II SA/Ke 450/18
WyrokWSA w Kielcach2018-09-11
Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Beata Ziomek, Agnieszka Banach
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo dokonał aktualizacji danych w operacie ewidencji gruntów i budynków na podstawie dokumentacji geodezyjnej ustalającej przebieg granic w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania, mimo braku zgodnego oświadczenia stron?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo dokonał aktualizacji danych w operacie ewidencji gruntów i budynków, wprowadzając zmiany dotyczące przebiegu granic działek na podstawie dokumentacji geodezyjnej ustalającej ten przebieg w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania. Zgodnie z przepisami, ustalenie przebiegu granic w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania nie wymaga zgodnego oświadczenia właścicieli, a jedynie stwierdzenia braku wiarygodnej dokumentacji lub jej braku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, który utrzymał w mocy decyzję Starosty o wprowadzeniu zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków. Zmiana ta polegała na ujawnieniu nowego przebiegu granic działek na podstawie dokumentacji geodezyjnej, która ustaliła ten przebieg w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania, mimo braku zgodnego oświadczenia stron. Skarżący kwestionował prawidłowość ustalonego przebiegu granicy, twierdząc, że został oszukany o kilkadziesiąt metrów kwadratowych powierzchni.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek, Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2018r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] w przedmiocie wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, po rozpatrzeniu odwołania [...], utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] w przedmiocie wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
W dniu 6 marca 2017r. w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] zostało zarejestrowane zgłoszenie pracy geodezyjnej, dotyczącej wznowienia znaków granicznych/wyznaczenia punktów granicznych/ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych w zakresie działek nr [...],, położonych w obrębie [...].
Po przeprowadzonej weryfikacji, w dniu 3 października 2017r. do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego został włączony operat techniczny pod identyfikatorem ewidencyjnym P.2612.2017.1127, dotyczący "Ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych", w zakresie ww. działek.
Decyzją z dnia [...], wydaną po podjęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji danych, Starosta [...] rozstrzygnął o ujawnieniu w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], w gminie , danych dotyczących przebiegu granic i powierzchni działek nr [...],, w oparciu o dokumentację przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 3 października 2017r. pod identyfikatorem ewidencyjnym P.2612.2017.1127 – na podstawie art. 22 ust. 1, art. 7d ust. 1 w zw. z art. 24 ust. 2b pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2017r., poz. 2101), zwanej dalej ustawą. W uzasadnieniu powołano się na zawarty w tym opracowaniu geodezyjnym "Protokół ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych" oraz szkic graniczny nr 1 z ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, stanowiący integralną część tego protokołu.
Odwołanie od decyzji organu I instancji wniósł [...], wskazując, że przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] został niewłaściwie określony i w związku z tym wnosi o ponowne dokonanie pomiaru i wyznaczenie właściwej granicy.
Organ odwoławczy, uzasadniając wydanie w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. opisanej na wstępie decyzji, potwierdził że ww. operat techniczny, włączony do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, stanowi podstawę aktualizacji ewidencji gruntów i budynków w zakresie zmiany przebiegu granic i powierzchni działek nr [...],. W tym zakresie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał, że:
- wykonawca dokumentacji geodezyjnej otrzymał z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] materiały źródłowe, w tym osnowę szczegółową III klasy, mapę sytuacyjno- wysokościową, mapę ewidencyjną,
- następnie, po dokonaniu analizy wyżej wymienionych materiałów pod względem dokładności, aktualności i kompletności, stwierdził że zawarte w nich dane są niewiarygodne i nie można na ich podstawie wyznaczyć z wymaganą dokładnością położenia punktów granicznych wyznaczających przebieg granic przedmiotowych działek,
- wobec czego w wyznaczonym terminie, po zawiadomieniu stron, geodeta przystąpił do czynności dotyczących ustalenia przebiegu granic działek nr [...],, w tym położenia punktów granicznych wyznaczających przebieg granic tych działek z sąsiednimi działkami nr [...] oraz z działką nr 21 (droga).
W dalszej części uzasadnienia decyzji organ wyjaśnił, że [...] jest właścicielem działki nr [...], który w trakcie postępowania prowadzonego przez Starostę [...] zakwestionował przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...], [...], w tym przede wszystkim znajdującego się u styku wszystkich trzech działek położenie punktu granicznego nr 2=13-124. W konsekwencji, pomimo że [...] w odwołaniu nie wymienia swojej działki nr [...], złożone odwołanie dotyczy w istocie przebiegu granicy tej działki z sąsiednimi działkami nr [...]. Organ podkreślił, że w skład sporządzonej dokumentacji wchodzi między innymi "Protokół ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych", z którego wynika, że w dniu 19 kwietnia 2017r. wykonawca dokonał ustalenia przebiegu granic ww. działek. W kolumnie nr 7 tego protokołu, dotyczącej sposobu ustalenia przebiegu granicy widnieje wpis: "Na podstawie ostatniego spokojnego stanu posiadania na gruncie". Protokół podpisali uczestnicy biorący udział w czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic pomiędzy działkami nr [...], [...], to jest [...] będący współwłaścicielem działki nr [...] i [...] jako właściciel działki nr [...] – którzy zgodzili się z ustalonym przebiegiem granic. Integralną częścią "Protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych" jest szkic nr 1 z ustalenia przebiegu granic pomiędzy przedmiotowymi działkami, na którym wykonawca przedstawił przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...], [...] i [...], który wyznaczają trwałe ogrodzenia i punkty graniczne nr 1=13-123, 2=13-124, 7=13-129, stanowiące narożniki tych ogrodzeń. Ze szkicu tego wynika, że wykonawca opracowania geodezyjnego uznał, iż ostatni spokojny stan posiadania wyznaczają istniejące na gruncie trwałe ogrodzenia – co potwierdza treść sprawozdania technicznego. Z kolei "Protokół ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych" i szkic nr 1 z ustalenia przebiegu granic pomiędzy przedmiotowymi działkami spełniają wymogi zawarte w § 39 ust. 5 i 6 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., 1034 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, gdyż wynika z nich, że granice zostały ustalone w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania, a użyte na szkicu symbole nie budzą wątpliwości, że ostatni spokojny stan posiadania wyznaczają trwałe ogrodzenia. Przedmiotowy protokół został sporządzony według wzoru zawartego w załączniku nr 3 do rozporządzenia oraz wypełniony zgodnie z przykładowymi wpisami zawartymi w tym wzorze. Z treści § 39 ust. 2 w powiązaniu z § 39 ust. 1 rozporządzenia wynika, że do ustalenia przebiegu granic działek w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania nie jest wymagane zgodne oświadczenie właścicieli lub użytkowników wieczystych tych działek albo osób władających tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania. Tym samym, jak wskazał organ, przebieg granic w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania może być ustalony nawet w przypadku różnego stanowiska stron co do przebiegu granicy.
Mając na uwadze treść § 39 ust. 8, § 44 pkt 2, § 45 ust. 1 rozporządzenia organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie obowiązkiem Starosty [...] było doprowadzenie ewidencji gruntów i budynków do zgodności z dostępnym dla organu materiałem źródłowym – ww. dokumentacją geodezyjną. Wskazano przy tym, że ustalenie przebiegu granic w trybie określonym przepisami rozporządzenia nie przesądza o stanie prawnym nieruchomości. Tym samym, jeśli ustalone przez wykonawcę opracowania geodezyjnego położenie punktu granicznego nr 2=13-124 budzi wątpliwości [...], powinien on złożyć wniosek o rozgraniczenie tych nieruchomości w celu ostatecznego i jednoznacznego określenia przebiegu ich granic.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższą decyzję organu odwoławczego wniósł [...], wskazując że jest "ofiarą bałaganu w Starostwie Powiatowym w [...]". Skarżący szczegółowo opisał stan faktyczny, wyjaśniając, że w 1996r. przy sprzedaży działki o pow. 0,06 ha o nr [...] została załączona przez Urząd Rejonowy w [...] mapa, w oparciu o którą został sporządzony akt notarialny z dnia 11 czerwca 1996r. Skarżący, będąc w biurze Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, dowiedział się od geodety, że granica wyznaczona przy rozgraniczeniu jest inna niż na mapie znajdującej się w zasobach Starostwa – co należy poprawić w drodze rozgraniczenia. Stosownego wniosku skarżący jednak nie złożył, gdyż oznaczałoby to dla niego koszt kilku tysięcy złotych – co było również głównym powodem złożenia odwołania. W wyniku wydania decyzji organu I instancji "obecny właściciel działki nr [...] D. Ł. został oszukany o kilkadziesiąt metrów kwadratowych powierzchni". Skarżący podniósł, że w decyzji wiele razy są wymieniane działki o innych numerach, a o działce nr [...], o którą wnosił ze względu na " niekorzyść dla niego w przyszłości", nic nie napisano. Obecnie nowy właściciel działki nr [...] ma prowadzić remont ogrodzenia od strony działki [...] i nie wie o błędnym rozgraniczeniu.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Realizując wymienione wyżej granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej była decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie ujawnienia w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], w gminie [...], danych dotyczących przebiegu granic i powierzchni działek nr [...],, w oparciu o dokumentację przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 3 października 2017r. pod identyfikatorem ewidencyjnym [...].
Na wstępie, odnosząc się do dokumentacji przedstawionej w załączeniu do skargi oraz zarzutów w niej sformułowanych, wskazać trzeba, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Zarówno w orzecznictwie, jak i w judykaturze zgodnie przyjmuje się, że sąd administracyjny orzeka na podstawie stanu faktycznego i prawnego z daty wydania zaskarżonej decyzji. Z kolei dopuszczenie dowodu z dokumentu w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. jest jedynie uprawnieniem, nie zaś obowiązkiem sądu, a przepis ten nie stanowi instrumentu służącego do zwalczenia ustaleń faktycznych, z którymi strona skarżąca się nie zgadza (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20.01.2010 r. o sygn. akt II FSK 1306/08, LEX 558886). W ramach kontroli zaskarżonej decyzji Sąd bada, czy stan faktyczny sprawy został przez organ ustalony prawidłowo – zgodnie z wymogami obowiązującej procedury administracyjnej oraz czy organ zastosował właściwe przepisy prawa materialnego.
W ocenie Sądu, stan faktyczny sprawy został przez organ ustalony prawidłowo i znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Ustalenia dokonane przez organ Sąd w całości podziela, uznając je za niewadliwe.
Bezsporne jest, że postępowanie w sprawie aktualizacji danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków zostało wszczęte przez organ I instancji z urzędu, w związku z przyjęciem i włączeniem do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 3 października 2017r., pod identyfikatorem ewidencyjnym [...], dokumentacji dotyczącej ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych nr [...],, położonych w obrębie [...], w gminie – wobec braku wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego. Dokumentacja zamieszczona w przedmiotowym opracowaniu geodezyjnym (operat techniczny) przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego stanowiła podstawę do aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, polegającej na ujawnieniu w tej ewidencji danych dotyczących przebiegu granic i powierzchni działek nr [...], położonych w obrębie [...], w gminie [...].
Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie podkreślano, że z przepisów art. 20, 22, i 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, który to zbiór, pełniąc funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Przepisy ustawy nie dają podstaw prawnych do kształtowania stosunków własnościowych i związanych z tymi stosunkami uprawnień i obowiązków.
Podkreślić należy, że przepisy § 36, § 37 i § 38 rozporządzenia regulują kwestię wykazywania w ewidencji przebiegu granic działek ewidencyjnych, wskazując na rodzaje dokumentacji stanowiącej podstawę wykazywania przebiegu granic (§ 36), oraz na sposób pozyskania danych dotyczących przebiegu granic w razie braku takiej dokumentacji.
Zgodnie z § 36 rozporządzenia, przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej:
1) w postępowaniu rozgraniczeniowym,
2) w celu podziału nieruchomości,
3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów,
4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości,
5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej,
6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków,
7) przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji,
8) w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych.
Kolejne przepisy rozporządzenia, tj. § 37 - § 39 regulują podstawę i tryb wykazywania w ewidencji przebiegu granic działek ewidencyjnych w razie braku dokumentacji, o której mowa w § 36, lub w przypadku, kiedy dane zawarte w tej dokumentacji nie są wiarygodne. W takich przypadkach dane dotyczące przebiegu granic pozyskuje się w wyniku terenowych pomiarów geodezyjnych lub fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic na gruncie (§ 37 ust. 1 ).
Z powołanych przepisów wynika, że koniecznym warunkiem otwierającym możliwość pozyskania danych dotyczących przebiegu granic działek ewidencyjnych w drodze terenowych pomiarów geodezyjnych poprzedzonych ustaleniem przebiegu granic na gruncie, jest stwierdzenie braku dokumentacji wymienionej w § 36 rozporządzenia lub stwierdzenie, że zawarte w niej dane nie są wiarygodne.
W sprawie niniejszej, ze sprawozdania technicznego zamieszczonego w dokumentacji geodezyjnej o identyfikatorze ewidencyjnym [...] wynika, że wykonawca otrzymał z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] materiały źródłowe, w tym osnowę szczegółową III klasy, mapę sytuacyjno - wysokościową, mapę ewidencyjną. Po dokonaniu analizy wyżej wymienionych materiałów pod względem dokładności, aktualności i kompletności wykonawca prac stwierdził, że zawarte w nich dane są niewiarygodne i nie można na ich podstawie wyznaczyć z wymaganą dokładnością położenia punktów granicznych wyznaczających przebieg granic przedmiotowych działek. W związku z powyższym, organ prawidłowo przyjął, że zaistniała podstawa do ustalenia przebiegu granic przedmiotowych działek, przewidziana w § 37 i § 39 rozporządzenia.
Jak wynika z akt sprawy, w wyznaczonym terminie po zawiadomieniu stron, geodeta przystąpił do czynności dotyczących ustalenia przebiegu granic działek nr nr [...],, w tym położenia punktów granicznych wyznaczających przebieg granic tych działek z sąsiednimi działkami nr [...], położonymi w obrębie [...] oraz z działką nr [...] stanowiącą drogę, położoną w obrębie [...] .
Zgodnie z § 39 ust. 1-3 rozporządzenia:
1. Ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, dokonuje wykonawca na podstawie zgodnych wskazań właścicieli lub użytkowników wieczystych tych działek albo osób władających tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania, potwierdzonych ich zgodnym oświadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych.
2. W przypadku gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia, o którym mowa w ust. 1, przebieg granic działek ewidencyjnych, w tym położenie wyznaczających je punktów granicznych, ustala wykonawca według ostatniego spokojnego stanu posiadania, jeżeli ten stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek.
3. W przypadku gdy spokojnego stanu posiadania, o którym mowa w ust. 2, nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty, w tym położenie wyznaczających te granice punktów granicznych, ustala wykonawca po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków.
Z kolei zgodnie z § 39 ust. 5 i 6 rozporządzenia, wyniki ustaleń przebiegu granic działek ewidencyjnych wykonawca utrwala w protokole, którego wzór z przykładowymi wpisami zawiera załącznik nr 3 do rozporządzenia.
Integralną częścią protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych są szkice graniczne, sporządzone przez wykonawcę, które zawierają:
1) adres położenia działek, których granice są ustalane;
2) usytuowanie punktów granicznych w stosunku do szczegółów terenowych położonych na ustalanych granicach lub w ich bezpośrednim sąsiedztwie, takich jak budynki, ogrodzenia, słupy oraz miedze, przedstawione w sposób graficzny i doprecyzowane opisem lub danymi określającymi odległości tych punktów do szczegółów terenowych;
3) numery działek ewidencyjnych;
4) podpisy osób biorących udział w czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic lub adnotację wykonawcy o odmowie złożenia podpisu;
5) podpis osoby, która sporządziła szkic graniczny.
Z akt sprawy niniejszej wynika, że skarżący [...] oraz jego żona [...] są współwłaścicielami działki nr ewid. [...] ( K-I-20 akt adm.).
W trakcie postępowania prowadzonego przez organ I instancji [...] zakwestionował przebieg granicy pomiędzy działkami nr ew. [...], [...], [...], a w szczególności, położenie punktu granicznego nr 2=13-124, znajdującego się u styku wszystkich trzech działek.
Z "Protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych", wchodzącego w skład dokumentacji przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego wynika, że w dniu 19 kwietnia 2017r. wykonawca dokonał ustalenia przebiegu granic działek położonych w obrębie [...], jednostka ewidencyjna , w tym położenia punktów granicznych wyznaczających przebieg granic działki nr [...] z działką nr [...], działki nr z sąsiednią działką nr [...], działki nr [...] z działką nr [...]. W kolumnie nr 7 tego protokołu, dotyczącej sposobu ustalenia przebiegu granicy w odniesieniu do przebiegu granicy pomiędzy tymi działkami widnieje wpis: "Na podstawie ostatniego spokojnego stanu posiadania na gruncie" (K-II-4-9 akt adm).
Podkreślić w tym miejscu należy, że protokół podpisali uczestnicy biorący udział czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic pomiędzy działkami nr nr [...] ,[...]: [...] - współwłaściciel działki nr [...] i [...] - właściciel działki nr [...], którzy zgodzili się z ustalonym przebiegiem granic ( K-I- 2-5 i K-II-4-9 akt adm.).
Integralną częścią "Protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych" jest szkic nr 1 z ustalenia przebiegu granic pomiędzy przedmiotowymi działkami, na którym wykonawca przedstawił przebieg granicy pomiędzy działkami nr nr [...], [...], który wyznaczają trwałe ogrodzenia i punkty graniczne nr nr 1=13-123, 2=13-124, 7=13-129, stanowiące narożniki tych ogrodzeń ( K-I- 2 i K-II - 5 akt adm.). Ze szkicu tego wynika, że wykonawca opracowania geodezyjnego uznał, że ostatni spokojny stan posiadania wyznaczają istniejące na gruncie trwałe ogrodzenia. Powyższe potwierdza treść sprawozdania technicznego zawartego w opracowaniu geodezyjnym o identyfikatorze ewidencyjnym P.2612.2017.1127 ( K-II-12 akt adm.).
Z uzasadnienia decyzji organów obu instancji wynika, że organy dokonały oceny dokumentacji i uznały, że "Protokół ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych" i szkic nr 1 z ustalenia przebiegu granic pomiędzy przedmiotowymi działkami, zawarte w dokumentacji o identyfikatorze ewidencyjnym [...], spełniają wymogi zawarte w § 39 ust. 5 i 6 rozporządzenia, gdyż jednoznacznie z nich wynika, iż granice zostały ustalone w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania, a użyte na szkicu symbole nie budzą wątpliwości, że ostatni spokojny stan posiadania wyznaczają trwałe ogrodzenia. W ocenie organu odwoławczego, "Protokół ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych" zamieszczony w dokumentacji o identyfikatorze ewidencyjnym [...], został sporządzony według wzoru zawartego w załączniku nr 3 do rozporządzenia oraz wypełniony zgodnie z przykładowymi wpisami zawartymi w tym wzorze.
Analiza materiału dowodowego zebranego w sprawie pozwala, zdaniem Sądu, na uznanie zasadności stanowiska organu co do oceny dokumentacji oraz prawidłowego zastosowania i interpretacji powołanych przepisów rozporządzenia. Organ odwoławczy słusznie wskazał, że z treści § 39 ust. 2 rozporządzenia, w powiązaniu z § 39 ust. 1 tego rozporządzenia wynika, że do ustalenia przebiegu granic działek w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania, nie jest wymagane zgodne oświadczenie właścicieli lub użytkowników wieczystych tych działek albo osób władających tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania. Oznacza to, że przebieg granic w oparciu o ostatni spokojny stan posiadania może być ustalony nawet w przypadku różnego stanowiska stron co do przebiegu granicy, co potwierdza treść § 39 ust. 8 rozporządzenia, zgodnie z którym - informacje o spornych odcinkach granic działek ewidencyjnych ujawnia się w bazie danych ewidencyjnych oraz na wyrysach z mapy ewidencyjnej.
Sumując powyższe, w realiach rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy zasadnie uznał, że obowiązkiem Starosty [...] jako organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków, było doprowadzenie ewidencji gruntów i budynków do zgodności z dostępnym dla organu materiałem źródłowym, a więc dokumentacją geodezyjną przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Zgodnie bowiem z § 44 pkt 2 rozporządzenia do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy między innymi utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, to jest zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Z kolei stosownie do § 45 ust. 1 tego rozporządzenia, aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu:
1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi;
2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych;
3) wyeliminowania danych błędnych.
Słusznie również organ odwoławczy zaakcentował, że ustalenie przebiegu granic w trybie określonym przepisami rozporządzenia nie przesądza o stanie prawnym nieruchomości. Zgodnie bowiem z art. 29 ust. 1 i 3 ustawy ustalenie przebiegu granic nieruchomości przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów, następuje poprzez rozgraniczenie tych nieruchomości. Rozgraniczenia dokonują wójtowie (burmistrzowie i prezydenci miast), oraz w wypadkach określonych w ustawie, sądy.
Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że wbrew zarzutom skargi postępowanie zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami. Okoliczność, że ustalenia zapadłe w wyniku tego postępowania nie odpowiadają oczekiwaniom strony skarżącej nie przesądza o tym, aby organy dopuściły się naruszenia przepisów prawa.
Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło