II SA/Ke 452/10

PostanowienieWSA w Kielcach2010-09-27

Skład orzekający: Sędzia WSA Beata Ziomek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego i opłacić fachowego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości i mieć ustanowionego adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego oraz opłacić fachowego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia ustanowienie dla niej adwokata z urzędu i zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. Jednakże, wobec uzyskiwanego przez stronę dochodu, odpowiadającego średniemu krajowemu wynagrodzeniu, nie można było przyjąć, że wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co wykluczyło zwolnienie od kosztów sądowych w całości.
Stan faktyczny
Skarżąca W. L. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2010r. zwolnił skarżącą od wpisu od skargi, oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie i oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. W sprzeciwie od tego postanowienia skarżąca zakwestionowała twierdzenia dotyczące możliwości zawyżenia przez nią wydatków i wskazała na przyznanie jej adwokata w innej sprawie o identycznych okolicznościach faktycznych.
Rozstrzygnięcie
I. zwolnić skarżącą od wpisu sądowego od skargi; II. oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie; III. ustanowić dla W. L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek po rozpoznaniu w dniu 24 września 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi W. L. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 29 kwietnia 2010r. znak: [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym p o s t a n a w i a : I. zwolnić skarżącą od wpisu sądowego od skargi; II. oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie; III. ustanowić dla W. L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. W dniu 12 sierpnia 2010r. W. L. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2010r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach zwolnił skarżącą od wpisu od skargi, oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie oraz oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. W sprzeciwie od ww. postanowienia W. L. zakwestionowała twierdzenia w nim zawarte dotyczące możliwości zawyżenia przez stronę ponoszonych wydatków i wskazała, iż w sprawie o sygn. akt: II SA/Ke 197/10 w identycznych okolicznościach faktycznych został jej przyznany adwokat. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje. Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych, obowiązuje zasada, zgodnie z którą koszty sądowe jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Na prawo pomocy składa się zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawczyni pobiera wynagrodzenie za pracę w wysokości 3.040 zł brutto, zaś jej syn Z. L. (z którym pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym) otrzymuje z tytułu niepełnosprawności świadczenie w wysokości 150 zł miesięcznie. W. L. jest także współwłaścicielką wymagającego remontu domu wielkości 120 m² na działce przy ul. 1-go Maja 119 w S. oraz użytkuje na podstawie umowy najmu z Z. mieszkanie wielkości 49 m². Nie posiada innego majątku ani oszczędności. Skarżąca oświadczyła, że miesięcznie wydaje: 350 zł na własne leczenie, 300 zł na leczenie syna, 500 zł na czynsz i inne opłaty związane z mieszkaniem, 350 zł na środki higieny, obuwie, odzież, 800 zł na wyżywienie, 150 zł na dojazdy do pracy. Zdaniem Sądu W. L. wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego oraz opłacić fachowego pełnomocnika procesowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny. Tym samym, oceniając sytuację majątkową skarżącej, w świetle przesłanek art. 246 p.p.s.a., stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności, które dają podstawę do ustanowienia dla niej adwokata z urzędu oraz zwolnienia od wpisu sądowego od skargi. Orzekając w tym względzie Sąd miał na uwadze wysokość dochodu W. L. wystarczającego zasadniczo na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych skarżącej i pozostającego z nią we wspólnym gospodarstwie domowym dorosłego syna, który otrzymuje jedynie świadczenie z tytułu niepełnosprawności w wysokości 150 zł. Sąd wziął pod uwagę koszt leczenia skarżącej i jej syna, jak również brak odłożonych środków finansowych. W niniejszej sprawie nie było jednakże podstaw do zwolnienia W. L. do zwolnienia od kosztów sądowych w całości (przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym), jako że wobec uzyskiwanego przez stronę dochodu, odpowiadającego średniemu krajowemu wynagrodzeniu, nie sposób przyjąć, iż wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Uwzględniając powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 243 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło