II SA/Ke 555/05

WyrokWSA w Kielcach2006-03-31

Skład orzekający: Dorota Chobian, Beata Ziomek, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo prowadził postępowanie, nie zawiadamiając spadkobierców zmarłej strony o toczącym się postępowaniu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 KPA), nie zawiadamiając spadkobierców zmarłego E. R. o toczącym się postępowaniu odwoławczym. Brak udziału strony w postępowaniu bez jej winy, nawet jeśli nie miał wpływu na treść decyzji, stanowi podstawę do uchylenia decyzji organu odwoławczego w celu przeprowadzenia ponownego postępowania z zachowaniem wymogów formalnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie budynku byłej szkoły na cele mieszkalne. W trakcie postępowania odwoławczego zmarł jeden z właścicieli sąsiedniej działki, E. R., który był stroną postępowania. Organ odwoławczy nie ustalił i nie zawiadomił spadkobierców zmarłego o toczącym się postępowaniu, co stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji przez WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygnatura akt: II SA/Ke 555/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie: Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant: ref. stażysta Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2006 r. sprawy ze skargi A Sp z o.o w K. oraz P. O. i M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] numer [...] w przedmiocie: warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz A Spółki z o. o. w K. 990 (dziewięćset dziewięćdziesiąt) złotych i na rzecz P. i M. O. 755 (siedemset pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]znak: [...] po rozpatrzeniu odwołania P. i M. O. oraz A Spółka z o.o. w K. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] znak: [...]ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie istniejącego budynku byłej szkoły podstawowej z przeznaczeniem na cele mieszkalne (mieszkania socjalne) na działkach nr ewidencyjny 392/14 i 392/15 obręb 008 przy ul. M. w K. W motywach rozstrzygnięcia Kolegium podało, iż ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji nastąpiło na wniosek Gminy K. złożony w dniu 3 lutego 2004r. Sprawa ta stanowiła dwukrotnie przedmiot rozpoznania i rozstrzygnięcia organu I instancji, albowiem decyzją z dnia [...] znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] znak: [...] ustalającą warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla zgłoszonej inwestycji i przekazało sprawę do ponownego rozstrzygnięcia. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...]podjętą w oparciu o art. 59 i art. 60 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie istniejącego budynku byłej szkoły podstawowej z przeznaczeniem na cele mieszkalne (mieszkania socjalne) na działkach nr ewidencyjny 392/14 i 392/15 obręb 008 przy ul. M. w K. Przeprowadzona stosownie do wymogów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588) - analiza urbanistyczno-architektoniczna w zakresie funkcji i cech zabudowy i zagospodarowania wykazała, że w granicach analizowanego obszaru zlokalizowane są budynki o funkcji mieszkalnej (budynki wielorodzinne i jednorodzinne), usługowej i produkcyjnej. Za strony postępowania organ I instancji uznał właścicieli działek znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie linii rozgraniczających teren planowanej inwestycji oznaczonej na mapie stanowiącej załącznik nr 1 do decyzji kolorem czerwonym i literami ABCDEFGH-A, w tym strony odwołujące się oraz E. R. - właściciela działki oznaczonej nr ewidencyjnym 440. Odwołujący się od decyzji organu I instancji P. i M. O. oraz A Spółka z o.o. K. podnosili, iż wbrew twierdzeniom organu w obrębie planowanej inwestycji brak jest zabudowy wielorodzinnej a budynki przemysłowe są dwukondygnacyjne. Organ nie uwzględnił potrzeb w zakresie obsługi komunikacyjnej dla planowanej inwestycji a nadto zabudowa na cele mieszkaniowe uniemożliwi zagospodarowanie działki sąsiedniej przeznaczonej na prowadzenie działalności gospodarczej - zakładu piekarniczego. Dokonując merytorycznej oceny podjętego rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że obowiązująca regulacja prawna zawarta w powołanych przepisach art. 59 ust. 1, art. 61 ust. 1 pkt 1 - 5, art. 56 w zw. z art. 64 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uzasadnia wydanie decyzji zgodnie ze zgłoszonym przez Gminę K. wnioskiem. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...]. złożyli P.i M. O. oraz A Spółka z o.o. w K. wnosząc o ich uchylenie. P. i M. O. zarzucili decyzji naruszenie przepisów art. 7 i 8 kpa, art. 6 ust. 2 oraz 62 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. A Spółka z o.o. w K. zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj. art. 50 ust. 1 i 2 w zw. z art. 4 ust. 1 § 2 i art. 2 § 5 i art. 61 ust. 1 i art. 63 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 7, 77, 9 kpa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Na wstępie należy zwrócić uwagę na istotne zagadnienie o charakterze procesowym. Stosownie do § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie, Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach przekazuje się sprawy, w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na obszarze województwa świętokrzyskiego zostały wniesione do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i postępowanie nie zostało zakończone do dnia 1 lipca 2005r. Z tego względu właściwym do rozpoznania wniesionych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarg jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach. Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa). Zawiadomienie o terminie rozprawy skierowane do będącego stroną w sprawie E. R. wróciło z adnotacją poczty: "adresat zmarł". Na podstawie odpisu skróconego aktu zgonu Nr [...] Urzędu Stanu Cywilnego w K. ustalono, że strona zmarła w dniu 12 października 2004r. Z faktu tego wynika, że E. R. zmarł po wydaniu decyzji przez Prezydenta Miasta K. natomiast organ odwoławczy prowadził postępowanie odwoławcze bez udziału jego następców i skierował decyzję do osoby nieżyjącej. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem w sprawie o ustalenie warunków zabudowy stroną postępowania administracyjnego jest nie tylko podmiot występujący z wnioskiem ale również podmioty, których interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa dotyczy prowadzone postępowanie. Nie ulega zatem wątpliwości, iż właściciele działek bezpośrednio graniczących z terenem planowanej inwestycji mają przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. E. R. został uznany za stronę postępowania zarówno przez Prezydenta Miasta K. jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze . Stosownie do art. 30 § 4 kpa, w sprawach dotyczących praw dziedzicznych w razie śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. Przekształcenia podmiotowe mające miejsce w trakcie postępowania nakładają na organ obowiązek zawiadomienia nowej strony o toczącym się postępowaniu, w celu zapewnienia czynnego w nim udziału. Z tym obowiązkiem koresponduje zasada wyrażona w art. 15 kpa, zgodnie z którą każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu I instancji podlega w wyniku wniesienia odwołania przez legitymowany podmiot, ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji. Dwukrotne rozpoznanie sprawy oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego, albowiem przedmiotem postępowania odwoławczego nie jest weryfikacja decyzji, a ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej. W każdym stadium postępowania organy powinny więc uwzględniać przepisy i zasady wynikające z kodeksu postępowania administracyjnego. Nie budzi wątpliwości, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie ustaliło i nie zawiadomiło spadkobierców E. R. o toczącym się postępowaniu odwoławczym w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie istniejącego budynku byłej szkoły podstawowej z przeznaczeniem na cele mieszkalne (mieszkania socjalne) na działkach nr ewidencyjny 392/14 i 392/15 obręb 008 przy ul. M. w K. Przeprowadzenie postępowania w ten sposób doprowadziło do naruszenia zasady wyrażonej w art. 10 kpa gwarantującej wszystkim stronom czynny w nim udział. Naruszenie prawa procesowego strony do czynnego udziału w postępowaniu jest podstawą do żądania wznowienia postępowania przez następców prawnych ( art. 145 § 1 pkt 4 kpa), niezależnie od tego, czy to kwalifikowane naruszenie norm prawa procesowego miało wpływ na treść decyzji, czy też takiego wpływu nie można stwierdzić. Okoliczność braku udziału strony w postępowaniu odwoławczym bez jej winy ma charakter formalny co przesądza o tym, że wojewódzki sąd administracyjny nie może merytorycznie ocenić zarzutów skargi, koniecznym jest zaś uchylenie decyzji organu odwoławczego celem przeprowadzenia przez ten organ ponownego postępowania z zachowaniem wymogów formalnych. W tym postępowaniu wszystkie biorące w nim udział strony mają prawo do zgłaszania zarzutów i wniosków, które organ odwoławczy uczyni przedmiotem swych rozważań. Z podniesionych wyżej względów orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "b", art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

Powołane przepisy

art. 59art. 60 ustawyart. 59 ust. 1art. 61 ust. 1 pkt 1art. 56art. 64 ustawyart. 7art. 6 ust. 2art. 50 ust. 1art. 4 ust. 1art. 2 § 5art. 61 ust. 1

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło