II SA/Ke 562/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2012 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku J.P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 1 grudnia 2011r. w sprawy z jej skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 1 grudnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę J.P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]. Wyrok ten wraz z pouczeniem o sposobie i terminie jego zaskarżenia został doręczony pełnomocnikowi skarżącej w dniu 3 stycznia 2012 r. W dniu 31 stycznia 2012 r. pełnomocnik skarżącej sporządził osobiście i złożył skargę kasacyjną od powyższego wyroku. W dniu 23 lutego 2012 r. skarżąca złożyła zażalenie na postanowienie z dnia 9 lutego 2012 r. w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej. Do zażalenia dołączyła m.in. wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez przyznanie pełnomocnika z urzędu oraz wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W tym ostatnim wniosku wskazała, że ze względu na jej wiek we wszystkich sprawach reprezentował ją syn. Dlatego pozostawała ona w błędnym przekonaniu, że ustanowienie syna jako pełnomocnika jest wystarczające do reprezentacji jej przed Sądem. Dopiero w dacie otrzymania postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej dowiedziała się, że musi ona być wniesiona przez adwokata lub radcę prawnego. Dodała, że w sprawie toczącej się przeciwko jej synowi przed sądem rejonowym zdiagnozowano u niego schorzenie w postaci związku urojeniowego, zatem nie mógł on racjonalnie ocenić potrzeby skorzystania z fachowego pełnomocnika i nie mógł prawidłowo ocenić treści pouczenia sądu o potrzebie jego ustanowienia. Postanowieniem z dnia 22 marca 2012 r. Referendarz sądowy ustanowił dla J.P. adwokata, a zarządzenie Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczeniu pełnomocnika zostało wydane w dniu 28 marca 2012 r. W dniu 10 kwietnia 2012 r. został złożony wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzony przez adw. I.S. Wniosek ten uzasadniła ona tym, iż zarządzenie o wyznaczeniu jej pełnomocnikiem z urzędu otrzymała w dniu 2 kwietnia 2012 r., podczas gdy wyrok z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi M.P. w dniu 3 stycznia 2012 r., a zatem termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął w dniu 2 lutego 2012 r. bez winy strony i jej pełnomocników. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012.270 t.j.) dalej p.p.s.a. sąd na wniosek strony przywróci termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, jeżeli strona nie dokonała tej czynności w ustawowym terminie bez swojej winy. Brak winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych i można mówić o niej tylko wówczas, gdy dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody niezależnej od strony. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie. Podnieść należy, że w niniejszej sprawie termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął w dniu 2 lutego 2012 r. tymczasem wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia, a także wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu został złożony w dniu 23 lutego 2012 r. Brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej skarżąca upatruje w swoim mylnym przekonaniu, że do jej sporządzenia wystarczające było pełnomocnictwo udzielone jej synowi, który nie jest ani adwokatem ani radcą prawnym. Powyższe nie może jednak stanowić okoliczności nadzwyczajnej, uzasadniającej przywrócenie terminu. Działający w imieniu skarżącej M.P. w dniu 3 stycznia 2012 r. odebrał przesyłkę, zawierającą wyrok z dnia 1 grudnia 2012 r. z uzasadnieniem i pouczeniem, że skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym. Ponadto o sposobie zaskarżenia wyroku oddalającego skargę M.P. został również pouczony na rozprawie przed sądem w dniu 1 grudnia 2012 r. W tych okolicznościach więc nie dochowanie terminu było wynikiem braku zachowania szczególnej staranność przy dokonywaniu czynności procesowej. W związku z powyższym nie ma podstaw do przywrócenia skarżącej terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, gdyż jako mocodawca ponosi ona odpowiedzialność za błędy i zaniechania ustanowionego przez siebie pełnomocnika. Zaznaczyć należy, że nie dyskwalifikuje M.P. jako pełnomocnika fakt, że w postępowaniu w sprawach o wykroczenia (sygn. akt II W 574/09) stwierdzono u niego schorzenie psychiczne, gdyż to orzeczenie lekarskie związane jest z dokonaniem konkretnego wykroczenia, ma znaczenie tylko dla tego postępowania i nie pozbawia go zdolności do czynności prawnych. Ponadto sama skarżąca pomimo tego orzeczenia musi mieć do syna pełne zaufanie, skoro reprezentuje on ją w niniejszej sprawie, a także jak sama wskazała we wszystkich innych jej sprawach, w tym – o czym Sądowi wiadomo z urzędu - w dwóch innych sprawach toczących się przed tut. Sądem. Odnosząc się do wniosku pełnomocnika ustanowionego z urzędu z dnia 10 kwietnia 2012 r., to podkreślić należy, iż z jego treści można jedynie wywnioskować, że pełnomocnik ten uważa, iż okolicznością uzasadniającą uchybienie przez skarżącą terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej był fakt, iż nie posiadała ona profesjonalnego pełnomocnika, który sporządziłby taką skargę. Powyższa okoliczność nie może jednak usprawiedliwiać skarżącej, skoro czynności zmierzające do ustanowienia jej pełnomocnika z urzędu podjęła ona już po upływie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Mając to wszystko na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a.