II SA/Ke 504/26

PostanowienieWSA w Kielcach2026-08-28

Skład orzekający: Emilia Czarnecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego narusza interes prawny właściciela nieruchomości i daje mu legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma charakter organizacyjny i inicjujący procedurę planistyczną, nie wywołuje bezpośrednich skutków materialnoprawnych ani nie narusza indywidualnych uprawnień właściciela nieruchomości. W związku z tym nie stanowi podstawy do wniesienia skargi do sądu administracyjnego z powodu braku naruszenia interesu prawnego skarżącego.
Stan faktyczny
Rada Gminy Wilczyce podjęła uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działek nr 337/3 i 337/4. Skarżący, właściciel tych działek, wniósł skargę do WSA w Kielcach, zarzucając, że uchwała narusza jego interes prawny poprzez zmianę przeznaczenia nieruchomości na korzyść innych mieszkańców, ograniczając jego uprawnienia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący Asesor WSA Emilia Czarnecka po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ł. T. na uchwałę Rady Gminy Wilczyce z dnia 16 czerwca 2026 r. nr XXIV/136/2026 w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działek o nr ewid. 337/4, 337/3 w miejscowości Wilczyce obręb 0014 Wilczyce postanawia: odrzucić skargę. Rada Gminy Wilczyce w dniu 16 czerwca 2026 r., na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. 2026 r. poz. 662), zwanej dalej u.s.g., w zw. z art. 14 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 538), zwanej dalej u.p.z.p., podjęła uchwałę nr XXIV/136/2026 w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działek o nr ewid. 337/4, 337/3 w miejscowości Wilczyce obręb 0014 Wilczyce. Skargę na powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, wniósł Ł. T., domagając się jej uchylenia w całości. Skarżący podniósł, że jest właścicielem działek [...]. Zarzucił, że zaskarżona uchwała narusza jego interes, gdyż zmierza do konkretnej zmiany przeznaczenia jego działek, ale nie w interesie gminy, lecz w interesie konkretnych mieszkańców. Gmina bowiem nie planuje tam przeprowadzenia własnych inwestycji służących dobru obywateli jako ogółu. Uchwała wywołuje dla skarżącego negatywne konsekwencje prawne, tj. znosi, ogranicza, a wręcz uniemożliwia realizację jego uprawnienia lub interesu prawnego. Skarżący, w swojej ocenie, niewątpliwie wykazał naruszenie jego interesu prawnego, polegające na istnieniu bezpośredniego związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a własną, indywidualną i prawnie chronioną sytuacją. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, z uwagi na brak legitymacji skargowej po stronie skarżącego, ewentualnie jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Przepisem szczególnym w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. jest art. 101 ust. 1 u.s.g., który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Prawo do wniesienia na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. skargi do sądu przysługuje podmiotowi, który wykaże naruszenie przez zaskarżoną uchwałę własnego interesu prawnego lub uprawnienia, a zatem w przypadku, gdy zaskarżona uchwała godzi w sferę prawną podmiotu przez wywołanie negatywnych następstw prawnych, np. przez zniesienie, ograniczenie czy też uniemożliwienie realizacji jego uprawnienia lub interesu prawnego. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia to naruszenie przysługującej podmiotowi z mocy prawa ochrony. Podstawą do wyprowadzenia tej ochrony są przepisy prawa materialnego, które regulują treść działania organów administracji publicznej, na mocy których kształtowane są uprawnienia lub obowiązki jednostki. Interes prawny, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., musi być rzeczywisty i bezpośredni, powinien on "realnie" istnieć w dacie wniesienia skargi do sądu administracyjnego (por. wyrok NSA z 1 grudnia 2015 r., II FSK 817/14, orzeczenia dostępne są na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Zgodnie z art. 14 ust. 1 u.p.z.p., w celu ustalenia przeznaczenia terenów, w tym dla inwestycji celu publicznego, oraz określenia sposobów ich zagospodarowania i zabudowy rada gminy podejmuje uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zwanego dalej "planem miejscowym", z zastrzeżeniem ust. 6. Integralną częścią uchwały, o której mowa w ust. 1, jest załącznik graficzny przedstawiający granice obszaru objętego projektem planu miejscowego (art. 14 ust. 2). Należy wyjaśnić, że uchwała o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego nie narusza interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego. Nie reguluje bezpośrednio jego indywidualnych uprawnień lub obowiązków oraz sytuacji materialnoprawnej, jako że nie ogranicza przysługujących mu uprawnień właścicielskich, w szczególności uprawnienia do korzystania z nieruchomości czy jej zbycia, ani też nie nakłada na niego żadnych obowiązków. Zaskarżona uchwała ma charakter organizacyjny, porządkujący i inicjujący proces planowania przestrzennego i wyrażający wolę uregulowania zasad kształtowania polityki przestrzennej na terenie, w stosunku do którego uruchomiona zostaje procedura planistyczna związana z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W następstwie powyższego nie można nadać jej charakteru normatywnego, kształtującego sytuację materialnoprawną osób posiadających tytuł prawny do nieruchomości znajdujących się na terenie, którego dotyczy. Zaskarżona uchwała wciąż pozostaje aktem o charakterze formalnym, niestanowiącym aktu prawa miejscowego. Istotą treści uchwały intencyjnej nie jest przeznaczenie terenów i określenie sposobu ich zagospodarowania. Treść tego aktu ogranicza się wyłącznie do wszczęcia procedury planistycznej oraz określenia granic terytorialnych zamierzonych działań planistycznych (por. § 2 zaskarżonej uchwały). Innymi słowy, uchwała rady gminy o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest elementem niezbędnym do wszczęcia procedury planistycznej, ale nie wywołuje żadnych skutków materialnoprawnych. Dopiero po przeprowadzeniu procedury planistycznej uchwalony przez radę gminy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, będący aktem prawa miejscowego (art. 14 ust. 7 u.p.z.p.), a zatem źródłem powszechnie obowiązującego prawa na obszarze działania organu, który go ustanowił (art. 87 ust. 2 Konstytucji RP), ustala przeznaczenie terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu - art. 4 ust. 1 u.p.z.p. (por. postanowienia NSA: z 26 marca 2026 r., II OSK 114/26, z 14 kwietnia 2026 r., II OSK 512/26 i powołane tam orzecznictwo). Natomiast subiektywne przewidywania skarżącego co do ustaleń projektowanego planu miejscowego nie mogą być uznane za źródło legitymacji skargowej. Jak już stwierdzono, dopiero plan miejscowy będzie kształtować, wraz z innymi przepisami prawa, sposób wykonywania prawa własności i innych praw rzeczowych do danej nieruchomości położonej na terenie objętym planem. Mając powyższe na uwadze, skoro zaskarżona uchwała nie mogła prowadzić do naruszenia interesu prawnego skarżącego, a tym samym nie mogła stanowić podstawy do wniesienia skargi w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g., to uznać należy, że skarga w niniejszej sprawie winna zostać odrzucona. Z powyższych względów, sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a i § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło