II SA/Ke 509/18
PostanowienieWSA w Kielcach2018-10-01
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, a którego sprawa dotyczy zasiłku dla opiekuna, jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1a PPSA?Ratio decidendi
Wnioskodawca, którego sprawa dotyczy zasiłku dla opiekuna, jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1a PPSA, co czyni wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych bezprzedmiotowym. Jednocześnie, ze względu na trudną sytuację materialną, zły stan zdrowia i obowiązki opiekuńcze, wnioskodawcy należy ustanowić radcę prawnego z urzędu.Stan faktyczny
C. O. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku dla opiekuna. Wnioskodawczyni utrzymuje się z niskiej emerytury, posiada niewielki majątek rolny, cierpi na problemy zdrowotne i opiekuje się niepełnosprawnym bratem. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Postanowiono umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowić dla C. O. radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 1 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. O. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi C. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zasiłku dla opiekuna postanawia I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla C. O. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Kielcach.
C. O. złożyła formularz urzędowy PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku dla opiekuna.
Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielnie gospodarstwo, utrzymuje się z emerytury w wysokości 747,45 zł. Skarżąca nie wykazała innego majątku oprócz gruntu ornego o powierzchni 0,999 ha i łąki o powierzchni 0,45 ha. Nieruchomość rolna została oddana w dzierżawę w zamian za czynsz wysokości 200 zł rocznie. Ponadto skarżąca ma dożywotnia służebność korzystania z parteru domu mieszkalnego. Wnioskodawczyni cierpi na uszkodzenia kręgosłupa inne dolegliwości, nie może wydajnie pracować, korzysta z pomocy finansowej syna. Skarżąca opiekuje się niepełnosprawnym bratem wymagającym nieraz całodobowej opieki. Wnioskodawczyni podała następujące wydatki miesięczne: telefon – 20 zł, gaz – 50 zł, prąd 60 zł, żywność – 400 zł, leki -150 zł, środki czystości – 50 zł, ubrania – 50 zł, woda – 10 zł, odpady komunalne – 7 zł.
Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302), przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem.
W rozpatrywanej sprawie biorąc pod uwagę trudną sytuację majątkową skarżącej, przede wszystkim: niski dochód z emerytury, brak majątku poza małą działką rolną, zły stan zdrowia wiążący się z wydatkami na leczenie i utrudniający samodzielne występowanie przed sądem, obowiązki związane z opieką nad niepełnosprawnym bratem, uznano, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a jej wniosek zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu.
Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 239 § 1 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym zasiłków stałych. Zatem skarga C. O. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżącej jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit.a, art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło