II SA/Ke 412/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza,, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 września 2009 r. sprawy ze skargi J. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] znak: [...] po rozpatrzeniu zażalenia J.D. na postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] znak: [...] w sprawie odstąpienia od nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia tj.: "Przebudowa stanowisk transformatorowych mocy i potrzeb własnych na terenie [...]" gmina oraz obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu w/w przedsięwzięcia na środowisko na podstawie art. 134 w zw. z art. 141 § 1 i 144 kpa stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, iż Burmistrz Miasta i Gminy wydając postanowienie na podstawie art. 63 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008r. Nr 199 poz. 1227 zwanej dalej jako ustawa), bezzasadnie pouczył strony o możliwości wniesienia zażalenia na to postanowienie. Przedsięwzięcie p.n. "Przebudowa stanowisk transformatorowych mocy i potrzeb własnych na terenie [...]" gmina [...]", którego inwestorem jest Spółka "A" w Rz., należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573) istnieje wymóg przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko o ile zostanie stwierdzony. Również art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2003r. w odniesieniu do realizacji planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, jeżeli taki obowiązek został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. Kolegium powołując treść art. 63 ust 1 pkt 1 i 3 ustawy (błędnie wskazano art. 61 ust. 1 pkt 1 i 3 ) wskazało, że ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie oddziaływać na środowisko stwierdza się w drodze postanowienia, w którym należy uwzględnić uwarunkowania wymienione w art. 63 ust. 1 pkt 1 – 3, określając jednocześnie zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko. Organ odwoławczy uznał, że przepis art. 65 ust. 2 ustawy nie przewiduje możliwości zaskarżenia postanowienia w przedmiocie nie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wydanego na podstawie art. 63 ust. 2 cyt. ustawy, a takie rozstrzygnięcie zostało wydane przez Burmistrza Miasta i Gminy w dniu [...]. W ocenie organu, w zaistniałej w sprawie sytuacji, należało stwierdzić niedopuszczalność zażalenia mając na uwadze treść art. 134 w zw. z art. 144 kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie Kolegium poinformowało wnoszącego zażalenie o możliwości kwestionowania prawidłowości zaskarżonego postanowienia w odwołaniu od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wskazując brak kompetencji do merytorycznego badania podniesionych w zażaleniu zarzutów. Nadmieniono również, że roszczenia odszkodowawcze związane z usytuowaniem urządzeń energetycznych na cudzej nieruchomości mogą być dochodzone wyłącznie na drodze sądowej. Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] wniósł, do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Kielcach J.D. Zdaniem skarżącego, z faktu, iż "otrzymuje dokumenty" wynika, że jego działka będzie potrzebna do przebudowy, natomiast dotychczas nie wyjaśniono istotnych w sprawie kwestii dotyczących: zakresu robót prowadzonych na terenie [...], przyczyn nie wykonania badań negatywnego oddziaływania instalacji elektrycznej oraz istniejących zagrożeń dla zdrowia i życia ludzi. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację zaprezentowaną w treści zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy i przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanym przypadku kontrola sądowoadministracyjna takich naruszeń prawa nie wykazała. Zgodnie z art. 134. kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Jak wynika z art. 144 kpa w sprawach nieuregulowanych do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Z niedopuszczalnością odwołania jak również zażalenia mamy m.in. do czynienia wówczas, gdy przepisy nie przewidują możliwości zaskarżenia decyzji (postanowienia) w toku instancji. Nie wszystkie bowiem postanowienia są zaskarżalne w administracyjnym toku instancji. Stosownie do art. 141 § 1 kpa na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych konsekwentnie prezentowany jest pogląd, że samo pouczenie strony o możliwości zaskarżenia postanowienia nie tworzy uprawnienia do zaskarżenia postanowienia organu I instancji. ( por. wyrok NSA z dnia 19 marca 1998r. sygn akt IV SA 881/96, wyrok NSA z 2001.04.27 I SA/Gd 170/00). Przepis art. 65 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008r. Nr 199 poz. 1227) stanowi, że zażalenie przysługuje na postanowienie, o którym mowa w art. 63 ust. 1 ustawy, a więc na postanowienie stwierdzające obowiązek przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Trafnie zatem wskazuje Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że przepis art. 65 ust. 2 ustawy nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie stwierdzające brak obowiązku przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla tego rodzaju przedsięwzięcia. Skoro zatem niedopuszczalne jest wniesienie zażalenia na postanowienie organu I instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo na zasadzie art. 134 w zw. z art. 144 kpa stwierdziło niedopuszczalność tego zażalenia. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy jest okoliczność, iż postanowienie organu I instancji zawierało pouczenie o możliwości wniesienia zażalenia, albowiem jak już wyżej podniesiono, nie mogło ono tworzyć uprawnienia do zaskarżenia postanowienia Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] znak: [...]. Konsekwencją zaś takiego stanowiska jest uznanie, że organ odwoławczy nie może merytorycznie odnieść się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, o czym organ odwoławczy poinformował skarżącego, wskazując że zawarte w zażaleniu i w skardze argumenty mogą być przedmiotem analizy dopiero na etapie odwołania od decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych. Z uwagi na charakter podniesionych w skardze zarzutów odnoszących się do meritum sprawy należy wskazać, że nie mogły one stanowić przedmiotu oceny Sądu. Kontrola Sądu sprowadzała się bowiem tylko do zbadania, czy Kolegium zgodnie z prawem stwierdziło niedopuszczalność wniesionego przez skarżącego zażalenia, a u podstaw takiego rozstrzygnięcia leżały wyłącznie kwestie formalne związane z możliwością zaskarżenia postanowienia wydanego w trybie art. 63 ust. 1 i 2 ustawy. Podkreślenia wymaga fakt, że obawy skarżącego co do braku wiedzy odnośnie sprawy dotyczącej "przebudowy stanowisk transformatorowych" są nieuzasadnione, albowiem jak wynika z akt sprawy, skarżący ma zapewniony, udział w postępowaniu zmierzającym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji tego przedsięwzięcia jako strona, co oznacza prawo do składania wniosków, wyjaśnień jak również złożenia odwołania od wydanej decyzji, o ile strona uzna, że decyzja jest niezgodna z prawem. Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów, które z urzędu należało wziąć pod rozwagę, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).