II SA/Ke 411/05
WyrokWSA w Kielcach2006-05-11
Skład orzekający: Teresa Kobylecka, Anna Żak, Sylwester Miziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego jest zgodna z prawem, jeśli postępowanie odwoławcze zostało przeprowadzone bez udziału spadkobierców zmarłego adresata decyzji organu I instancji?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Postępowanie odwoławcze zostało przeprowadzone bez ustalenia i udziału spadkobierców zmarłego adresata decyzji organu I instancji, co stanowi naruszenie art. 30 § 5 k.p.a. i jest przesłanką do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Naruszenie to powoduje uwzględnienie skargi, niezależnie od wpływu na wynik sprawy.Stan faktyczny
Organ I instancji nakazał rozbiórkę stodoły wybudowanej bez pozwolenia na budowę. Organ II instancji utrzymał w mocy tę decyzję. Skarżąca podniosła, że dokonała jedynie remontu stodoły przed 1995 r. i zarzuciła przewlekłość postępowania. W trakcie postępowania zmarł jeden z adresatów decyzji organu I instancji, a postępowanie odwoławcze zostało przeprowadzone bez udziału jego spadkobierców.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdza, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt: II SA/Ke 411/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 maja 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Kobylecka (spr.), Sędziowie: Sędzia NSA Anna Żak, Asesor WSA Sylwester Miziołek, Protokolant: Ref. stażysta Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2006 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] numer [...] w przedmiocie: nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
II SA/Ke 411/05
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 48 ust. 1 oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) nakazał B. i W. M. rozbiórkę stodoły o wymiarach w rzucie 5,10 x 10,20 m, usytuowanej na zapleczu nieruchomości w Z., gm. Z., wybudowanej bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę.
Odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. złożyła dnia 16 września 2004 r. B.M..
W. M. zmarł dnia 17 października 2004 r.
Decyzją z dnia [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...].
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 48 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. nr 207, poz. 2016 ze zm.), bowiem brak jest obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu położenia przedmiotowego obiektu budowlanego, zaś inwestorzy nie posiadają decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla tej inwestycji, ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania, zatem zasadnie organ I instancji wydał decyzję w trybie art. 48 ust. 1 ustawy. W sprawie nie ma zastosowania art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego, gdyż ustalono, że budynek stodoły powstał po 1 stycznia 1995 r., a przed tą datą nie było prowadzone postępowanie administracyjne w stosunku do tego obiektu.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożyła B. M., wnosząc o uchylenie tej decyzji oraz decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że dokonała jedynie remontu stodoły przed 1 stycznia 1995 r. i uważa za krzywdzące niezastosowanie w sprawie przez organ art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego. Ponadto zarzuciła, że decyzja organu I instancji zapadła po 10 miesiącach od dnia przeprowadzenia oględzin, co stanowi o przewlekłym załatwieniu sprawy. Spowodowało to, że nie można zastosować art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, gdyż przestał obowiązywać miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, z którym inwestycja była zgodna i która nie narusza warunków technicznych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie jej do stanu zgodnego z prawem. Stwierdziła, że przyczyną nakazania rozbiórki stodoły jest rażąca opieszałość działania organu nadzoru budowlanego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest zasadna, aczkolwiek przyczyny jej uwzględnienia są odmienne od przedstawionych w skardze.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obowiązującym w dniu ich wydania, nie zaś ocena ich pod względem słuszności i celowości.
Sąd na mocy art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) nie jest związany granicami skargi, a jedynie zakresem rozstrzygnięcia objętego decyzją. Oznacza to, że jest władny uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które przytoczyła strona skarżąca.
W wyniku dokonanej oceny należy stwierdzić, iż kwestionowana decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Organ odwoławczy w postępowaniu administracyjnym badając stan sprawy z daty wydania decyzji przez organ I instancji musi uwzględnić stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania. Ocena ta jednak winna być dokonywana z poszanowaniem obowiązującego prawa, w tym przepisów prawa procesowego. Te zaś gwarantują stronie, a taki status mają następcy prawni zmarłego adresata decyzji organu I instancji udział w postępowaniu administracyjnym przed organem II instancji, tak aby mogli oni dochodzić swoich praw przed tym organem.
Postępowanie odwoławcze w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone bez ustalenia i udziału spadkobierców zmarłego adresata decyzji z dnia[...]– W. M., któremu nakazano dokonanie wraz z B. M. rozbiórki stodoły.
Uznać zatem należy, że w sprawie został naruszony przepis art. 30 § 5 kpa, zgodnie z którym w przypadku śmierci strony do udziału w postępowaniu należy wezwać spadkobierców ustawowych lub testamentowych, a w przypadku trudności w ich ustaleniu lub wezwaniu do postępowania należy zawiesić postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 kpa. Zgodnie z art. 922 § 1 kc prawa i obowiązki zmarłego przechodzą na spadkobierców w chwili jego śmierci, jednakże dopiero po stwierdzeniu przez sąd nabycia spadku obowiązuje ustanowione w art. 1025 § 2 kc domniemanie, że osoba, która uzyskała stwierdzenie nabycia spadku jest spadkobiercą.
Jeżeli zatem spadkobiercy W. M., bez swojej winy nie brali udziału w niniejszym postępowaniu, to jest to przesłanka do wznowienia postępowania z mocy art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Dla uchylenia decyzji na tej podstawie nie ma znaczenia, że zgodnie z art. 147 kpa wznowienie postępowania administracyjnego z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa następuje tylko na żądanie strony. Naruszenie prawa będące podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego powoduje uwzględnienie skargi, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd, nie wypowiadając się merytorycznie w sprawie uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 ust. 1b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło