II SA/Ke 451/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sylwester Miziołek po rozpoznaniu w dniu 22 września 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi W. L. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia p o s t a n a w i a : I. zwolnić skarżącą od wpisu sądowego od skargi, II. oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie, III. ustanowić dla W. L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. W dniu 12 sierpnia 2010r. W. L. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2010r. Referendarz sądowy tut. Sądu zwolnił skarżącą od wpisu od skargi, oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie oraz oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. W ustawowym terminie W. L. wniosła sprzeciw od w/w postanowienia, kwestionując twierdzenia zawarte w w/w postanowieniu dotyczące możliwości zawyżenia podanych przez stronę wydatków. Jednocześnie wnioskodawczyni zwróciła uwagę na fakt, iż w sprawie o sygn. akt: II SA/Ke 197/10 – w identycznych okolicznościach faktycznych – został jej przyznany adwokat. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), zwana dalej ustawą p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje. Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych, obowiązuje zasada, zgodnie, z którą koszty sądowe, jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Na prawo pomocy składa się zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Według treści art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Ubiegający się o taką pomoc winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa. Z danych zawartych w urzędowym formularzu o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni pobiera wynagrodzenie za pracę w wysokości 3.040 zł brutto, zaś jej syn Z. L. (z którym pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym) otrzymuje z tytułu niepełnosprawności świadczenie w wysokości 150 zł miesięcznie. W. L. jest także współwłaścicielką wymagającego remontu domu wielkości 120 m2 na działce przy [...] oraz użytkuje na podstawie umowy najmu z Z. mieszkanie wielkości 49 m2. Nie posiada innego majątku ani oszczędności. Skarżąca oświadczyła, że miesięcznie wydaje: 350 zł na własne leczenie, 300 zł na leczenie syna, 500 zł na czynsz i inne opłaty związane z mieszkaniem, 350 zł na środki higieny, obuwie, odzież, 800 zł na wyżywienie, 150 zł na dojazdy do pracy. Zdaniem Sądu, wnioskodawczyni wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego oraz opłacić fachowego pełnomocnika procesowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny. Tym samym, oceniając sytuację majątkową skarżącej, w świetle przesłanek art. 246 p.p.s.a., stwierdzić należy , iż w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności, które dają podstawę do ustanowienia dla niej adwokata z urzędu oraz zwolnienia od wpisu sądowego od skargi. Orzekając w tym względzie Sąd miał na uwadze wysokość zadeklarowanego dochodu wystarczającego zasadniczo jedynie na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych dwojga dorosłych osób, wysokie koszty leczenia oraz brak odłożonych środków finansowych. W niniejszej sprawie nie było jednakże podstaw do zwolnienia W. L. do zwolnienia od kosztów sądowych w całości (przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym), jako że wobec uzyskiwanego przez stronę dochodu – odpowiadającego średniemu krajowemu wynagrodzeniu – nie sposób przyjąć, iż wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Uwzględniając powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 243 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 ustawy p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji postanowienia.