II SA/Ke 483/05

WyrokWSA w Kielcach2006-04-14

Skład orzekający: Beata Ziomek, Dorota Chobian, Renata Detka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego na zakup biletów MPK oraz aktywację telefonu komórkowego stanowi rażące naruszenie prawa i dyskryminację osoby ubiegającej się o pomoc społeczną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa przyznania zasiłku celowego na zakup biletów MPK oraz aktywację telefonu komórkowego nie stanowi rażącego naruszenia prawa ani dyskryminacji. Aktywacja telefonu komórkowego nie jest niezbędną potrzebą życiową, a ograniczone środki finansowe MOPS wymuszają miarkowanie pomocy, priorytetyzując podstawowe potrzeby życiowe, takie jak żywność czy leki, nad innymi, mniej pilnymi potrzebami. Organ odwoławczy nie naruszył również przepisów postępowania, odmawiając przeprowadzenia rozprawy i przesłuchania świadków, gdyż okoliczności, na które mieli zeznawać, nie przyczyniłyby się do wyjaśnienia istoty sprawy dotyczącej przyznania zasiłku.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji przyznającą zasiłek celowy na zakup żywności, leków i opłat, ale odmawiającą przyznania zasiłku na aktywację telefonu komórkowego i bilety MPK. Skarżący zarzucił dyskryminację i rażące naruszenie prawa, domagając się przesłuchania prezydenta i wiceprezydenta miasta. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygnatura akt: II SA/Ke 483/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędzia WSA Renata Detka, Protokolant: Ref. staż. Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi A.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zasiłku celowego I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata J.G. kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym podatek VAT w wysokości 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia 6 grudnia 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania A. C. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta K. przez Głównego Specjalistę Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia 8 października 2004 r. przyznającej pomoc społeczną w formie zasiłku celowego w miesiącu październiku 2004r. w wysokości 250 zł z przeznaczeniem na zakup żywności, witamin, środki czystości, leków oraz opłatę za zużyty gaz oraz odmawiającej pomocy społecznej w formie niepieniężnej to jest biletów MPK oraz odmawiającej przyznania zasiłku celowego w kwocie 25 zł z przeznaczeniem na aktywację telefonu komórkowego - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż uwzględniając wniosek A. C. z dnia 1 października 2004r organ I instancji przyznał mu zasiłek celowy w kwocie 250 zł natomiast odmówił przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na aktywację telefonu komórkowego uznając, iż nie stanowi to podstawowej potrzeby życiowej a także odmówił przyznania pomocy na zakup biletów MPK z uwagi na to, że ograniczone środki finansowe uniemożliwiają zaspokojenie tej potrzeby. W odwołaniu od tej decyzji A. C. zarzucił, że odmowa przyznania mu zasiłku na zakup bilet ów MPK oraz aktywację telefonu komórkowego jest dla niego krzywdząca i jest dowodem jawnej dyskryminacji jego osoby i chęci wykluczenia go ze społeczeństwa. W odwołaniu domagał się on przesłuchania Prezydenta i Wiceprezydenta Miasta K. i rozpatrzenia jego odwołania na jawnej rozprawie. Odnosząc się do tych zarzutów Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że każdorazowo wysokość świadczeń o charakterze uznaniowym uzależniona jest przede wszystkim od wielkości środków, jakimi dysponuje organ I instancji. Niedostatek tych środków nie pozwala na przyznawanie pomocy w formie i wysokości zaspakajającej wszystkie chociażby najbardziej pilne potrzeby osób i rodzin ubiegających się o pomoc i w tej sytuacji organy do spraw pomocy społecznej zmuszone są do miarkowania tej pomocy i wprowadzenia ograniczeń w zakresie rozmiaru przyznawanych świadczeń. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego chociaż z punktu widzenia interesu odwołującego się przyznanie biletów i aktywacja telefonu komórkowego są sprawą istotną, jednakże organ I instancji nie może zaspokajać wszystkich potrzeb skarżącego w oczekiwanej przez niego formie i wysokości, gdyż w obrębie jego działania znajdują się osoby w równie trudnej sytuacji, a nawet bardziej potrzebujące, gdyż niejednokrotnie pozbawione dochodu, muszą utrzymać swoje dzieci. Organ I instancji nie pozostawił wnioskodawcy bez wsparcia, gdyż oprócz zasiłku celowego w kwocie 250 zł A. C. otrzymuje także świadczenia niepieniężne w formie obiadów w barze J. oraz pobiera zasiłek okresowy w kwocie 93 zł, przyznany mu od lipca do grudnia 2004 r. W tej sytuacji zdaniem organu odwoławczego organ I instancji wydając zaskarżoną decyzję nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Organ ten wskazał nadto, iż nie widzi potrzeby przeprowadzania rozprawy i że pozostałe podnoszone przez odwołującego się kwestie nie mogą być oceniane przez ten organ. W skardze na tę decyzję A. C. zarzucił, iż została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa albowiem nie przeprowadzono postępowania odwoławczego i tylko "dla osłony bezprawnych poczynań prominentnych funkcjonariuszy samorządu K." nie zostali przesłuchani Prezydent i Wiceprezydent, którego bezprawne działanie w 1995 r. spowodowało przyczynę jego wszystkich nieszczęść. Skarżący zarzucił także, iż fakt, że po raz kolejny odmawia mu się biletów MPK, co zmusza go do wielokilometrowych pieszych wędrówek po mieście, oraz pieniędzy na aktywację telefonu komórkowego, świadczy o dyskryminowaniu go. W odpowiedzi na tę skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nadto organ ten odnosząc się do zarzutu dotyczącego dyskryminacji wskazał, iż w 2004 r. A. C. otrzymał pomoc w łącznej wysokości 5543,71 zł w tym w formie zasiłków celowych w kwocie 2940 zł, zasiłków okresowych w kwocie 744 zł i w formie niepieniężnej w wysokości 18569, 71 zł, że w miesiącu październiku 2004 r. 459 rodzinom udzielono zasiłku celowego i średnia wysokość tych zasiłków wynosiła 131,60 zł, tak więc kwoty przyznawanych skarżącemu zasiłków celowych przewyższają średnią wysokość kwot przyznawanych innym podopiecznym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew zawartemu w niej zarzutowi brak jest uzasadnionych podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja narusza prawo i to w sposób rażący. Odnośnie kwestii związanej z tym, iż organ II instancji nie rozpoznał odwołania na rozprawie to wskazać należy, iż zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o Samorządowych Kolegiach Odwoławczych / tekst jedn. Dz. U. Nr 79 z 2001 r. poz. 856 ze zm./ orzeczenia Kolegium mogą zapadać na posiedzeniu niejawnym. Domagając się w odwołaniu wyznaczenia rozprawy skarżący wnosił o przesłuchanie Wojciecha Lubawskiego na okoliczność "przyczyn dyskryminowania go i wykluczenia społecznego poprzez uniemożliwienie korzystania z komunikacji miejskiej" przy czym w odwołaniu skarżący powołał się na kampanię wyborczej tego świadka i wskazał, iż chodzi mu o potwierdzenie przez prezydenta, w jakiej kwocie z budżetu miasta jest dotowana MPK. Natomiast przesłuchania jako świadka A. S.- wice prezydenta, skarżący domagał się "dla wyjaśnienia przyczyn dyskryminowania i czy ma na to wpływ" , że kiedyś świadek ten był jego pracodawcą i w dniu 29 grudnia 1995r. wydalił go ze służby państwowej co spowodowało odwołania, skargi i procesy, których był stroną i " czynił wszystko aby sprawa nie została merytorycznie rozpatrzona". Zgodnie z art.75 kpa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W ocenie sądu organ odwoławczy nie dopuszczając dowodu z zeznań świadków nie naruszył tego przepisu albowiem okoliczności, na które świadkowie mieli być przesłuchani, nie mogły się przyczynić w żaden sposób do ustalenia, czy prawidłowo organ pomocy społecznej odmówił skarżącemu przyznania dalszego - ponad kwotę 250 zł -zasiłku celowego. Bez wątpienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie jest uprawnione do dokonywania oceny, czy prezydent miasta wywiązuje się ze składanych w czasie kampanii wyborczych obietnic; także poza zakresem kognicji SKO, jako organu rozpatrującego odwołanie od decyzji organu zajmującego się przyznawaniem pomocy społecznej, jest ustalanie, czy Gmina K. dotuje, a jeśli tak to w jakiej wysokości, komunikację miejską. Odnośnie drugiego świadka to także jego przesłuchanie na okoliczność, czy przyczyną dyskryminowania skarżącego jest zaistniały 10 lat wcześniej konflikt w sytuacji, gdy w ogóle brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że skarżący jest dyskryminowany, w żaden sposób nie przyczyniłoby się do wyjaśnienia sprawy. W tej sytuacji organ II instancji władny był uznać, iż nie zachodzą podstawy z art. 89 kpa do wyznaczenia rozprawy. W tym miejscu wskazać także należy, iż Sąd nie mógł uwzględnić zgłoszonego na rozprawie przez pełnomocnika skarżącego wniosku o odroczenie rozprawy celem przesłuchania tych świadków. Pomijając bowiem powyższe wywody dotyczące niecelowości przeprowadzania takiego dowodu to przede wszystkim wskazać należy, iż zgodnie z art.106 §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./ sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające tylko z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Za nieuzasadniony uznać należy zarzut, iż odmowa przyznania skarżącemu biletów na przejazdy MPK a także pieniędzy na aktywację telefonu komórkowego świadczyć ma o szykanowaniu go czy też dyskryminowaniu. A. C. od wielu lat utrzymuje się wyłącznie ze świadczeń z pomocy społecznej i jeśli chodzi o przyznawane mu zasiłki celowe ich wysokość jest wyższa od średniej wysokości tego rodzaju zasiłków przyznawanych innym osobom. Słusznie SKO wskazało, iż w sytuacji, gdy środki, jakimi dysponuje Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej są ograniczone, nie jest możliwe zaspokojenie wszystkich , zgłaszanych przez skarżącego potrzeb. Odbyłoby to się bowiem kosztem niezaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, takich jak zaspokojenie głodu czy też umożliwienie zakupu leków ratujących życie i zdrowie, innych osób. Ponadto aktywacja telefonu komórkowego w sytuacji skarżącego nie może być uznana jako niezbędna potrzeba życiowa w rozumieniu art.39 ustawy z dnia 12 marca 2004 o pomocy społecznej. W ocenie sądu zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego ani też organ nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego też skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/ Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. / zaś na podstawie art. 250 tej samej ustawy oraz na podstawie § 2 ust. 3, § 18 ust. 1 pkt c oraz § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09/2002 w sprawie opłat za czynności adwokackie..../ Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm. / przyznał ustanowionemu z urzędu adwokatowi wynagrodzenie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło