II SA/Ke 535/06
WyrokWSA w Kielcach2007-01-11
Skład orzekający: Renata Detka, Beata Ziomek, Sylwester Miziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zakwalifikował pismo strony jako wniosek o wznowienie postępowania i czy prawidłowo przeprowadził postępowanie w przedmiocie wznowienia, a następnie postępowanie merytoryczne?Ratio decidendi
Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, a także postanowienie o wznowieniu postępowania. Stwierdzono, że organ administracji nieprawidłowo zakwalifikował pismo strony jako wniosek o wznowienie postępowania, nie wyjaśnił rzeczywistej woli strony i nie zbadał przesłanek formalnych wznowienia, w szczególności zachowania terminu. W konsekwencji, postępowanie wznowione zostało wadliwie, co skutkowało koniecznością uchylenia decyzji wydanych w tym trybie.Stan faktyczny
R.K. złożył wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego, który organ potraktował jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją odmawiającą przyznania tego świadczenia. Organ pierwszej instancji odmówił wznowienia postępowania, ale decyzja ta została uchylona przez Wojewodę. Następnie postępowanie zostało wznowione, ale decyzja wydana po wznowieniu ponownie odmówiła uchylenia poprzedniej decyzji. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. R.K. złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, a także postanowienie Starosty S. z dnia 22 maja 2006 r. w przedmiocie wznowienia postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek, Asesor WSA Sylwester Miziołek (spr.), Protokolant Referent stażysta Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi R.K. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji; II. uchyla postanowienie Starosty S. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie wznowienia postępowania, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.
II SA/Ke 535/06
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] wydaną z upoważnienia Starosty S. odmówiono R. K. na podstawie przepisów art. 150a i art. 150b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz.1001), wprowadzonych ustawą z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 164, poz. 1366) przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. Decyzja ta stała się ostateczna, gdyż Wojewoda postanowieniem z dnia 24 stycznia 2006 r. stwierdził, że odwołanie R. K. od decyzji złożone zostało z uchybieniem terminu.
Dnia 28 lutego 2006 r. R. K. złożył "wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego", w którym powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 marca 2005 r. oraz ustawę z dnia 28 lipca 2005 r. i stwierdził, że na dzień 12 stycznia 2002 r. nie spełniał warunków do nabycia świadczenia przedemerytalnego, ale w dacie złożenia wniosku spełnia obwiązujące do końca 2001 r. warunki do jego uzyskania oraz wskazał, że pobierał i nadal pobiera zasiłek przedemerytalny.
Organ potraktował to pismo jako wniosek o wznowienie postępowania w sprawie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego i decyzją z dnia 6 marca 2006 r. odmówił wznowienia postępowania na podstawie art. 146 § 2 kpa, "ponieważ w wyniku jego wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja w swej istocie odpowiadająca decyzji dotychczasowej".
Decyzją z dnia [...] Wojewoda w wyniku odwołania R. K. uchylił w całości, na podstawie art. 138 § 2 kpa decyzję z dnia 6 marca 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, podnosząc że ocena przyczyn wznowienia postępowania przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania jest nieprawidłowa. Stwierdzenie, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy mogą być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postanowienia z art. 149 § 1 kpa i muszą być zawarte w decyzji określonej w art. 151 kpa.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy postanowieniem z dnia 22 maja 2006 r., wydanym z upoważnienia Starosty S. na podstawie art. 145 § 1, art. 147, art. 149 § 1 i art. 150 kpa wznowiono postępowanie "w sprawie ustalenia prawa do świadczenia przedemerytalnego, zakończonej decyzją Powiatowego Urzędu Pracy w S. z dnia 24 listopada 2005 r.". W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji przytoczył jedynie treść art. 145 § 1 kpa.
Następnie decyzją z dnia 1 czerwca 2006 r. wydaną z upoważnienia Starosty S. Zastępca Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w S. na podstawie art. 145 § 1, art. 151 § 1 kpa odmówił uchylenia decyzji z dnia 24 listopada 2005 r. ze względu na brak podstaw do jej uchylenia, w uzasadnieniu stwierdzając, że "nie wystąpiły żadne przesłanki, o których mowa w art. 145 § 1 kpa".
W wyniku odwołania R. K. Wojewoda na podstawie art. 145 § 1, art. 151 §1 pkt 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję z dnia 1 czerwca 2006 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że składając kolejny wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego R. K. nie udokumentował nowych okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na zmianę decyzji, w związku z czym nie wystąpiła żadna z podstaw do wznowienia postępowania i należało wydać decyzję w trybie art. 151 § 1 kpa, odmawiającą uchylenia decyzji z dnia 24 listopada 2005 r.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniósł R. K., zarzucając "obrazę przepisów prawa procesowego na etapie poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji - brak doręczenia postanowienia z dnia 22 maja 2006 r." oraz naruszenie zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania - art. 10 § 1 kpa i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu, aczkolwiek przyczyny uchylenia zaskarżonej decyzji nie są tożsame z przedstawionymi przez skarżącego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Na Sądzie zatem ciąży obowiązek kontroli zgodności zaskarżonej decyzji z prawem we wszystkich aspektach, nie tylko tych podniesionych w skardze.
Zgodnie z art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania, nie zaś ocena ich pod względem słuszności i celowości.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie pozostawania jej w zgodności z przepisami prawa stwierdzić należy, że została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem zaskarżenia w sprawie niniejszej jest decyzja wydana po wznowieniu postępowania, którą organ na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej z tego powodu, że składając kolejny wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego R. K. nie udokumentował nowych okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na zmianę decyzji, w związku z czym nie wystąpiła żadna z podstaw do wznowienia postępowania i należało wydać decyzję w trybie art. 151 § 1 kpa, odmawiającą uchylenia decyzji z dnia 24 listopada 2005 r.
Zgodnie z przepisem art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd administracyjny stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Jest niewątpliwe, że postanowienie z dnia 22 maja 2006 r. wznawiające postępowanie wydane zostało w granicach tej samej sprawy administracyjnej. Działając zatem z urzędu, sąd objął kontrolą także to orzeczenie.
Postanowienie to zostało wydane w wyniku potraktowania kolejnego wniosku R. K. z dnia 28 lutego 2006 r. o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego jako wniosek o wznowienie postępowania, zakończonego ostateczną decyzją z dnia 24 listopada 2005 r. odmawiającą przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Zauważyć należy jednak, że skarżący w piśmie z dnia 28 lutego 2006 r. poza żądaniem przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego nie określił, czy i o jaki tryb wzruszenia decyzji ostatecznej mu chodzi. Jeżeli zatem zachodziły wątpliwości w ustaleniu lub odczytaniu żądania strony organ administracyjny nie był władny wyręczyć strony, dokonując kwalifikacji podania do odpowiedniego trybu wzruszenia ostatecznej decyzji według własnej oceny. W celu wyjaśnienia rzeczywistej woli strony jedynym wyjściem jest zakreślenie stronie stosownego terminu do uzupełnienia wniosku i złożenia pisma z ich sprecyzowaniem i uzupełnieniem oraz jednoznacznego określenia żądań.
Procedura trybu wznowieniowego regulowana jest przepisami art. 145 -153 kpa i w świetle tych przepisów wznowienie postępowania jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy zachodzą łącznie formalne przesłanki:
-wniosek o wznowienie postępowania pochodzi od strony,
-wniosek jest złożony w nieprzekraczalnym terminie wskazanym w art. 148 kpa,
-podstawę wznowienia stanowi co najmniej jedna z okoliczności określonych w art. 145 § 1 pkt 1-8 kpa.
Podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Jeżeli w podaniu, jak to ma miejsce w sprawie niniejszej pominięto lub przemilczano zachowanie terminu, będzie to stanowiło brak formalny pisma. Wówczas organ administracyjny zobowiązany jest wezwać stronę do usunięcia tego braku, zakreślając stosowny termin uzupełnienia wymogów formalnych podania. Niezależnie od tego strona zobowiązana jest do udokumentowania zachowania terminu do wniesienia podania.
Stwierdzić należy, że organ wydając postanowienie z dnia 22 maja 2006 r. o wznowieniu postępowania na podstawie art. 145 § 1, art. 147, art. 149 § 1 i art. 150 kpa w ogóle nie badał, czy zachowany został przez stronę termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Nie zawiera ono w ogóle uzasadnienia w rozumieniu art. 107 § 3 kpa, gdyż nie można uznać, że jest nim przytoczenie jedynie treści art. 145 § 1 kpa.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że postanowienie z dnia 22 maja 2006 r. wydane został z naruszeniem przepisów postępowania - art. 7, art. 77, 107 § 3 kpa, art. 148 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i podlega uchyleniu.
W związku z tym wydana w wyniku wadliwie wznowionego postępowania zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji również podlegają uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c oraz art. 135 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Organ I instancji zatem ponownie rozpozna wniosek R. K. z dnia 28 lutego 2006 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło