II SA/Ke 434/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.),, Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant Sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi W. B na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. II SA/Ke 434/06 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 39 ust.1 i 2, art. 106 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego, odmówił W. B. przyznania pomocy finansowej w formie zasiłku celowego z przeznaczeniem na zwrot kosztów terapii i pobytu w sanatorium w U. W uzasadnieniu organ podał, że łączny miesięczny dochód strony z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku znacznie przekracza kryterium dochodowe, o jakim mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej, natomiast brak było szczególnych okoliczności uzasadniających pomocy w formie zasiłku celowego specjalnego bezzwrotnego. Rozpoznając odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniesione przez W. B., Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]., utrzymało je w mocy. Organ odwoławczy ustalił, że skarżąca gospodaruje wspólnie z córką. Nie podzielił jednocześnie stanowiska organu I-szej instancji co do wysokości dochodu rodziny W. B. w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku. Nie wliczył bowiem do niego 1/12 z kwoty 9.000 zł. uzyskanej w wyniku zamiany mieszkania na mniejsze, albowiem przeznaczona ona została na cele mieszkaniowe. Tym samym organ II instancji wyliczył, że miesięczny dochód rodziny to kwota 884,05 zł., na którą składa się emerytura w wysokości 607.73 zł., zaliczka alimentacyjna 170 zł. i dodatek mieszkaniowy 106,32 zł. Dochód ten przekracza kryterium ustawowe określone w art. 8 ust. 1 pkt 1-3 ustawy o pomocy społecznej, które w tym przypadku wynosi 632 zł. ( 316 zł.x2). Tym samym organ uznał, że W. B. nie kwalifikuje się do otrzymania zasiłku celowego, a skoro otrzymała już pomoc w formie zasiłku celowego specjalnego w marcu 2006 r. w kwocie 200 zł. na dofinansowanie leczenia, pobytu i dojazdu do sanatorium, to zaskarżonej decyzji odmawiającej przyznania jej takiego zasiłku na te same cele trudno zarzucić, iż wydana została z naruszeniem prawa. Stanowisko takie jest tym bardziej uzasadnione, że organ I-szej instancji po ustaleniu w trakcie wywiadu poprzedzającego wydanie kwestionowanej decyzji, iż W.B. zgłasza także inne cele przyznania zasiłku celowego specjalnego bezzwrotnego tj. brak środków pieniężnych na realizację recept na leki, odrębną decyzją przyznał zasiłek specjalny na te cele tj. na dofinansowanie leków. Skargę od powyższego rozstrzygnięcia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach złożyła W. B. podnosząc, że zamiana mieszkania na mniejsze była "życiową koniecznością" i zarzucając, że nie przekroczyła "żadnego kryterium", a jedynie została oszukana przez ZUS. Zaproponowała powołanie "na sprawę Pana J. W. z Kielc i Pana senatora Zb.R. w celu sprecyzowania prawa finansowego bez ciągłego odwoływania się". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Sądowa kontrola legalności orzeczeń wydawanych w toku postępowania administracyjnego sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności ( art. 145 § 1 ustawy o p.p.s.a.). Stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji nie był kwestionowany i znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Nie ulega przy tym żadnej wątpliwości, że przy prawidłowo wyliczonym przez organ odwoławczy dochodzie rodziny, W. B. nie spełnia kryterium o jakim mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej ( Dz. U. z 2004r., nr 64. poz.593 ze zm.), zwanej dalej ustawą. W nawiązaniu do argumentacji podnoszonej w skardze podkreślić przy tym należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dochód ten obliczyło korzystniej dla skarżącej aniżeli uczynił to organ I-szej instancji, albowiem pominęło całkowicie kwotę, jaką W. B. uzyskała w wyniku zamiany mieszkania na mniejsze. Mimo to dochód rodziny wynoszący w tym przypadku 884,05 zł. przekracza kryterium dochodowe, o jakim mowa w art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy czyli kwotę 632 zł., uniemożliwiając tym samym możliwość przyznania skarżącej zasiłku celowego. Warunki, od spełnienia których ustawodawca uzależnia prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, są w ustawie ściśle określone i nie ma tu miejsca na uznanie administracyjne. Ustalenia, na podstawie których organ odwoławczy przyjął, że przesłanki te - dotyczące kryterium dochodowego - nie zostały spełnione, poczynione zostały prawidłowo i brak jest podstaw aby zaskarżonej decyzji zarzucić jakiekolwiek naruszenie prawa powodujące konieczność jej uchylenia. Organy obu instancji rozważały przy tym możliwość skorzystania z możliwości jaką daje art. 41 ust. 1 ustawy, który stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. Treść powołanego przepisu wskazuje na to, że rozstrzygnięcie w tym zakresie podejmowane jest w ramach tzw. uznania administracyjnego. Kontrolując zgodność z prawem takiej decyzji Sąd bada w szczególności, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego i czy w sposób należyty uzasadniona została odmowa przyznania skarżącej zasiłku specjalnego bezzwrotnego. Działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza - jak wynika z art. 7 kpa - załatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywatela, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków. Uznanie administracyjne nie pozwala zatem organowi na dowolność w załatwieniu sprawy, ale nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela ( por. wyrok NSA z 26 września 2000 r., I SA 945/00). Uszczegółowieniem tej zasady jest przepis art. 3 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Dowody zgromadzone w sprawie przemawiają za przyjęciem poglądu, że wydając zaskarżoną decyzję organ II instancji nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Odmowę przyznania specjalnego zasiłku celowego bezzwrotnego uzasadnił bowiem w sposób logiczny i przekonujący. Wyjaśnił także, dlaczego nie uznał, iż w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 41 ustawy, który jest warunkiem niezbędnym do przyznania pomocy w przewidzianej w nim formie. W tej sytuacji brak jest podstaw do przyjęcia, że organ odwoławczy postąpił w sposób dowolny, wykraczając poza granice uznania. Co się tyczy wniosku skargi o "powołanie" J. W. i senatora Z. R., to wyjaśnić skarżącej należy, że stosownie do art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd nie przeprowadza żadnych dowodów osobowych. Wyjątkowo może natomiast przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ).