II SA/Ke 455/05

Sygnatura akt: II SA/Ke 455/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant: Referent stażysta Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2006 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...]znak [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania czynności w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania M. G. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nakładającej na M. G. jako inwestora obowiązek wykonania w terminie do dnia 31.10.2004r. określonych czynności w celu doprowadzenia budynku mieszkalnego na terenie posesji przy ul. S. w K. do stanu zgodnego z prawem, polegających na 1. wykonaniu wejścia na dach z klatki schodowej, umożliwiającego dostęp do urządzeń technicznych zainstalowanych na dachu, 2. wykonania zabezpieczenia okien na poddaszu do wysokości 85 cm ponad podłogą lub zastosowania okna ze skrzydłami nieotwieralnymi i szkłem o podwyższonej wytrzymałości, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 83 ust. 2 Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego została podjęta na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego. Z akt sprawy wynika, że na skutek interwencji L. K.- jednego ze współwłaścicieli posesji- , który zwrócił uwagę, iż M. G. dokonał adaptacji strychu na cele mieszkalne bez zgody pozostałych współwłaścicieli, organ I instancji przeprowadził w sprawie postępowanie wyjaśniające w wyniku którego ustalił, że w trzykondygnacyjnym budynku mieszkalnym na ostatniej kondygnacji znajdują się dwa lokale mieszkalne nr [...] Lokal nr [...] zamieszkiwany przez Państwa G. składa się z pięciu izb. Część poddasza strychowego została zaadoptowana na powiększenie powierzchni mieszkalnej o kuchnie, łazienkę i dwa pokoje. Od strony podwórka zamontowano 5 okien drewnianych. W pokoju zaadoptowanym ze strychu znajduje się właz na dach w postaci okna połaciowego. Dostęp do włazu jest wyłącznie z lokalu nr [...]. W przedmiotowym pomieszczeniu widoczne są elementy konstrukcyjne dachu: płatwie i słupki z mieczami. W trakcie postępowania w sprawie samowolnej adaptacji pomieszczeń strychowych na powiększenie lokalu mieszkalnego M. G. przedłożył m. in. dokumenty stwierdzające prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i zlecił uprawnionemu rzeczoznawcy budowlanemu opracowanie opinii technicznej konstrukcyjnej lokalu nr 5. Z przedłożonej w dniu 08.07.2004 r. oceny stanu bezpieczeństwa konstrukcji budynku przy ul. S. w K. po dokonanej przebudowie polegającej na adaptacji strychu nieużytkowego na pomieszczenia mieszkalne wynika, że ogólnie stan techniczny budynku jest dobry, elementy konstrukcyjne nie wykazują zarysowań i ponadnormatywnych ugięć, elementy konstrukcyjne nie uległy zmianie, posiadają odpowiednia nośność do przenoszenia zmienionych obciążeń, wynikających z adaptacji strychu na mieszkanie. Wykonane nadproża nad oknami posiadają odpowiednią nośność. Jedynymi odstępstwami od aktualnie obowiązujących przepisów są: - lokalizacja włazu dachowego w mieszkaniu - wysokość podokienników wynosząca 45 cm od podłogi - drzwi od łazienki otwierane do wewnątrz. M. G. w piśmie z dnia 07.07.2004r. zobowiązał się wykonać przeróbkę drzwi, natomiast polemizuje z zasadnością usunięcia pozostałych odstępstw. Na podstawie zgromadzonej dokumentacji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał swoją decyzje. W odwołaniu od niej M. G. podniósł, że w 1968 r. otrzymał przydział na lokal nr [...], że budynek ten był własnością jego babci - I. K.j, która wybudowała go w latach 1934 - 1936, znajdowało się w nim 6 lokali mieszkalnych zajmowanych przez kwaterunkowych lokatorów. Na skutek braku konserwacji i działań wojennych budynek był w złym stanie technicznym. Dlatego też babka ofiarowała mu nieużywane pomieszczenia na poddaszu za cenę doprowadzenia budynku do stanu zdatnego do zamieszkania i bieżącego utrzymania technicznego budynku. Skarżący podniósł, że zajął się naprawą i renowacją dachu oraz ociepleniem budynku. Na dachu nie ma żadnych urządzeń technicznych i od 1936 r. nigdy nie było łatwego dostępu do dachu, ponieważ administrator nie dbał o sprawy techniczne i obecnie sprawami związanymi z dachem on się zajmuje. Zarzucił także, że wykonanie dodatkowego wejścia na dach zaburzy równowagę termiczną budynku. Odnośnie wykonania zabezpieczenia okien skarżący stwierdził, że ich wymiary są takie, że nie pozwalają na wypadnięcie przez nie, natomiast decyzja nakazująca wykonanie okratowania prowadzi do przekształcenia mieszkania w areszt. Odnosząc się do tych zarzutów Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał je za niezasadnie. Wskazał, iż zgodnie z § 301 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w budynku o kondygnacjach położonych poniżej 25 m nad terenem odległość między górną krawędzią wewnętrznego podokiennika a podłogą powinna wynosić co najmniej 0,85 m. Wysokość ta może być pomniejszona pod warunkiem zabezpieczenia okna balustradą do wymaganej wysokości lub zastosowania w tej części okna skrzydła nieotwieranego i szkła o podwyższonej wytrzymałości. Z kolei w myśl § 308 ust. 1 tego rozporządzenia w budynkach o dwu lub więcej kondygnacjach należy zapewnić wyjście na dach co najmniej z jednej klatki schodowej. A zatem w chwili obecnej przedmiotowy lokal mieszkalny narusza cytowane przepisy warunków technicznych, dlatego też wydana decyzja jest zasadna. Okratowanie ma być wykonane tylko do określonej wysokości tj. 85 cm od podłogi a nie całych okien. Skargę na tę decyzję wniósł M. G., zarzucając naruszenie art. 29 ust. 2 pkt 1 a contrario i art. 30 ust. 1 pkt 3 lit a w zw. z art. 3 pkt 11 i art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa Budowlanego w zw. z art. 201 kc poprzez błędną wykładnię tych przepisów i przyjęcie przez organy obu instancji, że jest on osobą, która może dysponować nieruchomością na cele budowlane, podczas, gdy jako współwłaściciel w 3/16 części nieruchomości , zgodnie z art. 201 kc nie może on samodzielnie, bez zgody większości współwłaścicieli dysponować nieruchomością na cele budowlane a zatem wystąpić o pozwolenie na wykonanie robót budowlanych w stanowiącym element konstrukcyjny budynku dachu a także złożyć zawiadomienia o zamiarze podjęcia robót polegających na montażu krat w wielorodzinnym budynku , a zatem nie jest on władny wykonać nałożonych na niego obowiązków. W związku z tak sprecyzowanymi zarzutami skarżący domagał się uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji jak i decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz umorzenia postępowania w stosunku do niego. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./ zwanej dalej u o ppsa, sąd rozstrzyga w graniach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami ani powołaną podstawą prawną. W związku z tym należy wskazać co następuje. Organ I instancji jako podstawę prawną swej decyzji wskazał art. 51 ust 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane i ta podstawa nie została sprecyzowana prze organ II instancji, który to organ w zasadzie oprócz art. 138 §1 pkt 1 kpa i art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego żadnej podstawy prawnej swojej decyzji nie wskazał. Otóż zgodnie z art. 51 ust. 1 prawa budowlanego, przewidziane w tym przepisie obowiązki można nakładać przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1 a więc postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych. Tymczasem bezsporne jest, iż w niniejszej sprawie takie postanowieni w ogóle nie zostało wydane. Jak wynika to z ustaleń organu I instancji / organ odwoławczy w tym zakresie nie poczynił żadnych ustaleń/ M. G. jako inwestor, roboty budowlane polegające na adaptacji pomieszczeń strychowych na pomieszczenia mieszkalne przeprowadził w latach 1978- 1998, postępowanie natomiast w tej sprawie zostało wszczęte w 2004 r. Możliwe jest w takiej sytuacji nałożenie obowiązków z art. 51 ust. 1 ale przy zastosowaniu ust. 7 tego artykułu, zgodnie z którym przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo 49 b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Ten ostatni z kolei przepis przewiduje cztery sytuacje, w których organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Jedynie można domniemywać, iż organy obu instancji podstawy do podjęcia działań upatrywały w przepisie art. 50 ust. 1 pkt 1. W tej jednak sytuacji organy powinny były ustalić i wskazać, czy roboty wykonywane przez skarżącego w dacie ich wykonywania wymagały uzyskania pozwolenia bądź dokonania zgłoszenia. Ponadto, jeśli chodzi o nałożony obowiązek wykonania wejścia na dach z klatki schodowej, to w ogóle może budzić wątpliwości zastosowanie art. 51 prawa budowlanego. Organy obu instancji nałożenie tego obowiązku na M. G., jako inwestora robót budowlanych polegających na adaptacji pomieszczeń strychowych na mieszkalne, uzasadniały tym, iż zgodnie z § 308 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w budynku należy zapewnić wejście na dach z klatki schodowej. Jednakże, jak to wynika z akt sprawy, takiego wejścia z klatki schodowej w budynku przy ulicy S. nigdy nie było. Budynek został wzniesiony jeszcze przed wojną i to, że istniejący stan nie odpowiada wymogom aktualnie obowiązujących przepisów nie ma związku z robotami budowlanymi prowadzonymi przez skarżącego. W tej sytuacji zasadnie skarżący kwestionuje nałożenie takiego obowiązku wyłącznie na niego, na podstawie art. 51 Prawa budowlanego. Z kolei odnośnie obowiązku polegającego na wykonaniu zabezpieczenia okien, poza wyżej wymienionymi kwestiami dotyczącymi braku powołania prawidłowej i wyczerpującej podstawy prawnej decyzji, wskazać należy, iż w postępowaniu administracyjnym z naruszeniem art. 28 kpa nie brała udziału żona skarżącego, J. G., która, jak to wynika ze znajdującego się w aktach sprawy aktu notarialnego z dnia [...]. jest współwłaścicielką nieruchomości w 1/16 części i, jak należy się domyślać, była także inwestorską prowadzonych robót. Nie może budzić wątpliwości, że powinna ona być stroną postępowania, skoro jej interesu jak i obowiązku dotyczyło prowadzone postępowanie. Natomiast nie jest zasadny podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia powołanych w skardze przepisów, którego skarżący upatruje w tym, że jako współwłaściciel nieruchomości w 3/16 części nie będzie mógł występować przed organami nadzoru budowlanego jako inwestor. Wbrew bowiem zawartemu w skardze stanowisku, skarżący nie musi zgłaszać zamiaru wykonania zabezpieczenia okien na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 3 lit a ani też nie musiałby starać się o pozwolenie na budowę włazu. Nałożony bowiem w ramach postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 51 prawa budowlanego obowiązek zastępuje obowiązek uzyskiwania pozwolenia na budowę lub dokonywania zgłoszenia. Z uwagi jednak na wcześniej wskazane okoliczności, zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji podlegały uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. §1 pkt 1 lit. a b i c oraz art. 135 oraz art. 152 u o ppsa.