II SA/Ke 479/10

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Dnia 1 września 2010 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 1 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi K. M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009 p o s t a n a w i a I. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych z wyłączeniem opłat kancelaryjnych za sporządzenie kserokopii z akt sprawy, II. ustanowić dla K. M. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. K. M. złożyła w dniu 27 sierpnia 2010 r. na formularzu urzędowym PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z emerytury w wysokości 2000 zł brutto miesięcznie, częściowo zajętej przez komornika. Do dyspozycji skarżącej pozostaje kwota 1200 zł netto. Skarżąca spłaca kredyt w wysokości 9000 zł. Rata kredytu oraz bieżąc opłaty związane z bieżącym utrzymaniem wynoszą w sumie 700 zł miesięcznie. Skarżąca nie wykazała innego majątku oprócz współwłasności domu, który wymaga remontu oraz 1,6 ha ugoru. Wnioskodawczyni wydaje na zakup lekarstw 100-200 zł miesięcznie, nie stać jej na poważny zabieg operacyjny w szpitalu. Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie którą koszty sądowe, jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika, pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). Ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. W rozpatrywanej sprawie wnioskodawczyni w sposób przekonujący wykazała, że nie stać jej na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru i poniesienie kosztów sądowych. Przemawia za tym przede wszystkim przede fakt, że skarżąca jest zadłużona i po przymusowym uregulowaniu należności z różnych tytułów wobec kilku wierzycieli oraz zakupieniu lekarstw do jej dyspozycji pozostaje kwota, która może wystarczyć jedynie na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych. Wnioskodawczyni nie posiada oszczędności, przedmiotów wartościowych, a posiadane nieruchomości nie tylko nie przynoszą dochodu, ale i wymagają nakładów finansowych. W tym stanie rzeczy wniosek o przyznanie prawa pomocy jest zasadny. Przyznane zwolnienie od kosztów sądowych nie obejmuje opłat kancelaryjnych za sporządzenie kserokopii z akt sprawy, gdyż są to niewielkie kwoty -2 zł za stronę. Ponadto ograniczenie zakresu prawa pomocy ma zapobiec nadużywaniu uprawnienia do sporządzania darmowych kserokopii. Wobec powyższego działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7, art. 245, art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.