II SA/Ke 505/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 września 2012r. sprawy ze skargi A.T. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na rzecz radcy prawnego T.G. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych VAT - tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Postanowieniem z dnia [...], znak: [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania A. T. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] nakazującej A. i A. T. rozbiórkę budynku gospodarczego wybudowanego bez pozwolenia na budowę na działce nr 34/1, obręb 02 w P.. W uzasadnieniu organ wskazał, że ww. decyzja została wysłana A. T. za pośrednictwem poczty przesyłką poleconą za zwrotnym potwierdzeniem odbioru z datą jej nadania [...] Przesyłka została zwrócona przez pocztę do PINB w P. w dniu 7 marca 2012 r. z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie" oraz adnotacją o jej dwukrotnym awizowaniu w dniach 21 i 29 lutego 2012 r. Organ odwoławczy stwierdził, że powyższy sposób doręczenia jest zgodny z obowiązującymi w tym zakresie przepisami, w tym art. 44 kpa, a decyzja z dnia [...] została skarżącej skutecznie doręczona w dniu 6 marca 2012 r., w związku z czym termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 20 marca 2012 r. Odwołanie A. T. zostało złożone bezpośrednio w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w P. w dniu 27 kwietnia 2012 r., tj. w 52 dniu po otrzymaniu decyzji, podczas gdy odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji stronie. Skargę na postanowienie organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła A. T. Skarżąca podniosła, że nie może chodzić i liczyła, że mąż załatwi wszystkie sprawy związane z legalizacją budynku. Dopiero gdy odebrała decyzję o rozbiórce zrozumiała, że mąż nie może tego załatwić, gdyż nie jest w stanie już zrozumieć przepisów prawa budowlanego, ma "zaniki pamięci i rozumu". Skarżąca ma 83 lata, jest schorowana, "nie ma siły" tłumaczyć mężowi i mu się przeciwstawiać, bo robi się wtedy agresywny. W związku z tym nie mieszka z mężem tylko z synem zdając się na jego opiekę. Wskazała, że większość pism z nadzoru budowlanego w P. odbierał mąż i nie pokazywał jej ich ponieważ uważał, że postępuje prawidłowo. A. T. wniosła o ponowne skorzystanie z prawa legalizacji budynku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Inspektor podniósł, że wskazany przez skarżącą adres przy ul. P. 1 w P. jest adresem wspólnego zamieszkania jej i męża, co potwierdza wypis z ewidencji gruntów. Na ten adres była wysyłana cała korespondencja w niniejszej sprawie, a przesyłki zostały odebrane osobiście przez skarżącą, co potwierdza jej podpis na zwrotnych poświadczeniach odbioru. A. T. nie informowała organu I instancji o zmianie adresu zamieszkania czy nieobecności pod ww. adresem. Ponadto A. T. nie odbierał żadnej korespondencji, w tym również kierowanej do niego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z art.129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia stronie decyzji administracyjnej. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 kpa. W związku z tym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Gdy organ II instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 kpa (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 1997r., SA/Łd 2990/95, niepubl., wyrok NSA z dnia 15 listopada 1995r., sygn. akt. SA/Ka 2111/94, LEX nr 27060, wyrok NSA z 29 stycznia 1997r., sygn. akt I SA/Gd 1482/96, LEX nr 29004). Stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 kpa winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego co do tego, czy odwołujący przekroczył określony przepisami prawa termin, w tym dokładne zbadanie daty doręczenia orzeczenia organu I instancji i skuteczności tego doręczenia, daty wniesienia środka zaskarżenia oraz czy odwołanie nie zawiera takich okoliczności, które mogłyby zostać potraktowane jako wniosek o przywrócenie terminu do jego złożenia. W takim bowiem przypadku wniosek ten winien być rozpatrzony w pierwszej kolejności. W niniejszej sprawie decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] została przesłana A. T. na adres ul. P. 1, P.. Pod tym właśnie adresem skarżąca odbierała wcześniej kierowane do niej przesyłki, wskazała go także w odwołaniu oraz w skardze. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji organu I instancji, z uwagi na niemożność doręczenia adresatowi bądź pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi, dozorcy domu, którzy podjęliby się oddania przesyłki adresatowi, przesyłka została pozostawiona na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym P. w dniu 21 lutego 2012 r., o czym zawiadomienie (awizo) umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata w dniach 21 lutego i 29 lutego 2012r. Zwrotne poświadczenie odbioru przesyłki wróciło do nadawcy z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie". Stwierdzić w tym miejscu należy, iż powyższy sposób doręczenia decyzji jest zgodny z art. 44 kpa stanowiącym, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę (§ 1). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4). W świetle powyższego stwierdzić należy, że zasadnie organ II instancji uznał w zaskarżonym postanowieniu, że decyzja z [...] została skutecznie doręczona A. T. w dniu 6 marca 2012 r. Zgodnie zaś z art. 129 kpa odwołanie należy wnieść w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, przy czym przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym doręczono decyzję (art. 57 § 1 kpa). W świetle powyższych ustaleń stwierdzić należy, że 14-dniowy termin do wniesienia odwołania od ww. decyzji z [...] upłynął w dniu 20 marca 2012 r., zaś odwołanie T. T. zostało złożone bezpośrednio w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w P. w dniu 27 kwietnia 2012 r., a więc w 52 dniu po otrzymaniu przez skarżącą decyzji. Nie ulega więc wątpliwości, że nie został zachowany termin do wniesienia odwołania, o którym mowa w ww. art. 129 § 2 kpa. Należy w tym miejscu zauważyć, że skarżąca wraz z odwołaniem od postanowienia organu I instancji wniosła o przywrócenie terminu do jego złożenia. Jednakże ostatecznym postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił A. T. przywrócenia tego terminu. W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, że zasadnym było stwierdzenie przez organ II instancji uchybienia przez skarżącą terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 kpa. Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a. Orzeczenie z pkt II oparto na art. 250 p.p.s.a. oraz § 15 w zw. § 14 ust. 2 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2002 r., Nr 163, poz. 1349 ze zm.).