II SA/Ke 506/18
PostanowienieWSA w Kielcach2018-08-13
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Wnioskodawca, ze względu na swoją trudną sytuację materialną, zdrowotną i życiową, uzasadniającą poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych, zasługuje na uwzględnienie wniosku w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Jednocześnie, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, gdyż sprawy dotyczące świadczeń z funduszu alimentacyjnego są wolne od opłat sądowych na mocy art. 239 pkt 1a p.p.s.a.Stan faktyczny
A. K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego. Wnioskodawca przedstawił swoją trudną sytuację materialną (niski dochód, brak majątku) i zdrowotną (niepełnosprawność, choroby), a także sytuację matki, którą się opiekuje. Wskazał na wysokie wydatki związane z leczeniem i utrzymaniem.Rozstrzygnięcie
I. umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowiono dla A. K. radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia: I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla A. K. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Kielcach.
A. K. złożył formularz urzędowy PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego.
Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z matką, oboje mieszkają w domu należącym do jego brata. Skarżący pobiera zasiłek dla opiekuna w wysokości 520 zł, jego matka otrzymuje rentę rodzinną w wysokości 1652,50 zł netto miesięcznie. Skarżący nie wykazał żadnego majątku. Wnioskodawca jest niepełnosprawny w stopniu umiarkowanym, przeszedł dwa udary, cierpi na cukrzycę, astmę oskrzelową i nadciśnienie. Wnioskodawca opiekuje się matką, która jest niepełnosprawna w stopniu znacznym, przeszła dwa zawały i ma nowotwór. Skarżący wraz z matką ponoszącą następujące wydatki miesięczne: leczenie – 450 zł, energia 100 zł, woda – 40 zł, gaz – 45 zł, telefon – 60 zł, żywność i środki czystości – 1000 zł-1300 zł. Ponadto rocznie wydają 1500 zł na zakup opału na zimę. Wnioskodawca oświadczył, że dotąd korzystał z pomocy prawnej w punktach nieodpłatnych porad lecz nie jest w stanie samodzielnie dalej reprezentować się sam również ze względu na odległość od sądu i ograniczenia zdrowotne.
Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz.1302), zwanej dalej "p.p.s.a." przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem.
W rozpatrywanej sprawie, biorąc pod uwagę sytuację majątkową i życiową skarżącej, przede wszystkim dochód wystarczający jedynie na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych dwóch dorosłych osób brak majątku, niepełnosprawność zły stan zdrowia utrudniający samodzielne występowanie przed sądem i wiążący się z wysokimi wydatkami na leczenie, uznano, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a jego wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu.
Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym sprawach dotyczących świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Zatem skarga A. K. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżącego jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a, art. 239 pkt 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło