II SA/Ke 421/10
PostanowienieWSA w Kielcach2010-08-02
Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Sąd uwzględnił wniosek o przyznanie prawa pomocy, biorąc pod uwagę sytuację rodzinną i majątkową wnioskodawczyni, w tym jej niepełnosprawność, konieczność korzystania z pomocy osób trzecich, przewlekłe choroby oraz przeznaczanie większości dochodu na leczenie i rehabilitację.Stan faktyczny
Skarżąca Z. S. złożyła wniosek o zwolnienie od wpisu sądowego i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej decyzji o przyznaniu pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich. Wnioskodawczyni przedstawiła swoją trudną sytuację finansową i zdrowotną, wskazując na niskie dochody, wysokie koszty leczenia i rehabilitacji, a także niepełnosprawność swoją i męża. Wnioskodawczyni nie wykazała innego majątku poza mieszkaniem i gospodarstwem rolnym.Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono skarżącą od wpisu sądowego od skargi. II. Ustanowiono dla Z. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 2 sierpnia 2010 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. S. o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2009 postanawia: I. zwolnić skarżącą od wpisu sądowego od skargi, II. ustanowić dla Z. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Z. S. złożyła w dniu 26 lipca 2010 r. na formularzu urzędowym PPF wniosek o ustanowienie adwokata i zwolnienie od wpisu sądowego od jej skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2009.
Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem. Skarżąca pobiera emeryturę w wysokości 1500 zł, jej mąż emeryturę w wysokości 2100 zł – w sumie dochód wynosi 3600 zł brutto miesięcznie na dwie osoby. Wnioskodawczyni nie wykazała innego majątku oprócz mieszkania w K. wielkości 39 m kw i gospodarstwa rolnego o powierzchni 2,6 ha. Skarżąca jest osobą niepełnosprawną, cierpi na schorzenia kręgosłupa i lewego biodra, porusza się o lasce. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jej emerytura nie wystarcza na poniesienie kosztów leczenia układu krążenia (w tym roku wszczepiono jej rozrusznik). Większość dochodu przeznacza na zakup leków oraz rehabilitację kręgosłupa i biodra. Jej mąż również cierpi na choroby serca i tarczycy oraz cukrzycę. Potwierdzają to znajdujące się w aktach sprawy karty leczenia szpitalnego. Wszystkie choroby wymagają znacznych nakładów finansowych. Skarżąca nie jest w stanie prowadzić gospodarstwa domowego i rolnego bez pomocy osób trzecich.
Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie którą koszty sądowe, jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika, pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy.
Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). Ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.
Biorąc pod uwagę przedstawioną wyżej sytuację rodzinną i majątkową wnioskodawczyni, w tym: niepełnosprawność, konieczność korzystania z pomocy osób trzecich przy prowadzeniu gospodarstwa domowego i rolnego, przewlekłe choroby jej samej i męża oraz dochód, który w większości jest przeznaczany na zakup leków, leczenie i rehabilitację, uznano, że nie jest ona w stanie uiścić wpisu sądowego w wysokości po 200 zł od dwóch jednocześnie wniesionych skarg ani ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, a zatem jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie zasługuje na uwzględnienie.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 i 2 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło