II SA/Ke 558/21

WyrokWSA w Kielcach2021-07-29

Skład orzekający: Sylwester Miziołek, Jacek Kuza, Magdalena Chraniuk-Stępniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wszcząć postępowanie administracyjne w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, jeśli wnioskodawca nie jest właścicielem nieruchomości objętych wnioskiem, a działki te nie figurują już w ewidencji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną postępowania lub gdy istnieją inne uzasadnione przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał prawa własności do działek objętych wnioskiem o aktualizację ewidencji gruntów, a działki te nie figurują już w obowiązującym rejestrze, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym. W związku z tym, odmowa wszczęcia postępowania była uzasadniona.
Stan faktyczny
A. B. złożył wniosek o ujawnienie w rejestrze gruntów nowego stanu prawnego dla gospodarstwa rolnego opisanego w akcie własności ziemi z 1983 r., powołując się na decyzję zatwierdzającą projekt scalenia gruntów. Starosta odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że wnioskodawca nie jest właścicielem wskazanych działek, a stan prawny w ewidencji jest zgodny ze stanem poscaleniowym. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. A. B. zaskarżył postanowienie organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i błędną interpretację dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2021 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę. Postanowieniem z [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego po rozpatrzeniu zażalenia A. B. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz w związku z art. 7b, ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] poprzez ujawnienie w rejestrze gruntów nowego stanu prawnego, dla gospodarstwa rolnego położonego w [...], opisanego w akcie własności ziemi z dnia [...], Nr [...], dla którego prowadzona jest księga wieczysta nr [...], w oparciu o decyzję Wojewody z dnia [...]zatwierdzającą projekt scalenia gruntów wsi [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia 25 listopada 2020 r., A. B. zwrócił się do Starosty [...] o ujawnienie w rejestrze gruntów obrębu [...] nowego stanu prawnego, dla ww. gospodarstwa rolnego. W uzasadnieniu wniosku A. B. wyjaśnił, że księga wieczysta nr [...] zastała założona w 1983 r., na stan prawny przedscaleniowy dla gospodarstwa rolnego wykazanego w jednostce rejestrowej nr [...], operatu ewidencyjnego nr [...], według stanu na rok 1979. W ocenie wnioskodawcy stan wykazany w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] w odniesieniu do działki nr [...] do chwili obecnej nie został zaktualizowany pomimo, że został on zmieniony decyzją Wojewody z dnia [...] zatwierdzającą projekt scalenia gruntów wsi [...]. W rejestrze gruntów zostały wprowadzone jedynie zmiany, co do powierzchni działki nr [...], wynikające z decyzji Starosty [...] z dnia [...] wydanej w oparciu o dokumentację geodezyjną. Pismem z dnia 18 grudnia 2020 r. Starosta [...] poinformował A. B., że na podstawie przeprowadzonej analizy dokumentacji scaleniowej części gruntów wsi [...], danych z ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], treści księgi wieczystej nr [...] oraz decyzji Starosty [...] z dnia [...] ustalono, że aktualny stan w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] w odniesieniu do działki nr [...] jest tożsamy ze stanem wykazanym w księdze wieczystej nr [...] i przedstawia on stan poscaleniowy zatwierdzony decyzją scaleniową Wojewody [...] z dnia [...] Po przeanalizowaniu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, Starosta [...] wydał w dniu 4 marca 2021 r. postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków polegającej na ujawnieniu w rejestrze gruntów nowego stanu prawnego. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że stan wykazany w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] w odniesieniu do działki nr [...] jest tożsamy ze stanem wykazanym w księdze wieczystej nr [...] i zgodny ze stanem wynikającym ze scalenia gruntów wsi [...], zatwierdzonym decyzją Wojewody [...] z dnia [...]. Fakt, iż dane dotyczące nieruchomości A. B. zarówno w ewidencji gruntów i budynków jak i w księdze wieczystej przedstawiają stan po scaleniu gruntów, zdaniem Starosty [...], jest wnioskodawcy dobrze znany, ponieważ na jego wniosek toczyło się postępowanie dotyczące aktualizacji powierzchni działki nr [...] położonej w obrębie [...] zakończone wydaniem decyzji Starosty [...] z dnia [...], w którym okoliczność ta została dokładnie wyjaśniona. Mając na uwadze powyższe ustalenia Starosta [...] uznał, że brak jest podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków wnioskowanych przez A. B., we wniosku z dnia 25 listopada 2020 r., ponieważ żądana przez wnioskodawcę zmiana została już w ewidencji gruntów i budynków wprowadzona, co czyni to postępowanie bezprzedmiotowym. W złożonym zażaleniu A. B. wniósł o jego uchylenie i rozpatrzenie jego sprawy zgodnie z wnioskiem z dnia 25 listopada 2020 r. Skarżący zarzucił Staroście [...]błędne powołanie, że stan wykazany w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] w odniesieniu do działki nr [...] jest tożsamy ze stanem ujawnionym w księdze wieczystej nr [...]. Jego zdaniem świadczą o tym poprzednie i obecne zapisy w rejestrze gruntów, dokumentacja geodezyjna nr [...] oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 11 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Ke 146/19. Ponadto, w jego ocenie, Starosta [...] błędnie powołał decyzję z dnia [...], jako dowód w sprawie, że stan wykazany w ewidencji gruntów i budynków jest stanem poscaleniowym, ponieważ decyzją tą zaktualizowano jedynie dane ewidencyjne, co do powierzchni działki nr [...] w oparciu o ustalenia zawarte w dokumentacji geodezyjnej nr [...]. W opinii A. B. fakt ten potwierdza operat geodezyjny nr [...], wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 września 2005 r., oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 1 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Ke 623/06. Rozpatrując złożone zażalenie organ odwoławczy wskazał, że przywołany przez A. B. akt własności ziemi z dnia [...] został wydany przez Urząd Powiatowy Wydział Rolnictwa i Leśnictwa i Skupu dla M. i H. małż. [...] na działki nr [...] o łącznej powierzchni 2,93 ha, położone w [...]. W 1979 r., na terenie obrębu [...], zostało przeprowadzone scalenie gruntów, zatwierdzone decyzją Wojewody [...] z dnia [...] W oparciu o akt własności ziemi z dnia [...], oraz dokument zatytułowany "Opis i mapa" z dnia [...]., nr ewid. [...], wykonany na podstawie operatu ewidencyjnego, założono w dniu 14 czerwca 1983 r., księgę wieczystą nr [...], dla nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 0,3400 ha, położonej w obrębie [...], gmina [...], będącej wówczas własnością M. s. S. i S. oraz H. c. F. i W. Z uwagi zamieszczonej na wyżej opisanym dokumencie pt. "Opis i mapa" wynika, że działki nr [...] zostały sprzedane na rzecz RSP w [...] decyzją Naczelnika Gminy w [...] nr [...]. Zatem, w chwili zakładania księgi wieczystej nr [...] M. i H. małż. [...] nie byli właścicielami gospodarstwa rolnego objętego aktem własności ziemi nr [...] z dnia [...] Aktem notarialnym z dnia [...], Rep. [...] sporządzonym w formie umowy sprzedaży małż. [...] sprzedali działkę nr [...] małż. [...]. Kolejnym aktem notarialnym z dnia [...], Rep. [...] sprzedali nieruchomość oznaczoną numerem działki nr [...] A. B., który został wpisany w księdze wieczystej nr [...] jako właściciel tej nieruchomości. Organ odwoławczy podniósł, że osobami legitymowanymi do złożenia wniosku o aktualizację ewidencji gruntów i budynków są właściciele nieruchomości, władający gruntami na zasadach samoistnego posiadania, a w przypadku gruntów Skarbu Państwa także podmioty, które władają lub gospodarują tymi nieruchomościami. Z treści wniosku A. B. z dnia 25 listopada 2020 r. wynika, że domaga się on ujawnienia stanu prawnego po scaleniu gruntów w odniesieniu do gospodarstwa rolnego opisanego w akcie własności ziemi Nr [...] składającego się, zgodnie z tym aktem, z działek nr [...] o łącznej powierzchni 2,93 ha. Po przeanalizowaniu powołanych przez A. B. dokumentów należy stwierdzić, że dokumenty te nie potwierdzają jego prawa własności do działek nr [...], i [...] wymienionych w akcie własności ziemi Nr [...]. A. B. w rejestrze gruntów obrębu [...] jest ujawniony jako właściciel działki nr [...] na podstawie aktu notarialnego Rep. A nr [...] oraz księgi wieczystej nr [...] która prowadzona jest wyłącznie dla działki nr [...] i nigdy nie obejmowała innych działek, w tym gospodarstwa rolnego opisanego w akcie własności ziemi Nr [...]. Zatem, A. B. w świetle art. 24 ust. 2a pkt 2 w związku z art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, nie jest osobą legitymowaną do złożenia wniosku o aktualizację ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do działek nr nr [...], i [...]. W tej sytuacji organ stwierdził, że żądanie zawarte we wniosku A. B. z dnia 25 listopada 2020 r., w odniesieniu do gospodarstwa rolnego objętego aktem własności ziemi Nr [...] zostało złożone przez osobę nie będącą stroną w sprawie, co w myśl art. 61a k.p.a., stanowi podstawę do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. Organ wyjaśnił, że działki ewidencyjne nr [...], i [...] wymienione w akcie własności ziemi Nr [...], obecnie w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] nie występują. Zatem, wszczęcie postępowania administracyjnego w odniesieniu do działek wymienionych w tym akcie, które w ewidencji gruntów i budynków nie występują byłoby od samego początku bezprzedmiotowe. W tej sytuacji postępowanie administracyjne w przedmiocie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] w odniesieniu do gospodarstwa rolnego opisanego w akcie własności ziemi jako bezprzedmiotowe należałoby umorzyć. Bezprzedmiotowość tego postępowania w sposób oczywisty stanowi przeszkodę do jego wszczęcia. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze A. B. wniósł o uchylenie postanowienia z [...] oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji zarzucając naruszenie: 1) art. 7-9 i 61a k.p.a. poprzez zmianę jego żądania, gdzie wniósł o aktualizację ewidencji gruntów i budynków w oparciu o decyzję scaleniową z [...] przez ujawnienie nowego stanu prawnego dla gospodarstwa rolnego obecnie ujawnionego w dziale drugim KW [...], a pierwotnie odpowiadającemu ujawnionego w AWZ [...] z [...], czego nie uczyniono do chwili obecnej, a wskazania bez wezwania skarżącego do jego sprecyzowania, że żąda aktualizacji w oparciu o AWZ [...] w odniesieniu do działek nr [...] ujawnionych obecnie w ewidencji gruntów i budynków, a które nie są ujawnione; 2) art. 12 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie wnikliwego zbadania sprawy i ograniczenie się do jej pobieżnej oceny w sposób z góry ukierunkowany na wynik niekorzystnego rozstrzygnięcia, stosując własną interpretację powołanych dowodów w sprawie, sprzeczną z ich treścią, 3) art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, zastosowania ugruntowanych teorii oceny dowodów, przyporządkowaniu ustaleń faktycznych do z góry obranego rozstrzygnięcia, odmawiania wiary wszystkim dowodom powołanym w sprawie wbrew ich treści; 4) art. 7, 77 § 1, 107 § 3 k.p.a. poprzez wskazanie faktów uznanych za udowodnione, a które nie są, w postaci dowodu z treści uzasadnienia decyzji z [...] oraz treści działu I KW [...] rzekomo potwierdzających ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków stanu prawnego poscaleniowego nieruchomości ujawnionej w dziale II KW [...] nie rozpatrzenia i nie odniesienia się i nie wskazania przyczyn, z powodu których dowodom zaprzeczającym tym wnioskom, takim jak: orzeczenia wskazanej decyzji opartej o dokumentację geodezyjną nr [...] rejestru gruntów po aktualizacji z 1974 r., treść wpisów w dziale II i I KW [...], treść wyroku WSA w Krakowie z 20 maja 2005 r. sygn.. akt II SA/Kr 518/03, WSA w Kielcach z 1 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Ke 623/06, WSA w Krakowie z 11 kwietnia 2019 r. sygn.. akt II SA/Ke 146/19 odmówił wiarygodności i mocy dowodowej; 5) art. 76 § 1 k.p.a. poprzez podważanie treści dokumentu powołanego jako dowód w sprawie operatu nr [...] stwierdzającego w swoim sprawozdaniu technicznym, że ujawniony w ewidencji gruntów i budynków oraz dziale I KW [...] stan prawny działki [...] jest jej stanem przedscaleniowym zgodnym ze stanem ewidencyjnym z 1967 r. przez stwierdzenie, że powołuje on zgodność tego stanu z projektem scalenia zatwierdzonym decyzją nr [...]; 6) art. 76 § 1 k.p.a. poprzez podważanie treści dokumentów powołanych jako dowód tj. rejestru gruntów wg stanu wpisów z 1982 r. jednostki rejestrowej [...], z 1993 – jedn. Rej. [...], z 2009 r. – jedn. Rej. [...], wpisu stanu prawnego nieruchomości poscaleniowego zarejestrowanego w oparciu o AWZ [...], twierdząc, że został on zarejestrowany w oparciu o decyzję scaleniową nr [...]; 7) art. 76 § 1 k.p.c i art. 6268 § 6 w zw. z art. 365 § 1 k.p.c. poprzez podważanie dokumentu powołanego jako dowód opisu i mapy z [...]. powołującej w swej treści dane z operatu ewidencyjnego przedscaleniowego o nr ewid. [...], który posłużył do założenia księgi wieczystej KW [...] i dokonania wpisów w dziale I w oparciu o dane z jednostki rejestrowej [...] zgodnie ze stanem rejestru z 1979 r., zarejestrowanym w oparciu o AWZ [...], a wskazanie, że powołuje on stan prawny nieruchomości ujawniony w jednostce rejestrowej [...], wg stanu rejestru z 1983 r. operatu ewidencyjnego o nr [...]; 8) art. 76 § 1 k.p.a., art. 153 p.p.s.a. poprzez podważenie treści ustaleń wyroków WSA w Kielcach z dnia 1 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Ke 623/06 i z dnia 11 kwietnia 2019 r. sygn. akt II SA/Ke 146/19 potwierdzających, że ujawniony ewidencyjny stan prawny nieruchomości w dziale I KW [...] jest stanem przedscaleniowym, twierdząc, że poświadczają one ujawnienia stanu poscaleniowego nieruchomości; 9) art. 76 § 1 k.p.a., art. 6268 § 6 w zw. z art. 365 § 1 k.p.c., art. 153 w zw. z art. 170 p.p.s.a. poprzez podważanie treści dowodów wpisu w dziale drugim KW [...] i treści wyroku WSA w Krakowie z dnia 20 września 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 518/03 potwierdzających, że księga ta prowadzona jest dla nowego stanu prawnego poscaleniowego odpowiadającego działkom o nr [...], [...], [...] i [...] i zaprzeczającym, aby działki o nr [...], [...], [...] zostały sprzedane na rzecz RSP w [...], lecz weszły decyzją scaleniową w obszar gruntów SKR [...], wbrew twierdzeniom organu nadzoru; 10) art. 76 § 1 k.p.a. poprzez podważanie dokumentu powołanego jako dowód aktu notarialnego z [...] Rep. A. [...] twierdząc, że przeniesienia własności tym aktem dokonano zgodnie z treścią działu I KW [...], w którym to ujawniony jest stan prawny nieruchomości, a więc tylko do działki [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie wydane w oparciu o art. 61a § 1 k.p.a., odmawiające wszczęcia - na wniosek skarżącego - postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] poprzez ujawnienie w rejestrze gruntów nowego stanu prawnego, dla gospodarstwa rolnego położonego w [...], opisanego w akcie własności ziemi z dnia [...], Nr [...], dla którego prowadzona jest księga wieczysta nr [...], w oparciu o decyzję Wojewody [...] z dnia [...]zatwierdzającą projekt scalenia gruntów wsi [...]. Zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a. wszczęcie postępowania administracyjnego następuje na żądanie strony lub z urzędu. Przepis art. 61a § 1 k.p.a. stanowi, że gdy żądanie, o którym mowa wyżej, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z treści zacytowanego przepisu wynika więc, że ustawodawca wprowadził dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, drugą zaś zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Krąg stron postępowania w niniejszej sprawie winien być ustalony na zasadach przewidzianych w art. 28 k.p.a. Stroną na mocy tego przepisu jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje pogląd, że tylko przepis prawa materialnego stanowić może podstawę interesu prawnego i stwarzać dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. Nie może go natomiast stanowić interes faktyczny (por. wyroki NSA z 29 stycznia 1991r., sygn. akt IV SA 972/90; z dnia 30 listopada 1993r., sygn. akt II SA 1793/93; z dnia 9 marca 1994r., sygn. akt III SA 1434/93, uchwała NSA z 3 lutego 1997r., OPS 9/96). Przymiot strony nie zależy zatem od istnienia subiektywnego interesu faktycznego, a jedynie od interesu prawnego, który należy rozumieć jako interes wynikający z normy prawa materialnego, przy czym aby interes ten stanowił podstawę zakwalifikowania określonego podmiotu jako strony postępowania, musi pozostawać w bezpośrednim, konkretnym, indywidualnym i aktualnym związku z postępowaniem w danej sprawie administracyjnej. Stwierdzenie istnienia takiego interesu wymaga zaistnienia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2000 r. sygn. akt III SA 1876/99, dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z treści art. 61a § 1 k.p.a. wynika obowiązek organu w zakresie przeprowadzenia wstępnej analizy wniosku pod kątem ewentualnego wystąpienia okoliczności uniemożliwiających merytoryczne rozpatrzenie podania. Na wstępnym etapie rozpoznania sprawy organ administracji przeprowadza badanie pod kątem istnienia przesłanek formalnoprawnych, warunkujących jego dopuszczalność. Jak podkreśla się w orzecznictwie i w literaturze przedmiotu, powyższy przepis powinien mieć zastosowanie jedynie w sytuacjach kiedy oczywistym jest, iż żądanie wszczęcia postępowania wnosi osoba niemająca przymiotu strony i nie wymaga to dodatkowych ustaleń i wyjaśnień, gdyż nie odwołuje się do własnego interesu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 16 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 2980/12, dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. W pierwszej kolejności zauważenia wymaga, że zdaniem Sądu organy właściwie odczytały intencję strony i prawidłowo zinterpretowały treść sformułowanego wnioskiem żądania. Zawarte ono było w treści pisma z dnia 25 listopada 2020 r. i brzmiało: "W oparciu o decyzję Wojewody [...] z dnia [...] (...) zatwierdzającą projekt scalenia gruntów wsi [...] proszę o ujawnienie w rejestrze gruntów nowego stanu prawnego poscaleniowego dla gospodarstwa rolnego opisanego aktem własności ziemi Nr [...] z dnia [...] położonego w [...] Dolnym nr 9 i dla którego prowadzona jest KW [...]". Nie było zatem potrzeby wzywania strony do sprecyzowania żądania. Zgodnie z treścią art. 24 ust 2a pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 2052) informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Natomiast zgodnie z art. 20 ust 2 pkt 1 ustawy w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także właścicieli nieruchomości (...). Organy do których wpływa podanie są zatem obowiązane badać w pierwszej kolejności, czy pochodzi ono od podmiotu uprawnionego – czyli właściciela nieruchomości, objętych żądaniem wprowadzenia wskazanych zmian ewidencyjnych. Jak wynika z dokonanych przez organy ustaleń, podjętych podczas formalnego badania wniesionego żądania, wnioskodawca nie jest właścicielem nieruchomości odpowiadających objętym powyższym aktem własności działek i dlatego słusznym jest przyjęcie przez organ, że nie posiada on interesu prawnego w żądaniu wprowadzenia zmian ewidencyjnych dotyczących tych nieruchomości. Sąd podziela i ocenia jako prawidłowe ustalenia organu, że przywołany przez A. B. akt własności ziemi z dnia [...] został wydany przez Urząd Powiatowy Wydział Rolnictwa i Leśnictwa i Skupu w [...] dla małż. [...] na działki nr [...] o łącznej powierzchni 2,93 ha, położone w [...]. W 1979 r., na terenie obrębu [...], zostało przeprowadzone scalenie gruntów, zatwierdzone decyzją Wojewody [...] z dnia [...] W oparciu o akt własności ziemi z dnia [...], oraz dokument zatytułowany "Opis i mapa" z dnia [...]., nr ewid. [...], wykonany na podstawie operatu ewidencyjnego, założono w dniu 14 czerwca 1983 r., księgę wieczystą nr [...], dla nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 0,3400 ha, położonej w obrębie [...], gmina [...], będącej wówczas własnością małż. [...]. Z uwagi zamieszczonej na wyżej opisanym dokumencie pt. "Opis i mapa" wynika, że działki nr [...], [...], [...] zostały sprzedane na rzecz RSP w [...] decyzją Naczelnika Gminy w [...] nr [...]. Zatem, w chwili zakładania księgi wieczystej nr [...] małż. [...] nie byli właścicielami gospodarstwa rolnego objętego aktem własności ziemi nr [...] z dnia [...] Aktem notarialnym z dnia [...], Rep. [...] małż. [...] sprzedali działkę nr [...] małż. [...]. Kolejnym aktem notarialnym z dnia [...], Rep. [...]małż. [...] sprzedali nieruchomość oznaczoną numerem działki nr [...] A. B., który został wpisany w księdze wieczystej nr [...] jako właściciel tej nieruchomości. Z treści wniosku A. B. z dnia 25 listopada 2020 r. wynika niewątpliwie, że domaga się on ujawnienia stanu prawnego po scaleniu gruntów w odniesieniu do gospodarstwa rolnego opisanego w akcie własności ziemi Nr [...] składającego się, zgodnie z tym aktem, z działek nr [...] o łącznej powierzchni 2,93 ha. Znajdujące się natomiast w aktach sprawy dokumenty nie potwierdzają jego prawa własności do działek nr [...], i [...] wymienionych w akcie własności ziemi Nr [...]. A. B. w rejestrze gruntów obrębu [...] jest ujawniony jako właściciel jedynie działki nr [...]. W świetle powyższego jako niezasadne należy ocenić zarzuty skarżącego wskazujące na naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w sprawie. Zdaniem Sądu słusznie bowiem organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania z wniosku strony, dokonując wstępnej jego kontroli. Jak bowiem wykazały wyniki tej kontroli A. B., jako właściciel jedynie działki nr [...] o powierzchni 0,3278 ha nie posiada interesu prawnego do żądania wprowadzenia zmian dotyczących objętych wskazanym przez niego aktem własności ziemi działek nr [...], i [...]. Odnosząc się natomiast do eksponowanego w skardze zarzutu naruszenia przez organy art. 153 p.p.s.a. poprzez podważenie treści ustaleń wyroków WSA w Kielcach wydanych w sprawach o sygn. akt II SA/Ke 623/06 oraz II SA/Ke 146/19, należy podnieść, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, treść zapadłych przed tut. Sądem rozstrzygnięć oraz ich uzasadnienia potwierdzają słuszność zajętego w kontrolowanej sprawie stanowiska organów administracji. Należy bowiem zwrócić uwagę, że prawomocnym wyrokiem z dnia 1 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Ke 623/06 WSA w Kielcach oddalił skargę A. B. na decyzję z dnia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...], orzekającą o wprowadzeniu zmiany w ewidencji gruntów obrębu [...] gm. [...] w odniesieniu do nieruchomości oznaczonej numerem działki [...], polegającej na zmianie jej powierzchni z 0,2900 ha na powierzchnię 0,3278 ha. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd kontrolując legalność zaskarżonej decyzji odniósł się w pierwszym rzędzie do oceny wypełnienia przez organy administracji zaleceń sformułowanych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20.09.2005r. o sygn. akt II SA/Kr 518/03, którym uchylono uprzednio wydane decyzje w sprawie. Zdaniem Sądu organ I instancji ustalił datę jak również okoliczności powstania działek [...] i [...], załączył do akt administracyjnych m. in. kopie mapy obszaru scalenia, mapy wraz z opisem, które stanowiły podstawę do oznaczenia w księdze wieczystej KW [...] nieruchomości stanowiącej działkę [...]. Organy administracji odniosły się jednocześnie do projektu scalenia gruntów, zatwierdzonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...], stwierdzając zgodność granic działki [...] wykazanych w sporządzonym na potrzeby niniejszego postępowania operacie pomiarowym nr 2080- 5/2002 z w/w projektem scalenia. Ustaliły także, iż rozbieżność dotycząca zmiany powierzchni działki [...] w 1993r. wynika z przyjęcia do obliczenia powierzchni tej działki innej miary dotyczącej szerokości, niż wykazane w dokumentacji scaleniowej. Tym samym Sąd uznał, iż organy administracji zastosowały się do wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20.09.2005r. o sygn. akt II SA/Kr 518/03 i orzekły w sprawie podejmując zarazem wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Natomiast prawomocnym wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Ke 146/19, WSA w Kielcach oddalił skargę A. B. na decyzję z dnia [...] r., znak: [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] o odmowie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], gm. [...], polegających na: 1. sprostowaniu wpisów w jednostce rejestrowej [...] poprzez wpisanie poprawnie numeru nieruchomości jako działki nr [...]; 2. wykreśleniu z jednostki rejestrowej odpowiadającej wg stanu rejestru z 1993 roku jednostce rejestrowej nr [...], władania działką nr [...] [...]małż. [...] i wszystkich pochodnych tego władania i ujawnienie w niej jako właściciela A. B. na podstawie aktu notarialnego Rep. A [...] z dnia [...]; 3. wpisaniu A. B. na podstawie aktu notarialnego Rep. A [...] z dnia [...] jako właściciela w miejsce [...] małż. [...] ujawnionych w zaktualizowanym rejestrze gruntów z 1993 roku w odpowiadającej obecnie jednostce rejestrowej. Znamienne i tożsame z dokonanymi w niniejszej sprawie są ustalenia i stanowisko Sądu jakie zajął w uzasadnieniu wyroku, gdzie czytamy: " należy podzielić stanowisko organów obu instancji, że żądanie A. B. polegające na sprostowaniu wpisów w jednostce rejestrowej [...] poprzez wpisanie poprawnie numeru nieruchomości jako działki nr [...], ujawnieniu w jednostce rejestrowej odpowiadającej wg stanu rejestru z 1993 roku jednostce rejestrowej nr [...], skarżącego jako właściciela na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] oraz wpisaniu skarżącego na podstawie tego aktu notarialnego jako właściciela w zaktualizowanym rejestrze gruntów z 1993 roku w odpowiadającej obecnie jednostce rejestrowej, nie znajduje uzasadnienia w dostępnej tym organom dokumentacji. Jak wynika z akt sprawy, grunty oznaczone jako działki nr [...], i [...] o łącznej powierzchni 2,93 ha stały się własnością małż. [...] na podstawie aktu własności ziemi z dnia [...] nr [...]. Znaczną część tych gruntów małżonkowie [...] sprzedali na rzecz [...], pozostawiając sobie działkę nr [...] o pow. 0,34 ha stanowiącą część działki nr . Potwierdzeniem jest decyzja Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...]. Wynika z niej, że małżonkowie [...] byli właścicielami gospodarstwa rolnego o pow. 2,93 ha i zbyli na rzecz [...] w [...] część tego gospodarstwa o pow. 2,59 ha, tj. działki nr [...], [...] i [...]. Dla nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,34 ha została założona w 1983 roku księga wieczysta KW [...]. Umową w formie aktu notarialnego z dnia [...] Rep. [...] małżonkowie [...] sprzedali działkę nr [...] o pow. 0,34 ha [...] [...]; w treści tego aktu notarialnego nie powołano się na ww. akt własności ziemi jako dokument, będący podstawą do nabycia prawa własności przez małżonków [...] do nieruchomości, a jedynie na treść księgi wieczystej KW [...], która została założona wyłącznie dla działki nr [...] o pow. 0,34 ha. Umową w formie aktu notarialnego z dnia [...] Rep. [...]A. B. kupił ww. działkę od [...] [...]. Z treści tego aktu notarialnego nie wynika aby skarżący nabył nieruchomości inne niż działka nr [...]. W 1993 roku w wyniku przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków zmianie uległ zapis dotyczący powierzchni działki nr [...] (...). Skarżący nie przedłożył stosownych dokumentów, z których wynikałoby, że jest właścicielem działek nr [...], i [...], które zresztą aktualnie w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] nie figurują. Działka nr [...] stanowi natomiast własność innych osób fizycznych. Ze zgromadzonych dotychczas dokumentów wynika, że skarżący jest właścicielem jedynie działki nr [...]. W istocie więc domaga się ustalenia prawa własności ponad to, co wynika z dotychczas zgromadzonych dokumentów. Rozstrzyganie sporów o własność nie należy jednak do organów ewidencyjnych, lecz do sądów powszechnych. Organy prawidłowo więc stwierdziły, że z uwagi na brak stosownych dokumentów przewidzianych przepisami prawa, nie były uprawnione do uwzględnienia wniosku skarżącego o wprowadzenia zmian zgodnie z jego żądaniem". Z uzasadnień powyżej omówionych orzeczeń wynika zatem jednoznacznie, że A. B. jest właścicielem jedynie działki [...], co do której zakończono postępowanie dotyczące wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów polegające na zmianie jej powierzchni. Aktualnie wynosi ona 0,3278 ha. Nie posiada natomiast tytułu własności do działek określonych w akcie własności ziemi z dnia [...] nr [...] numerami [...], i [...], a zatem i legitymacji do żądania wprowadzenia w ich przedmiocie żądanych zmian. Jak wynika również z prawidłowo zajętego przez organ stanowiska, skoro działki ewidencyjne nr [...], i [...] wymienione w akcie własności ziemi Nr [...], obecnie w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] nie występują, wszczęcie postępowania administracyjnego w odniesieniu do tych działek byłoby bezprzedmiotowe. Reasumując, zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku i jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło