II SA/Ke 511/17

WyrokWSA w Kielcach2018-01-18

Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Jacek Kuza, Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo ocenił, czy ściana zachodnia budynku mieszkalnego, będąca ścianą oddzielenia przeciwpożarowego, spełnia wymagania § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, oraz czy prawidłowo nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie rozbudowanej części budynku?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że organy nadzoru budowlanego nie wywiązały się z obowiązku dokonania wszechstronnych ustaleń i oceny prawnej dotyczącej zgodności ściany zachodniej budynku z wymogami bezpieczeństwa pożarowego określonymi w § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 2002 r. oraz nie oceniły, czy budynek zagraża życiu ludzi, co stanowi naruszenie art. 153 p.p.s.a. oraz przepisów k.p.a. W konsekwencji sąd uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję organu I instancji, nakazując ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wytycznych sądu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach nakładającej na właścicielkę budynku mieszkalnego obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie rozbudowanej części budynku, w tym klatki schodowej i schodów zewnętrznych. Kontrola wykazała, że budynek został wybudowany w latach 1975-1979 na podstawie pozwolenia na budowę, jednak rozbudowa części budynku nastąpiła bez pozwolenia. Spór dotyczył także zgodności ściany zachodniej budynku z wymogami przeciwpożarowymi oraz prawidłowości ustaleń organów w zakresie dokumentacji i stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach oraz decyzję organu I instancji i zasądził od organu na rzecz B. M. kwotę 997 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Asesor WSA Agnieszka Banach (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi E. S. i B. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz B. M. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Ke 511/17 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. znak: [...] Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. znak: [...] nakładającą na J. P. obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie rozbudowanej części budynku mieszkalnego znajdującej się na działce nr ewid. [...] w m. Ł. przy ul. P. 14, składającej się z klatki schodowej i schodów zewnętrznych. W uzasadnieniu powyższej decyzji, wydanej na skutek odwołania E. S. i B. M., organ II instancji wyjaśnił, że w wyniku interwencji B. M. inspektorzy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Kielcach (w skrócie: PINB w Kielcach) przeprowadzili w dniu 5 sierpnia 2010 r. kontrolę na działce nr ewid. [...] w m. Ł. przy ul. P., podczas której ustalono, że na w/w działce znajduje się budynek mieszkalny, dwukondygnacyjny, podpiwniczony, stropodach pokryty papą, usytuowany przy granicy z działką nr ewid. [...] . Podczas kontroli stwierdzono, że w ścianie zachodniej budynku mieszkalnego, usytuowanego w odległości ok. 0,5 m od granicy z działką sąsiednią, znajdują się dwa otwory okienne, które stanowią doświetlenie dwóch łazienek. Uczestnicząca w kontroli J. P. (poprzednie nazwisko F.) oświadczyła do protokołu, że od 1977 r. jest właścicielką działki nr ewid. [...] w m. Ł. i znajdującego się na niej budynku mieszkalnego, który został wybudowany przez nią i jej nieżyjącego męża T. F.) na podstawie decyzji Urzędu Gminy Ł. z dnia 5 listopada 1975 r., znak: [...] o pozwoleniu na budowę. J. P. przedłożyła kserokopię zaświadczenia Wójta Gminy Ł. z dnia 7 lutego 2005 r., znak: [...], z którego wynika, że w dniu 5 listopada 1975 r. została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego typ [...] znak: [...] dla J. i T. F.. Oświadczyła również, że nie posiada żadnych innych dokumentów dotyczących budowy przedmiotowego budynku mieszkalnego. Organ I instancji wszczął więc postępowanie administracyjne w sprawie otworów okiennych w ścianie zachodniej budynku mieszkalnego na działce nr ewid. [...] w m. Ł., a następnie decyzją z dnia 3 listopada 2010 r. znak: [...] nałożył na J. P. obowiązek zamurowania dwóch otworów okiennych materiałem niepalnym (cegłą, luksferami bądź innym materiałem o podobnych właściwościach) w celu doprowadzenia zachodniej ściany tego budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem, którą Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach decyzją z dnia 29 grudnia 2010 r. znak: WINB-WOA-7144/4/8/1/10 uchylił w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W toku ponownego postępowania wyjaśniającego J. P. przedłożyła w siedzibie organu I instancji zaświadczenie Wójta Gminy Ł. z dnia 7 lutego 2005 r. znak: [...], w którym organ ten zaświadczył, iż decyzją z dnia 11 maja 1975 r., znak: [...] 75, udzielono T. i J. F. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] w m. Ł. przy ul. P., według projektu typowego G-2-6/69-70. Ponadto przedłożyła ona uwierzytelnioną kserokopię rejestru wydawanych pozwoleń na budowę. Postępowanie dowiodło także, że dokumentacja dotycząca decyzji o pozwoleniu na budowę została wybrakowana i przekazana do zniszczenia w dniu 23 sierpnia 1989 r. Organ I instancji ustalił nadto, że w chwili śmierci B. C. była zamężna, a jej mężem był N. C., po którym na mocy testamentu nabyła w całości spadek U. R., przy czym ustalono na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Jędrzejowie VI Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą we Włoszczowie z dnia 28 stycznia 2015 r., sygn. akt. [...], że E. S. i B. M. nabyły przez zasiedzenie z dniem 2 maja 2004 r. udziały wynoszące po 1/16 części we współwłasności nieruchomości o powierzchni 0,0878 ha położonej w m. Ł., gm. Ł. oznaczonej jako działka nr ewid. [...] , przysługujące B. C.. W dniu 12 maja 2015 r. przedstawiciele organu I instancji przeprowadzili oględziny na działce nr ewid. [...] w m. Ł., w wyniku których ustalono, że znajdujące się w ścianie zachodniej budynku mieszkalnego dwa otwory okienne - zostały zamurowane pustakami szklanymi. Stwierdzono, że powierzchnia otworów wypełnionych luksferami nie przekracza 10% powierzchni ściany zachodniej budynku mieszkalnego, a inwestor przedłożył dokumenty potwierdzające, że klasa odporności ogniowej wypełnień luksferami spełnia wymagania techniczno - budowlane (E30). Tym samym stwierdzono, że przedmiotowa ściana zachodnia budynku posiada wymaganą odporność ogniową REI60. Nie stwierdzono także, aby stan techniczny budynku był nieodpowiedni lub budził wątpliwości, jak również aby budynek po wypełnieniu otworów luksferami w ścianie zachodniej naruszał warunki techniczno – budowlane. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach decyzją z dnia 12 czerwca 2015 r. znak: [...] umorzył więc jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne w sprawie budynku mieszkalnego, usytuowanego na działce nr ewid. [...] w m. Ł., którą Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach decyzją z dnia 23 lipca 2015 r., znak: [...] utrzymał w mocy. Jednakże Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt. II SA/Ke 884/15 uchylił ww. decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach z dnia [...] r. oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach z dnia 12 czerwca 2015r., albowiem organy nadzoru budowlanego nie zbadały, czy rzeczywiście ściana zachodnia budynku, po zamurowaniu otworów okiennych luksferami, jest zgodna z przepisami § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w szczególności, czy ściana oddzielenia przeciwpożarowego jest wyprowadzona ponad pokrycie dachu, czy też wysunięta poza lico ściany. Wskazano również na konieczność zbadania kwestii samej budowy budynku mieszkalnego, czy został on rozbudowany, a jeśli tak to kiedy. W dniu 22 kwietnia 2016 r. organ I instancji przeprowadził w siedzibie Urzędu Gminy w Ł. dowód z dokumentów stanowiących podstawę wydania zaświadczenia z dnia 7 lutego 2005 r., znak: [...] oraz pisma z dnia 2 lutego 2011 r., znak: [...], a także przeprowadzono kontrolę budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr ewid. [...] . Ustalono, że rejestr pozwoleń na budowę jest jedynym zachowanym dokumentem będącym w posiadaniu Urzędu Gminy w Ł., na podstawie którego wydane zostało zaświadczenie potwierdzające wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego dla J. i T. F., co wynika z oświadczenia złożonego przez S. I. - pracownika UG w Ł.. Nadto na skutek przeprowadzonej kontroli ustalono, że na ww. działce nr ewid. [...] znajduje się budynek mieszkalny murowany jednopiętrowy, podpiwniczony, przykryty stropodachem żelbetowym, pokryty papą. Budynek ten posiada wymiary w rzucie 9,60 x 8,50 m + 3,00 x 5,90 m + 3,00 x 3,70 m, przy czym część budynku o wymiarach 3,00 x 5,90 m stanowi dobudowaną klatkę schodową, natomiast część budynku o wymiarach 3,00 x 3,70 m stanowi schody wejściowe ze spocznikiem, które zostały zadaszone. Ustalono również, że w budynku na parterze znajdują się dwa pokoje i kuchnia, a na pierwszym piętrze trzy pokoje. Stwierdzono, że ściana szczytowa zachodnia budynku jest murowana, wyprowadzona ponad stropodachem żelbetowym ok. 30 cm, przy czym na całej wysokości tej ściany widoczna jest dylatacja pionowa oddzielająca dwie części budynku tj. część północną o wym. 3,00 x 5,90 m, stanowiącą obudowę klatki schodowej, od części południowej posiadającej wym. 8,50 x 9,60 m. Uczestnicząca w czynnościach kontrolnych J. P. oświadczyła, że w dacie śmierci jej męża (czerwiec 1981r.) budynek mieszkalny był już wybudowany i zamieszkały oraz w tym czasie istniał jeszcze stary drewniany budynek usytuowany przy samej ulicy; że prace zostały wykonane w tym samym czasie, w kształcie w jakim obecnie się znajdują; nad schodami zawsze znajdowało się zadaszenie, przy czym w czasie remontu przeprowadzonego około 6 lat przed datą kontroli został zdemontowany dach nad schodami i w jego miejsce zostało wykonane nowe zadaszenie dłuższe o ok. 1,4 m. Dodatkowo zostały poszerzone spoczniki przy schodach o ok. 1,5 m. Zakres remontu, jak wyjaśniła J. P., obejmował wymianę orynnowania, wymianę nowej obróbki blacharskiej stropodachu, który od początku pokryty był papą, wykonano ocieplenie budynku, a wszystkie roboty zostały zakończone w 2010 r. Nadto inspektorzy PINB w Kielcach ustalili, że powierzchnia otworów wypełnionych luksferami ściany szczytowej budynku mieszkalnego J. P. znajdująca się od strony zachodniej wynosi 2,24 m2, a cała powierzchnia ściany wynosi ok. 80 m2. Tym samym powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10% powierzchni ściany. Przy czym [...] Sp. z o.o. przesłał do PINB w Kielcach deklarację właściwości użytkowych nr 01/08CL/5/16, z której wynika, że wyrób budowlany - pustak szklany - posiada klasę odporności na ogień E60. W dniu 26 sierpnia 2016 r. organ I instancji przeprowadził nadto dowód z przesłuchania świadka R. M., który w latach 1973 - 1980 pracował w Urzędzie Gminy w Ł. i który rozpoznał rejestr wydawanych pozwoleń na budowę, po przedłożeniu dokumentacji fotograficznej sporządzonej w dniu 22 kwietnia 2016 r. w siedzibie UG w Ł., a także wyjaśnił oznaczenia wydawanych decyzji. Organ wskazał także, że J. P. w dniu 29 listopada 2016 r. złożyła oświadczenie, że od roku 1966 zameldowana jest pod adresem ul. P. 14 w m. Ł., że w tym czasie na działce nr ewid. [...] znajdował się jedynie drewniany budynek mieszkalny usytuowany blisko ulicy, a 10 lat później za ww. budynkiem rozpoczęła wraz z mężem budowę budynku murowanego mieszkalnego po uzyskaniu pozwolenia na budowę z Urzędu Gminy w Ł.. Na budowę budynku mieszkalnego uzyskała pożyczkę z Banku PKO Końskie w wysokości 100 000 zł, pierwszą ratę pożyczki w kwocie 50 000 zł otrzymała po przedłożeniu decyzji o pozwoleniu na budowę, a drugą - po przeprowadzeniu kontroli budowy. W okresie budowy murowanego budynku mieszkalnego, jak wynika z jej oświadczenia, pozwolenia na budowę wydawano dzierżawcom działek. W dniu 14 grudnia 2016 r. została przeprowadzona przez inspektorów PINB w Kielcach kolejna kontrola budynku mieszkalnego znajdującego się na ww. działce nr ewid. [...] , w wyniku której dokonano jego pomiarów, a także poszczególnych pomieszczeń. Ustalono również, że na obrzeżach stropodachu wykonane są bezpośrednio obróbki blacharskie i nie ma tam ścian murowanych o wysokości 30 cm wystających ponad powierzchnię stropodachu. W trakcie kontroli J. P. oświadczyła m.in., że była inwestorem przedmiotowego budynku mieszkalnego wraz z nieżyjącym już mężem a klatka schodowa oraz schody zewnętrzne znajdujące się od strony północnej były wybudowane w roku 1979 lub 1980. W związku z powyższym organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne poczynione przez organ I instancji, w tym ustalenia dotyczące daty budowy budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr ewid. [...] . Budynek został wybudowany w latach 1975-1979 na podstawie pozwolenia na budowę decyzją z dnia 5 listopada 1975 r. udzielonego J. i T. F.. Przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane, obowiązujące w dacie budowy przedmiotowego budynku mieszkalnego, nie nakładały na właściciela obiektu budowlanego obowiązku archiwizowania dokumentacji związanej z realizacją obiektu budowlanego. Stąd z powodu znacznego upływu czasu żadne dokumenty z daty jego budowy nie zachowały się, z wyjątkiem rejestru wydanych pozwoleń na budowę z 1975 r., w którym w dniu 5 listopada 1975 r., pod pozycją nr 140, dokonano wpisu dotyczącego budowy domu, którego inwestorami byli J. i T. F., a więc, zdaniem organu II instancji, nie można bezsprzecznie postawić tezy, jakoby budynek ten został wybudowany samowolnie, tj. bez pozwolenia na budowę. Organ podniósł także, że między właścicielami działki nr ewid. [...] , a J. P. - właścicielem działki nr ewid. [...] istnieje spór dotyczący granicy w/w działek. Kwestia ta ma znaczenie w odniesieniu do zgodności obiektu z warunkami technicznymi, bowiem obowiązujące w dacie budowy przedmiotowego budynku przepisy zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać obiekty budownictwa powszechnego (Dz. Bud z 1966r., Nr 10, poz. 44) nie normowały minimalnych odległości ścian budynków od granicy, lecz wskazywały odległości w odniesieniu do zabudowy na działkach sąsiednich. W przepisach § 20 i § 75 tego zarządzenia określone zostały minimalne odległości pomiędzy budynkami. Lokalizacja nowego budynku często była uwarunkowana istniejącą już zabudową na działkach sąsiednich. Natomiast przepis § 20 ust. 14 w/w zarządzenia stanowił, że w razie gdy wymaga tego prawidłowa zabudowa sąsiadujących ze sobą nieruchomości i zachowane zostaną obowiązujące odległości pomiędzy budynkami, właściwy organ państwowego nadzoru budowlanego może zezwolić na usytuowanie budynków wymienionych w ust. 1 i 2 na granicy nieruchomości albo w odległości co najmniej 1 m od granicy. W związku z tym nie można wykluczyć, w ocenie organu II instancji, że małżonkowie F. dostali pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego usytuowanego w granicy nieruchomości. W czasie kontroli organ I instancji ustalił, że ściana zachodnia przedmiotowego budynku nie spełnia wymogów ściany oddzielenia przeciwpożarowego, narusza przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dalej powoływanego w decyzji jako "rozporządzenie"), z uwagi na znajdujące się w niej dwa otwory okienne, jednakże J. P. sama usunęła zaistniałą nieprawidłowość. Tym samym organy nadzoru budowlanego nie znalazły podstaw do podjęcia działań w sprawie ściany zachodniej przedmiotowego budynku znajdującej się bezpośrednio przy granicy działki. Zgodnie bowiem z § 272 ust. 3 w/w rozporządzenia, budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5 tego rozporządzenia. Natomiast § 232 ust. 6 w/w rozporządzenia stanowi, że w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego dopuszcza się wypełnienie otworów materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, jeżeli powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10% powierzchni ściany, przy czym klasa odporności ogniowej wypełnień nie powinna być niższa niż E30. Z obliczeń dokonanych przez pracownika organu I instancji wynika, że powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10% powierzchni ściany zachodniej budynku mieszkalnego, a klasa odporności na ogień pustaków szklanych (luksferów) wynosi E60. Tym samym organ odwoławczy stwierdził, że ściana zachodnia budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr ewid. [...] w m. Ł. nie narusza przepisów w/w rozporządzenia. Odnosząc się do naruszenia przepisów § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia w odniesieniu do ściany zachodniej budynku pełniącego funkcję ściany oddzielenia przeciwpożarowego, organ odwoławczy wskazał, że przedmiotowy budynek przykryty jest stropodachem żelbetowym pokryty papą na lepiku, która chroni jedynie przed wilgocią. Konstrukcja stropodachu żelbetowego uniemożliwia rozprzestrzenianie się ognia, a pokrycie papą podłoża betonowego organ II instancji - na podstawie § 18 ust. 1 ww. zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. - uznał za pokrycie niepalne i stwierdził, że sam strop pełni funkcję przegrody przeciwpożarowej. W związku z tym - zdaniem organu - nie ma podstaw do nakładania obowiązku wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie ściany zachodniej budynku mieszkalnego do zgodności z warunkami technicznymi, gdyż ściana ta spełnia funkcje ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie stosuje się do budynków projektowanych i budowanych, a nie do budynków wykonanych w latach 70-tych ubiegłego wieku. Tym samym nie ma podstaw do badania kwestii usytuowania otworów okiennych znajdujących się w ścianach prostopadłych do ściany oddzielenia przeciwpożarowego, skoro przepisy wówczas obowiązujących warunków technicznych nie odnosiły się do tej kwestii. W kwestii klatki schodowej oraz schodów zewnętrznych organ II instancji wskazał, że roboty budowlane związane z rozbudową budynku mieszkalnego o klatkę schodową oraz schody zewnętrzne miały miejsce w okresie późniejszym niż budowa pierwotnej bryły budynku. Wskazuje na to dylatacja widoczna na zachodniej ścianie budynku oraz usytuowanie otworów okiennych w pomieszczeniu kuchni na pierwszym piętrze budynku, która doświetlana jest przez otwór okienny znajdujący się w ścianie dobudowanej klatki schodowej. Gdyby inwestorzy rozpoczęli budowę budynku mieszkalnego od razu z zamiarem odstąpienia do zatwierdzonego projektu budowlanego, to już na etapie przystąpienia do robót budowlanych związanych z budową budynku mieszkalnego zmieniono by układ pomieszczeń tak, aby kuchnia doświetlona była bezpośrednio światłem dziennym. Obecny układ pomieszczeń wskazuje, że roboty budowlane związane z rozbudową budynku mieszkalnego o klatkę schodową zostały wykonane po zakończeniu budowy pierwotnej bryły budynku. Budynek w obecnym kształcie istniał już w dacie śmierci T. F. - inwestora, który zmarł w 1981 r. Zeznania te organ ocenił jako wiarygodne, wobec czego, jak wyjaśnił, zastosowanie w sprawie samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego mają przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229) stosownie do art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016, poz. 290 ze zm.). W przedmiotowej sprawie, jak wskazał dalej organ II instancji, nie ma zastosowania art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r., co szczegółowo wyjaśniono w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstacyjnej. Nie stwierdzono również konieczności wydania decyzji na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., gdyż ww. obiekt nie narusza warunków techniczno-budowlanych. W związku z powyższym istnieje konieczność przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego w sprawie samowolnie dokonanej rozbudowy budynku mieszkalnego znajdującego się na ww. działce nr ewid. [...] składającej się z klatki schodowej i schodów zewnętrznych, poprzez nałożenie obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie rozbudowanej części budynku mieszkalnego. Z rejestru pozwoleń na budowę wynika bowiem, że pozwolenie takie było wydane, a J. P. przedłożyła kserokopię dowodu osobistego wydanego dnia 16 października 1965 r., z którego wynika, że pod adresem Ł. ul. [...] 14 była zameldowana na pobyt stały od 1966 r. W związku z powyższym organ stwierdził, że posiadała ona prawo do zameldowania się pod w/w adresem pomimo, że dopiero w 1977 r. uzyskała tytuł własności do nieruchomości. Ponadto J. P. uzyskała pożyczkę na budowę przedmiotowego budynku mieszkalnego. Gdyby nie legitymowała się ona pozwoleniem na budowę tego budynku, nie otrzymałaby pożyczki z banku na ww. realizację. Prawo do dysponowania nieruchomością w rozumieniu art. 29 ust. 5 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane należy, zdaniem organu odwoławczego, oceniać według przepisów prawa cywilnego. Może ono wynikać zarówno z prawa własności i innych praw rzeczowych, jak też z umowy najmu lub dzierżawy bądź innych stosunków zobowiązaniowych, jeżeli wynika z nich prawo użycia nieruchomości na cele budowlane. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach E. S. i B. M., zaskarżając powyższą decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach w całości, zarzuciły naruszenie przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego, które to naruszenia miały wpływ na wynik sprawy, a to: 1. naruszenie art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez zaniechanie ustalenia zgodnie z wytycznymi i oceną prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt lI SA/Ke 884/15, czy istniejąca przy granicy ściana kontrolowanego budynku spełnia wymagania przeciwpożarowe, o których mowa w § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; 2. naruszenie § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez błędne uznanie, że ściana zachodnia kontrolowanego budynku będąca ścianą oddzielenia przeciwpożarowego nie narusza przepisów tego rozporządzenia, mimo, że organ nie dokonał ustaleń w tym zakresie, wskazując jedynie, że kontrolowany budynek nie narusza przepisów § 272 ust. 3 i §232 ust. 4 i 5 w/w rozporządzenia, chociaż zachodnia ściana po zabudowaniu jej luksferami nadal nie spełnia wymagań określonych dyspozycją naruszonego przepisu, albowiem nie jest ona wysunięta na odległość co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej, mimo że w ścianie prostopadłej do niej, w odległości mniejszej niż 2 m, usytuowane są okna tj. materiał palny, a także nie posiada ona tzw. ogniomuru; 3. naruszenie § 2 ust. 1 w zw. § 207 ust. 2 i § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., polegające na zaniechaniu dokonania przez organ oceny stanu technicznego kontrolowanego budynku z punktu widzenia bezpieczeństwa pożarowego, a w konsekwencji nieustalenia, czy papa, którą przykryty jest dach budynku, posiada według aktualnie obowiązujących przepisów niezbędną odporność ogniową oraz czy otwory okienne usytuowane w ścianach prostopadłych do ściany oddzielenia przeciwpożarowego znajdują się w pasie bezpieczeństwa tzn. w odległości mniejszej niż 2 m i niezastosowanie przez to § 235 ust. 2 i 3 ww. rozporządzenia w stosunku do budynku już istniejącego; 4. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77, art. 78, art. 80 i art. 107 k.p.a. polegające w szczególności na: - nieustaleniu w sprawie w sposób jednoznaczny obowiązujących przepisów mających zastosowanie, a w konsekwencji rozpoznanie sprawy na podstawie dwóch wykluczających się porządków prawnych tj. Zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. Bud z 1966 r. Nr 10, poz. 44) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; - sprzeczności ustaleń faktycznych z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie i ustalenie, że "stara część" budynku o pow. zabudowy 80 m2 i kubaturze 609 m2 została wybudowana na podstawie pozwolenia na budowę, w granicy nieruchomości nr ewid. [...] i [...] , - poczynienie ustaleń istotnych na podstawie dowodów wzajemnie sprzecznych, - przekroczenie swobodnej oceny dowodów i przyznanie przymiotu wiarygodności dowodowi z dokumentu w postaci zaświadczenia z dnia 7 lutego 2015 r. znak: [...] oraz dowodowi z zeznań świadka; - zaniechaniu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wszechstronnego zebrania i rozważenia całego materiału dowodowego; - prowadzeniu postępowania w sposób naruszający powinność pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, w szczególności poprzez dokonanie ustaleń istotnych dla rozstrzygnięcia na podstawie dowodu z zaświadczenia z dnia 7 lutego 2015 r. znak: [...] , które wydane zostało bez dokumentów źródłowych i dane w nim zawarte nie widnieją w żadnym wcześniejszym dokumencie; - błędnym ustaleniu, że nad schodami kontrolowanego budynku znajdowało się zadaszenie, które w roku 2010 zostało jedynie wymienione, zaś inwestorka nie pobudowała tarasu, a jedynie poszerzyła spoczniki, podczas gdy z dokumentacji fotograficznej załączanej do akt sprawy wypływają wnioski odmienne. W związku z powyższym skarżące wniosły o uchylenie w całości decyzji Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach oraz poprzedzającej jej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach i zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania. Uzasadniając zarzuty skargi, strona podniosła, że w żadnej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ nie odniósł się do podnoszonych kwestii i nie wyjaśnił, z jakich przyczyn uznał, że przeprowadzone w sprawie dowody stanowiące podstawę dokonanych ustaleń o istnieniu decyzji o pozwoleniu na budowę, mimo zgłaszanych zastrzeżeń zasługują na uznanie i walor dowodowy. Właściwe było, zdaniem strony, przeprowadzenie postępowania dowodowego i wnikliwa, szczegółowa, wszechstronna analiza pozyskanego materiału w kontekście jego spójności, logiczności, wzajemnego uzupełnienia oraz wiarygodności. Tym wymogom organy nie sprostały. Zaświadczenie, które przedłożyła J. P. z dnia 7 lutego 2015 r. znak: [...] stwierdzające, że w dniu 5 listopada 1975 r. została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego typ [...] , było w toku całego postępowania kwestionowane przez skarżące, dlatego też każdy z organów winien w sposób szczegółowy odnieść się do zarzutów wysuwanych pod adresem tego dowodu i przeprowadzić jego analizę z materiałem źródłowym, a następnie wyciągnąć wnioski lub wyjaśnić spostrzeżone wątpliwości. W zaświadczeniu tym dopisano początkowy symbol 421, wskazując w ten sposób, że rzekomo wydane pozwolenie na budowę miało znak [...] . Tymczasem w tzw. "rejestrze" w roku 1975 przy liczbie porządkowej 140 w rubryce nr 2 brak jest jakichkolwiek danych, które mogłyby zostać przetransferowane do zaświadczenia. Brak jest oznaczenia 421 łamanego na numer porządkowy łamanego na rok, jak to ma miejsce parę pozycji wcześniej w przypadku nr 132 – S. P. i nr 134 – B. P. Z powyższego wypływa wniosek, zdaniem skarżących, że zaświadczenie nie odpowiada stanowi prawnemu i faktycznemu, albowiem nie wydano go na podstawie rejestru, w którym brak jest informacji o wskazanym znaku sprawy [...] . W tym wypadku w zaświadczeniu dowolnie przytoczony znak sprawy nie wynika z żadnych dokumentów. Dowód z tego dokumentu nie powinien zatem stanowić podstawy dokonanych ustaleń. Organ II instancji w żadnej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie odniósł się do w/w okoliczności, choć stanowisko w tym przedmiocie zostało przez skarżącą przedstawione w odwołaniu. W sytuacji zatem kwestionowania zaświadczenia jako dowodu z dokumentu i ustalenia, że zawarte w nim informacje nie odpowiadają dokumentom źródłowym, organ wadliwie poczynił ustalenia istotne z punktu widzenia rozstrzygnięcia na podstawie powołanego dowodu. Ze stanowiskiem z dnia 18 listopada 2016 r. skarżące przedłożyły informację podpisaną przez Wójta Gminy w Ł. z dnia 9 marca 2011 r., że rejestr wydanych pozwoleń z tego okresu został wybrakowany, co oznacza, w ich ocenie, iż w dacie wydawania zaświadczenia nie istniał żaden dokument, na podstawie którego można wydać jakiekolwiek zaświadczenie, czy dokonać ustaleń na temat istnienia pozwolenia na budowę. Z tych względów "rejestr pozwoleń na budowę", w oparciu o który organy dokonały ustaleń faktycznych istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, stanowił jedynie rejestr wpływu wniosków o udzielenie pozwolenia na budowę wraz z adnotacjami o ewentualnie wydanych pozwoleniach. Rejestr decyzji wydanych w tym przedmiocie został bowiem wybrakowany, co umknęło organom. Skoro w tzw. "rejestrze" brak informacji w rubryce nr 2 przy liczbie porządkowej nr 140 w roku 1975, to zapis ten należy traktować jako potwierdzenie złożenia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę, które mogło powodować wszczęcie postępowania, ale jednak nigdy nie zakończyło się wydaniem decyzji. Organy nie odniosły się nadto do tego, że budynek wybudowany przez J. P. został pobudowany częściowo na gruncie sąsiedniej działki nr ewid. [...] , mimo iż właściciel nie wyrażał żadnej zgody na takie zagospodarowanie. Zgodnie z treścią art. 29 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane z 1974 r., pozwolenie na budowę mogło być wydane wyłącznie na rzecz osób, które wykazały się prawem do dysponowania nieruchomością, przy czym "wykazanie prawa" powinno nastąpić przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, a w istocie już w chwili złożenia wniosku o wydanie w tym względzie decyzji administracyjnej. Stosownie natomiast do treści § 21 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego, do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę inwestor był obowiązany dołączyć odpis dokumentu stwierdzającego prawo inwestora do dysponowania nieruchomością przewidzianą pod inwestycję. Inwestor winien przedstawić przed uzyskaniem pozwolenia na budowę dowód jednoznacznie świadczący o posiadaniu przez niego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Ustalenia organów winny zmierzać, zdaniem skarżących, do wykazania, że małżonkowie F. na dzień 5 listopada 1975 r. legitymowali się nie jednym, a dwoma oświadczeniami o prawie do dysponowania gruntem na cele budowlane, jednym wydanym przez właściciela działki nr ewid. [...] , a drugim wydanym przez właściciela działki nr ewid. [...] . Budynek stoi bowiem częściowo na działce nr ewid. [...] . Biorąc jednak pod uwagę okoliczność, że T. F. i J. P. w roku 1975 nie byli właścicielami gruntu, a także nie dysponowali prawem do zabudowy gruntu sąsiedniego tj. działki nr ewid. [...] , wywieść należy, w opinii strony, że we wskazanej dacie ujawnionej w tzw. "rejestrze" złożyli oni wniosek o wydanie pozwolenia, którego nigdy jednak nie otrzymali, albowiem stan faktyczny i obowiązujące przepisy prawa taki fakt wykluczały. Jak dalej podniosły skarżące, organ II instancji wyjaśnił, co należy rozumieć pod pojęciem prawa do dysponowania nieruchomością, ale skarżące podnosiły w odwołaniu, a także w toku postępowania, że budynek usytuowany na działce nr ewid. [...] nie mógł zostać wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę, albowiem zajmuje (i zajmował w dacie budowy) powierzchnię działki sąsiedniej nr ewid. [...] . Skarżące w stanowiskach z dnia 18 stycznia 2017 r. oraz z dnia 10 maja 2016 r. podnosiły tą okoliczność i szczegółowo (poglądowo) wskazały, że do roku 1994 r. na mapach ewidencyjnych, dostępnej dokumentacji geodezyjnej oraz protokołach ustalenia granic, przedłożonych do akt sprawy, granice działek przebiegały tak, jak to wynika z aktów własności, map zgromadzonych w ośrodkach ewidencyjnych i księgach wieczystych oraz opracowaniach geodezyjnych wykonanych w toku postępowań przez geodetę p. D. oraz p. B. Z obu opracowań wynika, że granica ewidencyjna (czyli oznaczenie na mapach ewidencyjnych) między działkami została w roku 1994 zamieniona w sposób nieuprawniony. W dacie, kiedy J. P. miała uzyskać rzekomo decyzję o pozwoleniu na budowę, granica między działkami nr ewid. [...] i [...] nie była sporna i faktycznie przebiegała pod budynkiem mieszkalnym usytuowanym na działce nr ewid. [...] , co oznacza, że w roku 1975 r. nie mogła ona uzyskać pozwolenia na budowę budynku częściowo na gruncie sąsiednim. Stan taki potwierdziła J. P. swym podpisem pod protokołem ustalenia granic działki nr ewid. [...] i działek sąsiednich (w tym działki nr ewid. [...] i [...] ) w roku 1985 r., co wynika ze sprawozdania technicznego z roku 1985 r. i protokołu granicznego nr [...] . Fakt obecnie spornej granicy ewidencyjnej nie ma żadnego wpływu na ustalenia dotyczące pozwolenia na budowę w roku 1975 r., bowiem w tej dacie pozwolenie nie mogło być wydane z uwagi na brak oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością nr ewid. [...] na cele budowlane. Skarżące przedłożyły do akt sprawy informacje oraz uwierzytelnione odpisy dokumentacji, z której powołane okoliczności wynikają. Organ II instancji, ani też organ I instancji do wskazanych okoliczności się nie odniósł. W sprawie niniejszej istotne znacznie ma jednak fakt, że budynek J. P. wybudowany został z przekroczeniem granicy (przynajmniej tej obowiązującej do roku 1994), a jest to istotna okoliczność z punktu widzenia samej możliwości wydania w dacie budowy pozwolenia na budowę. Organ błędnie twierdzi, że budynek został wybudowany w granicy. Mimo braku bezpośredniego dowodu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, zaniechano dokonania wszechstronnych ustaleń, czy w zaistniałym stanie faktycznym małżonkowie F. w ogóle mogli uzyskać takie pozwolenie w sytuacji, kiedy budynek stoi częściowo na gruncie sąsiadującym. Organ w związku z powyższym dokonał ustaleń istotnych z przekroczeniem swobodnej oceny dowodów. Organy ustaliły, że wydane zostało pozwolenie na budowę na tzw. "starą część budynku" także na podstawie dowodu z zeznań świadka przesłuchanego w sprawie – R. M.. Z zeznań tych wyłania się jednak, jak wskazały skarżące, wniosek, że J. P. nie dysponowała pozwoleniem na budowę i nie mogłaby go uzyskać w roku 1975, zaś świadek nie dokonywał wpisu w rejestrze odnoszącego się do budynku J. P. i T. F.. Organ zatem zaniechał dokonania wszechstronnej analizy i oceny dowodu z przesłuchania ww. świadka. Również okoliczności zgłoszenia się i wezwania tego świadka budzą uzasadnione wątpliwości skarżących. Ponadto na większość szczegółowych pytań świadek udzielał odpowiedzi "nie pamiętam", inne zaś fakty dotyczące konkretnie J. P. - mimo upływu tożsamego okresu - kojarzył wyśmienicie. Taka wybiórcza pamięć co do okoliczności istotnych z punktu widzenia ustaleń organu winna być poddana szczegółowej analizie w zakresie wiarygodności zeznań i przydatności samego dowodu. Organ zaniechał w tym względzie dokonania jakichkolwiek rozważań, a zatem zaniechał dokonania wszechstronnej analizy i oceny dowodu z przesłuchania w/w świadka. Organ administracyjny nie może czuć się zwolniony z obowiązku przeprowadzenia swobodnej oceny każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów i to w kontekście zarówno pozostałego materiału dowodowego, jak i twierdzeń stron, które zawsze muszą być z tym materiałem skonfrontowane. Obowiązek ten można wyinterpretować, jak wskazała strona, z treści art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Niedopuszczalne jest ignorowanie przez organy aktywności strony w dążeniu do ustalenia stanu faktycznego bez podjęcia próby rozstrzygnięcia podnoszonych przez nią wątpliwości. Zaniechanie to stanowi uchybienie procesowe skutkujące wadliwością decyzji administracyjnej, zwłaszcza w takiej sytuacji, gdy strona powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności. W niniejszej sprawie zaniechano także wskazania w uzasadnieniu decyzji, dlaczego pewne dowody przemilczano, takie jak np. przedłożone przez skarżącą mapy i opracowania geodezyjne, szkic sytuacyjny sporządzony przez geodetę wskazujący na usytuowanie budynku na dwóch nieruchomościach tj. działkach nr ewid. [...] i [...] , zdjęcia budynku przedłożone przez skarżącą, zgłoszony wniosek o ponowne wezwanie świadka na przesłuchanie czy powołanie biegłego. Stronie nie jest wiadome, dlaczego dowody te nie stanowiły podstawy ustaleń i rozważań organu. Nieustosunkowanie się do żądania dowodowego, wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 78 k.p.a., musi być równoznaczne z bezpodstawną odmową uwzględnienia żądania i naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Za sprzeczne z materiałem dowodowym należy uznać także, zdaniem strony, ustalenia organu, że nad schodami kontrolowanego budynku znajdowało się zadaszenie, które w roku 2010 zostało jedynie wymienione, zaś inwestorka nie pobudowała tarasu, a jedynie poszerzyła spoczniki. Jak wynika bowiem ze zdjęcia elewacji północnej wykonanej przez organ w dniu 23 kwietnia 2016 r. obok schodów ze spocznikiem wybudowany jest taras wraz z zadaszeniem, który znacząco wysunięty jest poza lico ściany północnej. Taras oraz zadaszenie, którego wcześniej nie było, zdaniem skarżących, zostały dobudowane i wykonane dopiero po wykonaniu ostatnich prac remontowych, to jest po roku 2010. Gdyby bowiem taras i zadaszenie istniało wcześniej, a zostałoby jedynie wymienione, stan taki uwidoczniony byłby na załączonych do akt fotografiach. Do dowodów tych organ w żadnej części zaskarżonej decyzji się nie odniósł. Strona zwróciła także uwagę na niekonsekwencję organów w zastosowaniu przepisów technicznych przy rozpoznaniu sprawy i nieustalenie w sposób jednoznaczny obowiązujących przepisów mających zastosowanie, a w konsekwencji rozpoznanie sprawy na podstawie dwóch wykluczających się porządków prawnych tj. zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ II instancji, rozpoznając tą samą sprawę po raz trzeci, uznał tym razem dwutorowo, w kwestii usunięcia przez J. P. dwóch otworów okiennych na ścianie p.poż, że ściana zachodnia budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr ewid. [...] , nie narusza przepisów rozporządzenia z 2002 r., podczas gdy wszystkie inne elementy budynku (ściany wschodniej) nie podlegają badaniu, albowiem stosuje się do niech przepisy zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego. Takie działanie powoduje utratę zaufania obywatela do organu. Wbrew zatem wytycznym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach organ nie zbadał, czy ściana istniejąca przy granicy spełnia wymogi przeciwpożarowe określone w nowych przepisach tj. § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 2002 r. Organ wskazał jedynie, że ściana zachodnia kontrolowanego budynku będąca ścianą oddzielenia przeciwpożarowego nie narusza przepisów § 272 ust. 3 i § 232 ust. 4 i 5 ww. rozporządzenia, unikając zbadania sprawy w kontekście zgodności ściany z normą prawną wskazaną wprost przez Sąd. Nawet w przypadku gdyby w sprawie - wbrew wytycznym Sądu - zastosowanie znalazły przepisy obowiązujące w roku 1966 r., to, w opinii skarżących, organ mógłby to uczynić dopiero po przeprowadzeniu oceny stanu technicznego kontrolowanego budynku z punktu widzenia bezpieczeństwa pożarowego i ustaleniu, czy w związku z powyższym w rozpoznawanej sprawie znajdą, czy też nie, zastosowanie przepisy § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 2002 r. w stosunku do budynku już istniejącego. Strona zwróciła przy tym uwagę na treść § 207 ust. 2 tego rozporządzenia, który nakłada na organ administracji publicznej obowiązek dokonania oceny stanu technicznego każdego budynku z punktu widzenia bezpieczeństwa pożarowego i podjęcia stosownych działań, przy czym konieczne jest stwierdzenie użytkowania budynku. Ustawa o ochronie przeciwpożarowej nie reguluje stosowania jej do budynków wybudowanych przed wejściem ustawy w życie. Wobec tego należy stosować zasadę bezpośredniego działania nowego prawa. W odpowiedzi na skargę Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odnosząc się do zarzutów skargi, organ wskazał między innymi, że budynek został doprowadzony do zgodności z obecnie obowiązującymi warunkami technicznymi w taki sposób, że nie zagraża życiu ludzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wyznaczonym wskazanymi przepisami prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga E. S. i B. M. zasługuje na uwzględnienie, zasadne okazały się bowiem zarzuty naruszenia art. 153 p.p.s.a. oraz art. 7, art. 8, art. 77 § 2 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (w skrócie: k.p.a.). Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały w wyniku ponownego rozpoznania przedmiotowej sprawy na skutek prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 25 listopada 2005 r., sygn. akt II SA/Ke 884/15. W myśl art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą bowiem w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Stąd, w pierwszej kolejności, kluczowym dla oceny zgodności z prawem kwestionowanej decyzji, a także decyzji wydanej przez organ I instancji, była ocena, czy ponownie rozpoznając sprawę, organy nadzoru budowlanego związane wytycznymi wskazanymi w ww. wyroku wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Ke 884/15, wytyczne te zrealizowały. Zgodnie z § 235 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2012 r., poz. 1289, powoływanego dalej jako "rozporządzenie z 2002 r.") - który reguluje wymagania techniczne w zakresie ściany oddzielenia przeciwpożarowego - ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wznosić na własnym fundamencie lub na stropie, opartym na konstrukcji nośnej o klasie odporności ogniowej nie niższej od odporności ogniowej tej ściany (ust. 1); ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wysunąć na co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku lub na całej wysokości ściany zewnętrznej zastosować pionowy pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 2 m i klasie odporności ogniowej E I 60 (ust. 2); w budynku z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień ściany oddzielenia przeciwpożarowego należy wyprowadzić ponad pokrycie dachu na wysokość co najmniej 0,3 m lub zastosować wzdłuż ściany pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 1 m i klasie odporności ogniowej E I 60, bezpośrednio pod pokryciem; przekrycie na tej szerokości powinno być nierozprzestrzeniające ognia (ust. 3); w budynku, z wyjątkiem zabudowy jednorodzinnej, w dachu którego znajdują się świetliki lub klapy dymowe, ściany oddzielenia przeciwpożarowego usytuowane od nich w odległości poziomej mniejszej niż 5 m, należy wyprowadzić ponad górną ich krawędź na wysokość co najmniej 0,3 m, przy czym wymaganie to nie dotyczy świetlików nieotwieranych o klasie odporności ogniowej co najmniej E 30 (ust. 4). Z kolei w myśl § 207 ust. 2 rozporządzenia z 2002 r., przepisy rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, wymiarów schodów, o których mowa w § 68 ust. 1 i 2, a także oświetlenia awaryjnego, o którym mowa w § 181, stosuje się, z uwzględnieniem § 2 ust. 2, również do użytkowanych budynków istniejących, które na podstawie przepisów odrębnych uznaje się za zagrażające życiu ludzi. Jak stanowi § 2 ust. 2 tego rozporządzenia, przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania: 1) budynków o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej 1000 m2 , 2) budynków o powierzchni użytkowej przekraczającej 1000 m2 , o których mowa w art. 5 ust. 7 pkt 1-4 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Natomiast stosownie do § 1 rozporządzenia z 2002 r., rozporządzenie ustala warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich usytuowanie na działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod zabudowę, zapewniające spełnienie wymagań art. 5 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. W świetle powyższych regulacji uznać należy, że w stosunku do użytkowanych budynków istniejących na datę wejścia w życie rozporządzenia z 2002r. mają również zastosowanie warunki techniczne w zakresie bezpieczeństwa pożarowego, określone tym rozporządzeniem, w szczególności w przepisach § 235 tego rozporządzenia, jeżeli budynki te uznaje się za zagrażające życiu ludzi. Zatem odstępstwo od wymagań bezpieczeństwa pożarowego wprowadzonych przepisami rozporządzenia z 2002 r. możliwe jest wyłącznie w sytuacji, gdy budynek już istniejący na datę wejścia w życie tych przepisów jest użytkowany i nie zagraża życiu ludzi, przy czym przepisy rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego stosuje się do użytkowanych budynków istniejących z uwzględnieniem § 2 ust. 2 tego rozporządzenia. Oznacza to, że wymagania w zakresie bezpieczeństwa pożarowego przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania użytkowanych budynków istniejących mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, o ile budynki te nie zagrażają życiu ludzi, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. W przedmiotowej sprawie, jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w ww. wyroku z dnia 25 listopada 2015 r. wymagania w zakresie bezpieczeństwa pożarowego powinna spełniać w szczególności ściana zachodnia budynku posadowionego na działce nr ewid. [...] należącej do J. P.. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że zapisy protokołów z oględzin i kontroli nie potwierdzają faktu badania przez organ zgodności ściany zachodniej z przepisami § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 2012 r., w szczególności, czy ściana oddzielenia przeciwpożarowego jest wyprowadzona ponad pokrycie dachu czy też wysunięta poza lico ściany. Powyższe wytyczne obligowały zatem organy nadzoru budowlanego ponownie orzekające w sprawie do poczynienia ustaleń faktycznych i dokonania ich oceny prawnej w zakresie tego, czy ściana zachodnia budynku, która - jak ustalono w wykonaniu wytycznych Sądu - została rozbudowana, jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego w świetle § 235 rozporządzenia z 2002 r. Sąd wskazał bowiem, aby ocena bezpieczeństwa pożarowego ściany zachodniej budynku na działce nr ewid. [...] odbyła się z uwzględnieniem regulacji rozporządzenia z 2002 r., w tym § 235 ust. 2 i 3 tego rozporządzenia. Z takich wytycznych Sądu organy administracji w niniejszej sprawie się jednak nie wywiązały, gdyż nie ustaliły z punktu widzenia wymagań określonych w § 235 rozporządzenia z 2002 r., czy wskazana ściana spełnia te wymagania. Organy orzekające w obu instancjach poczyniły w istocie ustalenia faktyczne w zakresie spełnienia przez ścianę zachodnią budynku na działce nr ewid. [...] wymagań w zakresie bezpieczeństwa pożarowego, ale w świetle przepisów obowiązujących w okresie budowy (rozbudowy) tego budynku, stwierdzając wyłącznie w odniesieniu do przepisów § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 2002 r., że "Sam strop pełni funkcję przegrody przeciwpożarowej. W związku z tym nie ma podstaw do badania kwestii usytuowania otworów okiennych usytuowanych w ścianach prostopadłych do ściany oddzielenia przeciwpożarowego, skoro przepisy wówczas obowiązujących warunków technicznych nie odnosiły się do tej kwestii." W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podniósł także, w kontekście regulacji §272 ust. 2 i § 232 ust. 6 rozporządzenia z 2002 r., że "(...) ściana zachodnia budynku mieszkalnego znajdującego się na działce o Nr ewid. [...] w m. Ł. nie narusza przepisów w/w rozporządzenia". Taka ogólna konstatacja organu II instancji, w świetle zebranego materiału dowodowego w sprawie, na podstawie którego dokonano wnioskowania o zgodności ściany zachodniej budynku mieszkalnego z wymaganiami rozporządzenia z 2002 r., nie może zostać oceniona jako wypełnienie wytycznych Sądu zawartych w wyroku z dnia 25 listopada 2015 r. Organy bowiem faktycznie nie oceniły w kontekście konkretnych wymagań określonych w § 235 ust. 2 i 3 ww. rozporządzenia, czy ściana zachodnia budynku w związku z jego rozbudową spełnia poszczególne wymagania ściany oddzielenia przeciwpożarowego, skoro ustaliły choćby, że "(...) na obrzeżach stropodachu wykonane są bezpośrednio obróbki blacharskie i nie ma tam ścian murowanych o wysokości 30 cm wystających ponad powierzchnię stropodachu." Organy, oceniając stan techniczny budynku - ustaliwszy dodatkowo, że został on rozbudowany przed 1981 r. - dokonały bowiem ustalenia, że ściana zachodnia przedmiotowego budynku spełnia funkcje ściany oddzielenia przeciwpożarowego, ale w kontekście wymagań określonych w zarządzeniu Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. Bud. Z 1966 r., nr 10, poz. 44), za wyjątkiem oceny spełnienia wymagań określonych w § 232 ust. 6 rozporządzenia z 2002 r. (powierzchnia i klasa odporności luksferów). Jednocześnie organy nie odniosły się do regulacji § 207 ust. 2 w zw. z § 2 ust. 2 tego rozporządzenia. Uzasadnienia decyzji wydanych przez organy obu instancji dowodzą, że organy te zupełnie pomijają dyspozycję § 207 ust. 2 w zw. z § 2 ust. 2 rozporządzenia z 2002 r. Należy w tym miejscu przywołać pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 3 września 2014 r., II OSK 516/13, lex nr 1664434), zgodnie z którym "(...) w § 207 ust. 2 rozporządzenia prawodawca dopuścił możliwość spełnienia warunków technicznych dotyczących bezpieczeństwa pożarowego w inny niż wskazany w tym rozporządzeniu sposób. A mianowicie prawodawca postanowił, iż przepis ten stosuje się z uwzględnieniem § 2 ust. 2 rozporządzenia. Po myśli § 2 ust. 2 rozporządzenia przy nadbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków istniejących lub ich części wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż podany w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Uwzględnienie § 2 ust. 2 przy zastosowaniu § 207 ust. 2 rozporządzenia polega na tym, że w odniesieniu do budynków istniejących zamiast stosowania wymagań zawartych w tym rozporządzeniu można zastosować wskazania ekspertyzy technicznej, o jakiej mowa w § 2 ust. 2 rozporządzenia." Zatem w stosunku do użytkowanych budynków istniejących możliwe jest odstępstwo od wymagań określonych w przepisach rozporządzenia z 2002 r., ale wyłącznie w sytuacji, gdy budynki takie nie zagrażają życiu ludzi, a oceny tej należy dokonać z uwzględnieniem § 2 ust. 2 tego rozporządzenia. W okolicznościach niniejszej sprawy organy nadzoru budowlanego nie zgromadziły w sposób wszechstronny dowodów w sprawie i nie dokonały ustaleń faktycznych – uzasadniających odstępstwo od wymagań określonych w § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 2002 r. – w zakresie tego, czy rozbudowany budynek znajdujący się na działce nr ewid. [...] nie zagraża życiu ludzi, czy to poprzez przeprowadzenie dowodów w celu pozyskania dokumentów, o jakich mowa § 2 ust. 2 tego rozporządzenia, czy też poprzez zobowiązanie właściciela nieruchomości do przedłożenia właściwej ekspertyzy. Jednakowoż organy obu instancji nie dokonały analizy kwestii istnienia zagrożenia dla życia ludzi ze strony rozbudowanego budynku na działce nr ewid. [...] przez pryzmat przepisów dotyczących bezpieczeństwa pożarowego, w szczególności § 16 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. nr 109, poz. 719), który wyjaśnia, kiedy użytkowany budynek istniejący uznaje się za zagrażający życiu ludzi. W konsekwencji organ II instancji, podobnie jak organ I instancji, nie ocenił, czy przedmiotowy budynek zagraża życiu ludzi, czy też nie stwarza takiego zagrożenia. Należy także w tym miejscu powołać się na ugruntowany pogląd sądów administracyjnych (zob. pow. wyrok NSA II OSK 516/3), że istnienie budynku, który wprawdzie został wybudowany pod rządami "starego" prawa, ale istnieje i jest użytkowany pod rządami "nowego" prawa jest zdarzeniem "ciągłym" albo sytuacją trwającą także po wejściu w życie nowych przepisów. Zatem wprowadzenie nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej dla takich budynków jest działaniem retrospektywnym prawa, a nie działaniem retroaktywnym. Nie można też ograniczać ustawodawcy w dostosowaniu wymogów ochrony przeciwpożarowej do zmieniających się warunków społecznych. W szczególności dotyczy to właśnie budynków, które z natury rzeczy istnieją bardzo długo. Ustawodawca musi mieć w tej sytuacji swobodę w dostosowaniu ochrony przeciwpożarowej także istniejących budynków do postępów w nauce (nowe, skuteczniejsze środki ochrony przeciwpożarowej), czy zwiększenia się zagrożeń związanych z pożarami (wzrost zaludnienia, zagęszczenie zabudowy). Uwzględniając powyższe rozważania, w konsekwencji, w ocenie Sądu, organy obu instancji dopuściły się naruszenia art. 153 p.p.s.a. oraz art. 7, art. 77 § 2 i art. 107 § 3 k.p.a. Powyżej przedstawione działanie organów nadzoru budowlanego nie jest również zgodne z zasadą pogłębiania obywateli do organów administracji publicznej wynikającej z art. 8 k.p.a., skoro ponownie prowadząc postępowanie, nie realizują wyraźnie sprecyzowanych wytycznych Sądu. Tym samym jako przedwczesne należy uznać zarzuty skarżących odnośnie trafności ustaleń i oceny, czy ściana zachodnia budynku znajdującego się na działce nr ewid. [...] spełnia wymagania ściany oddzielenia przeciwpożarowego. W kontekście zarzutów skargi należy także odnieść się do pozostałych wskazań Sądu zawartych w uzasadnieniu wyroku w sprawie II SA/Ke 884/15. Sąd podziela argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji odnośnie tego, że pierwotna bryła kontrolowanego budynku została wzniesiona na podstawie pozwolenia na budowę wydanego J. i T. małż. F., albowiem na takie wnioskowanie pozwala całokształt obszernie i wnikliwe zgromadzonego w tym zakresie materiału dowodowego, za pomocą którego – w drodze dowodów pośrednich - organy nadzoru budowlanego mogą wykazywać okoliczność wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Po pierwsze, nie sposób zgodzić się ze skarżącymi, że dokument w postaci rejestru pozwoleń na budowę, który zawiera wpis pod poz. 140 odnośnie budynku T. F., w istocie jest rejestrem wpływu wniosków o udzielenie pozwolenia na budowę wraz z adnotacjami o ewentualnie wydanych pozwoleniach, bo sprzeciwia się temu treść tego dokumentu, a także pozostały zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym zeznania świadka R. M., który wyjaśnił procedurę wydawania pozwolenia na budowę w Urzędzie Gminy w Ł., a także oznaczenia stosowane przy wydawaniu takich decyzji, a które to zeznania korespondują z treścią wyjaśnień pracownika Urzędu Gminy w Ł. – S. I. Po drugie, nie zasługuje na aprobatę twierdzenie skargi, że J. i T. małż. F. nie mogli uzyskać pozwolenia na budowę budynku na działce nr ewid. [...] z tej przyczyny, że miał być wzniesiony na części działki nr ewid. [...] , stąd inwestorzy mieli nie posiadać prawa do dysponowania gruntem na cele budowlane. Obiektywne dowody, jakimi są: wyciąg z dowodu osobistego J. P. o jej zameldowaniu pod adresem ul. P. 14 w m. Ł. od 1966 r., akt notarialny nr Rep. A [...]obejmujący umowę sprzedaży działki nr ewid. [...] (wówczas nr 2) z dnia 3 października 1977 r. na rzecz J. F., zgodnie z którym wydanie nieruchomości nastąpiło przed zawarciem umowy, czy też dokumenty związane z udzieloną J. F. (obecnie P.) pożyczką przez Powszechną Kasę Oszczędności, w tym odpis z księgi wieczystej Kw nr [...] , wskazują, że J. i T. małż. F. mogli okazać się skutecznie oświadczeniem o dysponowaniu przedmiotową nieruchomością na cele budowlane w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę, zwłaszcza, że jak trafnie wskazały organy, prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane może wynikać nie tylko z prawa własności czy innych praw rzeczowych, ale również ze stosunku o charakterze cywilnoprawnym. Po trzecie, zasadnie uznały organy, że istniejący spór graniczny w zakresie przebiegu granicy między działkami nr ewid. [...] i [...] , w świetle zgromadzonych dowodów w niniejszym postępowaniu, nie mógł mieć wpływu na ocenę, iż pierwotna bryła budynku została wzniesiona na podstawie pozwolenia na budowę wydanego na rzecz J. i T. małż. F., skoro budynki mieszkalne na gruncie ówcześnie obowiązujących przepisów prawa mogły być wznoszone w określonych sytuacjach w granicy nieruchomości, a nadto, jak wskazywały skarżące, od 1958 r. do 1994 r. przebieg granicy pomiędzy tymi działkami nie było w zasadzie sporny. Ponadto nie sposób nie dostrzec, że w aktach administracyjnych sprawy znajduje się także fotokopia decyzji Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Kielcach z dnia 15 kwietnia 2014 r. znak: [...] , z której wynika, że organ ewidencyjny nie znalazł podstaw do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków obrębu Ł., gm. Ł. w odniesieniu do działki nr ewid. [...] , albowiem nie jest możliwe ustalenie jednoznacznego przebiegu granic tej działki w oparciu o dokumenty, którym dysponował ten organ, w szczególności w oparciu o dokumentację z 1958 r., w tym w zakresie granicy z działką nr ewid. [...] , która, jak stwierdzono, jest granicą sporną. Zatem nie są uprawnione jednoznaczne twierdzenia skarżących zawarte w skardze, że budynek na działce nr ewid. [...] został wzniesiony częściowo na działce nr ewid. [...] , zwłaszcza, że w toku postępowania administracyjnego również strona skarżąca wskazywała na możliwość wzniesienia budynku w granicy działek nr ewid. [...] i [...] (oświadczenie J. S. do protokołu kontroli z dnia 5 sierpnia 2010 r., czy pismo procesowe skarżących z dnia 10 maja 2016 r., w którym wskazuje się, że wszelkie pomiary w sprawie powinny odbywać się przy założeniu, że granica działki nr ewid. [...] nie sięga dalej aniżeli poza ścianę zachodnią budynku usytuowanego na gruncie). Natomiast odnośnie załączanej przez stronę skarżącą mapy geodezyjnej z dnia 25 kwietnia 1997 r. (do pisma J. S. z dnia 8 grudnia 2010 r. skierowanego do WINB w Kielcach, czy pisma r. pr. E. S. z dnia 21 marca 2016 r. adresowanego do PINB w Kielcach), należy podnieść, że nie może ona stanowić podstawy do jednoznacznych ustaleń faktycznych co do okoliczności wzniesienia i lokalizacji budynku mieszkalnego na działce nr ewid. [...] wobec takich dokumentów jak choćby mapa stanowiąca załącznik do decyzji Wójta Gminy Ł. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 19 września 1997 r. znak: [...] wydanej na wniosek B. M. w związku z planowaną budową budynku gospodarczego, z której wynika, że w latach 1993/1994 na działce nr ewid. [...] już istniał budynek, nadto - o wymiarach uwzględniających klatkę schodową i schody zewnętrzne. Organy wywiązały się również z wytycznych Sądu zawartych w wyroku wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Ke 884/15 w zakresie ustaleń dotyczących kubatury, ilości izb, powierzchni istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr ewid. [...] w m. Ł. oraz faktu jego rozbudowy i jej czasokresu. Wynika z tych ustaleń, że małżonkowie F. bez pozwolenia na budowę rozbudowali budynek o klatkę schodową i schody zewnętrzne i prace te odbyły się jeszcze przed śmiercią T. F. w 1981 r. Dokonaną rozbudowę, poza udzielonym pozwoleniem na budowę, potwierdza, jak słusznie ustaliły organy, pionowa dylatacja w zachodniej ścianie budynku i usytuowanie okien kuchennych, a także powierzchnia zabudowy pierwotnej bryły budynku - ok. 80 m2 (w dacie kontroli po ociepleniu budynku o wymiarach 9,60x8,50m) względem powierzchni ostatecznie wzniesionego budynku (obejmującego także klatkę schodową o wymiarach 3,00x5,90 m i schody wejściowe ze spocznikiem o wymiarach 3,00x3,70 m). Skarżąca kwestionuje te ustalenia w zakresie wybudowania tarasu z zadaszeniem. Organy powyższych ustaleń dokonały jednak przede wszystkim w oparciu o protokoły z kontroli przeprowadzonych przez wykwalifikowanych pracowników PINB w Kielcach na działce nr ewid. [...] , dokonujących bezpośrednio oględzin budynku. Poczynione ustalenia w tym zakresie przez organy nadzoru budowlanego, które stanowiły podstawę wydanych rozstrzygnięć w niniejszej sprawie, korespondują z tymi dowodami. Jednakże, jak już wyżej podniesiono, dostrzeżone przez Sąd naruszenia powodowały konieczność uwzględnienia skargi. Organy, ponownie rozpoznając sprawę, zobowiązane będą z uwzględnieniem powyższej argumentacji oraz stosownie do wytycznych Sądu zawartych w wyroku sygn. akt II SA/Ke 884/15, do poczynienia ustaleń i oceny w zakresie zgodności ściany zachodniej budynku na działce nr ewid. [...] w m. Ł. z przepisami § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 2012 r., w szczególności, czy ściana ta spełnia wymagania ściany oddzielenia przeciwpożarowego, ewentualnie, czy na podstawie przepisów odrębnych budynek ten zagraża życiu ludzi. Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach dla B. M. (reprezentowanej przez radcę prawnego) orzeczono w pkt II wyroku, na które składają się wpis od skargi (500 zł, uiszczony w imieniu B. M.), wynagrodzenie pełnomocnika (480 zł), opłata od pełnomocnictwa (17 zł) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. nr 221 poz. 2193 ze zm.) i w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło