II SA/Ke 511/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 października 2009r. sprawy ze skargi B. S.-S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego oddala skargę. II SA/Ke 511/09 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpoznaniu odwołania B.S.-S., utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] o wstrzymaniu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w roku 4 i 5. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy ustalił, że w dniu 7 lutego 2005r. do organu I instancji wpłynął wniosek B.S.-S. o przyznanie pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych, a decyzją z dnia [...] Kierownik Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek ten uwzględnił. Dnia 22 września 2008r. do Biura ARiMR wpłynęło oświadczenie B.S.-S. o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, a dnia [...] organ I-szej instancji wydał decyzję o wstrzymaniu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w roku 4 i 5 uznając, że zainteresowana nie zrealizowała w terminie wszystkich przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku. Rozpatrując odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożone przez B.S.-S., organ odwoławczy przytaczając treść § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, podkreślił, że przepis ten określa dwa różne terminy związane z realizacją płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku wypłaty tej płatności. O ile 7-dniowy termin do złożenia oświadczenia określony w § 8 ust. 2 jest terminem procesowym, w związku z czym mają do niego zastosowanie przepisy art. 58 i 59 kpa o przywróceniu terminu, to 6-miesięczny termin określony w § 8 ust. 1 pkt 1 ma charakter terminu materialno-prawnego, co w konsekwencji oznacza, że nie podlega przywróceniu. Organ II instancji wskazał, że wypłata dla skarżącej trzeciej raty płatności nastąpiła w dniu 16 kwietnia 2008r., a zatem termin na zrealizowanie zadeklarowanych przez nią przedsięwzięć upływał w dniu 16 października 2008r. Organ ustalił jednocześnie, że B. S.-S. nie zrealizowała w powyższym terminie jednego z zadeklarowanych przedsięwzięć, a mianowicie nie uzyskała pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt. Mając na uwadze powyższe, zaistniała konieczność wstrzymania wnioskodawczyni płatności w 4 i 5 roku na podstawie § 9 ust. 1 rozporządzenia. Odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu organ II instancji podkreślił, że wymienione przez skarżącą powody niezrealizowania przedsięwzięcia w przepisanym terminie, nie wskazują na zaistnienie okoliczności wymienionych w § 9 ust.2 rozporządzenia, który przewiduje możliwość wypłaty 4 i 5 raty płatności, jeżeli realizacja przedsięwzięć była niemożliwa ze względu na zaistnienie jednego z wymienionych w tym przepisie przypadków. Organ podkreślił, że podpisując wniosek z dnia 7 lutego 2005 r. B.S.-S. oświadczyła tym samym, że znane jej są zasady przyznawania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. Ponadto, decyzja z dnia [...] wydana przez Kierownika Biura ARiMR stanowiła o przyznaniu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego na okres 5 lat, z zastrzeżeniem, że warunkiem wypłaty czwartej i piątej raty płatności będzie zrealizowanie przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty trzeciej płatności i złożenie w ciągu 7 dni od wyżej wymienionego terminu, oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia. Należy zatem uznać, że B.S.-S. została należycie poinformowana o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach B.S.-S. zarzucając, że w "jej sytuacji" istnieje możliwość skorzystania z przepisu § 9 ust.2 pkt 1 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004r. z uwagi na długotrwałą niezdolność do pracy producenta rolnego, o czym nie poinformowali ją pracownicy Biura ARiMR. Podniosła, że od roku 1997 – od śmierci męża – prowadziła gospodarstwo rolne z pomocą dwóch synów. Dnia 14 lutego 2007r. jeden z nich miał poważny wypadek samochodowy, który wraz z intensywną i ciężką pracą bardzo poważnie wpłynął na jej zdrowie. Skarżąca podała, że od 2 marca 2007r. przeszła na wcześniejszą emeryturę, ponieważ nie była w stanie pracować "ani fizycznie ani umysłowo". W tym samym czasie ujawniła się choroba tarczycy, nadciśnienie, pogłębiły się istniejące bóle stawów oraz kręgosłupa. Pogorszył się także stan zdrowia mieszkającej z nią matki. Pracą w gospodarstwie zajął się drugi z synów, a nawał pracy, nauka oraz choroba jej i matki spowodowały, że nie zrealizowano "w oznaczonym czasie" jednego z przedsięwzięć, tj. nie uzyskano pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolno-środowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt. Skarżąca podniosła także, iż w § 8 ust.1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004r. nie ma stwierdzenia, że warunkiem wypłaty w 4 i 5 roku jest zrealizowanie wszystkich przedsięwzięć – jak podano w uzasadnieniu decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w pisemnych motywach zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). W prawidłowo ustalonym przez organ stanie faktycznym zastosowanie mają przepisy § 8 ust. 1 oraz § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, przytaczanego dalej jako rozporządzenie (Dz. U. Nr 286 poz. 2870 ze zm.). Stosownie do § 8 ust.1 rozporządzenia, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku wypłaty tej płatności wypłaca się, jeżeli producent rolny: 1) zrealizował przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w trzecim roku realizacji planu, oraz 2) złożył kierownikowi biura powiatowego Agencji, właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania producenta rolnego, oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego. Przepis § 8 ust. 2 stanowi natomiast, że oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, składa się na formularzu udostępnionym przez Agencję, w terminie 7 dni od dnia, w którym upłynął termin określony w ust. 1 pkt 1. Zgodnie natomiast z § 9 ust. 1 cyt. rozporządzenia, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu w czwartym i piątym roku jej wypłaty, jeżeli producent rolny nie dotrzymał warunków określonych w § 8 ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 2. W sprawie bezsporna pozostaje okoliczność, że B.S.-S. nie zrealizowała w terminie, o jakim mowa w § 8 ust.1 pkt 1 jednego z zdeklarowanych przez nią przedsięwzięć, zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, a mianowicie nie uzyskała pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolno-środowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt. W takiej sytuacji, zgodnie z § 9 ust.1, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu w czwartym i piątym roku jej wypłaty, co zasadnie znalazło wyraz w obu decyzjach podjętych w niniejszej sprawie. Wbrew twierdzeniom skargi, do zaistnienia skutku określonego w § 9 ust.1, wystarczy niezrealizowanie przez producenta rolnego jednego z zadeklarowanych przedsięwzięć. Wypłata w 4 i 5 roku następuje bowiem jedynie w razie wykonania wszystkich przedsięwzięć, zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego. Stosując powyższy przepis organy obu instancji prawidłowo przyjęły, że termin sześciomiesięczny, liczony od dnia wypłaty płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w trzecim roku realizacji planu, ma charakter terminu prawa materialnego, nie podlega zatem ani przedłużeniu ani przywróceniu. Jego upływ (który w stanie faktycznym sprawy nastąpił dnia 16 października 2008r.) powoduje zatem określone skutki w zakresie praw podmiotowych przysługujących rolnikowi korzystającemu z pomocy Państwa w zakresie wspierania gospodarstw niskotowarowych - w postaci wstrzymania płatności w czwartym i piątym roku. Jak zaznaczył już organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jedynie w przypadkach opisanych szczegółowo w § 9 ust.2 pkt 1 - 4, płatność może być wypłacona, mimo uchybienia terminu, o jakim mowa w § 8 ust.1 pkt 1 rozporządzenia. Nie ma przy tym racji skarżąca twierdząc, że stan faktyczny sprawy odpowiada dyspozycji § 9 ust.2 pkt 1, to znaczy, że zachodzi wymieniona tam okoliczność długotrwałej niezdolności do pracy producenta rolnego, powodująca przyjęcie, że realizacja przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego była niemożliwa. Długotrwała niezdolność do pracy w rozumieniu § 9 ust.2 pkt 1 musi bowiem być rozumiana zgodnie z zapisami ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U.08.50.291 t.j. ze zm.), a stosownie do art. 46 ust.1 tej ustawy, orzeczenia w zakresie trwałej i okresowej całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym, wydają lekarze rzeczoznawcy Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym dnia 21 października 2009r. B.S.-S. przyznała, że orzeczenia takiego nie posiada. Niezależnie od tego podkreślić należy, że zgodnie z § 9 ust.3 rozporządzenia, w przypadku, gdy realizacja przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego była niemożliwa ze względu na zaistnienie okoliczności wymienionych w ust. 2, producent rolny składa w terminie 7 dni od dnia w którym upłynął sześciomiesięczny termin, o jakim mowa w § 8 ust.1 pkt 1, oświadczenie o zaistnieniu tych okoliczności. Oświadczenie takie nie zostało zaś w sprawie złożone. Z tych powodów organy orzekające w sprawie prawidłowo zastosowały - w ustalonym i nie kwestionowanym przez skarżącą stanie faktycznym – przepis § 9 ust. 1 rozporządzenia, co skutkowało wstrzymaniem B.S.-S. płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w 4 i 5 roku. Ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.