II SA/Ke 583/07

PostanowienieWSA w Kielcach2008-03-14

Skład orzekający: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk- Moskal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej pomocy społecznej, wniesiony po prawomocnym wyroku, powinien zostać uwzględniony?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a PPSA, ponieważ sprawa dotyczy pomocy społecznej. Wniosek o ustanowienie adwokata został oddalony, ponieważ prawo pomocy w tym zakresie zostało już przyznane prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego, a ewentualne zmiany w osobie pełnomocnika powinny być kierowane do Okręgowej Rady Adwokackiej.
Stan faktyczny
Skarżący A. C. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w celu wniesienia skargi kasacyjnej. Wcześniej, w podobnej sprawie, uzyskał już ustanowienie adwokata z urzędu. Skarżący podniósł, że jest osobą bezrobotną, nie posiada majątku i utrzymuje się z zasiłków. Wniosek został początkowo oddalony przez referendarza sądowego, a następnie skarżący wniósł sprzeciw, który został rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek A. C. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk- Moskal po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 marca 2008r. wniosku A. C. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. C. o wznowienie postępowania sądowego w sprawie II SA/Ke 216/05 ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pomocy społecznej p o s t a n a w i a : oddalić wniosek A. C. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 13 października 2006r. A. C. złożył urzędowy formularz PPF, w którym domagał się ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie z jego skargi o wznowienie postępowania sądowego w sprawie II SA/Ke 216/05 ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 lutego [...] znak: [...] w przedmiocie pomocy społecznej, zakończonej prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 15 marca 2006r. Postanowieniem z dnia 7 listopada 2006r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach ustanowił dla skarżącego adwokata. Zarządzeniem z dnia 28 grudnia 2006r. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokat A. B., której A. C. w dniu 5 stycznia 2007r. udzielił pełnomocnictwa. Wyrokiem z dnia 14 listopada 2007r., sygn. akt II SA/Ke 583/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę A. C. Pismem z dnia 11 grudnia 2007r. skarżący poinformował Sąd o wypowiedzeniu pełnomocnictwa adwokat A. B. W dniu 29 stycznia 2008r. A. C. złożył kolejny urzędowy formularz PPF, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu celem wniesienia skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Z treści formularza wynika, że wnioskodawca jest osobą bezrobotną, nie posiada żadnego majątku, mieszka w wynajętym pokoju, prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z zasiłków z pomocy społecznej w wysokości 510 zł miesięcznie. Postanowieniem z dnia 5 lutego 2008r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W ustawowym terminie A. C. wniósł sprzeciw od w/w postanowienia z dnia 5 lutego 2008r., domagając się merytorycznego rozpatrzenia wniosku. Zdaniem skarżącego zawarte w tym rozstrzygnięciu wskazówki, iż w przedmiocie zmiany osoby reprezentującego go adwokata może zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej, są "naigrywaniem się z jego sytuacji jak też nadużyciem przewagi instytucjonalnej". Natomiast postępowanie jego pełnomocnika jak również innych kieleckich adwokatów i radców prawnych prowadzi do pozbawienia skarżącego pomocy prawnej w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych, obowiązuje zasada, zgodnie z którą koszty sądowe, jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Na prawo pomocy składa się zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, a w sprawach podatkowych doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Według treści art. 245 § 1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia fachowego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Odnosząc się do złożonego w niniejszej sprawie przez A. C. w dniu 29 stycznia 2008r. wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych przytoczyć należy treść przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy p.p.s.a., zgodnie z którym strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Zgodnie z art. 241 ustawy p.p.s.a. zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Z kolei zgodnie z art. 242 ustawy p.p.s.a. wydatki za stronę zwolnioną od kosztów sądowych wykładane są z części budżetu sądu administracyjnego, w zakresie tego zwolnienia. Jednocześnie podkreślenia wymaga, iż ustawowe zwolnienie od kosztów obejmuje wszystkie etapy postępowania sądowoadministracyjnego - a więc także postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że niniejsza sprawa dotyczy skargi A. C. o wznowienie postępowania sądowego dotyczącego wniesionej przez niego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pomocy społecznej, zakończonej prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 15 marca 2006r. Z tego też względu A. C. nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie, co czyni złożony w tym zakresie przez niego wniosek bezzasadnym. Ustosunkowując się z kolei do wniosku skarżącego o ustanowienie adwokata z urzędu podnieść należy, iż prawomocnym postanowieniem Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 7 listopada 2006r. ustanowiono już dla A. C. adwokata. Podkreślenia wymaga, iż zgodnie z art. 253 ustawy p.p.s.a. o wyznaczenie adwokata sąd zwraca się do właściwej okręgowej rady adwokackiej, co tut. Sąd uczynił wysyłając w dniu 5 grudnia 2006r. do Okręgowej Rady Adwokackiej stosowne pismo. Ze względu na powyższe wskazać trzeba, iż Sąd nie ma możliwości ustanowienia adwokatem z urzędu konkretnej osoby - tak jak żąda tego skarżący. Czynność ta, zgodnie z dyspozycją art. 253 ustawy p.p.s.a., zastrzeżona jest bowiem do kompetencji właściwej okręgowej rady adwokackiej. Wynika z tego, iż ewentualne wnioski dotyczące wyznaczenia nowego adwokata w miejsce dotychczasowego pełnomocnika z urzędu A. C. powinien kierować do Okręgowej Rady Adwokackiej, która w związku z przyznanym przez tut. Sąd prawem pomocy ma obowiązek ustosunkować się do jego żądań. Podnieść także należy, że wypowiedzenie przez A. C. pełnomocnictwa reprezentującej go dotychczas adwokat A. B. nie ma żadnego wpływu na postanowienie Referendarza sądowego tut. Sądu z dnia 7 listopada 2006r. Tym samym przyznane powyższym orzeczeniem prawo pomocy pozostaje w dalszym ciągu w mocy. Uwzględniając powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a i art. 253 w związku z art. 260 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło