II SA/Ke 548/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2016r. sprawy ze skargi T. L. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: "Mięso, Wędliny-Wyrób, Sprzedaż" T. L. w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niezgłoszenie faktu sprzedaży pojazdu oddala skargę. Decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania T.L. od decyzji Starosty z [...] w przedmiocie nałożenia na przedsiębiorcę "Mięso, Wędliny - Wyrób, Sprzedaż" T.L. z siedzibą w S. karę pieniężną w kwocie 800 zł, w związku z niezgłoszeniem faktu sprzedaży pojazdu, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 kpa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Kolegium podało, że zgodnie z art. 14 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U.2013.1414), dalej "ustawa" przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać na piśmie lub w postaci dokumentu elektronicznego organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a, nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Z kolei art. 14 ust. 2 ustawy stanowi, że jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1, obejmują dane zawarte w zezwoleniu na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści zezwolenia lub licencji. Z kolei art. 7a ust. 7 wymienia dane, których zmiana pociąga za sobą obowiązek przewoźnika drogowego dokonania odpowiedniego zgłoszenia organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. Kolegium wskazało, że naruszenie określonych obowiązków lub warunków przewozu drogowego przez przewoźnika powoduje zastosowanie sankcji pieniężnej w wysokości określonej w art. 92a ust. 1 ustawy. W pozycji nr 1 załącznika nr 3 ustawy określono naruszenie ogólnych zasad i warunków wykonywania transportu drogowego i przewozów na potrzeby własne, wśród których w pozycji 1.4 wymieniono niezgłoszenie na piśmie lub w postaci dokumentu elektronicznego organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8, w wymaganym terminie. Wysokość kary pieniężnej określono na kwotę 800,00 zł. Organ II instancji stwierdził, że przedsiębiorca T.L. pomimo spoczywającego na nim ustawowego obowiązku nie zgłosił organowi, który wydał mu licencję, dokonanej 18 marca 2015 r. na podstawie faktury sprzedaży pojazdu marki Renault. Okoliczność ta została ujawniona przez organ w trakcie kontroli 7 grudnia 2015 r. Organ podkreślił, że wypełnienie obowiązku zgłoszenia zmian nie stanowi dokonane w trybie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym zgłoszenie sprzedaży pojazdu, nawet w sytuacji gdy mamy do czynienia z tym samym organem, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. Nadto zauważył, że odpowiedzialność przedsiębiorcy wykonującego przewóz drogowy oparta na art. 92a ust. 1 ustawy, ma charakter odpowiedzialności administracyjnej, nie jest oparta na zasadzie winy. Kolegium również podniosło, że w niniejszej sprawie nie ma przesłanek do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy, gdyż nie dostrzegło takich nadzwyczajnych i nieprzewidzianych okoliczności lub zdarzeń, które uzasadniałyby zwolnienie przedsiębiorcy z odpowiedzialności administracyjnej. Dodało, że decyzja o nałożeniu kary pieniężnej ma charakter decyzji związanej, co oznacza że nie ma możliwości odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli zostały spełnione ustawowe przesłanki. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzję T.L. zarzucił, że została ona wydana przedwcześnie, gdyż postanowieniem z [...] SKO uznało jego zażalenie na nierozpatrzenie sprawy przez Starostwo Powiatowe za uzasadnione. Najpierw więc Starosta winien rozpatrzyć jego wniosek o przywrócenie terminu do zgłoszenia zmiany danych, a następnie winno być rozpatrzone jego zażalenie na rozstrzygnięcie Starosty. Zatem utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji jest niesłuszne, skoro jego wniosek o przywrócenie terminu nie został jeszcze prawomocnie rozpatrzony. Dalej skarżący podniósł, że w zaskarżonej decyzji jako podstawę nałożenia kary wskazano między innymi art. 7a ustawy, jednak w tym przepisie mowa jest o zezwoleniu na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego oraz licencji wspólnotowej, a on jako przedsiębiorca posiada wydaną 2 października 2012 r. licencje na wykonywanie krajowego transportu drogowego. Przepis ten nie będzie miał więc zastosowania w niniejszej sprawie. Dodał, że z aktualnego brzmienia przepisów wynika, iż karze w wysokości 800 zł podlega niezgłoszenie danych organowi, który udzielił nowych uprawnień, czyli zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji. Zdaniem autora skargi przepis ten odnosi się do nowych uprawnień, a więc do licencji wspólnotowej, zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika, licencji krajowych taksówek, spedycji, mniejszych pojazdów do przewozu osób. Przedsiębiorcę mającego licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego, wydaną przed 15 sierpnia 2013 r., uznaje się za posiadającego zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, jednak z treści przepisów nie wynika możliwość nałożenia kary za niezgłoszenie zmian do "starych licencji". Nadto skarżący zauważył, że fakt sprzedaży zgłosił do Starostwa Powiatowego Wydziału Komunikacji i Transportu do Referatu Pojazdów. Ponadto informacja taka dotarła do organu od nabywcy pojazdu, który zarejestrował go 21 marca 2015 r. Z literalnego brzmienia art. 14 ustawy wynika, iż przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać na piśmie lub w postaci dokumentu elektronicznego organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Zgodnie zaś z art. 7 ustawy organem właściwym do wydania licencji jest starosta. Wskazał, że nie miał świadomości przekroczenia terminu i dokonując czynności przed referatem pojazdów działał w subiektywnym przeświadczeniu, iż zawiadamia organ, który wydał mu licencję. Brak zgłoszenia powyższej zmiany nie łączył się z żadnymi negatywnymi skutkami. W ocenie autora skargi nałożona kara powinna być przeznaczona dla podmiotów, które używają pojazdy nie zgłoszone do licencji ponieważ podejmują one przewóz rzeczy - działalność obwarowaną przepisami szczególnymi bez zezwolenia nadrzędnego organu. W jego sytuacji sprzedaż pojazdu łączyła się z zakończeniem działalności co nie miało wpływu na inne podmioty. Obciążenie tak wysoką karą jest niepoparte racjonalizmem ustawodawcy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie niesporne jest, że skarżący prowadzący działalność pod nazwą "Mięso, wędliny – wyrób, sprzedaż" T.L. otrzymał w dniu 2 października 2012 r. licencję nr [..] wydaną przez Starostę na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, ważną do 2 października 2042 r. Do licencji zostały zgłoszone trzy pojazdy, w tym samochód marki Renault o numerze rejestracyjnym [...]. Pojazd ten został przez skarżącego sprzedany w dniu 18 marca 2015 r. O jego sprzedaży, z powołaniem się na to, że samochód był jednym z pojazdów wskazanych w wykazie przy ubieganiu się o wydanie licencji, skarżący zawiadomił Starostwo Powiatowe pismem z 7 grudnia 2015 r., a więc z tego samego dnia, kiedy został sporządzony protokół z kontroli przeprowadzonej w jego firmie na podstawie art. 84 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. na datę kontroli i wydania zaskarżonej decyzji Dz. U. z 2013 r., poz. 1414, ze zmianami), dalej określanej w skrócie jako ustawa. Natomiast już wcześniej, bo 5 maja 2015 r. T.L. zawiadomił Starostwo Powiatowe o zbyciu samochodu – zgodnie z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Jeśli chodzi o stan faktyczny między stronami sporne jest to, czy pojazd został przerejestrowany na wniosek nabywcy w dniu 21 marca 2015 r. jak twierdzi skarżący, czy też 21 kwietnia 2015 r. jak to ustalił organ I instancji. Już zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania skarżącemu licencji przewoźnik drogowy był obowiązany zgłaszać na piśmie organowi, który udzielił licencji, wszelkie zmiany danych, o których mowa w art. 8, a więc między innymi zmiany w wykazie pojazdów, nie później niż w terminie 14 dni od dnia ich powstania. Obowiązek ten nadal istnieje, z tym że ustawodawca wydłużył termin do zgłoszenia zmian. Zgodnie z brzmieniem art. 14 ust. 1 ustawy obowiązującym od 15 sierpnia 2013 r. do 7 października 2016 r. przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać na piśmie lub w postaci dokumentu elektronicznego organowi, który udzielił 1) zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a, 2) licencji, o której między innymi mowa w art. 5b ust. 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8 – nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Zgodnie z art. 5 ust. 9 ustawy z dnia 5 kwietnia 2013 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz ustawy o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2013 r., poz. 567) przedsiębiorcę posiadającego licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób, licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, licencję na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu osób autokarem lub autobusem, licencję na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu rzeczy lub licencję wydaną na podstawie art. 4 ust. 1 albo art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym, uznaje się za posiadającego zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. Skarżący niewątpliwie jest więc przewoźnikiem w rozumieniu art. 14 ust. 1 ustawy, obowiązanym do zgłoszenia Staroście Skarżyskiemu, który wydał licencję, traktowaną obecnie jako zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika, zmiany w wykazie pojazdów. W związku z tym, w ocenie Sądu, niezasadny jest zarzut skargi, jakoby wynikający z art. 14 ust. 1 ustawy obowiązek zgłaszania zmiany danych nie miał zastosowania do skarżącego. Również bowiem w załączniku nr 3 poz. 1.4., na podstawie którego nałożona została kara pieniężna w wysokości 800 zł mowa jest o niezgłoszeniu na piśmie lub w postaci dokumentu elektronicznego organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych o których mowa w art. 7a i art. 8 w wymaganym terminie. W niniejszej sprawie nie może budzić żadnych wątpliwości to, że skarżący w wymaganym 28 – dniowym terminie nie zgłosił Staroście Skarżyskiemu o zmianie w wykazie pojazdów, którymi wykonuje przewóz drogowy rzeczy. Nawet bowiem gdyby przyjąć, że zgłaszając temu organowi o sprzedaży pojazdu na podstawie przepisów ustawy o ruchu drogowym wywiązał się z obowiązku wynikającego z art. 14 ust. 1 ustawy, to i tak zgłoszenie nie zostało dokonane w wymaganym 28 – dniowym terminie. Ponadto Sąd podziela przywołane w zaskarżonej decyzji stanowisko wyrażone przesz NSA w wyroku z 21 października 2009 r. w sprawie II GSK159/09, zgodnie z którym od przewidzianego w art. 14 ust. 1 ustawy obowiązku pisemnego zgłoszenia organowi, który udzielił licencji, wszelkich zmian danych, o których mowa w art. 8 ustawy, nie później niż w terminie 14 dni (aktualnie jest to termin 28 - dniowy) od dnia ich powstania, nie zwalnia przedsiębiorcy wykonującego transport drogowy fakt rejestracji pojazdu przez ten sam organ, który jest właściwy w sprawie udzielenia licencji na wykonywanie transportu drogowego. Co prawda orzeczenie to dotyczyło niezgłoszenia faktu zakupu pojazdu, ale jego sens odnosi się do każdej zmiany danych, a więc także i sprzedaży pojazdu wcześniej zgłoszonego do licencji. W związku z powyższym zupełnie bez znaczenia pozostaje to, czy nabywca pojazdu zarejestrował go 21 marca 2015 r. czy też miesiąc później, niewątpliwie bowiem zarejestrowanie przez niego kupionego od skarżącego samochodu nie czyniło zadość obowiązkowi ciążącemu na skarżącym na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy. Faktem jest, że w toku postępowania administracyjnego T.L. wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania zgłoszenia, uzasadniając go brakiem świadomości przekroczenia terminu i niewiedzą. Zauważyć jednak należy, że termin z art. 14 ust. 1 ustawy nie jest terminem procesowym ale terminem materialnym, do którego nie mają zastosowania przepisy art. 58 kpa. Dlatego też okoliczność, że organ II instancji wydał swoją decyzję zanim Starosta rozpoznał ten wniosek nie mogła mieć żadnego wpływu na wynik sprawy. Ponadto organ odwoławczy rozważał zastosowanie w sprawie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy i słusznie doszedł do przekonania, że brak jest podstaw do jego zastosowania. Nieznajomość obowiązku wynikającego z art. 14 ust. 1 ustawy nie pozwala na uznanie, że "podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć", a tylko w takiej sytuacji ustawa dopuszcza możliwość niewszczynania lub umorzenia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Odnosząc się do ostatniego z zarzutów skargi wskazać należy, że bez znaczenia jest to, czy naruszenie jakiego dopuścił się skarżący jako przewoźnik miało negatywne skutki dla innych podmiotów czy też nie. Jak bowiem słusznie wskazał organ, przy stwierdzeniu naruszenia warunków wykonywania przewozu drogowego organ administracyjny zobowiązany jest do nałożenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku do ustawy. Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjne orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zmianami).