instancji stwierdził, że - projekt budowlany, stanowiący załącznik do decyzji, jest kompletny, posiada niezbędne opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz że został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się zaświadczeniem o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, stosownie do wymogu ww. przepisu art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Ponieważ więc w trakcie postępowania administracyjnego zostały zgromadzone wszelkie dokumenty niezbędne do zatwierdzenia przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego oraz do wydania pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji, to w myśl przepisu art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, organ nie mógł odmówić inwestorowi wydania decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji. W skardze od powyższego rozstrzygnięcia W.G. zarzucił, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z obecnie obowiązującym prawem budowlanym oraz z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2009 r., nie wskazując – poza § 12.2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 13.03. 2009 r. – żadnych przepisów powołanych aktów prawnych, których te naruszenia miałyby dotyczyć. Skarżący zarzucił niespójność ustaleń faktycznych organów, polegającą na określaniu odległości pomiędzy budynkiem na działce inwestora, a budynkiem skarżącego na 3,1 m w zaskarżonej decyzji oraz 4,0 m w decyzji Wójta Gminy z dnia [...] znak [...], podczas gdy rzeczywista odległość wynosi 3,0 m co oznacza, że ściana budynku inwestora nie stoi w granicy, lecz o 0,1 m poza nią, czyli na działce skarżącego. Stan taki świadczy zdaniem skarżącego o niezgodności z § 12.2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 13.03. 2009 r. Zgodnie z obowiązującym obecnie prawem wszelkiego rodzaju inwestycje mogą być bowiem prowadzone przy zachowaniu odległości od sąsiadujących ze sobą działek. W niniejszej sprawie natomiast nie dość, że nie ma zachowanych odległości w zakresie projektowanej nadbudowy i rozbudowy, to jeszcze dodatkowo jedna ze ścian jest przesunięta poza granicę. W.G. zarzucił ponadto, że projektowana nadbudowa na działce nr [...] w S. przyczyni się do zaciemnienia jego pomieszczeń mieszkalnych w domu jednorodzinnym umiejscowionym na działce nr [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W nawiązaniu do zarzutów skargi Wojewoda zauważył, że jeżeli W.G. uważa, iż przebieg granicy jest nieprawidłowy lub budynek S.O. znajduje się częściowo na jego działce, to winien wystąpić ze stosownym wnioskiem do właściwych organów administracji publicznej lub z powództwem do Sądu Cywilnego. Wojewoda zaprzeczył też, aby w decyzji Wójta Gminy z dnia [...] znak [...] odległość pomiędzy budynkami stron została określona na 4,0 m. Poza tym decyzja ta nie była przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji sprawowana jest w granicach sprawy, przy czym sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji będącej przedmiotem skargi (art. 145 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 35 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. Nr 156/06 poz. 1118 ze zm.), zwanej dalej prawem budowlanym, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, o której mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Według art. 32 ust. 4 prawa budowlanego, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto: 1) złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; 2) złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W toku wnikliwego postępowania administracyjnego przeprowadzonego w niniejszej sprawie, organy administracji sprawdziły spełnienie wymogów o jakich mowa w przytoczonych przepisach. Poczynione w wyniku tego sprawdzenia ustalenia nie budzą wątpliwości co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy. Istotne też jest, że skarżący, za wyjątkiem okoliczności dotyczących usytuowania istniejącego budynku mieszkalnego inwestora będącego przedmiotem projektowanej nadbudowy oraz związanej z tym usytuowaniem odległości pomiędzy budynkami stron, a także obawy zaciemniania jego pomieszczeń mieszkalnych przez projektowaną nadbudowę – nie kwestionował ustaleń organów. Na wstępie należy stwierdzić, że z racji braku na terenie gdzie projektowana jest przedmiotowa rozbudowa i nadbudowa, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, konieczne było sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ostateczną decyzją Wójta Gminy z dnia [...] ustalającą na rzecz S.O. warunki zabudowy dla inwestycji objętej wnioskiem. W wyniku wnikliwych i szczegółowych porównań organy architektoniczno-budowlane obu instancji prawidłowo stwierdziły zgodność przedmiotowego projektu budowlanego z tą decyzją. Należy przy tym zwrócić uwagę, że inwestor w całości i w zakreślonym terminie usunął nieprawidłowości występujące pierwotnie w przedłożonym projekcie budowlanym, wymienione w pięciu punktach postanowienia Starosty z dnia [...], wydanego na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. Kontrola dokonana przez Sąd również wykazała usunięcie tych wadliwości, a także zgodność poprawionego projektu budowlanego z decyzją określającą warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. W związku z tym dalsze rozważania należy ograniczyć do oceny spełnienia pozostałych wymogów jakie zgodnie z art. 32 ust. 4 i 35 ust. 1 pkt 2, 3 i 4 Prawa budowlanego ma obowiązek sprawdzić organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę oraz do oceny zarzutów skargi. Spełnienie wymogów określonych w art. 35 ust. 1 pkt 3 i 4 Prawa budowlanego – nie było kwestionowane. Projekt budowlany rzeczywiście jest kompletny, zawiera informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, został sporządzony przez projektantów posiadających wymagane uprawnienia budowlane i legitymujących się aktualnymi na dzień wykonywania projektu zaświadczeniami o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego. Projektanci ci dołączyli również do projektu oświadczenia o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Zasadnie również organ II instancji ustalił, że inwestor S.O. spełniła wymóg warunkujący udzielenie pozwolenia na budowę o jakim mowa w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego. Do wniosku dołączyła bowiem złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością oznaczoną numerem ewidencyjnym [...], położoną w S. nr [...], gmina S., na cele budowlane. Organ właściwie też ocenił, że dołączony do projektu budowlanego projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi. W tym zakresie znajdywały zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w brzmieniu wynikającym z Dz. U. Nr 75/02 poz. 690 ze zmianami zawartymi w: Dz.U. Nr: 33/2003 poz. 270, 109/2004 poz. 1156, 201/2008 poz. 1238 i 56/2009 poz. 461, które to rozporządzenie jest dalej przytaczane jako rozporządzenie w sprawie warunków technicznych. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze nie miało w sprawie zastosowania Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2009 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 56/09 poz. 461). Rozporządzenie to weszło bowiem w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia (które nastąpiło w dniu 7 kwietnia 2009 r.), z wyjątkiem § 1 pkt 33, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia (który to przepis jednak, jako dotyczący zmiany § 179 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych odnoszącego się do instalacji gazowych i zbiorników z gazem płynnym nie dotyczy niniejszej sprawy), a więc w dniu 8 lipca 2009 r., czyli już po wydaniu zaskarżonej decyzji z dnia 2 czerwca 2009 r. Organy administracji architektoniczno-budowlanej, które rozstrzygały niniejszą sprawę nie mogły więc go jeszcze zastosować, gdyż prawo nie działa wstecz. Odnośnie natomiast wskazanego w skardze bez przytoczenia tytułu rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 13 marca 2009 r., to rozporządzenie takie nie mogło również mieć w sprawie zastosowania, gdyż nie dotyczy problematyki prawa budowlanego (por. Dz. U. Nr 53/09 poz. 438). Spośród przepisów rozporządzenia o warunkach technicznych, szczególne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ze względu na zarzut skargi dotyczący nie zachowania wymaganej odległości od granicy w zakresie projektowanej nadbudowy i rozbudowy, miał przepis § 12 ust. 1 i 3 tego rozporządzenia. Przed jego omówieniem należy jednak odnieść się do dalej jeszcze idących zastrzeżeń skarżącego odnośnie usytuowania projektowanej nadbudowy. W.G. twierdził bowiem w toku sprawy i powtórzył to w skardze, że jedna ze ścian - jak się należy domyślać - istniejącego budynku S.O. oraz planowanej nadbudowy, przekracza granicę między działkami stron. Ten zarzut jednak, nie mógł mieć wpływu na rozstrzygniecie sprawy. W kontrolowanym postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, zarzuty dotyczące przebiegu granicy nieruchomości skarżącego z nieruchomością inwestorki, nie mogły być rozpatrywane, ani być podstawą do kwestionowania przedłożonego projektu zagospodarowania działki inwestora. Projekt ten bowiem, stosownie do treści art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego i § 8 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. Nr 120/03 poz. 1133), został sporządzony na kopii aktualnej mapy zasadniczej, przyjętej do zasobu Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w dniu 29 stycznia 2009 r., o czym świadczy stosowna, oryginalna adnotacja na mapie wykonanej w styczniu 2009 r. przez geodetę S.M., identycznej z mapą, na której sporządzono projekt zagospodarowania. Jeżeli skarżący uważa, że przebieg przedmiotowej granicy na gruncie jest odmienny od stanu prawnego tej granicy, albo że budynek S.O. znajduje się częściowo na jego działce, to winien wystąpić ze stosownym wnioskiem do właściwych organów administracji publicznej lub z powództwem do sądu powszechnego właściwego do rozpatrywania takich spraw. Dopiero gdyby w wyniku takiego postępowania doszło do zmiany przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami stron, to po wprowadzeniu takich zmian do ewidencji gruntów byłoby podstawą projektu zagospodarowania oraz oceny usytuowania projektowanej nadbudowy. Odnosząc się więc do usytuowania budynków na działkach stron wskazanego na kopii aktualnej mapy zasadniczej należy stwierdzić, że planowane przez S.O. zamierzenie budowlane nie narusza przepisów mających w sprawie zastosowanie. Zgodnie z przywołanym wyżej § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jeżeli z przepisów § 13, 60, 271 i 273 lub przepisów odrębnych nie wynikają inne wymagania, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż: 1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, 2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Stosownie natomiast do treści § 12 ust. 3 tego rozporządzenia, sytuowanie ściany budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli: 1) wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo 2) nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w ust. 1 pkt 2, ze względu na rozmiary działki. Na wstępie należy zauważyć, że przytoczone przepisy mają zastosowanie w niniejszej sprawie mimo tego, że planowane zamierzenie budowlane nie dotyczy budowy nowego obiektu budowlanego w granicy z działką sąsiednią, ale nadbudowy istniejącego już budynku mieszkalnego wybudowanego w granicy na podstawie pozwolenia na budowę z [...]r. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 pkt 8 prawa budowlanego, obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m. in. odpowiednie usytuowanie na działce budowlanej. W pojęciu budowy użytym w tym przepisie mieści się natomiast również nadbudowa obiektu budowlanego, o czym stanowi art. 3 pkt 6 prawa budowlanego. Wskazany pogląd znajduje również oparcie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 14 listopada 2006 r. w sprawie II OSK 1333/05 stwierdził, że przepis § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), odnosi się do budynków "sytuowanych", a więc zakres jego zastosowania dotyczy sytuacji projektowania i budowy nowych budynków lub innych działań określonych w § 2 wskazanego rozporządzenia (m.in. rozbudowy i przebudowy istniejącego budynku). Jak wynika z treści przytoczonego § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, ustawodawca przewidział wyjątki od zasady budowy w odległości nie mniejszej niż 3 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Wyjątki te dotyczą takiej sytuacji, jaka zachodzi w niniejszej sprawie. W projektowanej do nadbudowania wschodniej ścianie szczytowej budynku inwestorki, która to ściana jest zwrócona w kierunku granicy z działką skarżącego, nie zaprojektowano bowiem żadnych otworów okiennych, ani drzwiowych. Rozmiary działki inwestorki, tj. jej szerokość wynosząca 13,90 m, w sytuacji zabudowania jej domem mieszkalnym o szerokości 8,90 m usytuowanym przy wschodniej granicy tej działki z pozostawieniem pięciometrowego przejazdu wzdłuż granicy zachodniej, wskazują jednoznacznie na niemożliwość zachowania 3-metrowej odległości, o której mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Należy też zauważyć, że choć przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych obowiązujące w dacie wydania zaskarżonej decyzji nie określały ścisłego rozmiaru działki, który umożliwiał odstąpienie od 3-metrowej odległości od granicy przy sytuowaniu budynków, to taka szerokość została określona w nowelizacji tych przepisów obowiązującej od dnia 8 lipca 2009 r. Szerokość ta wynosi 16 metrów, tj. ponad 2 metry więcej, niż szerokość działki budowlanej inwestorki. Warte podkreślenia jest również to, że usytuowanie przedmiotowej nadbudowy w granicy z działką skarżącego zostało przewidziane w ostatecznej decyzji Wójta Gminy z dnia [...] ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Choć znów przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych obowiązujące w dacie wydania zaskarżonej decyzji nie przypisywały takiemu rozstrzygnięciu decyzji o warunkach zabudowy znaczenia prawnego dla usytuowania projektowanego obiektu budowlanego (traktując jako prawnie relewantne tylko ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego), to jednak po wspomnianej nowelizacji § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych ustawodawca dopuścił możliwość odstępstwa od 3-metrowej odległości od granicy przy sytuowaniu budynków również wtedy, gdy wynika to z ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Taki kierunek zmian przepisów dotyczących usytuowania budynków dodatkowo przekonuje o dopuszczalności usytuowania przedmiotowej nadbudowy w granicy z działką skarżącego zwłaszcza, że analogiczne jak na działce inwestorki jest usytuowanie budynków na sąsiednich działkach, w tym na działce skarżącego. Budynki te są bowiem umiejscowione również przy wschodnich granicach tych działek z pozostawieniem przejazdów od ich zachodnich stron. Odnosząc się do zarzutu skargi kwestionującego projektowaną nadbudowę ze względu na mające z niej wyniknąć zacienianie pomieszczeń mieszkalnych w domu skarżącego należy podzielić w całości ustalenia i rozważania organu II instancji dotyczące tej kwestii. Należy w szczególności zgodzić się z poglądem, że istnienie otworu okiennego w południowo-zachodniej ścianie budynku W.G., wykonanego niezgodnie zarówno z przepisami obowiązującymi w latach 60-tych, jak i obecnie, nie może ograniczać możliwości nadbudowy ścian szczytowych budynku inwestorki, która to nadbudowa spowoduje poprawę bezpieczeństwa pożarowego obu budynków. Odnośnie zarzucanego w skardze braku spójności w określeniu odległości budynku skarżącego od granicy z działką inwestorki należy stwierdzić, że wbrew twierdzeniom skarżącego, w decyzji Wójta Gminy z dnia [...] o warunkach zabudowy nie została wskazana odległość 4,00 m. Odległość taka była natomiast wskazana w pierwotnym projekcie budowlanym w punkcie 10.4, który jednak został skorygowany przez projektanta w odpowiedzi na wezwanie zawarte w postanowieniu Starosty z dnia [...]. (Projekt budowlany. Projekt zagospodarowania działki. Część opisowa, pkt 8). W związku z tym zarzut braku spójności w określeniu wskazanej odległości jest nieprawdziwy. Ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku oparto na podstawie § 2 ust. 3 i § 14 ust.2 pkt 1c). Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz.1349 ze zm.) oraz na podstawie art. 250 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło