II SA/Ke 581/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Referendarz sądowy Małgorzata Długońska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 listopada 2007r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. uchyla postanowienie Starosty z dnia [...] znak: [...]; III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Ostateczną decyzją z dnia [...] znak [...] Wójt Gminy zatwierdził projekt budowlany i udzielił J. D. pozwolenia na budowę wstępnej oczyszczalni ścieków na działce Nr 27/1 w miejscowości K., gm. K. Postanowieniem z dnia [...] Starosta na wniosek J. N., właściciela działki Nr 24 w miejscowości K., gm. K. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4, art. 149, art. 150 § 1 kpa wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją Wójta Gminy z dnia [...] znak [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że we wniosku o wznowienie J. N. podał, że bez własnej winy nie brał udziału jako strona w postępowaniu, w wyniku którego zapadła decyzja z dnia [...] znak [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca J. D. pozwolenia na budowę wstępnej oczyszczalni ścieków na działce Nr 27/1 w miejscowości K., gm. K., czym pozbawiono go prawa obrony jego własności. Podał, że poprzednia właścicielka, która zmarła w 1999 r., ani on jako obecny właściciel działki nr 24 nie upoważniali nikogo do reprezentowania ich, jak również nie zawierali żadnej umowy na wykonywanie jakichkolwiek instalacji na działce nr 24. Decyzją z dnia [...], wydaną po wznowieniu postępowania Starosta na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 i art. 148 kpa orzekł o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wójta Gminy z dnia [...] znak [...]. Po rozpatrzeniu odwołania J. N. Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że na podstawie zebranych dowodów organ I instancji stwierdził, że przez działkę nr 24, stanowiącą własność J. N., zaprojektowano kabel zasilający pompownię i odcinek sieci kanalizacji sanitarnej i że brak jest dowodu potwierdzającego udział właściciela działki nr 24 w postępowaniu o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji. Organ I instancji prawidłowo ustalił, że podanie o wznowienie postępowania dotyczy decyzji ostatecznej oraz złożone zostało przez stronę, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Jednak podanie o wznowienie postępowania złożone zostało przez J. N. bez zachowania terminów określonych przepisem art. 148 § 1 i 2 kpa, a co za tym idzie zaszła przesłanka do odmowy wznowienia postępowania w formie decyzji na podstawie art. 149 § 3 kpa. W myśl art. 148 § 1 kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w I instancji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Stosownie do przepisu art. 148 § 2 kpa termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo określił datę powzięcia przez J. N. informacji o decyzji udzielającej inwestorowi przedmiotowego pozwolenia na budowę, gdyż niepodważalny jest fakt, że w dniu 4 maja 2004 r. J. N. wiedział o istnieniu decyzji Wójta Gminy z dnia [...] znak [...] o pozwoleniu na budowę wstępnej oczyszczalni ścieków na działce Nr 27/1 w miejscowości K., gm. K., ponieważ brał udział jako strona w oględzinach odcinka kanalizacji sanitarnej na działce nr 24 wraz z przedstawicielami Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W świetle powyższego organ odwoławczy podzielił stanowisko Starosty, że od dnia 4 maja 2004 r. biegł termin miesięczny do złożenia podania o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie, a co za tym idzie dzień 4 czerwca 2004 r. był ostatnim, w którym J. N. mógł ze skutkiem prawnym złożyć podanie o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...]. Podanie o wznowienie postępowania złożone zostało w dniu 3 sierpnia 2006 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, czyli z uchybieniem miesięcznego terminu, określonego w art. 148 § 2 kpa, wobec czego organ I instancji obligowany był do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 2 kpa.. Zdaniem organu odwoławczego brak było podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył J. N., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżący zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia polegający na przyjęciu, że w dniu 4 maja 2004 r. podczas oględzin odcinka kanalizacji sanitarnej na działce nr 24 dowiedział się o decyzji o pozwoleniu na budowę. Jego zdaniem termin powinien być liczony od daty doręczenia decyzji, a nie od informacji ustnych. Ponadto skarżący zarzucił obrazę przepisu postępowania – art. 148 § 2 kpa przez przyjęcie, że uchybił terminowi do wystąpienia z podaniem o wznowienie postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu, aczkolwiek z przyczyn odmiennych, niż przedstawione przez skarżącego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie oceniają ich pod względem słuszności i celowości. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Na Sądzie zatem ciąży obowiązek kontroli zgodności zaskarżonej decyzji z prawem we wszystkich aspektach, nie tylko tych podniesionych w skardze. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie pozostawania jej w zgodności z przepisami prawa stwierdzić należy, że została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie należy podnieść, że osoba, do której skierowana została decyzja, wydana w postępowaniu, którego wznowienia dotyczy wniosek jest stroną tego postępowania i przeprowadzenie postępowania w takiej sprawie bez udziału tej osoby daje podstawę do wznowienia tego postępowania z przyczyny wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Postępowanie w niniejszej sprawie, dotyczącej wznowienia postępowania zostało przeprowadzone bez ustalenia i udziału spadkobierców zmarłego dnia 11 grudnia 2001 r. – J. D., będącego stroną postępowania, w którym wydana została ostateczna decyzja z dnia [...] znak [...] Wójta Gminy zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca mu pozwolenia na budowę wstępnej oczyszczalni ścieków na działce Nr 27/1 w miejscowości K. Wola, gm. K. Decyzja organu odwoławczego z dnia [...] została wysłana dnia 17 sierpnia 2007 r. do J. D. (odebrana przez jego zięcia). Jeżeli zatem spadkobiercy J. D., bez swojej winy nie brali udziału w niniejszym postępowaniu, to jest to przesłanka do wznowienia postępowania z mocy art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Dla uchylenia na tej podstawie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji nie ma znaczenia, że zgodnie z art. 147 kpa wznowienie postępowania administracyjnego z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa następuje tylko na żądanie strony. Naruszenie prawa będące podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego powoduje uwzględnienie skargi, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy. Niezależnie od tego podnieść należy, że w sprawie niniejszej organ wydał decyzję o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 i art. 148 kpa, mimo że postanowieniem z dnia 29 stycznia 2007 r. wznowił postępowanie w sprawie na podstawie art. 149 i art. 150 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Wznowienie postępowania stanowiło podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 kpa). Po przeprowadzeniu tego postępowania właściwy organ wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. W przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Nie ma zatem podstaw do wydania we wznowionym już postępowaniu decyzji o odmowie wznowienia postępowania z powodu stwierdzenia, że wniosek został złożony po upływie terminu. Mając powyższe na uwadze Sąd, nie wypowiadając się merytorycznie w sprawie, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, a także postanowienie Starosty z dnia [...] o wznowieniu postępowania. Zgodnie z przepisem art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd administracyjny stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Jest niewątpliwe, że postanowienie Starosty z dnia [...] znak: [...] wznawiające postępowanie, jak i decyzja organu I instancji z dnia [...] wydane zostały w granicach tej samej sprawy administracyjnej. Działając zatem z urzędu, sąd objął kontrolą także te orzeczenia. Wynik zaś tej kontroli jest negatywny, co powoduje, że również one zostały uchylone. Badając pod względem legalności postanowienie z dnia [...], Sąd miał na uwadze także i to, że Starosta wznawiając postępowanie nie badał przesłanki dopuszczalności wznowienia postępowania dotyczącej zachowania terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania, co wynika z treści uzasadnienia tego postanowienia. Procedura trybu wznowieniowego regulowana jest przepisami art. 145 -153 kpa i w świetle tych przepisów wznowienie postępowania jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy zachodzą łącznie formalne przesłanki: -wniosek o wznowienie postępowania pochodzi od strony, -wniosek jest złożony w nieprzekraczalnym terminie wskazanym w art. 148 kpa, -podstawę wznowienia stanowi co najmniej jedna z okoliczności określonych w art. 145 § 1 pkt 1-8 kpa.