II SA/Ke 433/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza,, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 grudnia 2011r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego A.O. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych w tym VAT w kwocie 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] Nr [...], Dyrektor Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa , po rozpatrzeniu odwołania J. S. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w J. z dnia [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010, zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Jak ustalił organ odwoławczy, wnioskiem z dnia 12 maja 2010 r. J. S. zwrócił się do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w J. o przyznanie na rok 2010 jednolitej płatności obszarowej (JPO) do zadeklarowanych dwóch działek rolnych głównych, oznaczonych we wniosku literami A i B o łącznej powierzchni 1,05 ha, położonych na działkach ewidencyjnych w obrębie L., w gminie M. (powiat j., województwo s.). Ponadto zadeklarował do uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) jedną działkę rolną o powierzchni 0,40 ha. Przeprowadzona na miejscu kontrola z dnia 29 lipca 2010 r., dokonana przez Okręgowe Przedsiębiorstwo A. Sp. z o.o. , wykazała rozbieżności między powierzchnią zgłoszoną do płatności, a powierzchnią stwierdzoną: - na działce rolnej A – powierzchnia zadeklarowana we wniosku to 0,93 ha, w trakcie kontroli ustalono, iż obszar kwalifikujący się do płatności wynosi 0,79 ha; na działce rolnej A1 o powierzchni deklarowanej 0,40 ha, stwierdzone uprawy należały w całości do innej grupy upraw niż deklarowana; na działce rolnej B - powierzchnia zadeklarowana we wniosku to 0,12 ha, w trakcie kontroli ustalono, iż obszar kwalifikujący się do płatności wynosi 0,03 ha. Na dowód dokonanych ustaleń został sporządzony raport z czynności kontrolnych do którego dołączono szkice kontrolowanych powierzchni oraz zdjęcia dokumentujące stan faktyczny działek zgłoszonych do płatności. Producent nie został powiadomiony o kontroli oraz nie był obecny w trakcie przeprowadzania czynności kontrolnych. Raport został przekazany stronie przesyłką poleconą w dniu 23 sierpnia 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w J. decyzją z dnia [...] odmówił J. S. przyznania jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni upraw innych roślin na rok 2010, od której to decyzji J. S. złożył odwołanie do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR . Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym organ II instancji wskazał, że szczegółowe warunki i tryb udzielania płatności do gruntów rolnych na rok 2010 określają przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051, ze zm.), zwanej dalej ustawą o płatnościach, wraz z wydanymi na jej podstawie aktami wykonawczymi, w tym Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326, ze zm.) oraz przepisy unijne, w szczególności: Rozporządzenie Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) Nr 1290/2005, (WE) Nr 247/2006, (WE) Nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) Nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE L 30, z 31.01.2009 r., str. 16), Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1120/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 1), Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1121/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 w odniesieniu do systemów wsparcia dla rolników, ustanowionych w jego tytułach IV i V (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 27) i Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 65, ze zm.). Jak wskazał organ, zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o płatnościach, płatności obszarowe oraz płatności do krów i owiec przyznawane są na wniosek producenta rolnego, co oznacza, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR związany jest bezpośrednio zakresem wniosku, a rozstrzygnięcie wydawane jest w oparciu o zgromadzone we wniosku dane. Następnie organ wskazał na brzmienie art. 3 ust. 1, art. 7 ust. 1 pkt 1, art. 2 ust. 1 oraz art. 7 ust. 1a i ust. 2 pkt 3 ustawy o płatnościach. Jak podał Dyrektor, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy Agencja przeprowadza kontrole administracyjne i na miejscu, określone w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1. W myśl art. 26 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 wnioski o płatności sprawdzane są w sposób zapewniający rzeczywistą weryfikację i zgodność z warunkami przyznawania pomocy. Kontrola administracyjna polega na zweryfikowaniu zgodności z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzegania wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy czynności kontrolne w ramach kontroli na miejscu określonej w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, przeprowadzanej przez Agencję, są wykonywane przez osoby posiadające imienne upoważnienie wydane przez Prezesa Agencji. Ponadto w myśl art. 31 ust. 6 i 7 z czynności kontrolnych sporządza się raport zgodnie z art. 32 i art. 54 ust. 1 i 3 Rozporządzenia Nr 1122/2009, który w przypadku stwierdzenia drobnej niezgodności, o której mowa w art. 24 ust. 2 akapit drugi Rozporządzenia Nr 73/2009, zawiera również informację, o której mowa w art. 54 ust. 2 akapit drugi Rozporządzenia Nr 1122/2009, oraz termin, o którym mowa w art. 71 ust. 3 Rozporządzenia Nr 1122/2009. Ponadto zgodnie z art. 32 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) 1122/2009 rolnik może podpisać sprawozdanie w celu potwierdzenia swojej obecności przy kontroli oraz dodać do niego swoje uwagi. W przypadku wykrycia nieprawidłowości rolnik otrzymuje kopię sprawozdania z kontroli. W przypadku gdy rolnik nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia na piśmie, co do ustaleń w nim zawartych, dyrektorowi oddziału regionalnego Agencji, w terminie 14 dni od dnia doręczenia raportu, chyba że bezpośrednio po zakończeniu kontroli rolnik, który był obecny podczas kontroli, zgłosił umotywowane zastrzeżenia, co do ustaleń zawartych w raporcie osobie, która go sporządziła. Jak podniósł organ, w wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego uznano, że odwołanie J. S. nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazał on do jednolitej płatności obszarowej powierzchnię działek rolnych A i B położonych na działkach ewidencyjnych w obrębie L., w gminie M.. Jak wynika z raportu z kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniu 29 lipca 2010 r. powierzchnia działki rolnej A wynosiła 0,79 ha, zaś powierzchnia działki rolnej B wynosiła 0,03 ha, w związku z czym nie spełnia zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o płatnościach warunku minimalnej wymaganej powierzchni (0,1 ha). Zatem łączna powierzchnia kwalifikująca się do przyznania płatności wynosiła 0,79 ha. W zakresie uzupełniającej płatności obszarowej do grupy upraw podstawowych strona zgłosiła działkę rolną A1 o powierzchni 0, 40 ha. W wyniku kontroli stwierdzono na tej działce sad owocowy oraz łąkę na gruntach ornych, do których nie przysługują płatności UPO. Jak stwierdził Dyrektor, z uwagi na fakt, iż strona nie spełniała warunków do przyznania jednolitej płatności obszarowej, Kierownik Biura Powiatowego w J. odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do grupy upraw podstawowych. Organ odwoławczy podkreślił, że przeprowadzane czynności kontrolne w terenie mają na celu stwierdzenie rzeczywistej powierzchni użytkowanej rolniczo, a na podstawie zgromadzonych dowodów w sprawie stwierdzić należało, że wyniki z przeprowadzonej w gospodarstwie J. S. kontroli wraz z dołączonymi zdjęciami oraz szkicami gruntów rolnych jednoznacznie potwierdzają, że faktyczna powierzchnia działek rolnych A/A1 i B zadeklarowanych przez stronę była niższa od deklarowanej we wniosku. Podniesiono również, że do powierzchni uprawnionej do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w przypadku poszczególnych działek rolnych nie można zaliczyć powierzchni nie użytkowanych rolniczo, a powierzchnię działek rolnych określa się na podstawie zasięgów poszczególnych upraw lub sposobu użytkowania. O kwalifikacji gruntu do płatności przesądza aktualne jego wykorzystywanie, a nie rolnicze przeznaczenie w ewidencji gruntów i budynków. Zarówno w ocenie organu I instancji jak i w ocenie organu odwoławczego kontrola w gospodarstwie wnioskodawcy została przeprowadzona w sposób prawidłowy i rzetelny w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa, w związku z czym brak było podstaw do podważenia jej wiarygodności. Następnie organ odwoławczy podniósł, że w myśl art. 30 ust. 2 ustawy o płatnościach, Prezes Agencji może powierzyć przeprowadzenie kontroli jednostkom organizacyjnym dysponującym odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi, oraz wskazał treść przepisów określających te warunki tj. § 2 ust. 1 pkt 3 i 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2007 r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać jednostki organizacyjne, którym można powierzyć przeprowadzanie kontroli dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2007 r. Nr 57, poz. 383 ze zm.) podkreślając, że z przepisów tych wynika, iż kontrola na miejscu w niniejszej sprawie została przeprowadzona przez osoby do tego przygotowane, tj. posiadające nie tylko odpowiedni sprzęt, ale również niezbędną wiedzę. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdził, że jak wynika z raportu znajdującego się w aktach sprawy, kontrolę powierzchniową w gospodarstwie strony przeprowadziło dwóch pracowników z Okręgowego Przedsiębiorstwa A., a poczynione w jej trakcie ustalenia zostały zatwierdzone przez osoby sprawujące bezpośredni nadzór i posiadające odpowiednie uprawnienia. Kopia raportu z kontroli została przesłana do skarżącego listem poleconym w dniu 23 sierpnia 2010 r. co potwierdza znajdujący się w aktach sprawy pocztowy dowód nadania przesyłki. Wnioskodawca, zdaniem organu, miał zatem możliwość zapoznania się z wynikami kontroli i wypowiedzenia się co do poczynionych ustaleń oraz ich ewentualnego zakwestionowania. W przypadku gdyby nie zgadzał się z tymi ustaleniami, zgodnie z art. 31 ust. 7 ustawy o płatnościach mógł zgłosić umotywowane zastrzeżenia Dyrektorowi Oddziału Regionalnego ARiMR w terminie 14 dni od dnia doręczenia raportu lub bezpośrednio po zakończeniu kontroli osobie, która go sporządziła w przypadku, gdyby był obecny podczas kontroli. J. S., jak wskazał organ, nie skorzystał z tego uprawnienia i nie zgłosił w ww. terminie zastrzeżeń do wyników kontroli. Skarżący, zdaniem Dyrektora, w toku postępowania nie przedstawił żadnych dowodów, a organ I instancji słusznie kierował się niezakwestionowanym skutecznie przez stronę raportem z kontroli, stanowiącym główny materiał dowodowy sprawy i co do zasady będący materiałem wiarygodnym. Brak więc było podstaw do przeprowadzenia kolejnych kontroli terenowych w sprawie, gdyż ich wyniki mogłyby znacznie odbiegać od stanu stwierdzonego w roku 2010, ze względu np. na zmianę sposobu użytkowania gruntów. Jak stwierdził organ odwoławczy, po przeprowadzeniu wymaganych kontroli w myśl art. 26 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. powierzchnia kwalifikująca się do jednolitej płatności obszarowej wyniosła 0,79 ha. Należało więc stwierdzić, że powierzchnia działek rolnych użytkowanych przez J. S. w 2010 r. była mniejsza od powierzchni określonej w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach stanowiącej jedno z podstawowych kryteriów przyznania jednolitej płatności obszarowej, co skutkowało wydaniem przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w J. decyzji odmawiającej skarżącemu przyznania jednolitej płatności obszarowej. W związku z faktem, iż J. S. nie spełnił warunku uzyskania jednolitej płatności organ I instancji prawidłowo odmówił stronie uzupełniającej płatności obszarowej do grupy upraw podstawowych. W ocenie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR decyzja o odmowie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010, była uzasadniona w świetle ustalonych okoliczności faktycznych i prawnych. Skargę na decyzję organu odwoławczego złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. S.. Skarżący podniósł, że jest posiadaczem 1,20 ha i że w rozmowie z zastępcą Dyrektora "ustalił, iż gospodarstwo wg. najnowszej kontroli posiada 99 arów", a wraz z "drogą którą pan z J. wytyczył to jest 1,01 ha". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Dodał także, że przyznanie stronie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego do powierzchni mniejszej niż 1,00 ha stanowiłoby rażące naruszenie prawa. Przepisy prawa krajowego i unijnego nie dopuszczają jakiejkolwiek uznaniowości w ustalaniu prawa do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Uznaniowość prowadziłaby do nierównego traktowania producentów spełniających takie same warunki, co stałoby w sprzeczności z bezwzględnie obowiązującymi przepisami, ale również z jedną z naczelnych zasad Unii Europejskiej, zasadą konkurencyjności. Płatności stanowią jeden z instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej i mogą być przyznawane producentom rolnym, spełniającym warunki określone przez prawo krajowe i unijne tylko w takiej wysokości, w jakiej zostały one konkretnie określone przez Unię Europejską. Wszelkie odstępstwa, zarówno na korzyść jak i niekorzyść producenta rolnego, stanowią rażące naruszenie prawa będące przesłanką do stwierdzenia nieważności decyzji w myśl art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W trakcie rozprawy przeprowadzonej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 19 października 2011 r. pełnomocnik skarżącego dodatkowo zarzucił, że J. S. nie otrzymał raportu z kontroli ani nie zapoznał się z jego treścią. Podniósł, że skarżący przebywał w szpitalu w sierpniu 2010r. i wniósł o odroczenie rozprawy w celu umożliwienia przedłożenia zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego ten fakt dla wykazania, że z tej przyczyny nie mógł odebrać raportu z kontroli i wnieść do niego zastrzeżeń. Natomiast podczas rozprawy w dniu 15 grudnia 2011 r. pełnomocnik skarżącego złożył pismo procesowe, w którym wniósł "o uwzględnienie odwołania złożonego przez J. S." i uchylenie zaskarżonej decyzji. Podniósł, że obszar gospodarstwa skarżącego wynosi 1,05 ha, co uprawnia go do otrzymania dopłaty. W swoim wniosku podał faktyczną powierzchnię w całości użytkowaną rolniczo w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, które powinny być jego zdaniem uwzględnione na podstawie art. 17 rozporządzenia Komisji WE nr 73/2009 i art. 30 rozporządzenia Komisji WE nr 796/2004. Jak wskazał, organy oparły się wyłącznie na wynikach kontroli, pomijając inne dowody, w szczególności dane z ewidencji gruntów i budynków, a tym samym nie zebrały i nie rozpatrzyły dostatecznie całego materiału dowodowego. Podkreślił, że nie można wymagać od rolnika, aby korygował dane ewidencyjne podane w urzędowych dokumentach, a tym samym nie można obciążać go skutkami błędów pomiarowych organów państwa. Skarżący podniósł, że "kontrolujący błędnie nie uwzględnili prawa do otrzymania płatności z uwagi na powierzchnię działek, albowiem należy uwzględnić, iż w art. 7 ustawy o płatności wskazano również, że w przypadku zagajników powierzchnia wymagana do przyznania płatności wynosi 0,1 ha." Podkreślił również, że kontrolujący bezpodstawnie stwierdzili, że na działce oznaczonej A1 (13/13) jest uprawa inna niż zadeklarowana. Spowodowało to nieuwzględnienie jej powierzchni do ogólnej powierzchni działek uprawniającej do uzyskania płatności, jak również odmówiono prawa do uzupełniającej płatności obszarowej. Jak stwierdził, we wniosku o płatność zadeklarował lucernę, która jest rośliną pastewną, przypominającą koniczynę, której pokos może następować nawet trzykrotnie. Po skoszeniu uprawy, czego należałoby się spodziewać na przełomie lipca i sierpnia, jest "praktycznie nie do odróżnienia od łąki". Podkreślił również, że zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego powierzenie kontroli może zostać przekazane jednostkom organizacyjnym dysponującym odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi. Wg. ustawy oraz rozporządzenia wydanego na jej podstawie, kontrolujący powinni posiadać wykształcenie odpowiadające zakresowi powierzonych im czynności kontrolnych. Do raportu nie dołączono zaświadczeń o posiadanym wykształceniu w zakresie rolnictwa, a tym samym kontrolujący nie mieli uprawnień do stwierdzenia, że uprawa na działce A1 jest tylko skoszoną łąką, a nie skoszoną lucerną przez co nie spełniała wymagań wskazanych we wniosku. Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi i w nawiązaniu do zarzutu podniesionego w ww. piśmie procesowym podał, że przepisy nie nakładają na organ obowiązku dołączenia do raportu zaświadczeń o posiadanym przez kontrolujących wykształceniu w zakresie rolnictwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w stopniu, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W pierwszej kolejności wskazać należy, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170 poz. 1051 ze zm.), zwana dalej ustawą o płatnościach oraz przepisy unijne: rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE L 30 z 31.01.2009, str. 16, z późn. zm.); Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 65, z późn. zm.); Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1121/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 w odniesieniu do systemów wsparcia dla rolników, ustanowionych w jego tytułach IV i V (Dz.U. UE L 316 z dnia 2 grudnia 2009r.) Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa (JPO) do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli: 1) posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha; 2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Wskazane warunki muszą być spełnione łącznie, co wynika jednoznacznie z treści przytoczonego przepisu. Pojęcie działek rolnych użyte w punkcie 1 art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach, zdefiniowane zostało w art. 2 pkt 1 tej ustawy. Zgodnie z nim użyte w ustawie określenie działka rolna, oznacza działkę w rozumieniu art. 2 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., tj. zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha. Ww. przepis art. 7 ust. 1 pkt 1 w zakresie określenia łącznej powierzchni gruntów rolnych, posiadanych przez rolnika i uprawniających do uzyskania płatności odsyła do Załącznika Nr VII Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1121/2009, zgodnie z którym minimalna powierzchnia przypadającego na gospodarstwo obszaru kwalifikującego się w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej dla Rzeczypospolitej Polskiej wynosi 1 ha. Zgodnie natomiast z art. 7 ust. 2 ww. ustawy rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające (UPO) do powierzchni upraw: 1) (uchylony), 2) roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, 3) innych roślin i do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona uprawa roślin (uzupełniająca płatność podstawowa) - do których została przyznana jednolita płatność obszarowa. Warunkiem przyznania płatności uzupełniającej jest więc spełnienie warunków przyznania jednolitej płatności obszarowej. Spór w niniejszej sprawie pomiędzy Agencją a J. S. dotyczy przede wszystkim przyjętych przez organ ustaleń faktycznych w zakresie powierzchni gruntów uprawniających do płatności. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyjęto bowiem, że powierzchnia ta jest w istocie mniejsza niż zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności, a nadto ustalono, że na jednej z działek rolnych znajduje się uprawa należąca w całości do innej grupy upraw niż deklarowana, co w efekcie skutkowało odmową przyznania płatności z uwagi na niespełnienie wymogu minimalnej powierzchni kwalifikowanego obszaru. Powyższe ustalenia organy poczyniły w oparciu o wyniki kontroli przeprowadzonej w dniu 29 lipca 2010 r., z której sporządzony został raport znajdujący się w aktach sprawy. Ocena tego dowodu nie budzi jednak wątpliwości co do prawidłowości przyjętego przez organ stanu faktycznego. Podważając wiarygodność raportu zarówno w toku postępowania administracyjnego jak i w skardze, skarżący nie przedstawił żadnych przekonujących dowodów czy argumentów przemawiających za słusznością własnego stanowiska. Dlatego ustalenia organów obu instancji dokonane zostały w zgodzie z art. 3 ust.2 pkt 2 ustawy o płatnościach i nie można im skutecznie postawić zarzutu dowolności. Z ustaleń tych wynika natomiast, że zaistniały rozbieżności pomiędzy powierzchnią działek deklarowaną przez skarżącego, a stwierdzoną w trakcie kontroli: na działce rolnej A (położonej na działce ewidencyjnej 13/13) zgłoszonej do JPO – powierzchnia zadeklarowana we wniosku to 0,93 ha, w trakcie kontroli ustalono, iż obszar kwalifikujący się do płatności (czyli odpowiadający faktycznie wymogom uprawy zgodnie z normami, stosownie do art. 7 ust.1 pkt 2 i 2a ustawy) wynosi 0,79 ha; na działce rolnej B (położonej na działce ewidencyjnej 13/12) zgłoszonej do JPO - powierzchnia zadeklarowana we wniosku to 0,12 ha, w trakcie kontroli ustalono, iż obszar kwalifikujący się do płatności wynosi 0,03 ha; w związku z treścią zacytowanego wyżej art. 7 ust.1 pkt 1 w zw. z art. 2 pkt 1 ustawy o płatnościach, działka ta jako niespełniająca wymogu obszarowego 0,1 ha dla działki rolnej, nie mogła być kwalifikowana do płatności; na działce rolnej A1 (położonej na działce ewidencyjnej 13/13 i działce rolnej A) zgłoszonej do UPO o powierzchni deklarowanej 0,40 ha, stwierdzone uprawy (sad, łąka na gruntach ornych) należały w całości do innej grupy upraw niż deklarowana (lucerna). W rezultacie, do wnioskowanej JPO powierzchnia zakwalifikowana wyniosła 0,79 ha, a ponieważ zgodnie ze wskazanym wyżej art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach minimalna powierzchnia przypadającego na gospodarstwo obszaru kwalifikującego się w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej dla Rzeczypospolitej Polskiej wynosi 1 ha, prawidłowo organy obu instancji odmówiły płatności. Ponieważ skarżący nie spełnił warunku do przyznania JPO, nie przysługiwała mu także płatność uzupełniająca stosownie do treści art. 7 ust.2 ustawy o płatnościach. Podkreślić przy tym należy, że postępowanie administracyjne w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wszczynane jest wyłącznie na wniosek rolnika (art. 18 ust. 1 ustawy) i to na nim spoczywa ciężar udowodnienia faktów, z których wywodzi on korzystne dla siebie skutki prawne (art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach). Rolą organu rozpatrującego wniosek nie jest aktywne poszukiwanie dowodów, co nie oznacza jednak jego bierności, skoro zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy na organie ciąży obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego, wskazanego we wniosku oraz w innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę. Równocześnie organ udziela niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych bądź prawnych mających wpływ na ustalenie praw i obowiązków stron, wyłącznie na ich żądanie; na żądanie stron zapewnia im także czynny udział w każdym stadium postępowania (art. 3 ust.2 pkt 3 i 4 ustawy). Przenosząc powyższe zasady na grunt niniejszej sprawy i odnosząc je do zarzutów skarżącego, że faktyczna powierzchnia gospodarstwa użytkowana rolniczo wynosi 1,05 ha, a tym samym jest większa niż stwierdzona w trakcie kontroli powierzchnia 0,79 ha, wyjaśnić należy, iż argumentacja ta nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. Jak wynika bowiem z art. 34 ust. 1 rozporządzenia Komisji WE nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. powierzchnię działek rolnych określa się za pomocą dowolnych środków zapewniających jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Wspólnoty normy techniczne. Przeprowadzane czynności kontrolne w terenie mają na celu stwierdzenie rzeczywistej powierzchni działek użytkowanych rolniczo. Nie można przy tym utożsamiać powierzchni działki ewidencyjnej z powierzchnią faktycznie użytkowaną rolniczo, stwierdzoną w rezultacie kontroli. Działka rolna i działka ewidencyjna to zupełnie odrębne pojęcia, służące innym celom. Jak już wspomniano wyżej, działka rolna to zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw. Działka ewidencyjna zaś to wyodrębniony geodezyjnie obszar ujawniony w ewidencji gruntów i budynków. O zakwalifikowaniu gruntu do danej płatności przesądza aktualne jego wykorzystywanie, nie zaś rolnicze przeznaczenie w ewidencji gruntów i budynków. Ponieważ płatności przyznawane są do powierzchni działek rolnych, a nie ewidencyjnych, przedmiotem kontroli na miejscu przeprowadzanej przez Agencję jest sprawdzenie obszaru faktycznie użytkowanego rolniczo zgodnie z normami. Prawidłowości tej kontroli i wypływających z niej wniosków skarżący skutecznie nie podważył, a w złożonym na rozprawie w dniu 15 grudnia 2011r. piśmie procesowym sam przyznał, że we wniosku o przyznanie płatności "podał faktyczną powierzchnię w całości użytkowaną rolniczo w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków" i zarzucił organom, że "oparły się wyłącznie na wynikach kontroli, pomijając (...) dane z ewidencji gruntów". Okoliczności te - w świetle tego co zostało powiedziane wyżej - nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Z akt sprawy wynika natomiast, że faktyczna powierzchnia użytkowanych działek rolnych była niższa od deklarowanej we wniosku, co potwierdzają wyniki kontroli zawarte w treści raportu bazujące na danych z odbiornika GPS, którego użycie przewiduje art. 33 ww. rozporządzenia określającego elementy kontroli na miejscu. Zgodnie z tym przepisem państwa członkowskie mogą korzystać z systemów teledetekcji oraz technik globalnego systemu nawigacji satelitarnej. Nie można także podzielić zarzutu zgłoszonego na pierwszej rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, że J. S. nie miał możliwości zgłoszenia na piśmie umotywowanych zastrzeżeń do sporządzonego raportu z kontroli, stosownie do treści art. 33 ust. 7 ustawy o płatnościach. Wprawdzie na rozprawie w dniu 19 października 2011 r. pełnomocnik skarżącego podniósł kwestię pobytu J. S. w szpitalu w sierpniu 2010 r. co miało być powodem nieodebrania kopii raportu z kontroli i co za tym idzie przyczyną niemożności zapoznania się z jego treścią, jednak mimo zapowiedzi przedstawienia stosownego dowodu w postaci zaświadczenia lekarskiego, nie zostały przez skarżącego przedstawione żadne dokumenty wykazujące powyższą okoliczność. Z akt sprawy oraz z postępowania dowodowego przeprowadzonego przez Sąd w ramach art. 106 § 3 p.p.s.a. w celu wyjaśnienia wątpliwości co do doręczenia skarżącemu kopii raportu z przeprowadzonej kontroli na miejscu wynika natomiast, że raport został przesłany J. S. na jego adres w dniu 23 sierpnia 2010 r. oraz skutecznie doręczony w dniu 26 sierpnia 2010 r. Przesyłka została podjęta przez córkę J. S., A.R. Zgodnie z art. 43 kpa w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Dokonanie doręczenia we wskazany wyżej sposób stwarza domniemanie doręczenia pisma adresatowi, które może być obalone dowodem przeciwnym. W wyroku NSA z dnia 3 kwietnia 1996 r., sygn. akt SA/Ka 1312/95, LEX nr 26708, sformułowano tezę, że: "przewidziane w art. 43 i 44 k.p.a. zastępcze formy doręczenia pism rodzą domniemanie prawne, że pismo zostało doręczone adresatowi. Domniemanie to może zostać obalone, gdy adresat udowodni, że mimo zastosowania zastępczej formy doręczenia pismo nie zostało mu doręczone z przyczyn od niego niezależnych." Skarżący faktu takiego nie udowodnił, a tym samym przyjąć należało, że raport z kontroli otrzymał. Nadmienić przy tym należy, że szczególny tryb postępowania w tego rodzaju sprawach wyłącza obowiązek powiadamiania przez organ wnioskodawcy o czasie i miejscu przeprowadzania czynności kontrolnych, nie wyłączając kontroli gospodarstwa rolnego i działek rolnych wchodzących w jego skład. Kontrole na miejscu mogą być zapowiadane, jeżeli nie zagraża to celowi kontroli (art. 27 ww. rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009). Podobne regulacje zawiera art. 31 ust. 4 ustawy o płatnościach stanowiący, że czynności kontrolne mogą być wykonywane podczas nieobecności rolnika także wówczas, gdy rolnik został zawiadomiony o kontroli zgodnie z art. 27 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009. Mając zatem na uwadze powyższe, nie ma – w ocenie Sądu – podstaw do przyjęcia, aby nieobecność skarżącego podczas przeprowadzania kontroli miała wpływ na wynik sprawy. Nie ma również racji skarżący wskazując na błąd w postaci nieuwzględnienia prawa do otrzymania płatności z uwagi na treść art. 7 ustawy o płatnościach. Art. 7 ust. 1 pkt 1) ustala wprawdzie jedno odstępstwo od minimalnej łącznej powierzchni działek rolnych posiadanych przez rolnika określonej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009 jako 1ha, tj. w przypadku zagajników o krótkiej rotacji, kiedy działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha; z wniosku skarżącego nie wynika jednakże aby do płatności deklarował grunty obsadzone zagajnikami. Co się zaś tyczy zarzutu dotyczącego błędnej oceny upraw na działkach zadeklarowanych do płatności, to podnieść należy, że stwierdzenie przez kontrolerów na działce rolnej A1 innej uprawy (łąka na gruntach ornych) aniżeli zadeklarowana (lucerna) nie miało wpływu na wynik sprawy. We wniosku skarżący zadeklarował bowiem tę działkę do UPO ze wskazaniem, że uprawia lucernę na pow. 0,40 ha w ramach prowadzenia działalności rolniczej na działce rolnej A – o pow. 0,93. Działkę A zgłosił natomiast do JPO razem z działką B o pow. 0,12 (łącznie do JPO zgłosił powierzchnię 1,05 ha). Jak już powiedziano wyżej, odmowa przyznania skarżącemu płatności uzupełniającej (do działki A1) wynikała z tego, że nie spełnił on warunku do przyznania JPO, albowiem powierzchnia, na której stwierdzono w trakcie kontroli prowadzenie działalności rolniczej zgodnie z normami wyniosła łącznie mniej niż wymagany 1 ha. Jeśli chodzi o działkę A (w ramach której J. S. wnioskował zarówno o JPO jak i o UPO) powierzchnia ta wyniosła 0,79 ha. Jak wynika z protokołu kontroli, a zwłaszcza z zestawienia wyników znajdującego się na str. 3, powodem przyjęcia takiej, a nie innej powierzchni był pomiar upraw wykonany za pomocą GPSa, o czym świadczą wpisane kody DR13+ (zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej) oraz DR40 (powierzchnia stwierdzona działki rolnej została zredukowana do powierzchni kwalifikowanej). Dopiero przy opisie działki A1 deklarowanej do UPO (gdzie istotne znaczenie ma rodzaj uprawy stosownie do art. 7 ust. 2 ustawy o płatnościach) wpisano kod DR7 (stwierdzona uprawa należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana). Sad i łąkę na gruntach ornych stwierdzono jednak na całej powierzchni zakwalifikowanej do płatności z tytułu JPO, czyli na powierzchni 0,79 ha. Stwierdzenie mniejszej powierzchni działki rolnej A aniżeli zadeklarowana wynikało zatem nie z faktu, że skarżący zgłosił uprawę lucerny, lecz dlatego, że prowadził działalność rolniczą faktycznie na mniejszej powierzchni aniżeli zadeklarowana we wniosku. Niezależnie od powyższego podkreślenia wymaga, że w § 2 ust. 1 pkt 3 i 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 grudnia 2010 r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać jednostki organizacyjne, którym można powierzyć przeprowadzanie kontroli dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2010 r. Nr 240 poz. 1605) określone zostały wymogi stawiane jednostkom organizacyjnym, którym kontrolę można powierzyć. Zgodnie z treścią tych przepisów jednostka ta musi zatrudniać, w liczbie zapewniającej sprawne wykonywanie powierzonych kontroli, osoby, które: a) posiadają: – wykształcenie wyższe w zakresie rolnictwa, ogrodnictwa, biologii, ochrony środowiska, leśnictwa lub geodezji i kartografii lub – wykształcenie średnie oraz kwalifikacje w zawodach związanych z rolnictwem, ogrodnictwem, ochroną środowiska, leśnictwem lub geodezją, b) posiadają, w przypadku osób zatwierdzających raporty z prac w zakresie ustalania powierzchni działek rolnych, uprawnienia zawodowe w zakresie określonym w art. 43 pkt 1, 2, 5 lub 7 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287), c) zostaną przed podjęciem czynności kontrolnych przeszkolone w zakresie odpowiadającym powierzonym im czynnościom; Jednocześnie jednostka musi zapewniać: a) sprzęt pomiarowy umożliwiający sprawne przeprowadzanie pomiarów zgodnie z art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009, b) sprzęt informatyczny i oprogramowanie zapewniające przetwarzanie danych zgodnie z systemem informatycznym posiadanym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, c) środki transportu zapewniające sprawne wykonywanie powierzonych kontroli. Powyższe wyraźnie wskazuje, że osoby przeprowadzające kontrolę mają wystarczającą wiedzę, doświadczenie i sprzęt dla prawidłowej oceny jej przedmiotu. W niniejszej sprawie kontrola została przeprowadzona przez dwóch pracowników Okręgowego Przedsiębiorstwa A., a następnie zatwierdzona przez osoby sprawujące bezpośredni nadzór i posiadające odpowiednie uprawnienia. Nie było więc podstaw do kwestionowania wiarygodności ustaleń raportu, tym bardziej, że jak wskazano wyżej, ciężar udowodnienia istnienia faktów odmiennych niż wskazane w raporcie spoczywał na skarżącym, a on sam zarzutów do raportu nie wniósł ani też nie podważył jego wiarygodności. Co do podniesionego w piśmie procesowym z 15 grudnia 2011r. zarzutu dotyczącego niedołączenia do raportu zaświadczeń o posiadanym przez kontrolujących wykształceniu w zakresie rolnictwa podnieść należy, że obowiązujące przepisy nie nakładają takiego obowiązku. Dlatego nieuprawniony jest wniosek, że osoby dokonujące kontroli nie miały uprawnień do stwierdzenia, iż uprawa na działce A1 jest tylko "skoszoną łąką a nie skoszoną lucerną" na tej tylko podstawie, że tego typu zaświadczenie nie zostało do protokołu kontroli dołączone; tym bardziej, że skarżący nie kwestionuje bezpośrednio braku kwalifikacji osób przeprowadzających kontrolę, a jedynie brak zaświadczenia je potwierdzającego. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, skarga podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a. Orzeczenie w pkt II oparto na art. 250 p.p.s.a. oraz § 13 ust. 2 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1349 ze zm.).