II SA/Ke 47/05
WyrokWSA w Kielcach2005-08-24
Skład orzekający: Anna Żak, Dorota Chobian, Beata Ziomek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zmianie w operacie ewidencji gruntów, oparta na dokumentach wykazujących własność spadkobierców, jest zgodna z prawem, nawet jeśli dotychczasowy wpis wskazywał Skarb Państwa, a strona (spółdzielnia) ubiega się o zasiedzenie nieruchomości?Ratio decidendi
Decyzja o zmianie w operacie ewidencji gruntów jest zgodna z prawem, jeśli opiera się na dokumentach wykazujących własność spadkobierców, a dotychczasowy wpis Skarbu Państwa nie miał podstawy prawnej. Ewidencja gruntów powinna odzwierciedlać aktualny stan prawny oparty na dokumentach, a nie stan faktycznego posiadania, zwłaszcza gdy posiadacz ubiega się o tytuł własności przez zasiedzenie.Stan faktyczny
Spółdzielnia A. zaskarżyła decyzję Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zmianie w operacie ewidencji gruntów. Zmiany dotyczyły nieruchomości przy ul. G., gdzie wnioskodawca J.K. wykazał współwłasność na podstawie dokumentów spadkowych. Spółdzielnia, będąca faktycznym posiadaczem działki, kwestionowała zmiany, domagając się stwierdzenia nieważności decyzji i pozostawienia jej w operacie. Spółdzielnia złożyła również wniosek o zasiedzenie nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie: WSA Dorota Chobian (spr.), WSA Beata Ziomek, Protokolant: ref. stażysta Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi Spółdzielni A. na decyzję Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie zmiany w ewidencji gruntów oddala skargę.
Decyzją z dnia [...]. Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego po rozpatrzeniu odwołań J.K. oraz Spółdzielni Pracy A. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] dotyczącej wprowadzenia zmian przedmiotowych i podmiotowych w operacie ewidencji gruntów miasta K. dotyczących nieruchomości położonej w K. przy ul. G. na podstawie art. 7b ust. 2 pkt 2 i art. 20 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz art. 138 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ II instancji wskazał, iż J.K. wystąpił do Prezydenta Miasta z wnioskiem o wprowadzenie zmian w operacie ewidencji gruntów dotyczących nieruchomości położonej przy ul. G. Do wniosku została dołączona mapa sytuacyjna do regulacji stanu prawnego dla części nieruchomości objętej księgą hipoteczną [...] zawierająca wykaz zmian gruntowych, zaewidencjonowana w Grodzkim Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w dniu 24 września 2003r. pod nr [...].
Organ I instancji po przeanalizowaniu istniejącej dokumentacji geodezyjnej oraz innych dokumentów - aktu notarialnego z [...], postanowienia Sądu Grodzkiego z dnia 1 lutego 1949r., aktu notarialnego z [...]. oraz po sprawdzeniu aktualnych zapisów w księdze hipotecznej orzekł o wprowadzeniu żądanych przez wnioskodawców zmian. W jednostce rejestrowej nr 257 w miejsce działki oznaczonej w obrębie 011 numerem 239/8 o pow. 0,0877 ha wprowadził działkę oznaczoną numerem 239/52 o pow. 0,0326 ha oraz działkę oznaczoną numerem 239/53 o pow. 0,0551 ha, w operacie ewidencji gruntów miasta K. obrębu 011 utworzył nową jednostkę rejestrową oznaczoną numerem 419, gdzie jako współwłaścicieli wpisał J.K., A.K., A.K., W.K., J.K. i J.W.; z jednostki rejestrowej oznaczonej numerem 257, gdzie jako właściciel wpisany jest Skarb Państwa a użytkownik Spółdzielnia Pracy B. przeniósł do utworzonej jednostki rejestrowej nr [...] działkę nr 239/53 o pow. 0,0551 ha, a z jednostki rejestrowej nr 13, gdzie jako właściciel wpisany jest Skarb Państwa przeniósł do jednostki rejestrowej [...] działkę 240/2 o pow. 0,0024 ha.
W odwołaniu od tej decyzji J.K. zakwestionował zmianę numeru działki przedstawionej na mapie zarejestrowanej pod numerem 1698/2003 jako działka nr 239/51 na działkę nr 239/53 o takiej samej powierzchni.
Z kolei Spółdzielnia Pracy A. jako następca prawny Spółdzielni Pracy B. wnosiła o stwierdzenie nieważności wydanej decyzji i pozostawienie w operacie ewidencji działki oznaczonej numerem 239/8, której jest faktycznym posiadaczem.
Rozpoznając te odwołania organ II Instancji uznał, iż decyzja Prezydenta Miasta jest zasadna. Współwłaścicielami nieruchomości o łącznej powierzchni 0,0575 ha, stanowiącej część nieruchomości opisanej w [...] jako "ogród w miejscowości B." są J.K., A.K., A.K., J.K., J.W.. Zgodnie z wykazem zmian gruntowych mapy sytuacyjnej nr [...] nieruchomość ta powinna stanowić w operacie ewidencji gruntów obrębu 011 działki nr 239/51 o pow. 0,0551 ha, która powinna być wydzielona z działki nr 23 9/8 o pow. 0,0877 ha oraz nr 240/2 o pow. 0,0024 ha
Organ prowadzący ewidencję nie mógł wydzielić działki oznaczonej numerem 239/51 o pow. 0,0551 ha, ponieważ w ewidencji gruntów już istniała - w innych granicach - działka o numerze 239/51 o pow. 0,0165 ha. W związku z tym został sporządzony aneks do wykazu zmian gruntowych z operatu nr 1698/2003, na podstawie którego działce oznaczonej numerem 239/51 o pow. 0,0551 ha odpowiada w tych samych granicach działka nr 239/53 o pow. 0,055 1 ha.
Działki nr 239/53 i 240/2 stanowią pozostałą część działki Nr III objętej księgą hipoteczną [...], której współwłaścicielami są J.K., A.K., A.K., J.K., J.W..
Przed wydaniem decyzji organ I instancji przeprowadził w sprawie aktualizacji postępowanie administracyjne i w związku z tym stosowne zmiany mogą być wprowadzone na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej.
Odwołanie Spółdzielni Pracy A. jest niezasadne. Spółdzielnia ta złożyła do Sądu Rejonowego wniosek o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości położonej w K. przy ul. G., oznaczonej numerem 239/8 o pow. 0,0877 ha. Do wniosku dołączyła mapę zaewidencjonowaną w dniu 21 czerwca 2001r. pod numerem 954/2001. W rejestrze pomiarowym w/w mapy zgodnie z istniejącymi dokumentami prawnymi zostali wykazani współwłaściciele części działki hipotecznej oznaczonej w księdze hipotecznej [...] numerem III.
Zgodnie z § 46 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 z 2001r. poz. 454) dane zawarte w ewidencji gruntów podlegają aktualizacji na podstawie m. in. prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych. Zaskarżona decyzja nie wstrzymuje postępowania sądowego w sprawie zasiedzenia oraz późniejszego wprowadzenia zmian w operacie ewidencji na podstawie prawomocnego postanowienia sądowego o nabyciu na własność przez Spółdzielnię Pracy Transportowo-Motoryzacyjnej nieruchomości.
W skardze od tej decyzji Spółdzielnia Pracy A. zarzuciła, iż organ II instancji nie rozpoznał szczegółowo występujących zagadnień prawnych (nie precyzując jednak o jakie zagadnienia chodzi) i przytoczył w uzasadnieniu argumentację identyczną jak w decyzji Prezydenta; że decyzje obu organów zostały wydane z naruszeniem art. 342-344 Kodeksu cywilnego oraz wyroków NSA w sprawach II SA 1632/98, II SA 1155/92 II SA 1283/97 oraz że dostarczona przez J.K. mapa nieruchomości zawiera nieścisłości i sporządzona została z naruszeniem przepisów prawa geodezyjnego, albowiem została wykonana w sposób kameralny, bez pomiarów na gruncie i powiadomieniu stron o czynnościach technicznych. Takie załatwienie sprawy narusza zdaniem skarżącej zasady wyrażone w art. 7, art.77 §1 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wnosił o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która to kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Postępowanie w sprawie toczyło się na wniosek J.K., który do wniosku dołączył dokumenty, z których jednoznacznie wynika, iż współwłaścicielami części działki, oznaczonej dotychczas numerem 239/8, są wnioskodawca i jego rodzina z tytułu spadkobrania po swoich poprzednikach prawnych. W świetle dowodów, jakimi dysponowały organy obu instancji, okolicznością nie budzącą wątpliwości jest to, iż dotychczasowy stan prawny ujawniony w ewidencji gruntów, z którego wynikało, że właścicielem działki nr 239/8 jest Skarb Państwa, nie był oparty na żadnych dokumentach. Wynika to chociażby ze sprawozdania technicznego geodety J.M., sporządzonego na zlecenie skarżącej, który to geodeta wskazał, iż na działkę nr 239/8 o pow. 877 m2 składa się część przynależna do działki Nr III objętej księgą hipoteczną [...], której właścicielami są spadkobiercy F.K. oraz że Skarb Państwa został ujawniony w ewidencji z 1966r. bez podstawy prawnej. Skarżąca Spółdzielnia składając do Sądu Rejonowego wniosek o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości oznaczonej numerem 239/8 wskazała jako uczestników spadkobierców F.K. jako właścicieli nieruchomości.
Skoro dotychczas istniejący w ewidencji gruntów stan nie był oparty na jakichkolwiek dokumentach, które potwierdzałyby własność Skarbu Państwa, a w chwili obecnej zostały złożone dokumenty wykazujące, iż właścicielami działki 239/53 i 240/2 są spadkobiercy F.K., zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane zgodnie z art. 20 i 22 Prawa geodezyjnego oraz zgodnie z przepisami Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454) - jego § 44, zgodnie z którym do zadań Starosty należy utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi, § 45, zgodnie z którym aktualizacja następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych oraz § 46, który wymienia dokumenty, które mogą stanowić podstawę zmiany w ewidencji gruntów.
Zawarte w skardze zarzuty są nieuzasadnione. Organ II instancji w oparciu o zgromadzone dowody władny był uznać, iż decyzja organu I instancji odpowiadała prawu. Zarzut naruszenia art. 342-344 Kodeksu cywilnego jest zupełnie bezzasadny. Posiadanie jest stanem faktycznym i wykreślenie skarżącej jako władającego z ewidencji gruntów tego stanu faktycznego w żaden sposób nie narusza. Co za tym idzie zaskarżona decyzja nie może naruszać powołanych w skardze przepisów Kodeksu cywilnego. Odnośnie zarzutu, iż dołączona do wniosku przez J.K. mapa została sporządzona z naruszeniem przepisów prawa geodezyjnego, to wskazać należy, iż mapa ta została przyjęta do Grodzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej i w ośrodku tym zaewidencjonowana w dniu 24 września 2003r. Jej sporządzenie nie stanowiło części postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją, a wszczętego w dniu [...]. Mapa została sporządzona w celu regulacji stanu prawnego w oparciu o operaty jednostkowe na mapie tej wymienione i stosownie do § 46 ust. 2 pkt 2 cytowanego wyżej Rozporządzenia mogła stanowić podstawę zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów. Jak wspomniano była ona sporządzona na podstawie operatu ewidencji gruntów oraz badania stanu prawnego. W tego typu czynnościach brak było podstaw do udziału skarżącej z tego tylko tytułu, że w jej posiadaniu nieruchomość się znajduje.
Skarżąca nie przedstawiła żadnego dokumentu, z którego wynikałoby, że. to ona jest właścicielem przedmiotowej nieruchomości i takiego dokumentu przedstawić nie mogła, skoro dopiero ubiega się o uzyskanie tytułu własności przez zasiedzenie. Zgodnie z §10 powołanego wyżej Rozporządzenia ewidencja obejmuje dane dotyczące właścicieli nieruchomości. Dopiero w przypadku braku danych dotyczących właścicieli w ewidencji wykazuje się dane osób i jednostek organizacyjnych, które tymi nieruchomościami władają. Skoro aktualnie tytułem własności do nieruchomości oznaczonej jako działka 240/2 oraz do części nieruchomości oznaczonej dotychczas jako działka nr 239/8, zaś po zmianie jako działka nr 329/53 legitymują się spadkobiercy F.K., zaskarżona decyzja wbrew zawartemu w skardze zarzutowi nie narusza art. 7 i art. 77 ani też art. 107 § 3 Kodeksu
postępowania administracyjnego. Dlatego też skarga podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmianami.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło