II SA/Ke 483/24

WyrokWSA w Kielcach2024-10-31

Skład orzekający: Jacek Kuza, Krzysztof Armański, Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy miesięczna kwota zasiłku okresowego dla osoby samotnie gospodarującej może przekroczyć kwotę kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, zgodnie z ustawą o pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że miesięczna kwota zasiłku okresowego dla osoby samotnie gospodarującej nie może przekroczyć kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, która wynosi 600 zł. Stanowisko skarżącej, że maksymalna kwota zasiłku dla osoby samotnej wynosi 776 zł, jest sprzeczne z art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. W związku z tym, przyznanie zasiłku w kwocie 600 zł było zgodne z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję przyznającą skarżącej zasiłek okresowy w kwocie 600 zł miesięcznie. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o pomocy społecznej, twierdząc, że maksymalna kwota zasiłku dla osoby samotnej powinna wynosić 776 zł, a nie 600 zł. Podniosła również zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański Sędzia WSA Agnieszka Banach (spr.) Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Dziopa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 października 2024 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2024 r. [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z 10 maja 2024 r. [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania A. S., utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza [...] i Gminy P. z 17 stycznia 2024 r. znak: [...] przyznającą A. S. pomoc w formie zasiłku okresowego w kwocie 600 zł miesięcznie na okres od 1 stycznia 2024 r. do 30 czerwca 2024 r. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Kolegium powołało się na treść art. 8 ust. 1 pkt 1 oraz art. 38 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 901, zwanej dalej "u.p.s.") i wskazało, że po rozpatrzeniu wniosku z 29 grudnia 2023 r. organ kwestionowaną decyzją przyznał skarżącej pomoc w formie zasiłku okresowego w kwocie 600 zł miesięcznie na okres od 1 stycznia 2024 r. do 30 czerwca 2024 r. Z akt sprawy wynika, że A. S. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Skarżąca nie jest aktywna zawodowo. Utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej. Kolegium oceniło, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie budzi wątpliwości, że skarżąca spełnia warunki do przyznania pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego. W sprawie kwestą sporną jest sposób ustalenia przez organ wysokości przyznanego zasiłku okresowego. W tym zakresie Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z powołanymi przepisami najwyższa wysokość zasiłku okresowego wynosi 600 zł i w takiej wysokości strona świadczenie pobiera. Zatem organ przyznał skarżącej zasiłek okresowy w najwyższej możliwej wysokości. Wobec tego Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, nie widząc podstaw do jej uchylenia lub zmiany. A. S., zastępowana przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach zarzuciła powyższej decyzji organu odwoławczego naruszenie: 1) art. 38 ustawy przez uznanie, że kwota zasiłku okresowego w wysokości 600 zł jest adekwatna, a przy tym maksymalna, w sytuacji, gdy osobie samotnie gospodarującej lub rodzinie, której dochód nie przekracza ustawowego kryterium dochodowego, tj. odpowiednio 776 zł dla osoby samotnej lub 600 zł na osobę w rodzinie, zatem maksymalną kwotą zasiłku okresowego dla osoby samotnej jest kwota 776 zł, a nie 600 zł, zaś skarżąca jest osobą samotną; 2) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy; 3) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, podczas gdy powinna ona zostać uchylona, a organ odwoławczy powinien orzec o przyznaniu wyższej kwoty zasiłku celowego. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji, przyznanie stronie zasiłku w kwocie 776 zł oraz zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W uzasadnieniu skargi jej autorka wskazała, że organ odwoławczy wziął pod uwagę kryterium dochodowe dla osoby żyjącej w rodzinie, które wynosi 600 zł. Kryterium dochodowe dla osoby samotnej wynosi jednak 776 zł i w tej wysokości winien zostać przyznany skarżącej zasiłek. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie 31 października 2024 r. nikt się nie stawił. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W świetle powołanych przepisów sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości rzeczowej ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zakwestionowanego aktu. Sąd administracyjny nie ma przy tym podstaw prawnych, aby oceniać rozstrzygnięcie organu administracji publicznej pod kątem jego słuszności, bądź też celowości. Nie rozpatruje również danej sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji wykazało, że nie są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie. Przedmiotem kontroli sądowej w sprawie niniejszej jest decyzja Kolegium utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji o przyznaniu skarżącej pomocy w formie zasiłku okresowego w kwocie 600 zł miesięcznie w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 30 czerwca 2024 r. Podstawę prawną rozstrzygnięć podjętych w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 38 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego - osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Na zasadzie art. 38 ust. 2 pkt 1 u.p.s., zasiłek okresowy ustala się w przypadku osoby samotnie gospodarującej - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że miesięczna kwota zasiłku nie może być wyższa niż kwota kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Z kolei stosownie do art. 8 ust. 1 u.p.s., prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, art. 41, art. 53a i art. 91, przysługuje: osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 776 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej" (pkt 1), osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 600 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym na osobę w rodzinie" (pkt 2). Z analizy powyższych przepisów wynika, że zasiłek okresowy może zostać przyznany osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 776 zł, przy czym miesięczna kwota tego zasiłku nie może być wyższa niż kwota kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, czyli nie może przekraczać kwoty 600 złotych. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że zasiłek okresowy został przyznany skarżącej w najwyższej kwocie - 600 zł, bowiem zgodnie z art. 38 ust. 2 pkt 1 u.p.s., miesięczna kwota tego zasiłku dla osoby samotnie gospodarującej nie może być wyższa niż kwota kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, która wynosi 600 zł (art. 8 ust. 1 pkt 2 u.p.s.). Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że nie ma racji strona skarżąca, kwestionując wysokość przyznanego zasiłku okresowego. Stanowisko skarżącej, że maksymalną kwotą zasiłku okresowego dla osoby samotnej jest kwota 776 zł, a nie 600 zł, jest sprzeczne z normą art. 38 ust. 2 pkt 1 u.p.s., w którym ustawodawca wprost wskazał, że miesięczna kwota zasiłku okresowego w przypadku osoby samotnie gospodarującej nie może być wyższa niż kwota kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. W świetle przedstawionej argumentacji również zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, tj. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. nie znajdują uzasadnionych podstaw. Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło