II SA/Ke 504/12
WyrokWSA w Kielcach2012-10-10
Skład orzekający: Renata Detka, Dorota Chobian, Sylwester Miziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku doręczenia zastępczego decyzji administracyjnej, które nastąpiło poprzez pozostawienie pisma w placówce pocztowej z powodu niepodjęcia go w terminie, strona może skutecznie domagać się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jeśli nie uprawdopodobni braku winy w uchybieniu terminu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Doręczenie zastępcze, zgodnie z art. 44 k.p.a., wywołuje skutki doręczenia do rąk własnych, a strona nie wykazała, aby istniały obiektywne przeszkody uniemożliwiające odbiór przesyłki lub skorzystanie z pomocy pełnomocnika.Stan faktyczny
A. T. złożyła odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Organ odwoławczy odmówił przywrócenia terminu, uznając, że decyzja została skutecznie doręczona w trybie zastępczym, a strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Skarżąca podniosła, że o decyzji dowiedziała się dopiero po otrzymaniu upomnienia, a przyczyną nieodebrania przesyłki było zastraszanie przez męża oraz stan zdrowia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. T. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.),, Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 października 2012r. sprawy ze skargi A.T. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego T.G. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych w tym VAT w kwocie 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Postanowieniem z dnia [...], znak: [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił A. T. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...], nakazującej A. i A. T. rozbiórkę budynku gospodarczego wybudowanego bez pozwolenia na budowę na działce nr 34/1, obręb 02 w P., przy granicy działki nr 81/9.
W uzasadnieniu organ wskazał, że ww. decyzja została wysłana A. T. za pośrednictwem poczty przesyłką poleconą za zwrotnym potwierdzeniem odbioru z datą jej nadania [...] Przesyłka została zwrócona przez pocztę do PINB
w P. w dniu 7 marca 2012r. z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie" oraz adnotacją o jej dwukrotnym awizowaniu w dniach 21 i 29 lutego 2012r.
Organ odwoławczy stwierdził, że przy uwzględnieniu art. 44 § 4 kpa ww. decyzja została skutecznie doręczona A. T. w dniu 6 marca 2012r., w związku z czym 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upływał 20 marca 2012r.
W dniu 27 kwietnia 2012r. A. T. złożyła odwołanie od decyzji z dnia [...], wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Rozpatrując ten wniosek Inspektor wskazał, że został on złożony wraz
z odwołaniem z dochowaniem siedmiodniowego terminu. Spełnione zostały więc dwie przesłanki z art. 58 § 1 i 2 kpa. W ocenie organu wnioskodawczyni nie uprawdopodobniła jednak braku winy w uchybieniu terminu. A. T. podniosła wprawdzie, że o istnieniu decyzji z dnia [...] dowiedziała się dnia 23 kwietnia 2012r. (data doręczenia upomnienia wzywającego ją do wykonania rozbiórki nakazanej decyzją z dnia [...]), ale nie wskazała żadnych okoliczności uniemożliwiających jej odbiór przesyłki zawierającej tę decyzję.
Organ odwoławczy stwierdził, że nie sposób uznać, aby doręczenie decyzji
z dnia [...] było nieskuteczne, np. z powodu wysłania go pod niewłaściwy adres. Na adres ul. P. 1 w P. wysłana była większość korespondencji kierowanej do A. T. i, jak wynika z akt sprawy, była odbierana przez skarżącą osobiście. Wprawdzie we wniosku podniosła ona, że od kilku lat nie mieszka z mężem, jednak wciąż wskazuje w nim ten sam ww. adres. Organ zauważył, iż odebrane przez wnioskodawczynię zawiadomienie z dnia 9 czerwca 2011r. świadczy o tym, że wiedziała ona o wszczęciu postępowania w sprawie budynku. Tym samym, znając swój stan zdrowia, winna była przewidzieć swoją ewentualną nieobecność pod tym adresem oraz niemożność odbierania korespondencji, w tym przesyłek awizowanych i stosownie do art. 41 § 1 kpa powiadomić organ I instancji o każdej zmianie swojego adresu, a także o nieobecności pod adresem dotychczasowym, ze wskazaniem adresu do korespondencji. Z uwagi na brak informacji w ww. zakresie, doręczenie decyzji z dnia [...] miało skutek prawny.
Zdaniem WINB nie można również uznać, by choroba A. T. polegająca na braku możliwości poruszania się była chorobą nagłą, która uniemożliwiła jej odebranie przedmiotowej decyzji. Z argumentacji wnioskodawczyni nie wynika, aby w czasie 14-dniowego terminu awizowania przesyłki w placówce pocztowej zaistniały jakieś nagłe okoliczności, uniemożliwiające jej odbiór. Organ zauważył, że przepisy kpa przewidują możliwość działania strony przez pełnomocnika, a więc skoro skarżąca nie mogła sama zadbać właściwie o swoje interesy, nie było żadnych przeciwwskazań do skorzystania przez nią z tego uprawnienia.
Skargę na postanowienie organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła A. T.. Skarżąca podniosła, że budynek gospodarczy wybudowany na działce nr 34/1, obręb 02 w P., usytuowany przy granicy działki nr 81/9 został dobudowany przez męża w ostatnich latach. Z tego co wie, został on złożony z płyt ogrodzeniowych, które nie są na stałe związane z gruntem. Miał służyć jako tymczasowe przykrycie materiałów, a następnie miał zostać rozebrany.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Kielcach
w dniu 10 października 2012 r. pełnomocnik A. T. wskazał, że przyczyną uniemożliwiającą odbiór przesyłki przez skarżącą było faktycznie zastraszanie przez męża, który zakazał jej odbioru jakichkolwiek przesyłek urzędowych, a sama skarżąca mieszka z mężem w jednym budynku, lecz w oddzielnych pomieszczeniach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym
w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 p.p.s.a.).
Na wstępie podkreślić należy, że przedmiotem niniejszego postępowania jest ocena legalności postanowienia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, dotyczącego odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, i dlatego bezprzedmiotowe w tym postępowaniu są podniesione przez skarżącą w skardze kwestie dotyczące nakazanej rozbiórki budynku gospodarczego.
W rozpoznawanej sprawie podstawę postanowienia objętego skargą stanowił art. 58 § 1 kpa, zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z treści powołanego przepisu wynika, że to strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność przy dokonywaniu czynności procesowych oraz fakt, że przeszkoda w dokonaniu czynności była od niej niezależna. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej
o swoje interesy. Nie budzi zatem żadnych wątpliwości, iż ocena, czy zachodzą przesłanki do zastosowania art. 58 kpa musi odbywać się z odwołaniem do okoliczności konkretnego przypadku.
Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu i jednocześnie z wniesieniem prośby dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 kpa).
W niniejszej sprawie bezspornym jest, że powyższe warunki formalne zostały spełnione. Skarżąca wskazała, że o wydaniu decyzji z [...] dowiedziała się po otrzymaniu w dniu 23 kwietnia 2012r. upomnienia z 19 kwietnia 2012r., a odwołanie, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, złożyła w dniu 27 kwietnia 2012r.
Trafnie wywiedziono w zaskarżonym postanowieniu, że w stanie faktycznym sprawy brak jest podstaw do przywrócenia terminu.
Przede wszystkim stwierdzić należy, że organ prawidłowo przyjął, że doręczenie zastępcze z mocy art. 44 kpa wywołuje takie skutki, jak doręczenie adresatowi do rąk własnych. Decyzja z [...], wysłana na adres skarżącej, nie została przez nią osobiście odebrana. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, z uwagi na niemożność doręczenia adresatowi bądź pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi, dozorcy domu, którzy podjęliby się oddania przesyłki adresatowi, przesyłka została pozostawiona na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym
w P. w dniu 21 lutego 2012r., o czym zawiadomienie (awizo) umieszczono
w oddawczej skrzynce pocztowej adresata w dniach 21 lutego i 29 lutego 2012r. Zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki wróciło do nadawcy z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie". W związku z tym, na mocy art. 44 kpa, organ prawidłowo uznał, że decyzja została skutecznie doręczona A. T. w dniu 6 marca 2012r., a 14-dniowy termin do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] upłynął w dniu 20 marca 2012r.
W świetle akt sprawy nie ulega także wątpliwości, co nie było zresztą przez skarżącą kwestionowane, że decyzja organu I instancji skierowana została pod właściwy adres. Faktu tego nie zmienia powołana przez pełnomocnika skarżącej okoliczność, że A. T. mieszka w jednym budynku z mężem, ale w osobnych pomieszczeniach.
Mając to wszystko na uwadze za prawidłowe należy uznać ustalenie organu, że decyzja z [...] została A. T. skutecznie doręczona w dniu 6 marca 2012r., a odwołanie złożone zostało z przekroczeniem ustawowego terminu. Takie ustalenie stanowi bowiem podstawę do merytorycznego rozpatrzenia wniosku
o przywrócenie tego terminu.
Skarżąca wskazała, że przyczyną uchybienia terminu był jej wiek oraz stan zdrowia, co powoduje że jest "przykuta do łóżka" i nie może chodzić. Jak zasadnie stwierdził organ nie można jednak przyjąć, aby choroba skarżącej była chorobą nagłą oraz stanowiła niezawinioną przez nią przyczynę uchybienia terminu do wniesienia odwołania, skoro A. T. sama wskazała, że taki stan trwa od kilku lat i jak wynika z akt sprawy ani wcześniej, ani też później, nie stanowił przeszkody w odbieraniu przez nią korespondencji. Podobnie należy ocenić zasygnalizowaną we wniosku okoliczność, że wielokrotnie prosiła męża "żeby nic nie budował bez zezwolenia", ale on jej "nie słuchał i nie pozwolił odbierać żadnych pism". W kontekście całej argumentacji zawartej we wniosku o przywrócenie terminu, trudno uznać, że przyczyną nieodebrania przesyłki zawierającej decyzję z [...], prawidłowo awizowanej i złożonej w urzędzie pocztowym przez okres 14 dni było "zastraszanie" skarżącej przez męża, na co powołał się pełnomocnik A. T. na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, a jeśli nawet – że był to powód dający podstawę do przywrócenia terminu. Należy zgodzić się z organem, że w tej sytuacji A. T. mogła ustanowić pełnomocnika, o jakim mowa w art. 33 kpa, do którego byłaby kierowana korespondencja w sprawie. W tym miejscu zauważyć także należy, że decyzja nakazująca rozbiórkę została osobiście odebrana przez A. T. i nie została przez niego zaskarżona. W tej sytuacji podniesiony na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej argument, że A. T. z "jako żona walczy o budynek postawiony przez męża, żeby nadal trwał" również nie może być argumentem przemawiającym za uwzględnieniem skargi, skoro sam A. T. zrezygnował z zaskarżenia decyzji.
Prawidłowo zatem przyjęto w zaskarżonym postanowieniu, że A. T. nie wskazała na żadną istotną przeszkodę, która rzeczywiście uniemożliwiłaby jej odebranie przesyłki czy to w domu, w którym mieszka, czy też w terminie, w którym przesyłka ta pozostawała w urzędzie pocztowym tj. od 21 lutego do 7 marca 2012 r., a co za tym idzie, że uchybiła terminowi do wniesienia odwołania bez swojej winy.
Skoro zatem podniesione w skardze i na rozprawie zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Orzeczenie z pkt II oparto na art. 250 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zmianami).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło