II SA/Ke 529/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 października 2011r. sprawy ze skarg M.G. i M.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargi. Wojewoda decyzją z dnia [...] [...] po rozpatrzeniu odwołania M. S. i M. G. od decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] znak: [...] orzekającej o wymeldowaniu M. S. z pobytu stałego z lokalu położonego w miejscowości P. nr 12, gm. W., na podstawie art. 15 ust. 2, art. 50 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. z 2006r. Dz. U. nr 139 poz. 993 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt. 1 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w dniu 4 października 2010r. B. B. wystąpiła o wymeldowanie z pobytu stałego z ww. lokalu M. S. i M. G., uzasadniając swoje żądanie tym, że od kilku lat osoby te w nim nie przebywają. Organ I instancji uznał, że wnioskująca, jako osoba legitymująca się tytułem prawnym do lokalu, nie ma przymiotu strony i wszczął postępowanie administracyjne z urzędu, a następnie orzekł o wymeldowaniu M. S. z pobytu stałego. W stosunku do M. G. została wydana odrębna decyzja. Rozpatrując odwołanie Wojewoda wskazał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy bezspornie świadczy, iż M. S. nie zamieszkuje w spornym lokalu, który jak sam stwierdził podczas przesłuchania w dniu 7 grudnia 2010r., opuścił około 5 lat temu ze względu na złe warunki tj. brak wody i światła. Oświadczył jednocześnie, że nadal posiada klucze do mieszkania i w każdej chwili może do niego wejść. Dodał, że z przedmiotowego lokalu wyprowadził się po opuszczeniu go przez byłą konkubinę, zabierając tylko rzeczy osobiste. Powrót do miejsca stałego zameldowania warunkuje odzyskaniem prawa własności domu. Podał również adres, na który należy przesyłać kierowaną do niego korespondencję. Fakt niezamieszkiwania przez M. S. w lokalu położonym w miejscowości P. 12 został potwierdzony również przez sołtysa wsi C. P. jak również podczas przesłuchania w charakterze świadka B. B. - właścicielki nieruchomości. Reasumując zdaniem organu odwoławczego przedstawiony stan faktyczny w sposób jednoznaczny wskazuje, iż M. S. zerwał wszelkie więzy z tym lokalem i przestał on być dla niego miejscem pobytu stałego w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Odnosząc się do podniesionych przez M. S. okoliczności dotyczących spraw własnościowych oraz braku ponoszenia nakładów na sporne mieszkanie przez byłą konkubinę Wojewoda podał, że czynność wymeldowania nie ma wpływu na sprawy dotyczące spraw majątkowych, które są regulowane w postępowaniu cywilnym. Natomiast kwestie meldunkowe służą wyłącznie celom ewidencyjnym i mają na celu potwierdzenie faktu pobytu w danym lokalu. Chybiony jest również zarzut braku dobrowolności w opuszczeniu lokalu, gdyż właścicielka nieruchomości nie utrudniała dostępu do niego, a M. S. nadal posiada do niego klucze i może do niego wejść. Odnosząc się do zarzutu wystąpienia Wójta Gminy W. do Krajowego Rejestru Karnego z zapytaniem o udzielenie informacji o osobie Wojewoda zauważył, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania, skierowane do M. S. na adres uzyskany z Ośrodka Pomocy Społecznej w W. (K. ul S.) - nie zostało podjęte. W związku z powyższym organ I instancji zwrócił się o udzielenie informacji do Krajowego Rejestru pismem z dnia 3 grudnia 2010r., a M. S. adres swojego aktualnego pobytu (K. ul. K. 209) podał w dniu 7 grudnia 2010r. Jeśli chodzi o okoliczność wycofania przez B.B. wniosku o wymeldowanie to organ odwoławczy stwierdził, że niniejsze postępowanie wszczęte zostało z urzędu, a nie na wniosek i zawiadomienie osoby składającej wniosek o wymeldowanie o zbyciu spornego budynku nie mogło skutkować jego umorzeniem, gdyż organ zobligowany był do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. Natomiast jeżeli M. S. zamierza powrócić do spornego lokalu po zakończeniu sprawy dotyczącej własności budynku, to jeśli faktycznie w nim zamieszka, to wówczas dokona czynności zameldowania. W skardze na powyższą decyzję M. S. i M. G. wnieśli o zmianę obu wydanych w sprawie decyzji i przywrócenie ich dotychczasowego zameldowania. W uzasadnieniu zarzucili, że organ w ogóle nie odniósł się do zeznań sołtysa C. P., które to zeznania wskazują na istnienie związków M. S. z przedmiotowym lokalem, gdyż świadek ten zeznał, że skarżący przebywał w nim po kilka godzin, a nawet kilkakrotnie spał. Skarżący nie zgodzili się z twierdzeniem, że M. S. nie przebywa w lokalu skoro pozostały tam jego rzeczy oraz ma on wolę powrotu do tego lokalu po dokonaniu remontu nieruchomości. Wskazali, że nie została spełniona przesłanka dobrowolnego i trwałego opuszczenia lokalu, gdyż oboje skarżący przejawiają wolę powrotu pod przedmiotowy adres, a nieruchomość jest systematycznie przez M. S. doglądana. Samo wyprowadzenie się nie miało charakteru dobrowolnego, a było spowodowane uniemożliwieniem przez właścicielkę korzystania z mediów poprzez nie przeprowadzenie przez nią remontów. Zatem takie działanie właściciela lokalu należy uznać za brak dobrowolności. Dalej stwierdzili, że nie są dla nich zadawalające wyjaśnienia Wojewody, dlaczego organ I instancji wystąpił do Krajowego Rejestru Karnego z zapytaniem o udzielenie informacji o osobie. Na zakończenie stwierdzili, że po wymeldowaniu nie mają gdzie mieszkać i że nie mają czasu na dochodzenie swoich spraw przed sądami. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie odnieść należy się do kwestii legitymacji M. G. do wniesienia skargi na zaskarżoną decyzję. Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. O tym, czy konkretny podmiot ma w danej sprawie chroniony interes prawny, decyduje przepis prawa. Niniejsza sprawa dotyczy decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego M. S., który jest jedynym adresatem tej decyzji, gdyż dotyczy ona jego praw lub obowiązków, zatem tylko M. S. ma interes prawny w jej zaskarżeniu. Dlatego też skarga M. G. z powodu braku interesu prawnego w jej wniesieniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. podlegała oddaleniu. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity - Dz. U. Nr 139/2006 poz. 993 ze zm.), dalej zwanej ustawą, ewidencja ludności polega na rejestracji danych dotyczących między innymi miejsca pobytu osób. Z kolei w myśl art. 15 ust. 2 tej ustawy, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Przy ustalaniu przesłanek wymienionych w tym przepisie należy mieć na uwadze, że wymeldowanie z miejsca stałego pobytu ma charakter ewidencyjno-rejestrowy i służy wyłącznie zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób. Dlatego jeżeli osoba opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego i nie dopełnia obowiązku wymeldowania się, to celem zapewnienia zgodności pomiędzy stanem faktycznym, a zapisami w ewidencji, decyzję w tej sprawie musi podjąć właściwy organ gminy, przy czym w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego jest spełniona wówczas, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i dobrowolny. Chodzi zatem o sytuację, w której osoba fizyczna nie przebywa już w lokalu, w którym miała poprzednio zorganizowane centrum życiowe, a nieprzebywanie w tym lokalu jest wynikiem woli tej osoby. W ocenie Sądu organ prawidłowo ustalił, że skarżący nie zamieszkuje w lokalu, w którym był zameldowany na pobyt stały. Lokal ten opuścił bez przymusu z własnej woli, zabrał z niego swoje osobiste rzeczy i w ogóle go nie wykorzystuje go do celów mieszkaniowych. Opuszczenie to ma charakter trwały, skoro w przedmiotowym lokalu nie mieszka od około 5 lat. Okoliczność ta wynika jednoznacznie ze złożonych przez niego zeznań w toku postępowania administracyjnego jak i została potwierdzona na rozprawie przed sądem. W przedstawionym stanie faktycznym uznać należy, że wszystkie przesłanki wymeldowania określone w art. 15 ust. 1 ustawy zostały spełnione, a wydana w sprawie decyzja jest prawidłowa. Odnosząc się do zarzutów skargi, w których skarżący stara się wykazać, że nie opuścił on w sposób trwały miejsce pobytu stałego, ponieważ czasami w przedmiotowym lokalu śpi, dogląda go i ma zamiar do niego powrócić po przeprowadzeniu remontu, wyjaśnić należy co rozumie się pod pojęciem "miejsca stałego pobytu". Będzie nim lokal, w którym osoba fizyczna stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, a w szczególności nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania, podejmuje wizyty członków rodziny i znajomych, odbiera korespondencję. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że sporadyczne spanie w danym lokalu nie może wskazywać na to, że lokal ten stanowi centrum życiowe skarżącego. Ponadto w świetle złożonego na rozprawie oświadczenia M. S., że przedmiotowy lokal jest ruiną nie nadającą się do zamieszkania, w którym od pięciu lat nie ma światła i wody, fakt jakiegokolwiek tam przebywania na stałe wydaje się niemożliwy. Odnośnie podnoszonej kwestii, że wyprowadzenie się nie miało charakteru dobrowolnego, było bowiem spowodowane złym stanem lokalu, co z kolei wynikało z faktu, że skarżącemu nie przysługiwał do niego tytuł własności i nie miał umocowania od właścicielki do prowadzenia remontu i dokonywania w nim napraw, to zarzut ten jest zupełnie nieuzasadniony. Pomijając kwestię, że ustawa wskazując na przesłanki wymeldowania podaje tylko opuszczenie miejsca pobytu, a wymóg dobrowolności opuszczenia jako przesłanki wymeldowania wynika z orzecznictwa, to o braku dobrowolności w tym znaczeniu można mówić tylko wówczas, gdy osoba zostaje fizycznie pozbawiona możliwości korzystania z lokalu (na przykład poprzez wymianę zamków bądź odmowę wpuszczania do lokalu, w sytuacji, gdy dotychczas zamieszkując nie dysponowała kluczami). Nie można natomiast mówić o braku dobrowolności opuszczenia lokalu, gdy jest ono spowodowane przesłankami natury obiektywnej ( zły stan techniczny uniemożliwiający zamieszkanie). Co się tyczy zarzutu, iż brak zameldowania jest utrudnieniem dla skarżącego, wskazać należy, iż powinien się on zameldować tam, gdzie aktualnie faktycznie zamieszkuje. Taki zresztą obowiązek na nim spoczywa z mocy przepisów art. 5 i następnych ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Natomiast, co do kwestii zwrócenia się przez Wójta Gminy W. do Krajowego Rejestru Karnego z zapytaniem o udzielenie informacji, to okoliczność ta nie ma wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, dlatego Sąd nie będzie się do niej odnosił. Mając powyższe na uwadze skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.