II SA/Ke 557/13

WyrokWSA w Kielcach2013-09-12

Skład orzekający: Anna Żak, Dorota Chobian, Dorota Pędziwilk-Moskal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie zmiany zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej, jeśli część tego zezwolenia wygasła na mocy wcześniejszej, prawomocnej decyzji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo umorzyć postępowanie w sprawie zmiany zezwolenia, gdy jego część wygasła na mocy wcześniejszej, prawomocnej decyzji. W takiej sytuacji postępowanie staje się bezprzedmiotowe, ponieważ nie istnieje już przedmiot, który można by zmienić. Sąd administracyjny nie bada w takiej sprawie prawidłowości decyzji wygaszającej zezwolenie, gdyż jest to odrębna kwestia prawna, która mogła być już przedmiotem kontroli sądowej.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o zmianę lokalizacji punktu gier na automatach o niskich wygranych, powołując się na wyrok TSUE. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, wskazując, że zezwolenie na prowadzenie działalności w tym punkcie wygasło na mocy wcześniejszej, prawomocnej decyzji. Spółka złożyła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów ordynacji podatkowej oraz bezskuteczność ustawy o grach hazardowych z powodu braku notyfikacji. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu. Spółka wniosła skargę do WSA, podtrzymując zarzuty dotyczące bezprzedmiotowości postępowania i wadliwości ustawy o grach hazardowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 września 2013 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zmiany decyzji administracyjnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Celnej po rozpatrzeniu odwołania [...] Spółki z o.o. w C. od decyzji tego samego organu z 17 grudnia 2012 r., umarzającej postępowanie wszczęte na wniosek z 19 września 2012 r. w przedmiocie dokonania zmiany poz. 49 załącznika Nr 1 do decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], tj. punktu gier na automatach o niskich wygranych: Sklep Ogólnospożywczy w P., na podstawie art. 220 § 2, 233 § 1 pkt 1, art. 21 § 3, art. 208 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, że w dniu 19 września 2012 r. Spółka [...] wystąpiła o zmianę lokalizacji punktu gier na automatach o niskich wygranych, ujętego pod poz. 49 załącznika Nr 1 do decyzji Dyrektora Izby Skarbowej, zezwalającej na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, powołując się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z 19 lipca 2012 r., a dotyczący między innymi art. 135 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych. Postępowanie zostało na podstawie art. 208 § 1 ordynacji podatkowej umorzone decyzją z 17 grudnia 2012 r. jako bezprzedmiotowe. W odwołaniu Spółka zarzuciła naruszenie art. 208 § 1, 2 ordynacji podatkowej oraz art. 1 pkt 4 w zw. z art. 1 pkt 11 oraz w zw. z art. 8 ust. 1 Dyrektywy nr 98/34WE z dnia 22 czerwca 1998 r. Rozpoznając odwołanie organ ustalił, że decyzją z 17 października 2011 r. Dyrektor Izby Celnej stwierdził wygaśnięcie, w części, zezwolenia wydanego przez Dyrektora Izby Skarbowej z 12 września 2007 r., poprzez wykreślenie z tego zezwolenia między innymi punktu gier ujętego w poz. 49 załącznika Nr 1, to jest punku gier na automatach o niskich wygranych: Sklep Spożywczy w P. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją z 29 lutego 2012 r., a skarga na tę ostatnią decyzję została oddalona prawomocnym wyrokiem WSA w Kielcach z dnia [...] w spawie [...]. Dalej organ wskazał, że na podstawie art. 208 § 1 ordynacji podatkowej, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ podatkowy wdaje decyzję o umorzeniu postępowania. Jedyną przesłanką obligatoryjnego umorzenia jest jego bezprzedmiotowość, która zachodzi, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Tak więc przyczyny bezprzedmiotowości mogą być różne; wchodzą tu w grę zarówno zdarzenia faktyczne jak i prawne. Zdaniem organu w sprawie zachodzi przesłanka bezprzedmiotowości, wynikająca z faktu, że punkt gier, wymieniony pod poz. 49 załącznika, którego zmiany domaga się skarżąca, został wykreślony na skutek ostatecznej decyzji, wygaszającej zezwolenie w tej części, co powoduje, że brak jest przedmiotu postępowania. Dyrektor Izby Celnej podkreślił, że stosownie do art. 212 ordynacji podatkowej, jest związany swoją decyzją, wygaszająca zezwolenie w części dot. między innymi punktu gier wymienionego pod poz. 49 załącznika do zezwolenia, i że decyzją z 12 lutego 2012r., w postępowaniu wszczętym na wniosek Spółki, odmówiono uchylenia decyzji wygaszającej zezwolenie między innymi w części dot. punktu gry wymienionego pod poz. 49 załącznika do decyzji zezwalającej na prowadzenie działalności. Odnosząc się do wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 19 lipca 2012r. oraz zarzutu naruszenia przepisów dyrektywy nr 98/34 WE Dyrektor Izby Celnej wskazał, że automaty do gier o niskich wygranych dają się w sensie technicznym przeprogramować, czy też tak zaprogramować, aby stały się automatami do gier o wyższych wygranych oraz, że gdy obrót danym produktem (tu: automatem do gier o niskich wygranych) jest pod rządem obowiązujących przepisów nadal dopuszczalny w układzie transgranicznym, to tym samym obrót nie zostaje ograniczony w stopniu istotnym i przepisy regulujące ów obrót nie mogą być wówczas uznane za inne wymagania w rozumieniu art. 1 pkt 4 dyrektywy. Skoro pod rządami przepisów ustawy o grach hazardowych z 2009 r. automaty do gier o niskich wygranych mogą być nadal skutecznie komercjalizowane w Polsce, to tym samym nie można powiedzieć, aby doszło w ten sposób istotnego wpływu na obrót. Na zakończenie organ podkreślił, że kwestia ta zostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia, z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze, [...] Spółka z o.o. z siedzibą w C. zarzuciła: - naruszenie art. 208 § 1 i 2 ordynacji podatkowej w związku z art. 117 ust. 1 w zw. z art. 121 w zw. z art. 129 ust. 1 ustawy o grach hazardowych w zw. z art. 36 ust. 5 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych, poprzez przyjęcie, że w sprawie zachodzi stan bezprzedmiotowości postępowania uzasadniający jego umorzenie i w konsekwencji utrzymanie w mocy decyzji bezzasadnie umarzającej postępowanie; - oparcie skarżonej decyzji na przepisach ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, która to ustawa, w związku z niezachowaniem przez ustawodawcę krajowego w toku jej uchwalania obowiązku notyfikacji Komisji Europejskiej zgodnie z dyrektywą 98/34/UE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r., ustanawiającą procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasady dotyczące usług społeczeństwa informatycznego, jako wprowadzonej z naruszeniem prawa wspólnotowego, pozostaje prawnie bezskuteczna i nie może być stosowana. W związku z tak sprecyzowanymi zarzutami Spółka domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że problem dotyczy błędnie i niewłaściwie stwierdzonego wygaśnięcia w części zezwolenia w oparciu o przepisy ustawy o grach hazardowych, "która wobec braku jej notyfikacji, jako ustawy zawierającej przepisy techniczne, postawiono zarzut bezskuteczności". Dalej autor skargi przytoczył stanowisko zaprezentowane w wyroku WSA w Kielcach w sprawie II SA/Ke 576/12, a mianowicie, że do wygaszania zezwoleń udzielonych przed 1 stycznia 2010 r. nie ma zastosowania art. 48 ust. 2 ustawy o grach hazardowych, a także powołał się na "Przewodnik po procedurze udzielania informacji w zakresie norm im przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego" dostępny na stronach internetowych Ministra Gospodarki, z którego wynika niemożność stosowania przepisów technicznych nienotyfikowanych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i dodatkowo wskazując, że decyzją z 16 czerwca 2013 r. została utrzymana w mocy decyzja Dyrektora Izby Celnej z 12 lutego 2013 r., odmawiająca uchylenia ostatecznej decyzji z dnia 29 lutego 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zwarzył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim zauważyć należy, że zawarte w niej zarzuty, a w szczególności zarzut naruszenia art. 208 ordynacji podatkowej, nie został uzasadniony, natomiast uzasadnienie skargi i zawarte w tej części zarzuty de facto dotyczą decyzji wygaszającej, w części, decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 września 2007 r., zezwalającą na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Stan faktyczny w tej sprawie jest niesporny. Mianowicie: 1/ decyzją z 17 [...] 2011 r. Dyrektor Izby Celnej stwierdził, w związku z nierozpoczęciem działalności, wygaśnięcie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 12 [...] 2007 r., zezwalającej na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach na terenie województwa świętokrzyskiego, między innymi w części zezwalającej na prowadzenie tej działalności w punkcie gier, wymienionym pod poz. 49 załącznika nr 1 do tej decyzji, a więc w punkcie opisanym jako ",Sklep Ogólnospożywczy w P., 2/ powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją z [...], 3/ wyrokiem z dnia [...] w sprawie [...], WSA w Kielcach oddalił skargę na opisaną wyżej w pkt. 2 decyzję i wyrok ten nie został zaskarżony, 4/ wniosek wszczynający postępowanie, zakończone obecnie zaskarżoną do Sądu decyzją, został złożony przez Spółkę w dniu 18 września 2012 r. i we wniosku tym zawarte było żądanie zmiany lokalizacji miejsca urządzania gry na automatach o niskich wygranych, opisanego pod poz. 49 decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 12 [...] 2007 r. "Sklep Ogólnospożywczy w P." na punkt "BAR SZYBKIEJ OBSŁUGI", C. Z powyższego wynika jednoznacznie, że w dacie występowania z wnioskiem o zmianę decyzji zezwalającej na prowadzenie działalności, decyzja ta, w części dotyczącej punktu gry wymienionego pod poz. 49 załącznika, była wygaszona ostateczną i prawomocną decyzją Dyrektora Izby Celnej, a co za tym idzie ten punkt gier został z niej wykreślony. Taki sam stan faktyczny istniał również w dacie wydawania zaskarżonej obecnie do Sądu decyzji, albowiem w dalszym ciągu decyzja wygaszająca decyzję zezwalającą Spółce na prowadzenie działalności była (i nadal jest w dacie orzekania przez Sąd) ostateczna i prawomocna. Zmiana decyzji jest możliwa tak długo, jak długo decyzja, która ma być zmieniona, pozostaje w obrocie prawnym. To samo odnosi się do zmiany części decyzji. Jeżeli jakaś część decyzji została wyeliminowana, nie jest możliwe dokonanie jej zmiany. Zgodnie z art. 208 § 1 ordynacji podatkowej, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Zawarte w zacytowanym przepisie sformułowanie "w szczególności" oznacza, że bezprzedmiotowość może zachodzić także w innych sprawach, nie tylko dotyczących zobowiązań podatkowych. Skoro zaś z mocy art. 8 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, do postępowań określonych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ordynacji podatkowej, w niniejszej sprawie organ zasadnie oparł swoje rozstrzygniecie na tym właśnie przepisie. Zresztą analogiczne rozwiązanie jeśli chodzi o umarzanie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości jest zawarte w art. 105 § 1 kpa. Organ trafnie uznał, że w sytuacji, gdy ostateczną decyzją wygaszono skarżącej zezwolenie na prowadzenie działalności w punkcie gier położonym w P., wymienionym pod poz. 49 załącznika do decyzji z 2007 r., to dokonywanie zmiany tej decyzji - jej załącznika pod poz. 49, poprzez określenie innej nazwy właściciela, położenia i nazwy lokalu tego samego punktu, jest bezprzedmiotowe, brak jest bowiem przedmiotu – tej części decyzji – której zmiany domaga się skarżąca. Jak już wspomniano na wstępie, zarzuty skargi w zasadzie sprowadzają się do kwestionowania prawidłowości decyzji wygaszającej zezwolenie na prowadzenie działalności. Jej autor wprost wskazał bowiem, że "W istocie problem dotyczy błędnie i niewłaściwie stwierdzonego wygaśnięcia w części zezwolenia w oparciu o przepisy ustawy o grach hazardowych, która wobec braku notyfikacji...." Zgodnie z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zmianami), dalej P.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Nie może budzić wątpliwości, że na podstawie zacytowanego przepisu nie jest możliwe w niniejszej sprawie, która dotyczy skargi na decyzję umarzającą postępowanie w sprawie zmiany zezwolenia z powodu jego bezprzedmiotowości, stosowanie jakichkolwiek środków, a co za tym badanie zgodności z prawem decyzji wygaszającej zezwolenie. Są to bowiem dwie odrębne sprawy, podlegające odrębnemu zaskarżeniu, a dodatkowo decyzja wygaszająca w części zezwolenie była już przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Dlatego też wszelkie, zawarte w skardze zarzuty dotyczące tego, czy prawidłowo decyzja zezwalająca na prowadzenie działalności została wygaszona, a także, czy przepisy ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zmianami), są przepisami technicznymi i czy w związku z tym powinny podlegać notyfikacji, w niniejszej sprawie nie mogą być skutecznie podnoszone. Przepisy te bowiem nie stanowiły podstawy prawnej zaskarżonej w tej sprawie decyzji ani też nie mogły takiej podstawy stanowić. Co za tym idzie nie ma podstaw do tego, aby w tej sprawie Sąd dokonywał oceny przepisów ustawy o grach hazardowych pod kątem przewidzianego przepisami dyrektywy nr 98/34 WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, str. 37, z późniejszymi zmianami; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337, z późn. zmianami) obowiązku notyfikacji. Również nie może być uznany za uzasadniony zarzut naruszenia przepisów art. 117 ust. 1 w zw. z art. 121 w zw. z art. 129 ustawy o grach hazardowych, w związku z art. 36 ust. 5 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych, ponieważ żaden z nich nie miał zastosowania przy wydawaniu decyzji będącej przedmiotem tej sprawy, a więc umarzającej postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości. Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło