II SA/Ke 467/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ż. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie uznania zasiłku rodzinnego za świadczenie nienależnie pobrane postanawia: I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla M. Ż. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach. M. Ż. złożyła formularz urzędowy PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie uznania zasiłku rodzinnego za świadczenie nienależnie pobrane. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielni gospodarstwo domowe, jest bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie osiąga żadnych stałych dochodów, nie posiada własnego majątku ani oszczędności. Orzeczeniem Sądu Rejonowego została zobowiązana do płacenia 900 zł miesięcznie tytułem alimentów na rzecz dwóch małoletnich córek. W 2015 r. pobierała z Ośrodka Pomocy Rodzinie świadczenia rodzinne na dzieci. Skarżąca oświadczyła, że cierpi na choroby kobiece. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz.270), zwanej dalej "p.p.s.a." przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem. W rozpatrywanej sprawie, biorąc pod uwagę sytuację majątkową i rodzinną skarżącej, przede wszystkim: brak majątku i stałego własnego dochodu, korzystanie z pomocy społecznej, zobowiązania alimentacyjne wobec małoletnich dzieci, uznano, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a zatem jej wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym sprawach dotyczących zasiłku rodzinnego. Zatem skarga M. Ż. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżących jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.