II SA/Ke 583/25

WyrokWSA w Kielcach2026-02-04

Skład orzekający: Renata Detka, Krzysztof Armański, Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami może zostać wydana, jeśli lokalizacja planowanej inwestycji nie jest precyzyjnie określona w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a istnieją możliwości jej posadowienia w pasie drogowym?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nie zastosowały się do wskazań zawartych w poprzednim wyroku sądu (art. 153 p.p.s.a.). W szczególności, nie wykazano zgodności lokalizacji planowanej sieci elektroenergetycznej z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego, a także nie zbadano możliwości jej posadowienia w pasie drogowym, co stanowiło podstawę do zastosowania art. 124 u.g.n.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi C. D. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w celu przeprowadzenia sieci kablowej średniego napięcia. Właściciel nieruchomości nie wyraził zgody na proponowane rozwiązanie. Organy administracji wydały decyzje w oparciu o art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, uznając inwestycję za zgodną z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego i nieuniknioną w innej lokalizacji. Właściciel podnosił zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym braku wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz możliwości lokalizacji inwestycji w pasie drogowym.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański Sędzia WSA Agnieszka Banach Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2026 r. sprawy ze skargi C. D. na decyzję Wojewody z dnia [...] września 2025 r. [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu i instancji; II. zasądza od Wojewody na rzecz C. D. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z 10 września 2025 r., [...], Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania C. D. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z 28 maja 2025 r. orzekającą o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości położonej w miejscowości M., obręb geodezyjny 0008 M. II, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działki: nr [...] o pow. 0,3443 ha, nr [...] o pow. 0,6000 ha i nr [...] o pow. 0,2538 ha, poprzez udzielenie zezwolenia PGE Dystrybucja S.A. (dalej "Spółka") na przeprowadzenie sieci kablowej średniego napięcia 15 kV kablem typu XRUHAKXS wraz z kanalizacją światłowodową. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że wnioskiem z 11 stycznia 2024 r., uzupełnionym 14 lutego 2024 r., Spółka wystąpiła do Starosty [...] w trybie art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1145 ze zm.), zwanej dalej "u.g.n.", o ograniczenie sposobu korzystania ww. nieruchomości poprzez udzielenie zezwolenia na budowę sieci kablowej średniego napięcia 15 kV kablem typu XRUHAKXS wraz z kanalizacją światłowodową, ułożoną w odległości 0,2 m od sieci kablowej średniego napięcia (po stronie wschodniej), na całej jej długości. Powierzchnia gruntu przewidziana do zajęcia na czas wykonywania robót będzie wynosiła na działce nr [...] - 423,9 m2, na działce nr [...] -1477 m2, a na działce nr [...] - 905,4 m2. Obszar niezbędny do trwałego urządzenia inwestycji będzie wynosił na działce nr [...] - 73,2 m2, na działce nr [...] - 177 m2, a na działce nr [...] - 111,6 m2, które to powierzchnie zostały przedstawione na mapie stanowiącej załącznik do wniosku. Wskazano, że wniosek złożono wobec braku zgody właściciela działki na dokonanie czynności związanych z budową sieci elektroenergetycznej kablowej średniego napięcia wraz z kanalizacją światłowodową. W ramach odszkodowania proponowano kwotę w wysokości [...] zł, natomiast właściciel wskazał kwotę [...]zł, która zdaniem wnioskodawcy była nieadekwatna do projektowanego zakresu prac. Do wniosku załączono m.in. kopię dokumentów z rokowań oraz wypisy z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ("mpzp"). Wojewoda zaznaczył, że sprawa ograniczenia sposobu korzystania z ww. nieruchomości była już przedmiotem rozpoznania przez ten organ, który decyzją z 22 maja 2024 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty z 12 marca 2024 r. orzekającą o ograniczeniu sposobu korzystania z części tej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, po rozpoznania skargi C. D., wyrokiem z 14 listopada 2024 r. sygn. akt II SA/Ke 371/24 uchylił rozstrzygnięcia obu instancji, wskazując na brak wykazania, że obowiązujące na obszarze inwestycji plany miejscowe przewidują możliwość usytuowania sieci kablowej średniego napięcia 15 kV z kanalizacją światłowodową oraz zaniechanie ustalenia, czy lokalizacja tej linii elektroenergetycznej w pasie drogi publicznej oznaczonej nr ewid. nr [...] spowodowałaby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego lub naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałaby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu drogi. W toku ponownego rozpoznania sprawy Spółka przedstawiła Staroście pismo Zarządu Dróg Powiatowych z 28 kwietnia 2025 r., który w oparciu o art. 39 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 889) stwierdził, że lokalizacja ww. inwestycji zgodnie z przedstawionym załącznikiem graficznym będzie kolidować z planowaną rozbudową drogi powiatowej nr [...] T (działka nr [...]). Kończąc postępowanie Starosta wydał decyzję o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości, od której C. D. wniósł odwołanie. W piśmie z 29 lipca 2025 r. Spółka wskazała, że ponownie dokonano wnikliwej analizy trasy sieci elektroenergetycznej na działkach stanowiących własność C. D., uwzględniając zapisy obowiązującego planu miejscowego gminy M.. Inwestycja realizowana jest zgodnie z § 48 ust. 5 planu z 2023 r. oraz § 31 ust. 5 planu z 2010 r. Projektowana sieć elektroenergetyczna stanowi odcinek linii łączącej sieci średniego napięcia 15 kV, które aktualnie zasilają istniejące transformatory. Powołano również treść pisma z 28 kwietnia 2025 r., zgodnie z którym zarządca drogi odmówił lokalizacji urządzeń w pasie drogowym. Spółka wyjaśniła, że 4 lipca 2025 r. skontaktowała się z właścicielem nieruchomości w celu podjęcia kolejnej próby pozyskania zgody na udostępnienie działek. Podczas rozmowy telefonicznej C. D. wskazał, że chciałby tylko zmiany trasy projektowanej linii kablowej. Spółka stwierdziła, że wznowienie rokowań było bezcelowe z uwagi na to, że nie ma możliwości innego ułożenia urządzeń elektroenergetycznych oraz na warunki przedstawione przez właściciela. Rozpatrując złożone odwołanie oraz całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Wojewoda powołał się na treść art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n. i wskazał, że zgodnie z uchwałą z dnia 16 lipca 2010 r. nr [...] Rady Gminy w M. (Dz. Urz. Woj. Ś. z 2010, Nr [...], poz. 2756), zwanej dalej mpzp z 2010 r., miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego objął działkę nr [...] (rysunek planu, sołectwo M. II), oznaczając symbolem RM -tereny zabudowy zagrodowej. W § 10 ust. 6 plan opisuje, że nieprzekraczalna linia zabudowy wyznacza na rysunku planu linie, poza którymi nie można sytuować budynku w planie zagospodarowania działki lub terenu. W zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną § 48 ust. 5 dopuszcza ewentualną potrzebę wykonania nowych stacji transformatorowych [...],4 kV z odcinkami linii zasilających 15 kV, które nie będą wymagały zmiany planu, przy zachowaniu wymaganych odległości wolnych od zabudowy. Natomiast § 54 ust. 4 na terenach przeznaczonych pod drogi publiczne ustalił lokalizację sieci i urządzeń infrastruktury technicznej na warunkach określonych w przepisach szczególnych i w porozumieniu z zarządcą drogi. Działki nr [...] i nr [...] zostały objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą z dnia 12 stycznia 2023 r. nr [...] Rady Gminy w M. (Dz. Urz. Woj. Ś. z 2023, Nr [...]), dalej mpzp z 2023 r., i oznaczone symbolem UP jako tereny zabudowy produkcyjno-usługowej i produkcji energii ze źródeł odnawialnych. W § 11 ust. 4 dopuszcza się w uzasadnionych przypadkach realizację nieprzewidzianej w planie infrastruktury technicznej, z wyłączeniem farm fotowoltaicznych, na wszystkich terenach, zgodnie z przepisami odrębnymi, pod warunkiem respektowania możliwości realizacji określonego w planie przeznaczenia danego terenu. Powyższy plan w § 31 ust. 5 ustalił, że realizacja nowych odcinków linii zasilających 15 kV nie wymaga zmiany planu, przy zachowaniu wymaganych odległości wolnych od zabudowy. Wojewoda ustalił, że inwestycja jest zgodna z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego. Świadczy o tym brak zgody zarządcy drogi powiatowej na posadowienie infrastruktury elektroenergetycznej w pasie drogowym. Ponadto zgodnie z pismem Spółki z 29 lipca 2025 r., realizacja projektowanej linii następuje w oparciu o § 48 ust. 5 mpzp, dopuszczający lokowanie nowych odcinków linii elektroenergetycznych łączących stacje transformatorowe tj. 15 kV dla działki nr [...]. Natomiast dla działek nr [...] i nr [...] plan przewiduje w § 11 ust. 4 możliwość realizacji inwestycji nieujętej w planie infrastruktury technicznej, a powołany przez wnioskodawcę § 31 ust. 5 mpzp wskazuje, że to zamierzenie inwestycyjne nie wymaga zmian planu miejscowego. Dodał, że inwestycja została zaprojektowana w całości w pasie nieprzekraczalnej linii zabudowy, co nie wpływa na zmianę wykorzystania pozostałego obszaru wszystkich działek zgodnie z ich przeznaczeniem. W ocenie Wojewody, podstawowa przesłanka zawarta w art. 124 u.g.n. została spełniona, gdyż ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości nastąpiło w sposób nie naruszający ustaleń wynikających z mpzp. Organ opisał szczegółowy przebieg trasy linii średniego napięcia wraz z kanalizacją światłowodową na działkach nr [...], 2573 i [...] wskazując, że została ona zaprojektowana w taki sposób, aby była jak najkrótsza z możliwych. Ułożenie kabla przewidziano jak najbliżej granicy z działkami drogowymi nr [...], nr [...] i nr [...] z uwzględnieniem położenia rowu odwadniającego oraz innych sieci infrastruktury. Z przekazanych przez Spółkę informacji w ponownie prowadzonym postępowaniu, po dokonaniu analizy możliwości przeprojektowania inwestycji w celu posadowienia jej poza ww. działkami, wynika, że brak jest takich możliwości ze względów technicznych. Zdaniem organu odwoławczego, przyjęte rozwiązania projektowe co do sposobu zlokalizowania linii energetycznej kablowej średniego napięcia wraz z kanalizacją światłowodową na ww. działkach są uzasadnione, a projekt przebiegu linii wykonany został w sposób jak najmniej ingerujący w prawo własności nieruchomości. Wojewoda podkreślił, że organy orzekające w tej sprawie nie posiadają kompetencji i możliwości zmiany lokalizacji zgodnie z oczekiwaniami właściciela, czyli z pominięciem jego działek. Jednocześnie tryb z art. 124 ust. 1 u.g.n. nie daje podstaw do narzucenia Spółce wyborów alternatywnych, innych niż proponowane we wniosku wariantów przedsięwzięcia. Wojewoda za spełniony uznał też warunek prawidłowo przeprowadzonych rokowań, bowiem w trakcie ponownego rozpatrywania sprawy Spółka ponowiła próbę kontaktu i zwróciła się telefonicznie do właściciela o wskazanie możliwości znalezienia porozumienia. Rokowania odbyły się w postępowaniu zakończonym decyzją z 22 maja 2024 r. uchyloną przez WSA w Kielcach wyrokiem z 14 listopada 2024 r. II SA/Ke 371/24, a Sąd w uzasadnieniu wyroku nie dopatrzył się ich niewłaściwego prowadzenia. Brak pozytywnego zakończenia rokowań uzasadniał złożenie wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 u.g.n. Podsumowując Wojewoda uznał, że Starosta uzupełniając materiał zgodnie z wytycznymi Sądu, należycie i wyczerpująco informował o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. W decyzji z 28 maja 2025 r. dokonał uzupełnienia materiału dowodowego i przeprowadził analizę inwestycji w kierunku jak najmniejszej uciążliwości dla właściciela nieruchomości, zobowiązując Spółkę do uzupełnienia wniosku zgodnie ze wskazaniem WSA. Organ I instancji po otrzymaniu pisma Spółki oraz stanowiska Zarządu Dróg Powiatowych w S. dokonał ponownej analizy, a jej wynik zamieścił w uzasadnieniu wydanej decyzji. Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu Wojewoda uznał, że nie zasługują one na uwzględnienie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję organu odwoławczego wniósł C. D., zarzucając temu rozstrzygnięciu: 1) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: - art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego; - art. 7 i 8 k.p.a. poprzez nierozpoznanie sprawy przez organy I i II instancji w sposób wszechstronny i wyczerpujący oraz nieprzeprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników do władzy publicznej; - art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji niezgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w oparciu o niewystarczający materiał dowodowy. W szczególności należy podkreślić, że organ I instancji wydał swoją decyzję na podstawie skrajnie lakonicznego stwierdzenia, że inwestycja celu publicznego nie może zostać przeprowadzona w innej lokalizacji, bez naruszenia prawa własności skarżącego, co jest pozbawione merytorycznego uzasadnienia, a w związku z tym niepoddającego się weryfikacji, natomiast organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy nie weryfikując w żaden sposób, że wzdłuż nieruchomości skarżącego i kilka metrów od planowanej trasy sieci elektroenergetycznej oraz światłowodu przebiega droga publiczna, w której ta inwestycja może zostać zlokalizowana bez rażącego naruszenia prawa własności mimo, że skarżący wielokrotnie zwracał zarówno organowi w odwołaniu, jak i organowi I instancji w toku postępowania uwagę na potrzebę ustalenia innej lokalizacji - w drodze, co nie ograniczyłoby korzystania z nieruchomości, a przede wszystkim pozyskania dokumentacji, która stała się podstawą tego ograniczenia i uznania go za konieczne, wobec istnienia możliwości innego przebiegu sieci elektroenergetycznej i światłowodu kilka metrów dalej. To oznacza, że materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego nadal był niekompletny, a ponadto nie został w żaden sposób zweryfikowany (oceniony) przez organ i w związku z tym nie powinien być podstawą rozstrzygnięcia; - art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., które wyraża się również w nieustaleniu, jaki wpływ na korzystanie z nieruchomości przez skarżącego ma tak znaczne ograniczenie prawa własności pomimo, iż źródłem dochodów oraz utrzymania dla siebie i rodziny skarżącego stanowi nieruchomość, która obecnie nie będzie mogła być przez niego wykorzystywana w dotychczasowy sposób, a lapidarne stwierdzenie, że organ I instancji "dokonał analizy inwestycji w kierunku jak najmniejszej uciążliwości dla Właściciela" nie może w tym zakresie być uznane za wystarczające, skoro nie wiadomo, jakiego rodzaju analizy dokonał i jakie aspekty wziął pod uwagę uznając pozbawienie własności, w tym dochodów uzyskiwanych z prawa własności, za mało uciążliwe dla skarżącego; - art. 7a § art. 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych na korzyść strony, podczas gdy przedmiotem postępowania administracyjnego było ograniczenie stronie prawa własności, a w niniejszej sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej; - art. 8 § 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie zasady pogłębiania zaufania obywateli do państwa i nieprowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, a także brak uwzględnienia i nie kierowanie się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania; - art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie żadnego dowodu zmierzającego do rzetelnego określenia stopnia uciążliwości i obciążenia nieruchomości skarżącego. Organ I instancji wykonał co prawda ocenę faktu ograniczenia własności, nie ustalił natomiast stopnia obciążenia skarżącego, co w konsekwencji spowodowało nieuzasadnione przyjęcie, że obciążenie jest jak najmniej uciążliwe dla skarżącego. Organ poprzestał na ogólnikowych stwierdzeniach, nie dokonał w efekcie żadnych faktycznych i jednoznacznych ustaleń co do tego, z jakim ograniczeniem i jakimi stratami materialnymi w związku z tym ograniczeniem wiąże się dla skarżącego wydanie przedmiotowej decyzji - co uniemożliwiało wydanie prawidłowej decyzji w sprawie; - art. 8 § 1 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie do władzy publicznej, z naruszeniem zasady bezstronności i równego traktowania. Należy zauważyć, że w postępowaniu o ograniczenie prawa własności ścierają się interesy właściciela, który twierdzi, że doszło u niego do wystąpienia "niewspółmiernego do korzystania z jego prawa wartości ograniczenia" pomimo, że realizacja przebiegu światłowodu może zostać w tym konkretnym przypadku w prosty sposób zrealizowana przy innym usytuowaniu trasy sieci elektroenergetycznej i światłowodu - oraz interesy przedsiębiorcy, który temu przeczy. Przedsiębiorca w takim postępowaniu zajmuje pozycję do pewnego stopnia uprzywilejowaną, dysponuje bowiem materiałem dowodowym, do którego właściciel nieruchomości nie ma dostępu - to jest dokumentacją geodezyjną i techniczną oraz wynikami pomiarów. Tymczasem właściciel nie zna dokumentacji technicznej ani geodezyjnej i nie zna możliwości technicznych, jakimi dysponuje przedsiębiorca, tak aby usytuować sieć elektroenergetyczną oraz światłowód poza jego nieruchomością, a tym bardziej (w odróżnieniu od przedsiębiorcy) nie ma na niego wpływu. W efekcie przedsiębiorca dysponuje materiałem, który pozwala mu weryfikować i podważać stanowisko właściciela nieruchomości, czego nie może właściciel. W niniejszej sprawie organ nie podjął żadnych kroków, aby zweryfikować dokumentację będącą w dyspozycji przedsiębiorcy, uniemożliwiając skarżącemu udział w postępowaniu na równych zasadach; - art. 9 k.p.a. poprzez brak należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, w szczególności brak rzetelnej informacji dotyczącej zakresu wszczętego i toczącego się postępowania; - art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący oraz poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia zgromadzenia materiału dowodowego sprawy, co doprowadziło organ do poczynienia w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych; - art. 78 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu na wniosek strony z dokumentów wskazanych przez strony w pismach kierowanych do Starosty [...], a zalegających w aktach sprawy na okoliczność wykazania, że przedmiotowa decyzja pozostaje w sprzeczności z dotychczasowymi decyzjami organów administracji publicznej; - art. 8 w zw. z art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niedopuszczenie jako dowodu wszystkiego, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem oraz niepodejmowanie działań z urzędu w celu szczegółowego wyjaśnienia sprawy w postaci pism oraz wniosków dowodowych składanych przez stronę na okoliczność braku konieczności i zasadności ograniczenia prawa własności; - art. 11 k.p.a. wskutek zupełnego braku czytelności przesłanek, którymi kierował się organ I instancji przy załatwieniu sprawy. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji sprowadza się do dwóch stwierdzeń, że (a) dla skarżącego ułożenie linii elektroenergetycznej wraz ze światłowodem i kanalizacją światłowodową stanowi minimalne niezbędne obciążenie nieruchomości, (b) nie ma możliwości innej lokalizacji inwestycji celu publicznego bez naruszenia prawa własności, podczas gdy nie wynika to z żadnych dokumentów, ani stanu faktycznego, zaś organ nie widzi podstaw, aby to orzeczenie weryfikować; - art. 80 k.p.a., poprzez nieprawidłową, niewszechstronną, a także sprzeczną z zasadami logiki ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, wyrażającą się w niedostatecznej weryfikacji i ocenie materiału dowodowego, w szczególności co do budzącego istotne wątpliwości, niepopartego niczym stwierdzenia o "minimalnym niezbędnym obciążeniem nieruchomości". W treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ wielokrotnie powtarza, że obciążenie nieruchomości jest niezbędne i minimalne, podczas gdy należałoby te przesłanki "poddać ocenie i dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego, o której mowa w art. 84 § 1 k.p.a. i należy poddać je takiej ocenie, jakiej poddaje się opinię.". Organ nie może - jak wywiedziono w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji - samodzielnie dokonać własnych ustaleń, sprzecznych z wymaganą wiadomości specjalnych opinią biegłego, może jednak, i powinien, zweryfikować twierdzenia uczestnika pod kątem wiarygodności, spójności, dostatecznego uzasadnienia stawianych wniosków, waloru przekonywania o słuszności tych wniosków, itd. Takiej oceny organ jednak nigdzie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie dokonał; - art. 80 k.p.a. poprzez "niedokonanie na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceny, czy udowodniono wszystkie okoliczności w przedmiotowej sprawie w szczególności braku zbadania okoliczności i wniosków składanych przez stronę, a także innych uczestników postępowania"; - art. 80 k.p.a. poprzez nieudowodnienie na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy inwestycja polegająca na przeprowadzeniu sieci kablowej średniego napięcia 15 kV kablem typu XRUHAKXS wraz z kanalizacją światłowodową, ograniczająca sposób korzystania z części nieruchomości położonej w miejscowości M., obręb geodezyjny 0008 M. II, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działki: nr [...], nr [...] i nr [...], jest zgodna z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego; - art. 80 k.p.a. poprzez nieudowodnienie na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy inwestycja polegająca na przeprowadzeniu sieci kablowej średniego napięcia 15 kV kablem typu XRUHAKXS wraz z kanalizacją światłowodową ograniczająca sposób korzystania z części nieruchomości gruntów i budynków jako działki: nr [...], nr [...] i nr [...], nie koliduje z nowobudowaną drogą gminną znajdującą się na trasie planowanej sieci kablowej; - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej; - art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, co w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji Starosty [...] z 28 maja 2025 r.; - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, co w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji Starosty z 28 maja 2025 r.; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: - art. 124 u.g.n. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że wskazany cel publiczny nie może być zrealizowany w inny sposób niż przez ograniczenie praw do nieruchomości, podczas gdy w tym przypadku jest to możliwe, albowiem wzdłuż nieruchomości skarżącego usytuowana jest droga publiczna, w której bez obciążeń dla prawa własności może zostać zlokalizowana inwestycja, co pozwala na pogodzenie interesów publicznych i realizacji celu publicznego z konstytucyjną ochroną prawa własności, czego organ w ogóle nie przeanalizował, nie uwzględnił ani nie odniósł się w żaden sposób; - art. 114 ust. 1 u.g.n. poprzez nieprzeprowadzenie rokowań z właścicielem nieruchomości poprzedzających wydanie decyzji w celu umownego uregulowania sposobu ograniczenia korzystania z nieruchomości, podczas gdy rokowania stanowią element konieczny procedury ograniczającej prawo własności; - art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez wydanie decyzji, wskutek których działka nie spełni wymogów ustawy, w szczególności dostępu do drogi publicznej zarówno w sposób bezpośredni, jak i pośredni zgodnie z brzmieniem art. 2 pkt 14 tej ustawy. Formułując takie zarzuty autorka skargi wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego w oparciu o art. 145 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga odniosła zamierzony skutek, jednak z innych powodów aniżeli w niej podniesione. Z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a., orzekając w niniejszej sprawie Sąd nie był związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie ma sporu co do tego, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji stanowił art. 124 ust. 1 u.g.n., zgodnie z którym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Sprawa z wniosku Spółki o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości stanowiącej własność C. D., oznaczonej jako działki nr [...], 2573 i [...] w M. , poprzez udzielenie zezwolenia PGE Dystrybucja S.A. na przeprowadzenie sieci kablowej średniego napięcia wraz z kanalizacją światłowodową, była już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach. W prawomocnym wyroku z 14 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Ke 371/24, WSA uchylił zaskarżoną wówczas decyzję Wojewody z 22 maja 2024 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uwzględniającą w całości wniosek Spółki. Przywołanie tej okoliczności jest istotne w kontekście oceny realizacji przez organy administracji wskazań i stanowiska prawnego wyrażonego przez Sąd w ww. wyroku. Zgodnie bowiem z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Zasada związania wyrażona w przytoczonym przepisie oznacza, że organ administracji, a następnie sąd orzekający w sprawie, w której już raz wypowiedział się w prawomocnym wyroku sąd administracyjny, nie może odstąpić od stanowiska prawnego wyrażonego przez ten sąd zarówno w zakresie wykładni prawa, jak i jego zastosowania w stanie faktycznym konkretnej sprawy, chyba że nastąpiła zmiana przepisów lub zmiana stanu faktycznego. Kontrolując, czy przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ podporządkował się wskazaniom Sądu i zaprezentowanej przezeń ocenie prawnej, a tym samym, czy nie doszło do naruszenia art. 153 p.p.s.a., przytoczyć należy stanowisko WSA zawarte w wyroku z 14 listopada 2024 r. sygn. akt II SA/Ke 371/24. Jest to konieczne z uwagi na fakt, że wprawdzie organy I i II instancji w podjętych decyzjach odnotowały treść tego wyroku, jednak całkowicie pominęły analizę zaprezentowanego w nim stanowiska prawnego. Organ II instancji przyjął w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że powodem uchylenia decyzji w sprawie II SA/Ke 371/24 był “(...) brak wykazania, że obowiązujące na obszarze przedmiotowej inwestycji plany miejscowe przewidują możliwość usytuowania sieci kablowej średniego napięcia 15 kV z kanalizacją światłowodową oraz zaniechanie ustalenia, czy lokalizacja tej linii elektroenergetycznej w pasie drogi publicznej oznaczonej nr ewid. nr [...] spowodowałaby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego lub naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałaby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu drogi.". Taki wniosek jest jednak tylko częściowo prawidłowy, nie odnosi się bowiem do stanowiska prawnego, jakie Sąd wyraził odnośnie do ograniczenia prawa własności działki oznaczonej nr [...]. Z uzasadnienia wyroku z 14 listopada 2024 r. wynika, że Sąd poddał krytyce przyjęty przez organy pogląd, że wnioskowane ograniczenie prawa własności skarżącego następuje zgodnie z mpzp z 2010 r. - w stosunku do działki nr [...] oraz mpzp z 2023 r. – w stosunku do działek nr [...] i [...]. Sąd zauważył, że w częściach graficznych obu ww. planów miejscowych nie została w żaden sposób wskazana lokalizacja przedmiotowej sieci kablowej średniego napięcia 15 kV wraz z kanalizacją światłowodową. Nie określają jej również przytoczone przez organ II instancji (w zaskarżonej wówczas decyzji z 22 maja 2024 r.) zapisy części tekstowej obu mpzp. Dalej Sąd wskazał, że "Organy zdają się natomiast wywodzić z przytoczonych zapisów § 48 ust. 1 pkt 2 lit. a) mpzp z 2010 r. i § 31 ust. 3 mpzp z 2023 r., że lokalizacja taka może nastąpić co najmniej na całym obszarze planu oznaczonym tak jak działki skarżącego, tj. symbolem RM tereny zabudowy zagrodowej i UP tereny zabudowy produkcyjno-usługowej. Pomijając brak dostatecznego wskazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnienia podstawy prawnej takich poglądów z przytoczeniem odnośnych przepisów prawa (co stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a.), oraz wyjaśniony wyżej brak wskazania w tych planach dokładnej lokalizacji planowanej linii (co stanowi naruszenie art. 124 ust. 1 in fine u.g.n.), należy zauważyć, że pogląd organów o możliwości lokalizacji tej linii na działce skarżącego i niedopuszczalności jej usytuowania w pasie sąsiedniej drogi publicznej, jest również niezgodny z ogólnymi regulacjami obu tych planów dotyczącymi kwestii lokalizacji nowych linii elektroenergetycznych na obszarze obowiązywania tych planów.". WSA podkreślił, że w mpzp z 2010 r. w § 48 ust. 4 stwierdzono, że "lokalizacja linii elektroenergetycznych, w tym linii oświetlenia ulic w pasach drogowych, poza jezdnią, a poza liniami rozgraniczającymi dróg tylko po zapewnieniu służebności gruntowej". Natomiast w § 54 pkt 4 i 5 tego planu postanowiono, że na terenach przeznaczonych pod drogi publiczne ustala się następujące zasady zagospodarowania: lokalizacja sieci i urządzeń infrastruktury technicznej na warunkach określonych w przepisach szczególnych, lokalizacja infrastruktury technicznej – wodociągów, kanalizacji sanitarnej i deszczowej, gazociągu, telekomunikacji i energetyki na obrzeżach linii rozgraniczających dróg. Z zapisów takich Sąd wywiódł, że zasadą określoną w mpzp z 2010 r. jest, "aby lokalizacja linii elektroenergetycznych następowała w pasach drogowych, ale poza jezdnią, a wyjątkowo możliwa jest lokalizacja takich linii elektroenergetycznych poza liniami rozgraniczającymi dróg, ale tylko po zapewnieniu służebności gruntowej. Potwierdzeniem takich wniosków jest treść § 54 pkt 4 i 5 mpzp z 2010 r., które również dopuszczają lokalizację sieci i urządzeń infrastruktury technicznej na terenach przeznaczonych pod drogi publiczne, ale na obrzeżach linii rozgraniczających dróg wymagając dodatkowo, aby odbywało się to na warunkach określonych w przepisach szczególnych i w porozumieniu z zarządcą drogi. Służebność gruntowa, o której mowa w § 48 ust. 4 mpzp z 2010 r. to jeden z alternatywnych w stosunku do regulacji z art. 124 ugn sposobów uzyskania przez inwestora sieci elektroenergetycznych prawa do wykorzystania cudzej nieruchomości na potrzeby realizacji takich sieci i urządzeń z nimi związanych. Wymaga on jednak dla jego ustanowienia zgody właściciela nieruchomości, przez które sieć taka ma być przeprowadzona, ponieważ zgodnie z art. 245 § 1 k.c. z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do ustanowienia ograniczonego prawa rzeczowego stosuje się odpowiednio przepisy o przeniesieniu własności, przy czym forma aktu notarialnego jest potrzebna tylko dla oświadczenia właściciela, który prawo ustanawia. Wskazane w tym przepisie odesłanie odnosi się do stosowania przepisów m.in. art. 155 (konsensualny charakter umowy ustanowienia prawa rzeczowego ograniczonego) oraz art. 156 i 158 (kauzalny charakter umowy). Charakter konsensualny umowy o ustanowienie ograniczonego prawa rzeczowego wynika z tego, że sama umowa jest podstawą powstania prawa (G. Sikorski [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, red. J. Ciszewski, P. Nazaruk, Warszawa 2019, art. 245).". Dalej Sąd zarzucił, że "Z całkowitym pominięciem przytoczonych regulacji mpzp z 2010 r., organy administracji rozpatrujące sprawę zaniechały ustalenia, czy warunek przewidziany w § 48 ust. 4 in fine tego planu został w niniejszej sprawie spełniony. Wniesienie niniejszej skargi oraz sprzeciw C. D. przeciwko lokalizacji przedmiotowej sieci wraz z kanalizacją światłowodową na jego działce nr [...] zdają się dowodzić, że służebność taka na tej działce nie została ustanowiona, choć w treści skargi sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika nie ma informacji na ten temat. Nie ustalono też, czy inwestor próbował porozumieć się z zarządcą drogi publicznej oznaczonej nr ewid. [...], w celu realizacji przewidzianego w § 54 pkt 4 mpzp z 2010 r. warunku umożliwiającego lokalizację planowanej sieci elektroenergetycznej na terenie tej drogi publicznej.". W odniesieniu do działek nr [...] i [...] Sąd wskazał natomiast, że "W mpzp z 2023 r. w § 31 ust. 4 przewidziano lokalizację linii elektroenergetycznych, w tym linii oświetlenia ulic w pasach drogowych poza jezdnią, oraz poza liniami rozgraniczającymi dróg na podstawie stosownych porozumień. W § 37 ust. 2 tego planu stwierdzono między innymi, że nowe odcinki sieci elektroenergetycznych i telekomunikacyjnych należy lokalizować w liniach rozgraniczających dróg poza pasami jezdni, z zachowaniem stref technicznych określonych w przepisach odrębnych. Lokalizacja sieci i urządzeń infrastruktury technicznej w pasach drogowych na warunkach określonych w przepisach odrębnych.". Zarzucając, że organy obu instancji nie dostrzegając tych regulacji zaniechały dokonania wykładni ich treści Sąd wyraził pogląd, że "(...) chodzi tu o porozumienie inwestora danej linii elektroenergetycznej z właścicielem nieruchomości, na której - poza liniami rozgraniczającymi dróg – taka linia ma być zlokalizowana. Porozumienie takie natomiast może być zrealizowane albo poprzez ustanowienie odpowiedniej służebności gruntowej w drodze stosownej umowy cywilnoprawnej albo w drodze rokowań, które zgodnie z art. 124 ust. 3 u.g.n. powinny poprzedzać udzielenie zezwolenia, o jakim mowa w art. 124 ust. 1 tej ustawy.". Następnie WSA wskazał, że "W konsekwencji niedostrzeżenia regulacji zawartych w § 31 ust. 4 oraz w § 37 ust. 2 mpzp z 2023 r. organy nie ustaliły, czy inwestor próbował porozumieć się z zarządcą drogi publicznej oznaczonej nr ewid. [...], w celu zlokalizowania planowanej sieci kablowej wraz z kanalizacją światłowodową na terenie tej drogi publicznej. Trzeba podkreślić, że przytoczony zapis § 37 ust. 2 mpzp z 2023 r. wręcz nakazuje lokalizowanie nowych odcinków sieci elektroenergetycznych i telekomunikacyjnych w liniach rozgraniczających dróg poza pasami jezdni ("należy lokalizować") nakazując jedynie, aby lokalizacja sieci i urządzeń infrastruktury technicznej w pasach drogowych następowała na warunkach określonych w przepisach odrębnych. Za przepisy te należy uznać regulacje ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U.2024.320 t.j.), dalej ustawa o drogach publ. Zgodnie z art. 39 ust. 1a i ust. 3 pkt 1 tej ustawy, przepisu ust. 1 pkt 1 (który zabrania dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego, a w szczególności zabrania lokalizacji lub umieszczania urządzeń obcych, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego) nie stosuje się do umieszczania, konserwacji, przebudowy i naprawy infrastruktury telekomunikacyjnej w rozumieniu ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne oraz urządzeń służących do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej, w tym punktów ładowania stanowiących część infrastruktury ładowania drogowego transportu publicznego, oraz urządzeń związanych z ich eksploatacją, a także do innych czynności związanych z eksploatacją tej infrastruktury i tych urządzeń, jeżeli warunki techniczne i wymogi bezpieczeństwa na to pozwalają. W szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowanie w pasie drogowym urządzeń obcych oraz reklam, może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej - zezwolenie nie jest wymagane w przypadku zawarcia umowy, o której mowa w ust. 7 lub w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c. Jednakże właściwy zarządca drogi może odmówić wydania zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym urządzeń i infrastruktury, o których mowa w ust. 1a, wyłącznie, jeżeli ich umieszczenie spowodowałoby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałoby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu dróg.". Sąd wskazał następnie, że z przytoczonych regulacji wynika, że ogólna zasada ochrony pasa drogowego nie dotyczy takich urządzeń obcych, przedmiotów i materiałów, jak infrastruktura telekomunikacyjna oraz urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania energii elektrycznej. Co do nich bowiem zasadą jest ich umieszczanie właśnie w pasie drogowym, skoro zgodnie z art. 39 ust. 3 zd. 2 pkt 1 ustawy o drogach publicznych właściwy zarządca drogi może odmówić wydania zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym urządzeń i infrastruktury, o których mowa w ust. 1a (czyli między innymi infrastruktury telekomunikacyjnej oraz urządzeń służących do doprowadzania lub odprowadzania energii elektrycznej), wyłącznie, jeżeli ich umieszczenie spowodowałoby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałoby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu dróg. W konsekwencji niedostrzeżenia również tej regulacji Sąd zarzucił, że "organy zaniechały ustalenia, czy lokalizacja przedmiotowej linii elektroenergetycznej w pasie drogowym drogi publicznej oznaczonej numerem ewidencyjnym 937/1spowodowałaby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałaby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu dróg.". WSA podkreślił, że w okolicznościach niniejszej sprawy mpzp z 2010 i z 2023 r. nie wskazują jakiejkolwiek konkretnej lokalizacji spornej sieci kablowej z kanalizacją światłowodową, a z przytoczonych zapisów § 48 ust. 3 mpzp z 2010 r. i § 31 ust. 3 mpzp z 2023 r. wynika jedynie, że rozbudowa linii elektroenergetycznych prowadzona będzie w miarę potrzeb. "Jeśliby więc nawet przyjąć, że obowiązujące mpzp z 2010 i z 2023 r. dopuszczają lokalizację przedmiotowej sieci wraz z kanalizacją światłowodową na działkach skarżącego, to skoro wspomniane plany miejscowe nie wskazują, w którym konkretnie miejscu mają one przebiegać, a – w ocenie organów dopuszczają tę lokalizację na całym obszarze oznaczonym symbolami RM i UP, (które rozciągają się na wiele innych działek oprócz działek skarżącego), to przy braku w tych planach jakiegokolwiek konkretnego określenia lokalizacji takiej inwestycji, jak przedmiotowa, należy stwierdzić, że wymagana w art. 124 u.g.n. zgodność ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości skarżącego z obowiązującymi na obszarze gminy M. planami miejscowymi nie została w niniejszej sprawie wykazana. (...) Takie rozstrzygnięcie, a zwłaszcza jego uzasadnienie zmierzające co do zasady do wykazania, że obowiązujące na obszarze przedmiotowej inwestycji plany miejscowe nie przewidują możliwości usytuowania sieci kablowej średniego napięcia 15 kV wraz z kanalizacją światłowodową na działkach skarżącego powoduje, że pozostałe zarzuty skargi nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Dlatego nie było celowe odnoszenie się do nich." Dwa ostatnie zacytowane zdania wskazują jednoznacznie na to, że wbrew twierdzeniu zawartemu w zaskarżonej decyzji z 10 września 2025 r. (str. 10 in fine), w sprawie II SA/Ke 371/24 nie była kontrolowana prawidłowość przeprowadzonych rokowań, a tym samym organ nie miał podstaw do przyjęcia, że "Sąd w uzasadnieniu wyroku nie dopatrzył się ich niewłaściwego prowadzenia.". Z przytoczonych wywodów Sądu w sprawie II SA/Ke [...] wynikają następujące wnioski: Po pierwsze, w odniesieniu do działki nr [...] Sąd wyraził ocenę prawną, że w tej części ograniczenie prawa własności skarżącego w trybie art. 124 § 1 u.g.n. nie jest możliwe, gdyż w świetle postanowień mpzp z 2010 r., lokalizacja linii elektroenergetycznych poza liniami rozgraniczającymi dróg może nastąpić tylko po zapewnieniu służebności gruntowej w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego. Dla Sądu orzekającego w tej sprawie oczywistym jest, że taka służebność nie została ustanowiona, skoro Spółka wystąpiła z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z działki nr [...], zaś warunkiem ustawowym tego rodzaju ograniczenia jest brak zgody właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji m.in. energii elektrycznej. Ustanowienie służebności gruntowej w przedstawionym przez Sąd rozumieniu, tj. jako ograniczonego prawa rzeczowego, o jakim mowa w art. 285 § 1 k.c., stanowi niewątpliwie wyrażenie zgody przez właściciela nieruchomości na ograniczenie przysługującego mu prawa. Skoro więc służebność nie została ustanowiona, to -wedle stanowiska prawnego wyrażonego przez WSA w sprawie II SA/Ke 371/24 -przeprowadzenie linii elektroenergetycznej przez działkę nr [...] w trybie ograniczenia prawa własności narusza art. 124 ust. 1 u.g.n., gdyż nie jest zgodne z obowiązującym na tym terenie mpzp z 2010 r. Po drugie, Sąd dopuścił prawną możliwość lokalizacji linii elektroenergetycznych poza liniami rozgraniczającymi dróg w stosunku do działek nr [...] i [...] przyjmując, że może to nastąpić na podstawie "stosownych porozumień", o jakich mowa w § 31 ust. 4 mpzp z 2023 r. Przez owe "porozumienia" należy zaś rozumieć zawarcie umowy służebności gruntowej albo przeprowadzenie rokowań, które zgodnie z art. 124 ust. 3 u.g.n. powinny poprzedzać udzielenie zezwolenia, o jakim mowa w art. 124 ust. 1 tej ustawy. Niezależnie jednak od tego, ze stanowiska prawnego zaprezentowanego w omawianym wyroku z 14 listopada 2024 r. wynika, że wedle postanowień mpzp z 2023 r. zasadą jest, że nowe linie elektroenergetyczne i telekomunikacyjne należy lokalizować w liniach rozgraniczających dróg, poza pasami jezdni, na warunkach określonych w ustawie o drogach publicznych. Zarządca drogi może wprawdzie odmówić wydania zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym takich urządzeń infrastruktury technicznej, ale wyłącznie wtedy, jeżeli ich umieszczenie spowodowałoby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałoby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu dróg. Z uzasadnienia wyroku w sprawie II SA/Ke 371/24 należy zatem wywnioskować, że dopiero w razie zaistnienia okoliczności, o jakich mowa wyżej, czyli odmowy wydania przez zarządcę drogi zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym wnioskowanej sieci elektroenergetycznej, możliwe jest ulokowanie jej poza liniami rozgraniczającymi drogi, czyli na działkach nr [...] i [...], co powinno nastąpić na podstawie stosownych porozumień – zdefiniowanych przez Sąd w sprawie II SA/Ke 371/24. W pierwszej kolejności powinna to być umowa, a w razie braku zgody na jej zawarcie – rokowania. Dopiero niepowodzenie rokowań upoważnia do zastosowania art. 124 ust. 1 u.g.n. W takim właśnie kontekście organy miały przy ponownym rozpoznaniu sprawy ustalić, czy inwestor próbował porozumieć się z zarządcą drogi publicznej, oznaczonej jako działka nr [...] i czy lokalizacja planowanej linii elektroenergetycznej w pasie drogowym tej drogi powodowałaby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałaby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu dróg. Nieuwzględnienie przez oba organy stanowiska prawnego wyrażonego przez Sąd w sprawie II SA/Ke [...] w stosunku do działki nr [...], polegającego na stwierdzeniu braku zgodności wnioskowanego przez Spółkę ograniczenia prawa własności skarżącego z mpzp z 2010 r., a tym samym braku podstaw do zastosowania w tej części art. 124 § 1 u.g.n., stanowi naruszenie tego przepisu w zw. z art. 153 p.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.). Organy uchybiły także przepisom postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). Konsekwencją braku podstaw prawnych do ograniczenia prawa własności skarżącego w odniesieniu do działki nr [...], wynikającego z oceny prawnej wyrażonej przez Sąd w sprawie II SA/Ke 371/24, powinno być uzyskanie stanowiska wnioskodawcy, czy podtrzymuje wniosek w zakresie dwóch pozostałych działek nr [...] i [...]. Określenie trasy przebiegu linii elektroenergetycznej wraz z kanalizacją światłowodową należy do podmiotu występującego o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 § 1 u.g.n. Wyznaczona przez wnioskodawcę trasa takiej projektowanej linii przechodzi zazwyczaj przez kilka działek i stanowi integralną całość. Dlatego podmiot wnioskujący winien ocenić, czy wyłączenie z zaplanowanej trasy jednej z działek, przez którą miała ona przebiegać (w tym przypadku działki nr [...]), czyni nadal przyszłą inwestycję funkcjonalną i czy konieczne będą korekty w jej przebiegu, wynikającym ze złożonego w tej sprawie wniosku. Dalsze procedowanie organu w kontrolowanej sprawie uzależnione jest zatem od stanowiska Spółki w omówionym wyżej zakresie. W razie podtrzymania wniosku co do działek nr [...] i [...], organ winien ustalić, zgodnie ze wskazaniem Sądu w sprawie II SA/Ke [...], czy lokalizacja planowanej linii elektroenergetycznej w pasie drogowym drogi, znajdującej się na działce nr [...], powodowałaby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałaby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu dróg. Rozpoznając sprawę po uchyleniu obu decyzji opisanym wyżej wyrokiem w sprawie II SA/Ke [...], organ I instancji zwrócił się wprawdzie do Spółki o przedstawienie dokumentacji dotyczącej uzgodnienia z zarządcą drogi lokalizacji inwestycji w pasie drogowym tej drogi, zaś w razie braku takiej dokumentacji, o wystąpienie do zarządcy drogi oraz dostarczenie organowi dokumentów potwierdzających wypracowane stanowisko (pismo z 21 lutego 2025 r.), jednak przedłożone przez wnioskodawcę pismo Zarządu Dróg Powiatowych w S. (ZPD) z 28 kwietnia 2025 r. nie pozwala na poczynienie ustaleń, które zlecił organowi Sąd w sprawie II SA/Ke 371/24. Pismo to stanowi odpowiedź na wniosek Spółki z 25 marca 2025 r., uzupełniony 14 kwietnia 2025 r., o wydanie zezwolenia na lokalizację w pasie drogowym m.in. drogi powiatowej nr [...] T, położonej na działkach na [...] i 2733, sieci elektroenergetycznej kablowej średniego napięcia wraz z kanalizacją światłowodową. W piśmie z 28 kwietnia 2025 r. wskazano, że z uwagi na aktualne wymiary pasa drogowego drogi (od 8 do 11 m) zachodzi konieczność jego poszerzenia. Przewiduje się m.in. poszerzenie jezdni do szerokości minimalnej 5,5 m (co jest zgodne z mpzp z 2023 r. W § 36 tego planu dla drogi na działce nr [...], oznaczonej symbolem 4KDL, przewiduje się szerokość w liniach rozgraniczających 12 m, zaś minimalną szerokość jezdni 5,5 m – uwaga Sądu). W omawianym piśmie ZDP w S. przyznał, że zapisy obowiązującego mpzp nakazują lokalizować m.in. sieci elektroenergetyczne "w liniach rozgraniczających dróg poza pasami jezdni" (podkreślenie oryginalne) i wskazał, że "lokalizacja przedmiotowych urządzeń przedstawiona na załączniku graficznym będzie w przyszłości kolidować z planowaną rozbudową drogi." Ponadto wskazana we wniosku Spółki odcinkowa lokalizacja "spowoduje, że sieci znajdą się pod jezdnią docelową lub tuż przy jej krawędzi. Według oceny organu, usytuowanie urządzenia w zaprojektowanej wersji znacznie ograniczy możliwość dostosowania parametrów drogi do zgodnych z warunkami technicznymi, co skutkować będzie obniżeniem jej wartości użytkowej." Dalej podniesiono, że "(...) na odcinku drogi oznaczonej nr ewid. [...] trasę należy skorygować, poprzez zastosowanie się do przepisów miejscowego planu zagospodarowania oraz uwzględnienie uwag i sugestii wskazanych powyżej. W przypadku nieustosunkowania się do powyższego Zarząd Dróg Powiatowych będzie zmuszony odmówić wydania zezwolenia na lokalizację urządzeń obcych w pasie drogowym dróg powiatowych" w przedstawionej wersji. W aktach administracyjnych przedłożonych Sądowi nie ma ani wniosku Spółki z 25 marca 2025 r., ani załącznika graficznego z zaprojektowaną trasą przebiegu linii elektroenergetycznej wraz z kanalizacją światłowodową w pasie drogowym działki nr [...], o jakich mowa w piśmie ZDP z 28 kwietnia 2025 r. Nie wiadomo także, czy wniosek został skorygowany zgodnie z sugestią Zarządu Dróg Powiatowych w S. i dostosowany do przepisów mpzp z 2023 r. oraz czy wydana została decyzja o odmowie lokalizacji zaproponowanej we wniosku, a jeśli tak, z jakich powodów. Z samej treści pisma Zarządu Dróg Powiatowych w S. z 28 kwietnia 2025 r. nie można natomiast wysnuć wniosku, jaki przedstawił organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że "zarządca drogi odmówił lokalizacji urządzeń w pasie drogowym (...)", gdyż po pierwsze brak jest ustaleń co do tego, że w tym zakresie wydana została decyzja odmowna, a po drugie, ze stanowiska ZDP wynika, że zaproponowaną trasę przebiegu należy skorygować, gdyż jej odcinkowa lokalizacja znajdzie się pod jezdną docelową (lub tuż przy jej krawędzi), której poszerzenie do min. 5, 5 m przewiduje mpzp z 2023 r. Jeżeli Spółka nie złożyła korekty przebiegu trasy sieci elektroenergetycznej w pasie drogowym drogi znajdującej się na działce nr [...] poprzez dostosowanie jej do ustaleń planistycznych w zakresie docelowych wymiarów tej drogi, to w świetle omówionego wyżej pisma ZDP w S. nie ma podstaw do przyjęcia, że lokalizacja planowanej linii elektroenergetycznej w pasie drogowym powodowałaby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałaby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu dróg. Zgodnie zaś ze stanowiskiem wyrażonym przez WSA w sprawie II SA/Ke [...], tylko takie ustalenie dopuszcza możliwość zastosowania w stosunku do działek skarżącego nr [...] i [...] trybu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przewidzianego w art. 124 ust. 1 u.g.n. Oczywistym jest przy tym, że ustalenia takiego nie może organ poczynić samodzielnie, lecz jedynie na podstawie jednoznacznie wyrażonego stanowiska zarządcy drogi, które powinno się odnosić do usytuowania planowanej linii elektroenergetycznej w liniach rozgraniczających drogi na działce nr [...], uwzględniającego postanowienia mpzp z 2023 r., w tym docelowe wymiary pasa drogowego, na co wskazuje pismo ZDP w S. z 28 kwietnia 2025 r. Dlatego wyjaśnienie tego, czy zarządca drogi odmówił wydania zezwolenia, a jeśli tak, z jakich powodów odmowa nastąpiła, jest kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy i zrealizowania wskazań WSA zawartych w wyroku z 14 listopada 2024 r., o ile oczywiście wnioskodawca podtrzyma wniosek o ograniczenie prawa własności skarżącego w odniesieniu do działek nr [...] i [...]. Mając na uwadze naruszenia wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, których dopuściły się oba orzekające w sprawie organy, Sąd uchylił zarówno zaskarżoną decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. Brak ustaleń istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w zakresie działek skarżącego oznaczonych nr [...] i [...], odpowiadających wskazaniom zawartym w wyroku w sprawie II SA/Ke [...], uniemożliwia zastosowanie art. 145 § 3 p.p.s.a. i umorzenie postępowania administracyjnego, o co wnioskowała autorka skargi. Odnosząc się do zarzutów skargi podkreślić należy, że: - odnośnie do naruszenia art. 7a § 1 k.p.a. nie wskazano, w stosunku do której normy prawnej mającej zastosowanie w sprawie istnieją wątpliwości, uzasadniające zastosowanie tego przepisu k.p.a., - w sprawie o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości prowadzonej w trybie art. 124 § 1 u.g.n. nie są konieczne wiadomości specjalne, w związku z tym organy nie przeprowadzają dowodu z opinii biegłych na okoliczność wyznaczenia trasy przebiegu publicznych urządzeń infrastruktury technicznej czy zakresu obciążenia nieruchomości, przez które trasa ta ma przebiegać. Trasę przebiegu wskazuje we wniosku podmiot uprawniony do złożenia wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, a organ w swoim rozstrzygnięciu orzeka jedynie w granicach wniosku, - w skardze nie wskazano, jakie wnioski dowodowe i dokumenty złożył skarżący, a także "inni uczestnicy postępowania" w toku postępowania administracyjnego, które nie zostały uwzględnione przez organ (trzy zarzuty dotyczące naruszenia art. 78, art. 8 w zw. z art. 75 § 1 i art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a). Nie wiadomo także, o jakich "innych uczestników" chodzi, skoro stronami postępowania administracyjnego był tylko skarżący i Spółka. W aktach znajduje się odwołanie C. D. od decyzji organu I instancji, w którym strona, tak jak w skardze, powołuje się na dowody i dokumenty "wskazane przez Strony w pismach skierowanych do Starosty [...], a zalegających w aktach sprawy na okoliczność wykazania, iż przedmiotowa decyzja pozostaje w sprzeczności z dotychczasowymi decyzjami organów administracji publicznej.". Ani z akt administracyjnych ani ze skargi nie wynika jednak, o jakie dokumenty, dowody i decyzje chodzi. Z uzasadnienia pierwszej decyzji Wojewody z 22 maja 2024 r. wynika przy tym, że zarzut o takiej samej treści był również podnoszony przy okazji odwołania od decyzji Starosty [...] z 12 marca 2024 r. Organ I instancji przekazując odwołanie wskazał wówczas, że skarżący nie składał żadnych pism i wniosków. Nie zostały one również dołączone do odwołania. Organ II instancji zwrócił się do C. D. o wyjaśnienie tej kwestii i uzyskał od pełnomocnika strony informację, że chodzi o stanowisko wyrażone w trakcie spotkania z inwestorem 6 marca 2023 r. (a więc jeszcze przed złożeniem przez Spółkę wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości) odnośnie do zmiany przebiegu trasy linii elektroenergetycznej (str. 11-12 decyzji Wojewody z 22 maja 2024 r.). W tej sytuacji, wobec braku wykazania przez autorkę skargi, jakich wniosków i dowodów składanych przez "Strony" i "innych uczestników postępowania" organy nie przeprowadziły, powielanie omawianego zarzutu w kolejnym odwołaniu oraz w skardze uznać należy za nietrafione, - jeśli chodzi o zarzut braku wyjaśnienia, czy planowana inwestycja koliduje z nowo wybudowaną drogą gminną, to z załącznika do skargi wynika, że skarżący ma na myśli drogę na działce nr [...], przylegającą do jego działki nr [...]. Droga ta nie jest jednak objęta przedmiotem kontrolowanej sprawy. W tym przypadku istotą jest bowiem zbadanie możliwości usytuowania planowanej linii elektroenergetycznej w pasie drogowym innej drogi, położonej na działce nr [...]. Z pisma ZDP w S. z 28 kwietnia 2025 r. wynika natomiast, że działka nr [...] stanowi drogę powiatową S. K. - M. i w tym zakresie przejście poprzeczne zaproponowane pod tą drogą jest przez zarządcę drogi "do zaakceptowania". Oznacza to, że w tej części nie ma kolizji, o jakiej mowa w omawianym zarzucie, - co do twierdzenia zawartego w uzasadnieniu skargi, że strona informowała organ o kolidowaniu zaplanowanego przedsięwzięcia z siecią wodociągową, realizowaną jako inwestycja towarzysząca budowie nowej drogi "w kierunku na nowy cmentarz", to z treści skargi nie wynika, o jaką sieć wodociągową chodzi. Takie samo stwierdzenie, bez przybliżenia lokalizacji sieci wodociągowej, zawarte zostało w odwołaniu od decyzji organu I instancji z 28 maja 2025 r. Jak powiedziano już wyżej, poza dwoma odwołaniami, C. D. nie składał żadnych innych pism procesowych w toku postępowania administracyjnego. Jedynie z załącznika graficznego dołączonego do aktualnie rozpoznawanej skargi można się domyślać, że prawdopodobnie chodzi o sieć wodociągową usytuowaną w drodze położonej na działce nr [...], a jeśli tak aktualność zachowują uwagi przedstawione wyżej dotyczące zarzucanej w skardze kolizji planowanej inwestycji z tą drogą, - niezasadny jest zarzut naruszenia art. 61 w zw. z art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 z późn. zm.). Przepisy tej ustawy w ogóle nie miały zastosowania w sprawie, więc organy nie mogły ich naruszyć, - ocenę prawidłowości przeprowadzonych rokowań uznać należy za przedwczesną wobec powodów, dla których Sąd uchylił obie wydane w sprawie decyzje, - zarzut naruszenia art. 124 u.g.n. okazał się trafny w zakresie § 1 tego przepisu, przy czym Sąd upatruje tego naruszenia w innych, aniżeli opisane w treści skargi, omówionych już wyżej uchybieniach, których dopuściły się organy. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji wyeliminuje dotychczasowe naruszenia prawa. W szczególności organ wyjaśni, czy Spółka popiera wniosek w odniesieniu do dwóch działek C. D. oznaczonych nr [...] i [...]. W zależności od tego ustalenia rozstrzygnie sprawę mając na uwadze stanowisko prawne i wskazania zaprezentowane w niniejszym wyroku oraz w wyroku w sprawie II SA/Ke 371/24. Orzeczenie o kosztach oparte zostało na zasadzie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składają się: uiszczony wpis od skargi w kwocie [...]zł, opłata kancelaryjna od pełnomocnictwa – [...] zł i wynagrodzenie pełnomocnika obliczone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 118).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło